शृणु, धर्मराज युधिष्ठिर, कंसस्य सैन्यम् अत्यन्तं बलवत्तरं बभूव। षोडशसहस्राणि अश्वानां, किंशुकसदृशवर्णानां, तस्य सैन्यस्याभवन्। तत्रान्ये अपि युवावराः, उत्तमसारथिभिः युक्ताः, केनापि बलकेन अजेयाः, कंसस्य भ्रातृभिः नेतृत्वेन, समागताः। सुनाम्ना सर्वतः कंसः संरक्षितः, तस्य च मिश्रकनामकः गणः षष्टिसहस्रपरिमितः कथ्यते। कंसस्य रोषवेगेन, वैवस्वतस्य नियमे स्थिताः, मदोन्मत्तगजैः, महाबलिपतिभिः च सह, तत्र समागताः। तत्र शस्त्रजालैः, महापेनैः, महतीव नदीव, गदापरिघपाणिभिः, नानायुधधारिभिः, विविधकवचैः भूषितैः च, सैन्यं विराजते स्म। रथगजविपाठैः, विविधशोणितकर्दमैः, भूषितधनुषाम् उर्मिभिः, रथाश्वसंघातैः सरोवरैः च तद् रणसरोवरमिव बभूव। हे युधिष्ठिर, तादृशे भीषणे युद्धसरित्समुद्रे, यो वीर्यवान् नारायणः, कंसनिःसंहर्ता, स एव केनापि प्रवेशितुं शक्ता आसीत्। इन्द्ररथस्थः स भगवान् कृष्णः, भीमवेगेन वात इव मेघान्, भोजपुत्रस्य तानि सैन्यानि व्य散यत्। कंसं च, तस्य मन्त्रिणः बान्धवान् च, सभायां निषण्णान् एव हत्वा, देवकीं सखिभिः सहितां सत्कृत्य समानीय। सः पुनः पुनः यशोदां, रोहिणीं च, सस्नेहम् अभिवाद्य, जनार्दनः उग्रसेनं राज्याभिषेकेन अभिषेचयत्। यदूनां श्रेष्ठैः सत्कृतः, इन्द्रानुजः श्रीमान्, तदा सर्वराजसंघेन आगतम् जरासन्धम्, सरस्वत्यां, पराजितवान्। ततः, हे भरतश्रेष्ठ, श्रीकृष्णः, यदुकुलानन्दनः, शूरसेनपुरीं विहाय, द्वारकाम् अगच्छत्। तत्र, स महात्मा, कमललोचनः, दक्षिणपश्चिमदिशः, यथार्हं वाहनरत्नानि च प्राप्तवान्। तत्र दैत्याः दानवाश्च विघ्नान् कुर्वन्तः, बलशालिना तेनासुराः मदोन्मत्ताः निहताः। तत्र, नैरृत्याः नरकाख्यः, विघ्नं कृत्वा, अदितेः कुण्डलार्थं तां बलात् अभ्यधावत्, हे युधिष्ठिर। न कदापि कश्चनासुरः, सर्वासुरसंघैः अपि, तादृशं घोरकर्म अकुर्वत् यथा स नरकः। पृथिव्याः एव स पुत्रः, तस्य पुरी प्राग्ज्योतिषाख्या, तस्य चतुर्धा क्षेत्रपालाः, युद्धे दर्पयुक्ताः, तिष्ठन्ति स्म। ते दिव्ययानमार्गं राक्षसैः सह विघ्नयन्तः, सुरगणान् संत्रासयन्तः स्थिताः। हयग्रीवः, निकुम्भः, भीषणः पाञ्चजनः, च मुरः—सहस्रपुत्रसमन्वितो मदोन्मत्तासुरः—तत्रासन्। एतेषां संहारार्थं, महाबाहुः वासुदेवः जनार्दनः, चक्रगदाखड्गपाणिः, देवक्या वृष्णिषु जातः। अस्य पुरुषश्रेष्ठस्य, यशो लोके प्रसिद्धम्, द्वारका एव निवासः सर्वैः युष्माभिः विज्ञायते। सा द्वारका, इन्द्रपुरीमपि अतिक्रान्ता, रम्यतमा पुरी, प्रत्यक्षं दृष्टा भवता, हे युधिष्ठिर। तत्र सुरपुरोपमा नगरी, वृष्णीनां सभागृहं सुधर्माख्यं, दीर्घं विस्तीर्णं च विराजते। तत्र वृष्ण्यन्धकाः, रामकृष्णपुरोगमाः, सर्वलोकव्यवस्थां पालयन्तः, उपविष्टाः सन्ति। तत्र, हे भरतश्रेष्ठ, एकदा सर्वे उपविष्टाः सन्तः, दिव्यगन्धवाताः प्रववुः, पुष्पवृष्टिश्च समजनि। तदा सहस्रसूर्यसदृशं दिव्यतेजः, आश्चर्यरूपं, श्वेतगजोपविष्टं, मध्ये प्रादुरासीत्। तत्र देवगणैः परिवृतः इन्द्रः दृश्यते स्म; रामः, कृष्णः, राजा च वृष्ण्यन्धकैः सह तत्रासन्। सर्वे देवाः सहसा उत्थाय प्रणम्य, स इन्द्रः शीघ्रं गजात् अवतीर्य, जनार्दनं परिष्वज्य, स्नेहपूर्वकं समालिङ्गयत्। बलदेवं, अहुकपुत्रं राजानम्, वासुदेवम्, उद्धवम्, विकद्रुं च समालिङ्ग्य। प्रद्युम्नं, साम्बं, निशठं, अनिरुद्धं, सात्यकिं, गदं, सारणं, अक्रूरं, भानुं, झल्लिकं, विदूरथं च, तथा च महाबलिनं चारुदेष्णं, दशार्हश्रेष्ठान्, देवोपमान्, समालिङ्ग्य दृष्ट्वा। सर्वान् एवं दृष्ट्वा, भगवाँस्सृष्टिकर्ता, वृष्ण्यन्धकमहामन्त्रिणः अपि समालिङ्ग्य, ततः इन्द्रः— तैः कृतपूजां स्वीकृत्य, भगवाँस्सुरनिःसंहर्ता, अदितेः आज्ञया, जनार्दनं प्रति कुण्डलयोः विषये वाक्यमुवाच— "अहं नरकं भूमिपुत्रं हत्वा कुण्डले आनयिष्यामि।" इति उक्त्वा, गोविन्दः पुनः रामं, प्रद्युम्नम्, अनिरुद्धम्, साम्बं च, अद्वितीयबलान्, अभ्यभाषत। एवं उक्त्वा, श्रीवासुदेवः, शंखचक्रगदाखड्गधारी, गरुडमारुह्य स्थितः। ततः हृषीकेशः, सुराणां हितकाम्यया, प्रस्थितवान्; तं गच्छन्तं, इन्द्रसहिताः देवाः, हृष्टाः, विष्णुम् अनुगम्य, स्तुवन्तः, पृष्ठतः गताः। स नरकस्य भीषणगणान्, महासुरान्, च हत्वा, मुरस्य षट्सहस्रशूलपाशान्, तीक्ष्णधारान्, स्वशस्त्रेण छित्त्वा, मुरं पुत्रैः सहितं निहत्य, पर्वतान् अतिक्रम्य, निशुम्भमपि व्यधित्। एवं, धर्मराज, श्रीकृष्णस्य महात्म्यं, कंसवधादारभ्य, द्वारकायाः शोभां, नरकासुरवधं च, श्रुत्वा त्वं पुण्यं लभसे।