तस्य तद्वचनं श्रुत्वा दीनो दुशासनोऽब्रवीत्। अश्रुकण्ठः सुदुःखार्तः प्राञ्जलिः प्रणिपत्य च
सगद्गदमिदं वाक्यं भ्रातरं ज्येष्ठमात्मनः। कप्रसीदेत्यपतद्भूमौ दूयमानेन चेतसा
दुःखितः पादयोस्तस्य नेत्रजं जलमुत्सृजन्। उक्तवांश्च नरव्याघ्रो नैतदेवं भविष्यति
विदीर्यत्सकला भूमिर्द्यौश्चापि शकलीभवेत्। रविरात्मप्रभां जह्यात्सोमः शीतांशुतां त्यजेत्
वायुः शैघ्र्यमथो जह्याद्धिमवांश्च हिमं त्यजेत्। शुष्येत्तोयं समुद्रेषु वह्निरप्युष्णतां त्यजेत्
न चाहं त्वदृते राजन्प्रशासेयं वसुंधराम्। पुनःपुनः प्रसीदेति वाक्यं चेदमुवाच ह
शत्रूणां शोककृद्राजन्सुहृदां शोकनाशनः' त्वमेव नःकुलेराजा भविष्यसि शतं समाः
एवमुक्त्वा स राजानं सुश्वरं प्ररुरोद ह। पादौ संस्पृश्य मानार्हौ भ्रातुर्ज्येष्ठस्य भारत
तथा तौ दुःखितौ दृष्ट्वा दुःशासनसुयोधनौ। अभिगम्य व्यथाविष्टः कर्णस्तौ प्रत्यभाषत
विषीदथः किं कौरव्यौ बालिश्यात्प्राकृताविव। न शोकः शोचमानस्य विनिवर्तेत कर्हिचित्
यदा च शोचतः शोकोव्यसनं नापकर्षति। सामर्थ्यं किं ततः शोके शोचमानौ प्रपश्यथः
धृतिं गृह्णीतं मा शत्रूञ्शोचन्तौ नन्दयिष्यथः। कर्तव्यं हि कृतं राजन्पाण्डवैस्तव मोक्षणम्
नित्यमेव प्रियं कार्यं राज्ञो विपयवासिभिः। पाल्यमानास्त्वया ते हि निवसन्ति गतज्वराः
नार्हस्येवंगते मन्युं कर्तुं प्राकृतवत्स्वयम्। विषण्णास्तव सोदर्यास्त्वयि प्रायं समास्थिते
तदलं दुःखितानेतान्कर्तुं सर्वान्नराधिप'। उत्तिष्ठ व्रज भद्रं ते समाश्वासय सोदरान्
राजन्नद्यावगच्छामि तवैव लघुसत्वताम्। `अल्पत्वं च तथा बुद्धेः कार्याणामविवेकिताम्
किमत्र चित्रं धर्मज्ञ मोक्षितः पाण्डवैरसि। सद्यो वशं समापन्नः शत्रूणां शत्रुकर्शन
सेनाजीवैश्च कौरव्य तथा विषयवासिभिः। अज्ञातैर्यदि वा ज्ञातैः कर्तव्यं नृपतेः प्रियम्
प्रायः प्रधानाः पुरुषाः क्षोभयित्वाऽरिवाहिनीम्। निगृह्यन्ते चयुद्धेषु मोक्ष्यन्ते च स्वसैनिकैः
सेनाजीवाश्च ये राज्ञां विषये सन्ति मानवाः। तैः संगम्य नृपार्थाय यतितव्यं यथातथम्
यद्येवं पाण्डवै राजन्भवद्विषयवासिभिः। यदृच्छया मोक्षितोऽसि कतत्रका परिदेवना
न चैतत्साधु यद्राजन्पाण्डवास्त्वां नृपोत्तमम्। स्वसेनया संप्रयान्तं नानुयान्ति स्म पृष्ठतः
शूराश्च बलवन्तश्च संयुगेष्वपलायिनः। भवतस्ते सभायां वै प्रेष्यतां पूर्वमागताः
पाण्डवेयानि रत्नानि त्वमद्याप्युपभुञ्जसे। सत्वस्थान्पाण्डवान्पश्य न ते प्रायमुपाविशन्
तदलं ते महाबाहो विषादं कर्तुमीदृशम्'। उत्तिष्ठ रराजन्भद्रं ते न चिन्तां कर्तुमर्हसि
अवश्यमेव नृपते राज्ञो विषयवासिभिः। प्रियाण्याचरितव्यानि तत्र का परिदेवना
मद्वाक्यमेतद्राजेन्द्र यद्येवं न करिष्यसि। स्थास्यामीह भवत्पादौ शुश्रूषन्नरिमर्दन
नोत्सहे जीवितुमहं त्वद्विहीनो नरर्षभः। प्रायोपविष्टस्तु तथा राज्ञां हास्यो भविष्यसि
एवमुक्तस्तु कर्णेन राजा दुर्योधनस्तदा। नैवोत्थातुं मनश्चक्रे स्वर्गाय कृतनिश्चयः
प्रायोपविष्टं राजानं दुर्योधनममर्षणम्। उवाच सान्त्वयन्राजञ्शकुनिः सौबलस्तदा