ततस्तु यज्ञवेद्यां श्रीकृष्णः समुत्पन्नः, तेजस्वी शुभलक्षणः, परमदर्शनीयः, दिव्यरूपधारी च। प्रह्लादस्य शिष्यः नाग्नजित् नाम, देवक्रोधसमुत्पन्नः, धर्मनाशकः पुत्रः तस्य जातः। गान्धारराजस्य पुत्रः शकुनिः, सौबलः च, तदा जातौ। धृतराष्ट्रमातुः गर्भे धनकुशलाः पुत्राः अपि अभवन्। कृष्णद्वैपायनस्य प्रसादात् विचित्रवीर्यस्य क्षेत्रे जनानां नाथः धृतराष्ट्रः, तथा महाबलः पाण्डुः अपि जातौ। धर्मार्थनिपुणः, बुद्धिमान्, पापरहितः विदुरः अपि द्वैपायनात्, शूद्रायां जातः। पाण्डोः पञ्च पुत्राः देवसमाः जाताः; तयोः स्त्रियोः गुणैः श्रेष्ठा युधिष्ठिरस्य माता आसीत्। युधिष्ठिरः धर्मराजात्, भीमः वायोः, अर्जुनः च इन्द्रात् जातः, सर्वास्त्रेषु श्रेष्ठः, तेजस्वी च। नकुलः सहदेवः च अश्विभ्याम् उत्पन्नौ, रूपसम्पन्नौ, वृद्धसेवायाम् अनुवृत्तौ। तथा धृतराष्ट्रः शतं पुत्रान्, दुर्योधनं अग्रे स्थाप्य, युयुत्सुं कर्णं च अपि जनयामास। ततः दुःशासनः, दुःसहः, दुर्मर्षणः, विकर्णः, चित्रसेनः, विविंशतिः च, हे भारत, जाताः। जयः, सत्यव्रतः, पुरुमित्रः, युयुत्सुः च, वैश्यपुत्रः, एकादश महारथाः अभवन्। अर्जुनस्य पत्न्याः सुभद्रायाः अभिमन्युः जातः, सः वासुदेवस्य भ्रातृषुतः, पाण्डोः पौत्रः च आसीत्। द्रौपद्याः पाण्डवैः पञ्च पुत्राः जाताः—सर्वे राजकुमाराः, रूपसम्पन्नाः, सर्वविद्याविशारदाः। युधिष्ठिरात् प्रतिविन्ध्यः, भीमात् सुतसोमः, अर्जुनात् श्रुतकीर्तिः, नकुलात् शतानिकः अभवत्। सहदेवात् श्रुतसेनः, बलसम्पन्नः, जातः; भीमस्य हिडिम्बायां घटोत्कचः वन्यां जातः। द्रुपदस्य पुत्री शिखण्डी, पुत्रतुल्यं स्थितिं प्राप, यक्षः तस्मै स्नेहान्मानुषत्वं दत्तवान्। कुरूणां सङ्ग्रामे सहस्रशः राजानः समागम्य, युद्धाय सज्जाः अभवन्। तेषां अनन्तानां वीराणां नामानि दशसहस्रवर्षेष्वपि न शक्यन्ते सम्पूर्णतया कीर्तयितुं; केचित् मुख्याः एवोक्ताः, यैः अयं आख्यानं प्रवृत्तम्। एवं नाम्ना उक्तानां, हे ब्रह्मन्, ये चान्ये न निर्दिष्टाः, तेषां सर्वेषां, तथा सहस्राणां राज्ञां, अहं श्रोतुमिच्छामि। किमर्थं ह्येते देवसमाः महाबलाः महारथाः भूमौ समुत्पन्नाः? एतदाख्यातुमर्हसि, सर्वं विस्तरेण, हे महाभाग। इदं हि देवगुह्यं स्म कथ्यते, हे नृप; तथापि स्वयम्भुवे प्रणम्य कथयिष्यामि। पुराऽऽसीद् जमदग्नेः पुत्रः, त्रिः सप्तकृत्वः पृथिवीं क्षत्रियविहीनां कृत्वा, महेन्द्रपर्वते तपः अकरोत्। तदा भृगुपुत्रेण क्षत्रियहीनायां पृथिव्यां, पुत्रार्थिन्यः स्त्रियः ब्राह्मणान् उपजग्मुः। ताभिः सह, निःकामाः, नियमपरायणाः ब्राह्मणाः, यथाकालं, न तु कामात्, ताः उपेयुः। ताभ्यः क्षत्रियस्त्रियः सहस्रशः गर्भं धारयामासुः; ताभ्यः अपरिमितबलाः क्षत्रियाः जाताः। पुनः पुत्राः पुत्र्यश्च अभवन्, क्षत्रियवंशवृद्धये; एवं ब्राह्मणैः क्षत्रियस्त्रीषु तपसा क्षत्रियवर्गः पुनरुत्पादितः। ते धर्मेण जाताः, दीर्घायुषः, तेषां सर्वेषां चतुर्वर्णाः, ब्राह्मणाः अग्रे, अभवन्। स्त्रियः ऋतुकाले पतिं उपेयुः, न तु अकाले कामात्; अन्ये जन्तवः अपि तद्वद् आचरत्। ऋतुकाले एव भार्याः उपेयुः, धर्मेण वर्धमानाः, शतसहस्रवर्षाणि जीवितवन्तः। ते जनाः धर्मनिष्ठाः, व्रतानुरक्ताः, रोगरहिताः अभवन्। क्षत्रियवर्गः पुनः पृथिवीं, समुद्रपर्यन्तां, गजगिरिवनपुरीसमृद्धां, अधितिष्ठत्। क्षत्रियैः धर्मेण पाल्यमानायां पृथिव्यां, ब्राह्मणाः चान्ये वर्णाः परमं सुखं प्राप्नुवन्। कामक्रोधसमुत्थदोषान् निहत्य, राजानः धर्मेण दण्डं यथार्हं प्रयुञ्जानाः प्रजाः अपालयन्। एवं धर्मनिष्ठेषु क्षत्रियेषु, शतचक्षुः इन्द्रः, यथाकालं यथास्थानं वृष्टिं ववर्ष, जनान् पोषयन्। तदा न बालः अकाले मृतः, न च अकुमार्यां स्त्रियां कश्चिद् प्रविशन्। एवं दीर्घायुषु जनेषु, समुद्रपर्यन्ता पृथिवी समृद्धा अभवत्। क्षत्रियैः महायज्ञाः बहुदक्षिणाः कृताः; ब्राह्मणाः सम्पूर्णवेदोपनिषद्भिः वेदाध्ययनं कृतवन्तः। तदा ब्राह्मणाः वेदान् न विक्रयन्ति स्म; न च शूद्रसन्निधौ वेदान् पठन्ति स्म। वैश्याः कृषिं गोभिः कुर्वन्, केवलं स्वस्थगाः धेनवः युक्त्वा, दुर्बलान् पोषयन्ति स्म। न च जनाः फेनं वत्सान् वा दुग्धं दुहन्ति स्म; न च व्यापारी मिथ्याप्रमाणेन वस्तूनि विक्रयन्ति स्म। एवं महाभाग, एषा कथा शृणुता, यथावृत्तान्तं पौराणिकैः प्रतिपादिता।