इत्युक्त्वा हिडिम्बायै स रक्तलोचनः हिडिम्बः ताम् हन्तुम् दन्तैः कर्षन् क्रोधात् अभ्यधावत्। तस्य रौरोदस्य वनान्तरे स्थितस्य भीमसेनः शत्रुसैन्यविनाशनः भ्रातॄणां जनन्याश्च जागरणं रक्षन् तिष्ठन् तमवलोकयामास। तं समायान्तं दृष्ट्वा सर्वयोधिषु श्रेष्ठः भीमः तेजसा तम् उपालभ्य शब्दयामास—“तिष्ठ, तिष्ठ” इति। तदा भीमसेनः तं राक्षसं हास्यमान इव क्रुद्धायै स्वस्रे वचनमिदम् उवाच—“किम् तव, हिडिम्ब, एतेषां सुखनिद्राम् आश्रितानां जनानां जागरणेन? यदि वीर्यवानसि, मां सम्यक् आक्रमस्व, दुष्टचित्त नरमांसाशन। मां एव प्रहारय, स्त्रियं तु न हिंस्याः, विशेषतः तां या निर्दोषा, परदोषे सति। एषा युवती न स्वेच्छया प्रवृत्ता, न च माम् अद्य इच्छति; सा कामेन बलात् प्रेरिता, यो देहेषु विचरति। त्वदीया भगिनी, दुर्वृत्त, राक्षसकुलस्य कलङ्कः; तवाज्ञया, मम रूपदर्शनाच्च, अद्य माम् इच्छति। भयभीता च त्वत्तः, माम् इच्छति; न तस्या दोषः, कामस्य दोषः, न त्वया तस्या निन्दा कार्य्या। यावत् अहम् अत्र, पाप, तावत् स्त्रियं न हिंस्याः; एकाकिनं मां समागच्छ, नरमांसाशन, समरे समर्य्यस्व। अद्याहम् एकः त्वया सह यमसदनं गमिष्यामि; अद्य तव शिरः मम बाहुबलात् विदारितं भविष्यति, यथा गजेन्द्रस्य महाबलेन पदेन। अद्य काकाः, गृध्राः, शृगालाश्च तवाङ्गानि भूमौ हृष्टाः नयिष्यन्ति, यदा त्वां समरे हत्वा। क्षणेन एतद् राक्षसाकीर्णं वनं, येन त्वया दीर्घकालं नरमांसभक्षणेन मलिनीकृतम्, शुद्धं करिष्यामि। अद्य तव भगिनी, राक्षस, माम् इव पर्वतसमं त्वां आकृष्य द्रष्टास्यति, यथा सिंहः गजेन्द्रं। त्वां हत्वा, राक्षसकुलपांसन, ये पुरुषाः वनवासिनः, ते निर्भयाः विचरिष्यन्ति। किं व्यर्थं गर्जसि, मानव, गर्वं च करोति? यद् वदसि, तत् कर्मणा कुरु, विलम्बं मा कुरु। आत्मन्येव वीर्यं मन्यसे, परन्तु अद्य माम् अभिसमेत्य, त्वत्तः बलवत्तरं जनं ज्ञास्यसि। एते अन्ये न हिंस्यन्ते, ते सुखनिद्राम् उपगताः; त्वां तु, पाप, कटुवचनप्रवर्त्तिनं, अद्य हनिष्यामि। तव अङ्गेभ्यः रक्तं पित्वा, अनन्तरं एतां स्त्रीं, या मां दोषयति, हनिष्यामि। एवं उक्त्वा स नरमांसाशनः क्रोधात् भीमसेनं शत्रुनाशनं बाहुं गृह्याभ्यधावत्। तस्य वेगेनाभिसम्पततः, भीमः घोरबलसम्पन्नः, तस्य प्रसारितं बाहुं हसित्वा गृहीत्वा। बलात् तं राक्षसं भीमः संयम्य, यथा सिंहः लघुग्राम्यं पशुं, तथा आकृष्य तस्मात् देशात् अपानयत्। तदा स राक्षसः पाण्डवबलात् पराजितः क्रुद्धः भीमसेनं बाहुभ्यां परिष्वज्य भीषणं निनादं मुमोच। पुनरपि महाबलः भीमः तम् आकृष्य, “मम भ्रातॄणां सुखनिद्रा न बाध्येत” इति मनसि चिन्तयन्, दूरमानीय तं राक्षसं हस्तेन जग्राह, यथा गरुडः पन्नगं चञ्चुना गृह्य नयेत्। तौ परस्परं समागत्य महाबलवीर्येण समरे समारभेताम्—हिडिम्बश्च भीमसेनश्च परमवीर्यं प्रादर्शयताम्। तदा तौ क्रोधसंरक्तौ, वृक्षान् विदार्य, लतान् चोत्पाट्य, मदोन्मत्तयोरिव द्वयोः गजयोः समरः अभवत्। ऊरुभ्यां बलवद्भ्यां तौ शीघ्रगामिनौ वृक्षानुत्पाट्य, लतान् च विदार्य, पादाभ्यां सम्पूर्णं गृह्य, समरे समारभेताम्। तयोः शब्देन सर्वदिग्व्याप्ताः पशवः पक्षिणश्च भयभीताः, तौ च बलमदेन परस्परवधाय प्रवृत्तौ। तदा भीमराक्षसयोः समरे भयंकरः संग्रामः अभवत्, यथा पुरा सुरासुरयुद्धे वृत्रेन्द्रयोः। क्रोधेन तौ शाखिनः महावृक्षान् शाखायुक्तान् छित्त्वा, सालतालतमालाम्रवटार्जुनविभीतकादीन् परस्परं प्राहरताम्। तौ वटं प्लक्षं खर्जूरं पनसं अश्मकं कंटकवृक्षांश्च विदार्य, सर्वान् महावृक्षान् बलात् उत्पाट्य समरे समारभेताम्। क्रोधात् तौ परस्परं तान् समरे प्रक्षिपन्तौ, वनं तु वृक्षसमूहसमृद्धम्, शून्यं चकारताम्। पुनः शिलाश्च, झाटाश्च, कंटकवृक्षाश्च, तदनन्तरं पर्वतशृङ्गाणि, अम्बुदस्पृशः पर्वतानपि समरे प्रक्षिपन्तौ। तौ शत्रू, शिलाखण्डान् उत्पाट्य, परस्परं प्रक्षिपन्तौ, विजयाय यत्नं कुरुतः। पञ्चयोजनपरिमितं तद् वनं तयोः समरेण वृक्षरहितं, लतागुल्मशिलापशुशून्यं चकारताम्। तयोः समरेण, राजन्, तद् भीमराक्षसवनं क्षणेन शिशुविलासतलसमं सममभूत्। ऊरुशिरोबलात् तौ परस्परं आकृष्य, परस्परं यत्नं कृत्वा समरे प्रवृत्तौ। अन्यः शब्दः नासीत्, राजन्, तौ परस्परं निनाद्य, अश्मप्रहारवत् स्पर्शं चक्रतुः। परिष्वज्य समरे, बाहुप्रहारैः, तौ बलिनौ, बलीन्द्रयोरिव, समरे निनादं चक्रतुः, क्रोधात् भीषणं युद्धमकरोताम्।