स तु सुपर्णः, एकेन पादेन गजम्, अपरस्मिन् कच्छपं च गृहीत्वा, शीघ्रं व्योम्नि समुत्पपात। स दिव्यान् वृक्षान् समाश्रित्य, तेषां समीपे समुपगम्य, स्वपक्षवेगेन समीरिताः ते वृक्षा भयात् कम्पन्ते स्म। तं कामदुघं सुवर्णशाखं चलच्छायं वृक्षं दृष्ट्वा, ते चिन्तयामासुः—"मा भिद्याम" इति। ततः स खगश्रेष्ठः, अन्यानपि अतुलरूपान् सुवर्णरजतवैडूर्यफलान्, महान्तः तेजस्विनः, सागरजलपरिवृतान् वृक्षान् उपगम्य, तेषु मध्ये सहस्रयोजनविस्तीर्णः, बहुशाखायुक्तः, परमशोभनः, दिव्यः, पक्षिणां निवासः, 'रौहिणो' नाम वृक्षः तिष्ठति स्म। यस्य छायायाम् उपविश्य कश्चित् क्षणेन तृप्तिम् आप्नोति। तत्र स रौहिणो वृक्षः, बलवता गच्छता तेन खगश्रेष्ठेन, इदं वचनम् उवाच—"शतयोजनविस्तीर्णा एषा मे शाखा, तत्र विश्रान्त्वा गजकच्छपौ खाद।" ततः स खगश्रेष्ठः, पर्वतसमवेगः, तेन वृक्षं कम्पयन्, पक्षिसहस्रसेवितं, ताम् अपि शाखां पत्रसमूहसमृद्धां शीघ्रं छित्त्वा, तुंगं शाखाम् आदत्त। सुपर्णपादवेगेन सा शाखा स्पष्टं छिन्ना, तेन शाखां गृहीत्वा, स हर्षेण पश्यन्, तत्र शाखायां शिरसोपरीस्थितान् वलकिल्याः मुनीन् अपश्यत्। तां शाखायां लम्बमानान् तान् ब्रह्मर्षीन् दृष्ट्वा, स चिन्तयामास—"एते मुनयः लम्बन्ते, नाहं तान् हिंस्याम्।" "पतन्तः एतान् हन्याम्" इति निश्चित्य, स वीरः गजकच्छपौ दृढेन पादेन गृहीत्वा स्थितवान्। ततः तेषां नाशभीत्या, स्वयम् भगवाँस्तु, तेषां स्थितिं निरीक्ष्य, ताम् एव शाखां मुखेन गृहीत्वा उत्पपात। तदद्भुतकृत्यम् दृष्ट्वा, मुनयः विस्मयमगम्य, हृदयानि च कम्पितानि, तं महापक्षिणं स्तुवन्ति स्म। गुरुभारम् आदाय, स पक्षिराजः व्योम्नि समुत्पपात; स एव सुपर्णः, सर्वपक्षिणां श्रेष्ठः, नागभुजः इति प्रसिद्धः। ततः शनैः स गच्छन्, पर्वतान् पक्षा कम्पयन्, गजकच्छपौ वहन्, अनेकानि देशान् पर्यटन्। वलखिल्याणां कृपया, स उपयुक्तं देशं नापश्यत्; ततः शीघ्रं गन्धमादनं पर्वतश्रेष्ठं जगाम। तत्र स कश्यपं पितरं तपस्यन्तं ददर्श, तं च पितरं दिव्यरूपिणं पक्षिराजं दृष्ट्वा। स तेजसा, बलवता, वेगेन मनसोऽपि शीघ्रः, पर्वतशृङ्गसन्निभः, ब्रह्मदण्डोपमो बभौ। स चिन्तनीयः, वर्णनातीतः, सर्वभूतभीषणः, महाबलसम्पन्नः, प्रज्वलिताग्निसदृशः, दृष्टिमात्रेण भीषणः। देवदानवराक्षसैः अजेयः, अचिन्त्यः, पर्वतशिखरभञ्जनः, सागरजलशोषकः च। लोकचेष्टनभीषणः, मृत्युसदृशः, तं समीपं गच्छन्तं दृष्ट्वा, भगवाँश्च कश्यपः तस्य भावं विज्ञाय, इदं वचनम् उवाच— "पुत्र, त्वं मा प्रमादं कुरु; एकैव क्षणेन आत्मनः क्लेशं मा समाप्नुहि; कोपिताः वलखिल्याश्च मरीचयश्च त्वां मा दहन्तु।" ततः कश्यपः, पुत्रस्य हितार्थं, तपसा शुद्धान् वलखिल्यान् मुनिवरान् प्रशमयितुम् अचेष्टत। "सर्वभूतहितार्थं, गरुडः महत् कर्म कर्तुम् इच्छति; हे तपस्विनः! तस्मै अनुमतिं दातुम् अर्हथ।" एवं भगवता प्रोक्ताः, मुनयः तां शाखां त्यक्त्वा, हिमवतः पुण्यं पर्वतं तपस्यर्थं जग्मुः। तेषु गच्छत्सु, विनतानन्दनः, शाखया मुखमावृत्य, पितरं कश्यपम् अपृच्छत्—"भगवन्! कस्यां भूमौ एतां शाखां विसृजामि? कृपया मानवहीनं देशं कथय।" ततः कश्यपः तस्मै नररहितं, हिमनिविष्टगुहं, मनसापि दुर्गमं पर्वतं दर्शयामास। स पक्षिराजः, तं पर्वतं लक्ष्यीकृत्य, मनोजवेन त्वरया, शाखां गजकच्छपसहितां वहन्, तत्र प्रतस्थे। न कश्चित् बलवान् अपि, तां महाशाखां वा, तस्य गजस्य त्वकं वा, उद्धर्तुं शक्तः; स तु पक्षिराजः, तां महाशाखां गृहीत्वा व्योम्नि समुत्पपात। ततः पक्षिराजः गरुडः, लघुना कालेन, लक्षयोजनानि गतः। स पितुः उपदेशात्, तत्र पर्वतं क्षणेन गत्वा, तां शाखां महतीं निनादेन स्रष्टुम् आरब्धवान्। तस्य पक्षवेगेन स पर्वतराजः कम्पितः, वृक्षसमूहसंघर्षेण पुष्पवृष्टिः सञ्जाता। तत्र तत्र तस्य पर्वतस्य शिखराणि, रत्नकाञ्चनमण्डितानि, भग्नानि, तं पर्वतं शोभयन्ति स्म। बहवः वृक्षाः तया शाखया आहताः, सुवर्णपुष्पसमृद्धाः, विद्युद्भास्वरमेघवद् बभासिरे। ते वृक्षाः, सुवर्णसमृद्धपुष्पाः, पर्वतधातुसंयुक्ताः, सूर्यरश्मिभिः आलोकिताः, तत्र शोभन्ते स्म। ततः स पक्षिराजः, तस्मिन् पर्वतशिखरे स्थित्वा, गजकच्छपयोः भक्षणं चकार। गजं कच्छपं च भक्षयित्वा, स शीघ्रगामी तार्क्ष्यः, तस्मात् पर्वतशिखरात् पुनः समुत्पपात।