ततो दग्धाविमौ पक्षौ न दग्धौ तु जटायुषः। तस्मान्मे चिरदृष्टः स भ्राता गृध्रपतः प्रियः
निर्दग्धपक्षः पतितो ह्यहमस्मिन्महागिरौ। `द्रष्टुं वीरं न शक्नोमि भ्रातरं वै जटायुषम्
तस्यैवं वदतोऽस्माभिर्हतो भ्राता निवेदितः। व्यसनं भवतश्चेदं संक्षेपाद्वै निवेदितम्
स सम्पातिस्तदा राजञ्श्रुत्वासुमहदप्रियम्। विषण्णचेताः पप्रच्छ पुनरस्मानरिंदम
कः सरामः कथं सीता जटायुश्च कथं हतः। इच्छामि सर्वमेवैतच्छ्रोतुं प्लवगसत्तमाः
तस्याहं सर्वमेवैतद्भवतो व्यसनागमम्। प्रायोपवेशने चैवहेतुं विस्तरशोऽब्रुवम्
सोऽस्मानाश्वासयामास वाक्येनानेन पक्षिराट्। रावणो विदितो मह्यं लङ्का चास्य महापुरी
दृष्टापारे समुद्रस्य त्रिकूटगिरिकन्दरे। भवित्री तत्र वैदेही न रमेऽस्त्यत्रविचारणा
इतितस्य वचः श्रुत्वा वयमुत्थाय सत्वराः। सागरक्रमणे मन्त्रं मन्त्रयामः परंतप
नाध्यवास्यद्यदा कश्चित्सागरस्य विलङ्घनम्। ततः पितरमाविश्य पुप्लुवेऽहंमहार्णवम्। शतयोजनविस्तीर्णं निहत्य जलराक्षसीम्
उपवासतपःशीला भर्तृदर्शनलालसा। जटिला मलदिग्धाङ्गीकृश दीना तपस्विन
निमित्तैस्तामहं सीतामुपलभ्य पृथग्विधैः। उपसृत्याब्रवं चार्यामभिगम्य रहोगताम्
सीते रामस्य दूतोऽहंवानरोमारुतात्मजः। त्वद्दर्शनमभिप्रप्सुरिह प्राप्तो विहायसा
राजपुत्रौ कुशलिनौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ। सर्वशाखामृगेन्द्रेण सुग्रीवेणाभिपालितौ
कुशलंत्वाब्रवीद्रामःसीते सौमित्रिणा सह। सखिभावाच् सुग्रीवः कुशलं त्वाऽनुपृच्छति
क्षिप्रमेष्यति ते भर्ता सर्वशाखामृगैः सह। प्रत्ययं कुरु मे देवि वानरोऽस्मि न राक्षसः
मुहूर्तमिवच ध्यात्वा सीता मां प्रत्युवाच ह। अवैमि त्वांहनूमन्तमविन्ध्यवचनादहम्
अविन्ध्यो हि महाबाहो राक्षसो वृद्धसंमतः। कथितस्तेन सुग्रीवस्त्वद्विधैः सचिवैर्वृतः
गम्यतामिति चोक्त्वा मां सीता पादादिमं मणिम्। घारिता येन वैदेही कालमेतमनिन्दिता
प्रत्ययार्थं कथां चेमां कथयामास जानकी। क्षिप्तामिषीकां काकाय चित्रकूटे महागिरौ
भवता पुरुषव्याघ्र प्रत्यभिज्ञानकारणात्। `एकाक्षिविकलः काकः सुदुष्टात्मा कृतश्चवै
ग्राहयित्वाऽहमात्मानं ततो दग्ध्वाच तां पुरीम्। संप्राप्त इतितं रामः प्रियवादिनमार्चयत्
ततस्तत्रैवरामस्य समासीनस्य तैः सह। समाजग्मुः कपिश्रेष्ठाः सुग्रीववचनात्तदा
वृतः कोटिसहस्रेण वानराणां तरस्विनाम्। श्वशुरो वालिनः श्रीमान्सुषेणो राममभ्ययात्
कोटीशतवृतोवाऽपिगजो गवय एव च। वानरेन्रौ महावीर्यौ पृथक्पृथगदृश्यताम्
षष्टिकोटिसहस्राणि प्रकर्षन्प्रत्यदृश्यत। गोलाङ्गूलो महाराज गवाक्षो भीमदर्शनः
गन्धमादनवासी तु प्रथितो गन्धमादनः। कोटीशतसहस्राणि हरीणां समकर्षत
पनसो नाम मेधावी वानरःसुमहाबलः। कोटीर्दश द्वादश च त्रिंशत्पञ्च प्रकर्षति
श्रीमान्दधिमुखो नाम हरिवृद्धोऽतिवीर्यवान्। प्रचकर्ष महासैनयं हरीणां भीमतेजसाम्
कृषणानां मुखपुण्ड्राणामृक्षाणां भीमकर्मणाम्। कोटीर्दश द्वादश च त्रिंशत्पञ्च प्रकर्षति