तं क्रोधं वर्जितं धीरैः कथमस्मद्विधश्ररेत्। एतद्द्रौपदि संस्मृत्यन मे मन्युः प्रवर्धते
आत्मानं च परांश्चैव त्रायते महतो भयात्। क्रुध्यन्तमप्रतिक्रुध्यन्दूयोरेष चिकित्सकः
मूढो यदि क्लिश्यमानः क्रुध्यतेऽशक्तिमान्नरः। बलीयसां मनुष्याणां त्यजत्यात्मानमन्ततः
तस्यात्मानं संत्यजतो लोका नश्यन्त्यनात्मनः। तस्माद्द्रौपद्यशक्तस् मन्योर्नियमनं स्मृतम्
विद्वांस्तथैव यः शक्तः क्लिश्यमानः प्रकुप्यति। स नाशयित्वा द्वेष्टारं परलोके न नन्दति
तस्माद्बलवता चैव दुर्बलेन च नित्यदा। क्षन्तव्यं पुरुषेणाहुरापत्स्वपि विजानता
मन्योर्हि विजयं कृष्णे प्रशंसन्तीह साधवः। क्षमावतो जयो नित्यं साधोरिह सतां मतम्
सत्यंचानृततः श्रेयो नृशंसाच्चानृशंसता। तमेवं बहुदोषं त क्रोधं सद्भिर्विवर्जितम्। मादृशो विसृजेत्तस्मात्सर्वलोकविनाशनम्
तेजस्वीति यमाहुर्वै पण्डिता दीर्गदर्शिनः। न क्रोधोऽभ्यन्तरस्तस् भवतीति विनिश्चेतम्
वस्तु क्रोधं समुत्पन्नं प्रज्ञया परिबाधते। तेजस्विनं तं विदुषो मन्यन्ते तत्त्वदर्शिनः
क्रुद्धो हि कार्यं सुश्रोणि न यथावत्प्रपश्यति। नाकार्यं न च मर्यादां नरः क्रुद्धोऽनुपश्यति
हन्त्यवध्यानपि क्रुद्धो गुरून्रूक्षैस्तुदत्यपि। तस्मात्तेजसि कर्तव्ये क्रोधो दूरात्प्रतिष्ठितः
दाक्ष्यं ह्यमर्षः शौर्यं च शीघ्रत्वमिति तेजसः। गुणाः क्रोधाभिभूतेन न शक्याः प्राप्तुमञ्जसा
क्रोधं त्यक्त्वा तु पुरुषः सम्यक्तेजोऽभिपद्यते। कालयुक्तं महाप्राज्ञैः क्रुद्धैस्तेजः सुदुर्लभम्
क्रोधस्त्वपण्डितैः शश्वत्तेज इत्यभिनिश्चितम्। रजस्तु लोकनाशाय विहितं मानुषान्प्रति
तस्माच्छश्वत्त्यजेत्क्रोधं पुरुषः सम्यगाचरन्। श्रेयान्स्वधर्मानपगो न क्रुद्ध इति निश्चितम्
यदि सर्वमबुद्धीनामतिक्रान्तमचेतसाम्। अतिक्रमो मद्विधस्य कथं स्वित्स्यादनिन्दिते
यदि न स्युर्मानुषेषु क्षमिणः पृथिवीसमाः। न स्यात्सन्धिर्मनुष्याणां क्रोधमूलो हि विग्रहः
अभिषक्तो ह्यभिषजेदाहन्याद्गुरुणा हतः। एवं विनाशो भूतानाममधर्मः प्रथितो भवेत्
आक्रुष्ट पुरुषः सर्वं प्रत्याक्रोशेदनन्तरम्। प्रतिहन्याद्धतश्चैव तथा हिंस्याच्च हिंसितः
हन्युर्हि पितरः पुत्रान्पुत्राश्चापि तथा पितॄन्। हन्युश्च पतयो भार्याः पतीन्भार्यास्तथैव च
एवं संकुपिते लोके जन्म कृष्णो न विद्यते। प्रजानां सन्धिमूलं हि जन्म विद्धिशुभानने
ताः क्षीयेरन्प्रजाः सर्वाः क्षिप्रं द्रौपदि तादृशाः। तस्मान्मन्युर्विनाशाय प्रजानामभवाय च
यस्मात्तु लोके दृश्यन्ते क्षमिणः पृथिवीसमाः। तस्माज्जन्म च भूतानां भवश्च प्रतिपद्यते
क्षन्तव्यं पुरुषेणेह सर्वापत्सु सुशोभने। क्षमावतो हि भूतानां जन्म चैव प्रकीर्तितम्
आक्रुष्टस्ताडितः क्रुद्धः क्षमते यो बवीयसा। यश्च नित्यं जितक्रोधो विद्वानुत्तमपूरुषः। प्रभाववानपि नरस्तस्य लोकाः सनातनाः
क्रोधनस्त्वल्पविज्ञानः प्रेत्य चेह च नश्यति
अत्राप्युदाहरन्तीमा गाथा नित्यं क्षमावताम्। गीताः क्षमावतां कृष्णे काश्यपेन महात्मना
क्षमा धर्मः क्षमा यज्ञः क्षमा वेदाः क्षमा श्रुतम्। यस्तमेवं विजानाति स सर्वं क्षन्तुर्महति
क्षमा ब्रह्म क्षमा सत्यं क्षमा भूतं च भावि च। क्षमा तपः क्षमा शौचं क्षमयेदं धृतं जगत्