इत्युक्त्वा क्षमया युक्तो धर्मराजो घृणान्वितः। सभायां सह मात्स्येन तूष्णीमुपविवेश ह
ततो राजसुतो ज्येष्ठः प्राविशत्पृथिवींजयः। ववन्दे स पितुः पादौ कङ्कं चाप्युपतिष्ठत
पश्यन्युधिष्ठिरं दृष्ट्या वक्रया चरणौ पितुः। अभिवाद्य ततो दृष्ट्वा कङ्कस्य रुधिरप्लुतम् । हृदयेऽदह्यत तदा मृत्युग्रस्त इवोत्तरः
ततो रुधिरसिक्ताङ्गमनेकाग्रमनागसम्। भूमावेकान्त आसीनं सैरन्ध्र्या समुपासितम्। ततः पप्रच्छ राजानं त्वरमाण इवोत्तरः
केनायं ताडितः कङ्कः केन पापमिदं कृतम्। को वा जिगमिषुर्मृत्युं केन स्पृष्टः पदोरगः
श्रोत्रियो ब्राह्मणश्रेष्ठ इन्द्रासनरतिक्षमः। पूजनीयोऽभिवाद्यश्च न प्रबाध्योऽयमीदृशः
स पुत्रस्य वचः श्रुत्वा विराटो राष्ट्रवर्धनः। प्रत्युवाचोत्तरं वाक्यं साध्वसाद्ध्वस्तमानसः
पुत्र ते विजयं श्रुत्वा प्रहृष्टोऽहं मुदा भृशम्। अक्षक्रीडनयाऽनेन कालक्षेपमकारिषम्
तत्राजयत्कुरून्सर्वानुत्तरो राष्ट्रवर्धनः। इत्युक्तं हि मया पुत्र नेति कङ्को बृहन्नला। अजयत्सा कुरून्सर्वानिति मामब्रवीन्मुहुः
प्रशंसिते मया पुत्र विजये तव विश्रुते। बृहन्नलाया विजयं कङ्कोऽस्तुवत वै रुषा
मया प्रशस्यमाने तु त्वयि पण्डं प्रशंसति। बृहन्नलाप्रशंसाभिरभ्यसूयमहं तदा। ताडितोऽयं मया पुत्र दुरात्मा शत्रुपक्षकृत्
ताडितोऽयं यतिः कङ्क इत्युक्तं तद्वचोत्तरः। श्रुत्वा पितुर्भृशं क्रुद्धः पितरं वाक्यमब्रवीत्
अकार्यं ते कृतं राजन्क्षिप्रमेष प्रसाद्यताम्। मा त्वा ब्रह्मविषं घोरं समूलमुपनिर्दहेत्
यावन्न क्षयमायाति कुलं सर्वमशेषनः। स्फीतं वृद्धं च मात्स्यानामयं तावत्प्रसाद्यताम्
प्रणम्य पादयोरस्य दण्डवत्क्षितिमण्डले । प्रगृह्य पादौ पाणिभ्यामयं तावत्प्रसाद्यताम्
दक्षेण पाणिना स्पृष्ट्वा शपे त्वां क्षपितं मया। इति यावद्वदेत्कङ् अयं तावत्प्रसाद्यताम्
स पुत्रस्य वचः श्रुत्वा विराटः साध्वसाकुलः। क्षमयामास कौन्तेयं छन्नं ब्राह्मणवर्चसा
क्षमयन्तं तु राजानं पाण्डवः प्रत्यभाषत। चिरं क्षान्तं मया राजन्मन्युर्मम न विद्यते
यदि स्म तत्पतेद्भूमौ रुधिरं मम पार्थिव । सराष्ट्रस्त्वमिहोच्छेदमापद्येथा नरर्षभ
न दूषयामि राजेन्द्र यस्तु हन्याददूषकम्। फलं तस्य महाराज क्षिप्रं दारुणमाप्नुयात्
शोणिते तु व्यतिक्रान्ते प्रविवेश बृहन्नला। अभिवाद्य महाराजं कङ्कं चाप्युपतिष्ठत
क्षमयित्वा तु कौरव्यं रणादुत्तरमागतम् । परिष्वज्य दृढं राजा प्रवेश्य भवनोत्तमम्। प्रशशंस ततो मात्स्यः शृण्वतः सव्यसाचिनः
त्वया दायादवानस्मि कैकेयीनन्दिवर्धन। त्वया मे सदृशः पुत्रो न भूतो न भविष्यति
पदं पदसहस्रेण यश्चरन्नापराध्नुयात्। तेन कर्णेन ते तात कथमासीत्समागमः
रणे यं प्रेक्ष्य सीदन्ति हृतवीर्यपराक्रमाः। कृपेन तेन ते तात कथमासीत्समागमः
यस्य तद्विश्रुतं लोके महद्वृत्तमनुत्तमम् । पितुः कृते कृतं घोरं ब्रह्मचर्यमनुत्तमम्
योऽयोधीत्समरे रामं जामदग्न्यं प्रतापिनम्। भीष्मोसौ पुरुषव्याघ्र न च युद्धे पराजितः
पराक्रमी च दुर्धर्षो विद्वाञ्शूरो जितेन्द्रियः। दृढवेधी क्षिप्रकारी विश्रुतः सर्वकर्मसु
तेन ते सह भीष्मेण कुरुवृद्धेन संयुगे । युद्धमासीत्कथं तात सर्वमेतद्ब्रवीहि मे
पर्वतं यो विनिर्भिन्द्याद्राजपुत्रो वरेषुभिः। दुर्योधनेन ते तात कथमासीत्समागमः