महद्वो भयमागामि न चेच्छाम्यथ पाण्डवैः। गदया भीमसेनेन हताः शममुपैष्यथ
महावनमिव च्छिन्नं यदा द्रक्ष्यसि पातितम् । बलं कुरूणां भीमेन तदा स्मर्तासि मे वचः
एतावदुक्त्वा राजा तु सर्वांस्तान्पृथिवीपतीन्। अनुभाष्य महाराज पुनः पप्रच्छ सञ्जयम्
ब्रूहि सञ्जय यच्छेषं वासुदेवादनन्तरम्। यजर्जुन उवाच त्वां परं कौतूहलं हि मे
वासुदेववचः श्रुत्वा कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः। उवाच काले दुर्धर्षो वासुदेवस्य शृण्वतः
पितामहं शान्तनवं धृतराष्ट्रं च सञ्जय । द्रोणं कृपं च शल्यं च महाराजं च बाह्लिकम्
द्रौणिं च सौमदत्तिं च शकुनिं चापि सौबलम् । दुश्शासनं शलं चैव पुरुमित्रं विविंशतिम्
विकर्णं चित्रसेनं च जयत्सेनं च पार्थिवम्। विन्दानुविन्दावावन्त्यौ दुर्मुखं चापि पौरवम्
सैन्धवं दुस्सहं चैव भूरिश्रवसमेव च। भगदत्तं च राजानं जलसन्धं च पौरवम्
ये चाप्यन्ये पार्थिवास्तत्र योद्धुं समागताः कौरवाणां प्रियार्थम्। मुमूर्षवः पाण्डवाग्नौ प्रदीप्ते समानीता धार्तराष्ट्रोण सूत
यथान्यायं कुशलं वन्दनं च समागता मद्वचनेन वाच्याः
सहामात्यं सञ्जय श्रावयेथाः
एवं परिष्वज्य धनञ्जयो मां ततोऽर्थवद्धर्मवच्चापि वाक्यम्। प्रोवाचेदं वासुदेवं समीक्ष्य पार्थो धीमाँल्लोहितान्तायताक्षः
यथाश्रुतं ते वदतो महात्मनो यदुप्रवीरस्य वचः समाहितम्। तथैव वाच्यं भवतापि मद्वचः समागतेषु क्षितिपेषु सर्वशः
शराग्निधूमे रथनेमिनादिते धनुस्स्त्रुवेणास्त्रबलापहारिणा । यथा न होमः क्रियते महामृधे तथा समेत्य प्रयतध्वमादृताः
न चेत्प्रयच्छध्वममित्रघातिनो युधिष्ठिरस्यार्धमभीप्सितं स्वकम्। नयामि वः साश्वपदातिकुञ्जरा- न्दिशं पितॄणामशिवां शितैः शरैः
ततोऽहमामन्त्र्य चतुर्भुजं हरिं धनञ्जयं चैव नमस्य सत्वरम्। जवेन संप्राप्त इहामरद्युते तवान्तिकं प्रापयितुं वचो महत्
सञ्जयस्य वचः श्रुत्वा प्रज्ञाचक्षुर्जनेश्वरः। ततः सङ्ख्यातुमारेभे तद्वचो गुणदोषतः
प्रसङ्ख्याय च सौक्ष्म्येण गुणदोषान्विचक्षणः। यथावन्मतितत्त्वेन जयकामः सुतान्प्रति
बलाबलं विनिश्चित्य याथातथ्येन बुद्धिमान्। `यदा तु मेने भूयिष्ठं तद्वचो गुणदोषतः
पुनरेव कुरूणां च पाण्डवानां च बुद्धिमान् ।' शक्तिं शङ्ख्यातुमारेभे तदा वै मनुजाधिपः
देवमानुषयोः शक्त्या तेजसा चैव पाण्डवान्। कुरूञ्शक्त्याऽल्पतरया दुर्योधनमथाब्रवीत्
दुर्योधनेयं चिन्ता मे शश्वन्न व्युपशाम्यति। सत्यं ह्येतदहं मन्ये प्रत्यक्षं नानुमानतः
आत्मजेषु परं स्नेहं सर्वभातिनि कुर्वते। प्रियामि चैषां कुर्वन्ति यथाशक्ति हितानि च
एवमेवोपकर्तॄणां प्रायशो लक्षयामहे। इच्छन्ति बहुलं सन्तः प्रतिकर्तुं महत्प्रियम्
अग्निः साचिव्यर्ता स्यात्खाण्डवे तत्कृतं स्मरन् । अर्जुनस्यापि भीमेऽस्मिन्कुरुपाण्डुसमागमे
जातिगृद्ध्याऽभिपन्नाश्च पाण्डवानामनेकशः। धर्मादयः समेष्यन्ति समाहूता दिवौकसः
भीष्मद्रोणकृपादीनां भयादशनिसन्निभम् । रिरक्षिषन्तः संरभ्यं गमिष्यन्तीति मे मतिः
ते देवैः सहिताः पार्था न शक्याः प्रतिवीक्षितुम् । मानुषेण नरव्याघ्रा वीर्यवन्तोऽस्त्रपारगाः
दुरासदं यस्य दिव्यं गाण्डीवं धनुरुत्तमम् । वारुणौ चाक्षयौ दिव्यौ शरपूर्णौ महेषुधी