तत्र वनं सिद्धचरनगणैः, गन्धर्वाप्सरसां समूहैः, मदोन्मत्तवानरकिन्नरैश्च सदा सेवितम्। तस्मिन्वने मन्दशीतलः सुरभिगन्धयुक्तः सुगन्धिपुष्परजःसहितः समीरः वृक्षेषु काममिव सञ्चरन् प्रवहति स्म। स राजा तद्वनं तादृशगुणसम्पन्नं, सुरम्यतीरमुत्तुङ्गध्वजसमानं च दृष्ट्वा विस्मयमाप। तं वनं प्रमुदितपक्षिसम्बद्धं निरीक्ष्य, सः मनोहारे रम्ये चाश्रमे अग्रे दृष्ट्वा हृष्टः अभवत्। स तु आश्रमः विविधवृक्षसंछन्नः, पावकज्वालासम्प्रभः, अनुपमेयः शोभनश्च तेन पूजितः। तत्र मुनिवलखिल्यैः सह बहुभिः ऋषिसंघैः समन्वितः, पुष्पशय्योपविष्टबहुहोमकुण्डैः समाकीर्णः। तस्याश्रमस्य समीपे, महान् उन्नतवृक्षसमुच्छ्रायः, सर्वतः पुष्पमालाभिः भूषितः, पुण्यसलिलायुक्ता रम्या नदी प्रवहति स्म। तं मनोहरमाश्रमं, नानाविहगसंघाकीर्णं, मृगगणैः पशुयुतं च दृष्ट्वा स राजा परमसन्तुष्टः अभवत्। स आश्रमः अनुपमेयः, देवानां लोकमिव सर्वथा मनोहरः, तेन उपगतः। तत्र सः नदीं दृष्टवान्, आश्रमसंयुक्तां, पुण्यसलिलसम्पूर्णां, सर्वभूतानां जननीमिव स्थिताम्। तस्या नदीः सन्ध्युपविष्टचक्रवाकैः शोभिता, पुष्पफेनसंकीर्णसलिला, किन्नरगणनिषेव्य, गजभल्लूकाश्रिता च। तत्र पुण्यपाठनिनादैः कूजिता, शोभनतीरभूषिता, मदोन्मत्तगजव्याघ्रमहोरगसंश्रिता च। तस्याः तीरे महात्मनः पूज्यस्य कश्यपस्य दिव्याश्रमः ऋषिसंघैः सेव्यमानः आसीत्। एवं तं नदीसंयुक्तमाश्रमं दृष्ट्वा, स राजा तत्र प्रवेशाय मतिं चकार। मालिनीद्वीपेन शोभितं, रम्यतीरसमन्वितं, नरनारायणाश्रितं स्थलं गङ्गामिव प्रकाशते स्म। स नरश्रेष्ठः, मदोन्मत्तमयूरनिनादितमहावनं प्रविश्य, चित्ररथसदृशं देशमुपजगाम। महागुणसम्पन्नः, अवर्णनीयतेजसा युक्तः, कश्यपमुनिं कण्वं च द्रष्टुं जगाम। स्वस्य सैन्यं, अश्वपदातिगजसंकीर्णं, वनस्य सीम्नि स्थाप्य, सः तानिदं वचनं प्रोवाच— "अहं शुद्धचरित्रं तपस्विनं कश्यपमृषिं द्रष्टुं गमिष्यामि, यावदागमिष्यामि, तावत् यूयं स्थीयताम्।" नन्दनवनसदृशं तद्वनं प्राप्य, स नरपतिः क्षुत्पिपासां त्यक्त्वा, महानन्दमवाप। मन्त्रिभिः सह, राजचिह्नधारिभिः, पुरोहितेन च सह, सः राजा तस्मिन्वरेण्ये आश्रमे प्रविवेश। तपःसम्पदामशेषनिधिं तं मुनिं द्रष्टुमिच्छन्, स आश्रमं ब्रह्मलोकसदृशं, भ्रमरनिनादितं, नानाद्विजसमूहसंकीर्णं च अपश्यत्। विस्मयान्वितनेत्रः स राजा, तत्र ऋग्वेदपाठकश्रेष्ठानां बह्वृचाणां यथाक्रमं विधिना क्रियमाणयज्ञानुष्ठानं श्रुत्वा हृष्टः अभवत्। तत्र यजुषां वेदविद्भिः, समगायननिष्ठैः, विनीतव्रतैः ऋषिभिः च, सामगानमधुरं गायमानैः, यज्ञविद्याविभूषितैः च शोभिता आसीत्। संयतात्मभिः, विधिपूर्वकं भरुन्दसामगायिभिः, अथर्ववेदपारगैः, पूगयाज्ञीयसामगायिभिः, सम्हितापाठैः शब्दानुक्रमसमन्वितैः, तदाश्रमः सर्वतः कूजितः। अन्यैः द्विजातिभिः, यथायोग्यशब्दस्वरसमन्वितवाक्यैः, तद्विभाति ब्रह्मलोकमिव। तत्र यज्ञशय्याविशारदैः, विधिपूर्वकक्रियाविद्भिः, तत्त्वविद्याविदुषिभिः, आत्मविद्यावैदग्ध्यसम्पन्नैः वेदपारगैः च शोभितम्। तर्कविस्तरकुशलैः, क्रियाविशेषज्ञैः, मोक्षधर्मनिष्ठैः, तत्त्वनिश्चयशास्त्रेषु स्थापनोपसंहरणपण्डितैः, व्याकरणछन्दोनिर्वचनकालविद्याविशारदैः, पदार्थकर्मगुणविभागविद्भिः, कारणकार्यविनिश्चयैः, विहगवानरस्वरवेदिभिः, व्यासशास्त्राश्रयैः च, सः स्वकीयां कीर्तिं प्रधानशास्त्रेषु विविधेषु श्रुत्वा, लोकायतैः सर्वतः प्रतिनादितां च। सर्वत्र च सः व्रतानुष्ठाननिष्ठान्, स्वाध्याययज्ञरतान्, श्रेष्ठान् ब्राह्मणान् अपश्यत्। तत्र अद्भुतरम्यासनानि सम्यग्विन्यस्तानि दृष्ट्वा विस्मयमवाप। द्विजातिभिः देवायतनेषु यथाविधि पूजां पश्यन्, स राजा ब्रह्मलोकमिव आत्मानं मेने। तं पुण्यं मङ्गलमाश्रमं, कश्यपतपःसंरक्षितं, तपोवनगुणसंयुक्तं, पश्यन् तृप्तिं न लेभे। कश्यपस्य गेहे सः प्रविवेश, सर्वतः तपोबलसम्पन्नैः महर्षिभिः परिवृतः, मन्त्रिभिः पुरोहितैः च सह, रहसि रम्ये पुण्ये च स्थले। ततो महाबाहुः, मन्त्रिभ्यः निवर्तितेभ्यः, तत्राश्रमे दृढव्रतं मुनिं न ददर्श। तं मुनिं अदृष्ट्वा, रिक्तमाश्रमं च वीक्ष्य, सः वनं प्रतिनादयन् उच्चैः शब्दं कृत्वा, "कः अत्र अस्ति?" इति आह। तस्य शब्दं श्रुत्वा, लक्ष्म्याः सदृशी कान्त्या युक्ता कन्या, आश्रमात् निर्गत्य, तपस्विन्यलङ्कारधारिणी दृष्टा।