कृष्णस्य उपदेशं अनुगम्य, भरतानां श्रेष्ठः अर्जुनः द्वारकानिकटे वनं गच्छित्वा तत्र स्वकार्यसिद्धये स्थितवान्। रैवतकपर्वते उत्सवसमाप्ते, सर्वे वृष्णयः अपि द्वारकां पुनः नगरं प्रत्यागच्छन्। अर्जुनः तस्य वने रम्ये स्थाने, बहुवृक्षच्छायायाम्, शिलातले उपविष्टः, सुभद्रां चिन्तयन् तत्र स्थिरः अभवत्। तत्र शालः, तालः, अश्वकर्णः, बकुलः, अर्जुनः, चम्पकः, अशोकः, पुन्नागः, केतकः, पाटलः च वृक्षाः आसन्। तथा कर्णिकारः, अशोकः, अङ्कोलः, अतिमुक्तकः, अन्ये च वृक्षाः तं शिलातलं परिवृत्य स्थिताः। सः पुनः पुनः सुभद्रां मधुरभाषिणीं चिन्तयन्, आकस्मिकम् वृष्णिवीरान् समीपं आगच्छन्तं अपश्यत्। बलदेवः हर्दिकस्य पुत्रः, साम्बः, सारणः, प्रद्युम्नः, गदः, चारुदेष्णः, विदूरथः, भानुः, हरितः, विपृथुः, पृथुः च अन्ये बहवः वृष्णयः तत्र आगच्छन्। तान् दृष्ट्वा अर्जुनः हृदयेन शोकं धारयन् आसीत्। ततः सर्वे वृष्णयः तं तपस्विनं दृष्ट्वा आदरपूर्वकं समीपं गत्वा तं परिवृत्य उपविष्टाः। अर्जुनः हर्षितचित्तः तान् स्वागतवाक्यं उवाच—"सर्वे सुखशिलातले उपविशतु।" अतः सः तपस्विना उक्तः, यदुवंशश्रेष्ठाः प्रसन्नाः "स्वागतं" इति उक्त्वा शिलातले उपविशत्। वृष्णिवीराः सर्वतः उपविष्टाः सन्तः पाण्डवः स्वरूपं गुप्त्वा तेषां कुशलं अपृच्छत्। सर्वत्र कुशलं उद्घोष्य, बलदेवः अब्रवीत्—"भो ब्राह्मण, अनुग्रहं कुरु; कुतः आगतः असि?" "पुण्यस्थानानि दृष्टवान्; पर्वतानां, तीर्थानां, वनानां, देवालयानां कथां वद, वदतां श्रेष्ठ।" अर्जुनः पुण्यस्थानदर्शनानां, पर्वतानां, नदीनां, वनानां कथाः अकथयत्। ताः धर्मकथाः श्रुत्वा, वृष्णिवीराः हर्षपूर्णाः तं तपस्विनं सम्मानितवन्तः। ततः सर्वे यदवः चिन्तयामासुः—"अयं अतिथिः तपस्विनचिह्नधारी ब्राह्मणः विशिष्टः।" "सः यत्र आश्रयमुपगम्य स्थितः, तत्र निर्विघ्नं वसतु," इति यदवः रोहिणीसुतं उक्तवन्तः। सर्वे यदवः कृष्णं आगच्छन्तं दृष्ट्वा, रोहिणीसुतः "आगच्छ केशव प्रियः" इति उक्तवान्। "अयं विद्वान् ब्राह्मणः तपस्विनचिह्नधारी अतिथिः, नगरं चतुर्मासाय आगतः; जनार्दन, सः कुत्र वसतु?" इति बलदेवः अपृच्छत्। "त्वं उपस्थितः, महाभाग, धर्मनिबद्धः अस्मि; यदवप्रिये, सः यत्र तव प्रियं तत्र वसतु," इति कृष्णः उक्तवान्। बलदेवः तानि वचनानि श्रुत्वा कृष्णं आलिङ्ग्य, चिन्तयित्वा अब्रवीत्—"अयं बुद्धिमान् चतुर्मासं उद्याने वसतु; सुभद्रागृहं भोजनाय गच्छतु, यथेष्टं।" "लतागृहेषु वसतु—एवं मम मतम्; तव अनुमतिं प्राप्य, सर्वे यदवः अनुमोदन्ति।" "सः बलवान्, आकर्षकवपुः, वाग्मी, समृद्धः, बहुशास्त्रज्ञः; किन्तु कन्यागृहसंनिधौ उचितं न—इति मम मतम्।" "सः आचार्यः, उपदेशकः, नेता, शास्त्रविद्, धर्मज्ञः; यद् उक्तं तव, तद् न विरोध्ये—यथा वदसि, तथा करिष्यामि।" "मम सम्यक्-असम्यक् ज्ञानं पृथिव्यां अन्यः न जानाति।" "अयं अतिथिः दूरागतः धर्मधारकः, स्थिरः, विनयी, सत्यवादी, जितेन्द्रियः।" "सः तपस्विनचिह्नधारी—कः तस्य मनः जानाति? त्वं, पद्मनयन, कन्यागृहं शुभं तं नय।" "सुभद्रां मम वचनेन सूचय, तं अन्नपानादिभिः, यथेष्टं सत्कारं कुरु।" एवं समनुज्ञाय, हरिः तपस्विना सह, तेन सह व्यवस्था कृत्वा हर्षितः अभवत्। कृष्णः पाण्डुपुत्रः च पर्वते यथेष्टं रम्य, ततः नगरं प्रविष्टवान्, कृष्णः पाण्डवं हस्तेन गृहीत्वा, सर्वसुखसम्पन्नं गृहं प्रविष्टवान्। हृषीकेशस्य वचनं रुक्मिणी-सत्यभामयोः प्रति उक्तम्; तयोः हर्षपूर्णं वचनं श्रुत्वा, उभे अत्यन्तं हृष्टे अभवताम्—"अयं महान् अभिलाषः हृदये वर्तते—कदा पाण्डुपुत्रं अर्जुनं नगरं आगतम् पश्येम?" इति। एवं तयोः हर्षपूर्णं प्रियवचनं वदत्योः, रुक्मिणी-सत्यभामा तपस्विनं दृष्ट्वा प्रसन्ने अभवताम्। सर्वे हृष्टाः सन्तः, पार्थः अपि हृष्टः अभवत्; हरिः अर्जुनं अनजानरूपेण आगतम् आनयत्। सः स्नेहपूर्वकं अतिथिरूपेण सम्मानितः पूजितः च अभवत्; तपस्विनं आगतम् दृष्ट्वा विधिवत् पूजितः अभवत्। कृष्णः स्वजायायै सुभद्रायै वचनं अब्रवीत्—"भद्रे, अयं दूरागतः अतिथिः दृढव्रती ऋषिः।" "सः कन्यागृहे वसन् नित्यं पूज्यः भवतु; आर्यैः अभिज्ञः, एष तपस्वी त्वया पूजनीयः।" "स्नेहात्, वृष्णिकन्ये, सदा तपस्विनः अन्नपानादिभिः यथेष्टं पूज्यः; यत् सः ऋषिः वदेत्, तत् निःसंशयं कार्यं।" एवं द्वारकानिकटे अर्जुनः कृष्णस्य उपदेशं अनुगम्य वनं गत्वा, वृष्णिवीरैः सहितः, सुभद्रां चिन्तयन्, वने रम्ये वृक्षच्छायायाम् शिलातले उपविष्टः, तैः वृष्णिवीरैः आदरपूर्वकं सत्कृतः, कृष्णबलदेवयोः अनुमतिं प्राप्त्वा, सुभद्रागृहे अतिथिरूपेण पूजितः अभवत्।