ततः सैन्यस्य गमनकाले कर्णस्य शल्यस्य च कठोरं संवादं जातम्। तत्र हंसकाकयोः कथा विवादैः सहितैः वर्ण्यते। महानात्मा अश्वत्थामा पाण्ड्यं हत्वा दण्डसेनं दण्डं च अपि निहन्ति। यत्र कर्णः युधिष्ठिरं राजानं एकवीरेण युद्धे सर्वधनुष्मदां साक्षात् संशयं प्रापयति। युधिष्ठिरस्य किरीटिनः च परस्परं कोपः जातः, तत्र माधवः अर्जुनं सान्त्वनं भाषते स्म। भीमः प्रतिज्ञाय युद्धे दुष्शासनस्य उरः विदार्य तत्र रक्तं पिबति स्म। यत्र पार्थः कर्णं महारथं एकवीरेण युद्धे हन्ति, एषा अष्टमः पर्व विज्ञायते। कर्णपर्वणि एकोनसप्ततिः अध्यायाः, चत्वारि सहस्राणि नव शतानि च श्लोकाः कथ्यन्ते। अत्र च चतुःषष्टिः श्लोकाः निर्दिष्टाः, ततः शल्यपर्व विविधार्थयुक्तं वर्ण्यते। शूराणां सैन्ये हते मद्रराजः सेनापतित्वं प्राप्नोति। तत्र यौवनाभिषेकस्य विधयः कथ्यन्ते। अत्र घटनाः युद्धानि च विभागशः वर्ण्यन्ते; शल्यपर्वणि कुरूणां श्रेष्ठानां विनाशः निवेद्यते। तत्र शल्यस्य धर्मराजस्य च मृत्यु, सहदेवेन शकुनिः युद्धे निहतः। सेनायाः अधिकांशे हते शेषे अल्पे, सुयोधनः सरसि प्रविश्य तत्र स्थित्वा आत्मानं गुप्तवान्। तत्र भीमस्य आख्यानं, व्याधानां बुद्धिवचनानि धर्मराजस्य च भाष्यन्ते। तत्र कोपितः धार्तराष्ट्रः सरसः उत्पन्नः, गदायुद्धे भीमेन सह युद्धं करोति। युद्धमण्डले रामागमनं स्मर्यते, सरस्वत्याः पुण्यस्थलानां माहात्म्यं स्तूयते। तत्र भीमदुर्योधनयोः तीव्रं गदायुद्धं वर्ण्यते। भीमस्य बलगदया तस्य ऊरूभ्यां भग्नं जातम्। एषा नवमः पर्व अद्भुतार्थयुक्तं घोषितम्। अत्र पंचाष्टतिः अध्यायाः, नानाकथाः गण्यन्ते, श्लोकसंख्या अपि निर्दिष्टा। तत्र त्रिसहस्राणि द्विशतं द्वाविंशतिः श्लोकाः कविना कौरवयशः धृत्वा रचिताः। ततः अहं सauptikaperv विषदं वर्णयिष्यामि, यत्र दुर्योधनः भग्नऊरुः कोपितः। पाण्डवेषु निर्गतेषु, त्रीणि रथानि संप्राप्तानि—कृतवर्मा, कृपः, द्रौणिः च, सायं रक्ताङ्गानि। संगम्य, ते भूमौ युद्धाग्रणीं पतितां दृष्ट्वा, द्रौणिः महाबलः तीव्रकोपेन प्रतिज्ञां करोति। 'धृष्टद्युम्नमुख्यान् सर्वपाञ्चालान् पाण्डवान् च मन्त्रिभिः सह न हत्वा कोपं न मुंचामि।' इति उक्त्वा, त्रीणि रथानि राजानं विहाय सायं महावने प्रविशन्ति। तत्र वटवृक्षस्य अधः रात्रौ तिष्ठन्तः, बहवः काकाः उलूकस्य आक्रमणेन दृश्यन्ते। द्रौणिः पितृवधं स्मृत्वा कोपग्रहः प्राप्तः, सुप्तपाञ्चालानां वधाय मनः स्थापयति। सेनानिवेशस्य द्वारं गत्वा, भीमकरूपं राक्षसं भीषणं आकाशपृथिव्यौ आवृत्य दृष्टवान्। अस्त्रविनाशं तस्य कृतं दृष्ट्वा, द्रौणिः विकृताक्षं रुद्रं शीघ्रं पूजितवान्। रात्रौ सुप्तान् अनाशङ्कितान् धृष्टद्युम्नमुख्यान् पाञ्चालान् तेषां परिवारं द्रौपदीपुत्रान् च हन्ति। कृतवर्मणा कृपेन च सह तान् हत्वा, केवलं पञ्च पाण्डवाः कृष्णबलात् तत्र रक्षिताः। सात्यकिः महाधनुर्धरः अन्ये च निधनं प्राप्ताः; तत्र द्रौणिपुत्रेण सुप्तपाञ्चालानां संहारः जातः। धृष्टद्युम्नस्य सारथि पाण्डवान् इदं निवेद्य, द्रौपदी पुत्रपितृभ्रातृशोकात् संतप्ता। सा मृत्युपर्यन्तं उपवासं निश्चित्य पत्यः समीपं उपविश्यति। द्रौपदीवचनात् भीमः घोरवीर्यः तस्य प्रीत्यर्थं गदां गृह्य, महाक्रोधात् भारद्वाजं गुरुशिष्यं अन्वधावत्। तत्र भीमसेनभीतया, द्रौणिः कोपात् अस्त्रं मोचयति—'न पाण्डवेषु' इति। कृष्णः 'मा कुरु' इति शमयन्, अर्जुनः तदस्त्रं अन्येन अस्त्रेण शमयति। तदा द्रौणिपुत्रस्य कपटचेष्टां दृष्ट्वा, द्रौणिव्यासादीनां शापाः परस्परं सम्पन्नाः। ततः पाण्डवाः विजयी महारथस्य द्रौणिपुत्रस्य मणिं गृहीत्वा द्रौपद्यै हर्षेण ददाति। एषा दशमः सauptikaperv इति कथ्यते; अष्टादशपर्वणि महर्षिणा अध्यायाः निर्दिष्टाः। अत्र श्लोकसंख्या अष्टशतानि, सप्ततिः श्लोकाः ब्रह्मविदा ऋषिणा उक्ताः। एवं महाभारतस्य कर्णपर्व, शल्यपर्व, सauptikaperv च, तेषां घटनाः, युद्धानि, वीराणां वधः, प्रतिज्ञाः, शापाः, धर्मसंवादः, सर्वं श्रद्धया, भावपूर्णया च संपूर्णं निवेद्यते।