एकदा नागानां सन्देशेन गारुडः सोमं प्राप्यते, यः तस्य शक्तिमती मातरं दास्याद्विमोचयितुं प्रेषितः। "अद्य अहं तं सोमं नयिष्यामि," इति गारुडः अभाषत। तस्य मातरः निवेदयति "निषादानां भक्षणं कर्तुं त्वं आगतः, किन्तु सहस्त्राणां निःसन्तोषः अभवत्।" इत्यस्मिन् कारणे गारुडः प्रार्थयामास, "हे प्रभो, अन्यं खाद्यं प्रदास्यसि यद्विनाशं निवारयितुं शक्नोमि?" "किमर्थं, हे पूज्य, भूखां च तृषां च निवारयितुं खाद्यं वद," इति सः याचितवान्। तदा तस्मिन् क्षणः गारुडः कथा आरभते। "एकः गजः अस्ति यः सर्पकुमारस्य भ्रातुः मुखं चालयति, एवं तयोः पूर्वजन्मे द्वेषः अस्ति," इति सः कथयामास। "तस्मिन् कथा, शृणु, यः वियोगं वर्धयति — तव कल्याणं भविष्यति।" तस्य पिता विभवासुः नाम महर्षिः अस्ति, सः क्रोधे अत्यन्तं प्रवृत्तः। तस्य सुप्रतिकः नाम लघु भ्राता, यः महातपस्वि आसीत्। विभवासुः तं धनं सह न धारयितुं इच्छति। सुप्रतिकः धनस्य विभाजनं अन्वेष्टुं निरन्तरं प्रार्थयति, तदा विभवासुः तस्मिन् अभाषत। "हे महातपस्वि, विभाजनस्य अनेकानि दोषाणि सन्ति; अनेकाः भ्रान्त्या विभाजितुं इच्छन्ति; तस्मिन् विभक्तेषु, धनलोलुपाः एकदृशं न सम्मानयन्ति।" "अतः, यः विभक्ताः, तेषां चित्तानि परस्परद्वेषे पतन्ति; यः च विभक्तः, तस्य विनाशः शीघ्रं भविष्यति।" इत्यस्मिन् कारणे धर्मात्मा भ्रातृविभाजनं प्रशंसन्ति, किन्तु सुप्रतिकः तत्र निरन्तरं विभाजनं प्रार्थयति। अतः, विभवासुः तं शापयामास, "यः वृद्धजनानां उपदेशे न बध्यते, यः च परस्परं संशयं करोति—" "त्वं धनं विभाजनस्य द्वारा इच्छसि; अतः, सुप्रतिक, त्वं गजस्य रूपं प्राप्स्यसि।" ततो सुप्रतिकः प्रत्युत्तरं ददाति, "त्वं अपि कच्छपस्य रूपं प्राप्स्यसि।" एवं परस्परं शापयित्वा, तौ धनलोलुपतया भ्रान्ताः गजकच्छपयोः रूपं प्राप्यते। अस्मिन् कृते, जन्तुजातिषु अपि, ते परस्परद्वेषे स्थिताः, स्वशक्तिम् आत्मनं गर्विताः च। तस्मिन् सरसः, गजः सशक्तः, तस्य प्राचीनद्वेषं अनुसरति। तेषां युग्मे, महाकायः गजः जलं प्रति उपसन्नः, गम्भीरं गर्जनं करोति। कच्छपः जलस्य मध्ये स्थितः, तस्य गर्जनं श्रुत्वा उर्ध्वं गच्छति। गजः तस्य गम्भीरं स्वरं श्रुत्वा जलं कम्पयति। तेषां समागमे, गजः जलं कम्पयित्वा, कच्छपः तस्य मुखं उन्नम्य युद्धाय प्रकटितः। गजः षट् योजनेषु ऊर्ध्वं च द्विगुणं लम्बः, कच्छपः त्रयः योजनेषु ऊर्ध्वं च दश योजनेषु व्यासः। युद्धाय उत्सुकः, गजः च कच्छपः च, स्वशक्तिं यथाशक्ति प्रयोगं करोति। "तं गजं, यः महाद्रुमस्य सदृशः, भयंकरः च, तं सोमसहितं खाद्यं नय," इति गारुडः अभाषत। एवं सः शुभकर्माणि कृत्य, "भगवतः देवाणां सह युद्धे भाग्यं प्राप्नुहि," इति प्रार्थयामास। "पूर्णं पात्रं, ब्राह्मणाः, गोधूलयः, च यत्किञ्चित् शुभं च — एषः तव गमनाय भवतु, हे अण्डज!" "यदा त्वं देवैः सह युद्धं करोति, ऋग्वेदः, यजुर्वेदः, सामवेदः, तथा शुद्धिकरणमन्त्राः, यज्ञद्रव्याणि च — एते तव संघर्षे बलं दास्यन्ति, हे श्रेष्ठपक्षिण!" इति तस्य पिता गारुडं उपदिश्य गच्छति। ततः गारुडः तस्य पिता सन्निधिं त्यक्त्वा गच्छति। सः पवित्रं जलं दृष्ट्वा, विविधपक्षिणां सह, तस्य पिता वचः स्मृत्वा, गगने महती वेगेन गच्छति। एकेन पक्वकर्णेण गजं गृहीत्वा, अन्येन कच्छपं च, गारुडः शीघ्रं गगनं प्रति उड्डीयते। सः एकं स्थलं गत्वा दिव्यवृक्षाणां समीपं प्राप्यते, तस्य पंखानां वायुः तान् कम्पयति। तेषां इच्छापूर्णवृक्षाणां स्वर्णपर्णानि दृष्ट्वा, तेषां मनसि विचारः, "न वयं भङ्गं प्राप्नुयाम," इति। गगनमारोही गारुडः अन्येषां अद्वितीयरूपाणां वृक्षाणां समीपं गच्छति, यः स्वर्णं, चाँदीं, तथा वैरायुक्तं फलानि धारयति, महान्तः वृक्षाः जलस्य तटं च परिभाषन्ति। तेषां मध्ये एकः महावृक्षः अस्ति, यः सहस्त्रयोजनपर्यन्तं ऊर्ध्वं स्थितः, शाखाभिः सह। एषः दिव्यपक्षिणां निवासः, रौहिणवृक्षः इति नाम, यः तस्य छायायां विश्रान्तः त्वरितं संतोषं प्राप्नोति। तत्र रौहिणवृक्षः गारुडं प्रतिवचनं ददाति, "मम एषः महाशाखः, शतयोजनपर्यन्तः — एषः शाखां उपविष्टः गजं च कच्छपं च खाद्यं कुरु।" ततः गारुडः, यः पर्वतवत् तीव्रः च बलवान्, वृक्षं कम्पयित्वा, यः सहस्राणां पक्षिणां उपगम्य, शीघ्रं तं शाखां ताडयामास। एवं गारुडस्य पादानां बलात्, शाखा वृक्षात् स्पष्टं विच्छिन्ना जाताऽस्मिन्, गारुडः एकां विच्छिन्नां शाखां धारयति।