धृतराष्ट्रस्य सभायाम् एकदा दुर्योधनः मन्त्रयन् पितरं प्रति इदं प्रपश्यत्—"कथं कुंतीपुत्रो युधिष्ठिरः राज्ञा परित्यज्यते, अथवा तत्रैव तेषां वासः स्थाप्यते। पृथक् पृथक् च वासस्य दोषाः वर्णनीयाः, येन ते विभक्ताः सन्तः पाण्डवाः तत्रैव मनः स्थापयेयुः। अथवा, केचन बुद्धिमन्तः कौशलिनः सहधर्मिणः अस्माकं पक्षे स्थिताः, पाण्डवानां मध्ये कलहं जनयेयुः।" "कृष्णां च पृथक् कर्तुं शक्यते, सा हि नानाबन्धुसम्बन्धैः सह सज्जता; तया पाण्डवान् विभज्य, पश्चात् तामपि पृथक्कुर्यात्। अथवा, भीमसेनः कपटेन निपुणैः पुरुषैः हन्यताम्, स हि तेषु बलवत्तरः। तस्मिन् आश्रितः कौन्तेयः अस्मान् न गणयति; सः उग्रः, शूरः, तेषां प्रमुखं शरणम्। यदि सः निहन्यते, तेषां उत्साहः बलं च नश्येत्; राज्याय न स्पर्धेयुः, स हि तेषां आधारः।" "अर्जुनः संग्रामे दुर्जयः, यदि भीमसेनः पृष्ठतः रक्षति; भीमविना युद्धे राधेयः न तुल्यः। तेषां भीमवियोगेन महद्बलहीनत्वं ज्ञात्वा, दुर्बलाः सन्तः बलिनः अस्मान् न प्रतियुध्येयुः। अथवा, यदा ते अत्र आगच्छेयुः, अस्माकं वशे स्थिताः स्युः, तदा शास्त्रानुसारं वर्तिष्यामः, येन तान् निगृह्णीयात्।" "यदि च कश्चित् तेषु गर्वितः स्वयमात्मानं दर्शयति, तदा द्रुपदपुत्राः अन्यैः पश्चात् विभाजनीयाः। अथवा, कुंतीपुत्राः रमणीयाभिः स्त्रीभिः आकर्ष्यन्ताम्, तदा कृष्णा तेषु अनादरा स्यात्। राधेयः तेषां आगमाय प्रेष्यताम्, विविधैः उपायैः तान् संनियोज्य, विश्वस्तैः जनैः विनाशनीयाः।" "एतेषु उपायेषु यः त्वया निर्दोषः मन्यते, सः शीघ्रं क्रियताम्, कालः नातिक्राम्यताम्। यावत् द्रुपदः न तेषु विश्वासं स्थापयति, तावत् एव ते दुर्योध्या; ततः परं न शक्यन्ते पराजेतुम्। इदं मे मतम्, तेषां निग्रहे प्रवृत्तम्; किम् एतत् शुभम् वा अशुभम् वा, किं त्वं मन्यसे राधेयपुत्र?" एवं दुर्योधनस्य वचः श्रुत्वा कर्णः प्रत्युवाच—"राजन्, तव मतं न युक्तम् मन्ये; पाण्डवाः कुरुवंशवर्धनाः नोपायैः निग्रहीतुम् शक्यन्ते। पूर्वं च त्वया विविधैः उपायैः तेषां निग्रहः कृतः, किन्तु न शशाक्त। अपि च, बाल्ये अपक्षिणः इव अत्र एव तव समीपे स्थितान् तान् बालान् न हन्तुम् अशकत्।" "अद्य तु ते वृद्धाः, विकसितपक्षिणः, अन्यदेशे स्थिताः; कुंतीपुत्राः न किञ्चन उपायेन निग्रहीतुम् शक्यन्ते—एषा मे निश्चिता बुद्धिः। न च तान् दैवेन वा आपद्भिः वा निष्कासयितुम् शक्यम्; ते च शक्ताः पितृपैतामहम् स्थानम् प्राप्सितुम् इच्छन्ति।" "न च तेषु परस्परं कलहः कर्तुं शक्यते; एकपत्नीव्रताः तु न कदापि विभिद्यन्ते। न च कृष्णा तेषु अन्यैः पृथक्कर्तुं शक्या; सा हि दरिद्रेषु अपि तेषु स्थितवती, किं पुनः समृद्धेषु। स्त्रीणां प्रियतमं गुणम्—अनेकपतित्वम्—कृष्णायाः प्राप्तम्; सा तान् परित्यक्तुं न योग्यते।" "पाञ्चालपुत्रः धर्मनिष्ठः; सः राजा न लोभ्यते, न च कुंतीपुत्रान् राज्याय अपि त्यक्ष्यति—एषा निश्चितिः। तस्य च पुत्रः धर्मात्मा पाण्डवान् प्रति अनुकूलः; तस्मात् नोपायेन तान् निग्रहीतुम् शक्यते।" "इदानीं यत् कार्यं, तत् कर्तव्यम्, यावत् पाण्डुपुत्राः स्थिरं न वर्तन्ते, नृपते। तावत् एव तान् हन्तव्यम्—इदं तव रोचताम्; यावत् पाञ्चालपक्षः दुर्बलः, तावत् अस्माकं बलं; तदा एव कार्यं कर्तव्यम्, न विलम्बः।" "यावत् तेषां न वाहनानि, न बान्धवाः, न कुलानि, तावत् त्वया उत्साहेन कर्तव्यम्, गांधारराज। यावत् पाञ्चालराजः न कृतनिश्चयः स्वपुत्रैः सह न प्रवर्तते, तावत् त्वया उत्साहेन कार्यम्।" "यावत् वृष्णिपुत्रः न आगच्छति यादवसेनया सह पाञ्चालगृहं पाण्डवस्य राज्याय, तावत्। कृष्णा तु न किञ्चन धनं, न भोगं, न राज्यं अपि, पाण्डवान् विहाय कदाचन त्यक्ष्यति।" "पराक्रमेण महात्मा भरतः पृथिवीं प्राप्तवान्; पराक्रमेण एव पाकशासनः त्रीन् लोकान् विजितवान्। पराक्रमः क्षत्रियस्य धर्मः; स एव वीराणां कर्तव्यं।" "अस्माकं महता चतुरङ्गबलस्य सहायेन शीघ्रं द्रुपदं बलात् विजित्य, पाण्डवान् अत्र आनयेम। पाण्डवान् नोपशमेन, न दानैः, न मायया निग्रहीतुम् शक्यते; तस्मात् केवलं पराक्रमेण तान् हन्तव्यम्।" "विजित्य तान् पराक्रमेण, सर्वां पृथिवीं भोक्तुम् अर्हसि; अन्यः उपायः न दृश्यते, नृपते।" एवं कर्णस्य वचनं श्रुत्वा महाबलः धृतराष्ट्रः तम् पूजयित्वा उवाच—"यथा त्वया, सूतपुत्र, धनुर्विद्याविशारद, पराक्रमसमन्वित, इदं वाक्यं उक्तम्, तथा युक्तम्। तथापि, भीष्मः, द्रोणः, विदुरः, यूयं च, यः अस्मान् सुखाय उपपद्यते, तं उपायं चिन्तयन्तु।