अर्जुनः सम्यक्, वक्र, विशालास्त्राणां प्रयोगे सर्वेषां शास्त्रेषु अग्रगण्यः अभवत्। तस्य वेगेन च कौशलम् अन्यः कोऽपि समः नासीत्। द्रोणः तु अर्जुनस्य अद्वितीयत्वं निश्चित्य, कौर्वसभायां गुडाकेशं प्रति इदं वचनं उदारम् अब्रवीत्। "धनुर्वेदे मम गुरुः पूर्वं अगस्त्यशिष्यः अग्निवेश्यः आसीत्; अहं तस्य शिष्यः, हे भारत। तीर्थयात्रायां गतः, तपसा विद्युत्-प्रभं, अच्युतं अस्त्रं प्राप्तवान्। तत् अस्त्रं ब्रह्मशिरः नाम, पृथिवीं अपि दग्धुं समर्थम्। गुरुः मम, 'एतत् अस्त्रं न मानवेषु प्रयोज्यं,' इति उक्तवान्। हे भारद्वाज, युद्धे दुर्बलप्राणिनां वा, गूढप्राणिनां वा, एषा ब्रह्मशिरः मुक्तव्या। तव वीर्येण, युद्धे एतदस्त्रं प्रयुज्यं; त्वमेव, हे वीर, एतद् दिव्यं अस्त्रं प्राप्तवान्, अन्यः कोऽपि न अर्हति। किन्तु, हे नराधिप, ऋषिणा स्थापितं व्रतम् अवलम्बनीयम्; स्वबन्धुभिः ग्रामे च आचार्यदक्षिणां दातव्यम्। फाल्गुनः दातुं प्रतिज्ञाय, गुरुः 'युद्धे मया सह युध्यस्व, हे निष्कलुष,' इति आचार्यदक्षिणां अभ्यर्थितवान्। कुरुषु श्रेष्ठः अर्जुनः तद् अनुमन्य, द्रोणस्य पादौ प्रणम्य, विनयेन तस्थौ। द्रोणः अर्जुनम् आलिङ्ग्य, 'यथा पूर्वं उक्तवान्, न कोऽपि तव तुल्यः,' इति वदति। सर्वास्त्रेषु, युद्धे च, तव समः नास्ति; मया तद् साधितम्, न कोऽपि तव समः। देवाः, दानवाः, असुराः अपि तव युद्धे समः न भवन्ति; अहं तव श्रेयो न, तर्हि मानवाः कथं? केवलं एकः तव श्रेयोऽस्ति — कृष्णः, पद्मनयनः, वृष्णिवंशसम्भूतः, कंसकालयवधः। सर्वास्त्रधारी स सर्वलोकविजयी; किन्तु, हे पृथापुत्र, एतेनैव अहं मिथ्यावादी न भविष्यामि। सर्वं जगत् तस्मिन् आश्रितम्, तस्मिन् लीयते, तस्माद् उद्भूतम्; ब्रह्मा, ईशानः, अन्ये च तस्य परमं पदं न जानन्ति। तस्य नाभेः ब्रह्मा उत्पन्नः, सर्वभूतानि सृजति; स एव स्रष्टा, भोक्ता, संहर्ता च। स एव परमपुरुषः — अतीतः, भविष्यन्, वर्तमानः; नित्यः, सर्वगतः, अचलः, अनादिः च। स योगयुक्तः, लोकरक्षणार्थम्, स्वलीलया प्रकटितः; तस्य समः न कश्चन जातः, न जातः, न भविष्यति। स मातुलपुत्रः, सर्वचराचराणां गुरुश्च पिता च अभवत्; कोऽपि स्वहितं जानन् तं जयितुम् इच्छेत्? स तव शाल्यः, मित्रं च, तव प्राणवत् प्रियः; तस्य तव स्नेहः अधिकः, तव मित्रत्वं दृढम्। तव तेन सह युद्धं न भविष्यति, न हास्येन अपि; एकदा तव कृते शक्रेण प्रेरितः। गोकुले वृद्धिः, नन्दगोपस्य कारणेन, मम अंशः, श्रेष्ठः पुरुषः, पाण्डवः, पृथिव्याम् आविर्भूतः। अर्जुनः, कुन्तीनन्दनानां अनुजः, महावीर्यः, पृथिव्याः भारपरिक्षेपे तव साहाय्यं करिष्यति। तस्माद्, तस्मै अभयम् दत्त्वा, अस्माकं कृते रक्ष, हे प्रभो; इत्येव फाल्गुनः शक्रेण संबोधितः, हे पद्मनयन। ततः शङ्खचक्रगदाधरः तं प्रति अब्रवीत् — 'पाण्डववंशे मम पितुः भगिन्याः पुत्रः, हे पार्थ, अहं जानामि। स धर्मात्मा, सर्वास्त्रधारीषु श्रेष्ठः; तव अंशं, महाबाहुं, सर्वलोकनाथं रक्षिष्यामि। न अस्माकं मित्रत्वं लोके अन्यस्य तुल्यं; यः तस्मिन् भक्तः, स मयि भक्तः; यः तं द्वेष्टि, स मां द्वेष्टि। यद् मम, तत् तस्य; तस्य विना अहं जीवितुं न शक्यः; इति, हे पार्थ, हरिः, सर्वेशः, शक्रं प्रति पूर्वं उक्तवान्। तस्मात्, लोके तस्य समः वा श्रेयो वा नास्ति; तस्मिन् एव शरणं गच्छ। जनार्दनः, देवदेवः, सर्वभूतानां शरणम्। एवम् प्रतिज्ञाय, कुरुषु श्रेष्ठः द्रोणं प्रणम्य, तस्य पादौ गृहीत्वा, युधिष्ठिरः विनीतः अभवत्। अर्जुनस्य धनुषः निनादः स्वभावेन समुद्रपरिक्लिष्टां पृथिवीं व्याप्तवान्; लोके अर्जुनस्य समः धनुर्धरः नास्ति। गदायुद्धे, खड्गयुद्धे, रथयुद्धे च, पाण्डुपुत्रः श्रेष्ठः अभवत्; धनञ्जयः धनुर्वेदे पारंगतः अभवत्। सहदेवः, देवराजस्य सर्वविद्या प्राप्तः, अस्त्रशास्त्राणि, रथ, गज, अश्वविद्यां च अधीतवान्, भ्रातृभ्यः विनीतः अभवत्। नकुलः, द्रोणेन शिक्षितः, भ्रातृभ्यः प्रियः, प्रख्यातः वीरः, अतिरथः अभवत्। गन्धर्वयुद्धे, सविरः, त्रिवर्षयज्ञकर्त्ता, पाण्डवैः अर्जुनपुरस्कृतैः युद्धे हतः। पाण्डुः अपि यवनराजं न विजितवान्, अर्जुनः तं वशं नीतवान्। सविरः विपुलः, महाबलः, कुरुषु सदा गर्वितः, अर्जुनेन बुद्धिमता पराजितः। युद्धे अर्जुनः दुर्धर्षैः बाणैः सविरं सुमित्रं, दत्तमित्रं, जघान। एवं अर्जुनस्य कौशलं, द्रोणस्य उपदेशः, कृष्णस्य परमत्वं, पाण्डवेषु भ्रातृभावः च, धर्मे श्रद्धा, शौर्ये स्थैर्यं, सर्वे वर्णितम्।