यः कश्चन असितं च आर्तिमन्तं च तथा सुनीतं स्मरति, स वा दिवा वा नक्तं वा तस्य सर्पभयं न भवति। हे सर्पाः, यः जरत्कारोः अपत्यः महाबलः आस्तीकः, यः सर्पसत्रे युष्मान् अपालयत्, तं स्मृत्वा, हे पुण्यवन्तः, मां न हिंसितुम् अर्हथ। हे सर्प, निवर्तस्व, स्वस्ति ते अस्तु; गच्छ महाविषधर, जनमेजयस्य सत्रान्ते आस्तीकवचनं स्मर। यः सर्पः आस्तीकस्य वचनं श्रुत्वा न निवर्तते, तस्य शीर्षं शिंशपाफलवत् शतधा विदीर्यते। एवमुक्त्वा तैः समवेतैः श्रेष्ठैः सर्पैः, द्विजश्रेष्ठः परमसन्तुष्टः सन् तदा निर्गमनाय मतिं चकार। ततः सर्पाणां मध्ये नागराजः एवं उक्त्वा, तैः सर्पैः सह स्वं निवासं ययौ। स च धर्मात्मा ब्राह्मणश्रेष्ठः, सर्पान् सर्पसत्रात् विमोच्य, पुत्रैः पौत्रैः च परिवृतः कालेन स्वर्गं जगाम। एवं आस्तीकचरितं यथावत् ते कथितम्; तस्य पठनेन क्वापि सर्पभयं न भवति। यथा तव पूर्वजः प्रमतिर्भार्गवः पृष्टः रुरवे पुत्राय तद् आख्यात्, तथा मया अपि ते आख्यातम्। यद् अहं श्रुतवान्, तद् आस्तीकस्य महर्षेः चरितं आद्याद् यथाश्रुतं ते कथितम्। यद् त्वया पृष्टम्, तद् दुन्दुभेः वचनं श्रुत्वा आख्यातम्; अतः ते महद्दौर्भग्यम् अपसृप्यतु, शत्रुतापन। आस्तीकस्य धर्म्यां कथां श्रुत्वा, पुण्यवर्धिनीं, सर्वपापैः विमुक्तः दीर्घायुषी भवति। भृगुवंशात् आरभ्य महाकथां त्वया मया श्रुत्वा, सुतपुत्र सौते, तव आख्यानेन अहम् अतिसन्तुष्टः अस्मि। पृष्यमानः पुनः त्वया, यानि व्यासेन रचितानि आख्यानानि, तानि पुनः श्रावय। तस्मिन् महात्मनाम् अत्यन्तदुष्करे सर्पसत्रे, यज्ञकर्मसु सभासदाम् मध्ये, येनैव आश्चर्यकथाः उत्पन्नाः, ताः विषयशः त्वत्तः श्रोतुम् इच्छामः, सौते, ताः विस्तरेण कथय। तत्र कर्मसु द्विजातयः वेदाधारिताः कथाः शुश्रुवुः; व्यासेन तु भारतस्य महद् आश्चर्यम् आख्यातम्। पाण्डवानां कीर्तिवर्धिनी महाभारतकथा तदा कृष्णद्वैपायनः जनमेजयेन पृष्टः श्रोतुम् आरब्धवान्। स तदा यज्ञकाले सम्यक् श्रोतृणां समक्षं श्रावयामास; अहम् अपि तां शुभां कथां सम्यक् श्रोतुम् इच्छामि। या महर्षेः विशुद्धात्मनः मानससागरात् उत्पन्ना, सर्वरत्नसमन्विता, तां पुण्यां कथां, धर्मात्मन्, त्वया श्रावय। नूनं अहं ते महाकथां, महाभारताख्यां, कृष्णद्वैपायनविनिर्दिष्टां, प्रारम्भात् श्रावयिष्यामि। त्वं द्विजश्रेष्ठ, यद् अहं आख्यास्यामि, तत् सर्वं शृणु; मम हृदि महत् हर्षं जनयति। यदा जनमेजयस्य सर्पसत्रे दीक्षितः इति श्रुत्वा, तदा विद्वान् कृष्णद्वैपायनः सः राजानं द्रष्टुम् उपजगाम। सः शाक्त्यस्य पराशरस्य पुत्रः, काल्या द्वीपस्थया कन्यया यमुनायाः समुत्पन्नः, पाण्डवानां पितामहः। स जातमात्र एव यज्ञेन तनुं संवर्ध्य, वेदांश्च उपनिषदः च इतिहासांश्च अधीतवान्, महाकीर्तिमान् अभवत्। तं न तपसा, न वेदाध्ययनेन, न व्रतेन, न उपवासेन, न जन्मना, न कोपेन कश्चन प्राप्नोति। स वेदविदां श्रेष्ठः, एकं वेदं चतुर्धा व्यभजत्; परापरविद्, ब्रह्मर्षिः, कविः, सत्यवादी, शुद्धात्मा। स एव पाण्डुं धृतराष्ट्रं च विदुरं च उत्पाद्य, शान्तनववंशं विस्तारितवान्, पुण्यकीर्तिः महायशाः। स महर्षिः शिष्यैः वेद-वेदाङ्गविद्भिः सहितः, जनमेजयस्य राज्ञः सभां प्रविष्टः। तत्र सः जनमेजयं सभासद्भिः परिवृतं ददर्श, इन्द्रमिव देवानाम् मध्ये। स च राजन्, देशदेशात् अभिषिक्तैः नृपतिभिः, यज्ञकुशलैः ऋत्विग्भिः, ब्रह्मणा तुल्यैः ब्राह्मणैः च परिवृतः आसीत्। जनमेजयः सः राजर्षिः, तं महर्षिं समुपेत्य, सहामात्यैः शीघ्रम् उत्थाय, हर्षितः अभवत्। सभायाः अनुमत्यैः, तस्मै सुवर्णमयमासनं व्यकल्पयत्, यथा शक्रः बृहस्पतेः कृते। तत्र उपविष्टः, दिव्यर्षिसंघैः पूजितः, वरदः सः राजा शास्त्रविधिना पूजितः। स च पाद्यं अर्घ्यं आचमनीयं च, गोदक्षिणां च, यथाविधि, तस्मै व्यासाय पितामहाय अर्पयामास। तां पूजां जनमेजयात् प्राप्य, गाम् च स्वीकरोति स्म, व्यासः तस्मिन्नेव काले तुष्टः अभवत्। सः स्नेह-सम्मानाभ्याम् पूजितः, समीपे उपवेश्य, हृष्टचित्तः तं कुशलं पप्रच्छ। सः महर्षिः तम् अवेक्ष्य, कुशलं निवेद्य, सर्वैः सभासद्भिः पूजितः, तेषां पूजां प्रतिनिवर्त्य च। ततः सर्वैः सभासद्भिः सहितः जनमेजयः, कृताञ्जलिः, द्विजश्रेष्ठं पप्रच्छ। “त्वं कुरुपाण्डवानां साक्षात् साक्षी; तेषां कर्माणि त्वत्तः श्रोतुम् इच्छामि, द्विजोत्तम।