राजा युधिष्ठिरः श्रीकृष्णं प्रष्टवान्—"कृष्ण, कोऽयम् जरासन्धः? किं तस्य बलम्, किं वीर्यं? यः त्वां अग्निमिव स्पृशन् न दग्धः, पतङ्गवत्।" श्रीकृष्णः प्रत्युवाच—"राजन्, शृणु जरासन्धस्य बलं वीर्यं च, यथा सः बहुशः अस्मान् पीडयन् अपि चिरकालम् अवमानितः।" सः त्र्यक्षौहिणीपतिः, युद्धे गर्वितः, महाबलः, ब्रहद्रथो नाम, मगधाधिपः। सः शोभनः, वीर्यसम्पन्नः, तेजस्वी, अद्वितीयबलः, व्रतम् अङ्गीकृत्य शरीरं धारयन्, इन्द्रस्य सदृशः। तेजसा सूर्यवत्, धैर्ये भूमिवत्, कोपेन मृत्युवत्, ऐश्वर्ये कुबेरवत्। सः मगधं गिरिव्रजे स्वराज्यं स्थापयन्, सुहृद्भिः सह, पृथिव्यां तेजः प्रसारयन्, सूर्यस्य किरणैः इव। सः महाबलः, भरतश्रेष्ठ, काशिराजस्य यमद्वयं रूपसम्पन्नं धनसम्पन्नं च विवाह्य, ताभ्यां सह परस्परं संकल्पं कृतवान्। तयोः सन्निधौ सः प्रतिज्ञां कृतवान्—कदाचित् तं संकल्पं न लङ्घयिष्यामि। पृथिवीपतिः ताभ्यां सह शोभायमानः। द्वाभ्यां पत्न्याभ्यां मध्ये तिष्ठन्, द्वाभ्यां प्रियाभ्यां स्त्रीभ्यां सह गजः इव शोभायमानः। गङ्गायमुनयोः मध्ये समुद्रः इव, स्वदेशे निमग्नः, युवावस्थां यापयन्। तस्य वंशवृद्धये पुत्रः न जातः, यद्यपि सः शुभानि कर्माणि, यज्ञान्, संस्कारान् च पुत्रकाम्यया अकरोत्। सः श्रेष्ठराजा पुत्रलाभं न प्राप्य, पत्न्याभ्यां सह, महान् शोकम् आपन्नः। सः राज्यं त्यक्त्वा, तपस्विनां वनं शरणं गतः, प्रजाः तं निवारयितुं यत्नं अकुर्वन्। ततः सः चण्डकौशिकस्य, कक्षीवत्-गौतमयोः पुत्रस्य, तपस्वित्वे श्रेष्ठस्य, कीर्तिमन्तः मुनिः, आगमनं श्रुतवान्। सः मुनिः तत्र कदाचित् आगत्य, वृक्षस्य अधः निवसन्, राजा पत्न्याभ्यां सह तं सर्वथा तुष्टुम् अयत्नत्। सः मुनिः यथायोग्यं ब्रहद्रथं स्वागतवान्; तेन सह उपविष्टः, महात्मा अनुमतिं दत्तवान्। ततः मुनिः पप्रच्छ—"किमर्थं आगमनम्?" राजा, पत्न्याभ्यां सह, ब्राह्मणैः अनुगतः, तस्य पुरतः उपाविशत्। राजा मुनिं उवाच—"भगवन्, मम पुत्रः नास्ति; वृद्धावस्थायां पुत्रहीनस्य राज्यं किम्?" "तस्मात्, वने तपः करिष्यामि पत्न्याभ्यां सह; पुत्रहीनस्य न कीर्तिः न च दीर्घकालिकं हविः अस्ति।" इति उक्तः, मुनिः दयया स्पृष्टः। सत्यनिष्ठः, स्थिरः, ऋषिसर्वश्रेष्ठः, मुनिः उवाच—"राजन्, तव प्रसन्नः अस्मि; वरं वृणीष्व, धर्मज्ञ।" तदा ब्रहद्रथः पत्न्याभ्यां सह, अश्रुपूर्णकण्ठः, पुत्रदर्शनस्य निराशया, नमन्, मुनिं उवाच। "भगवन्, राज्यं त्यक्त्वा तपस्विनां वनं गच्छन्, दुर्भाग्यस्य वरेण किं लाभः, पुत्रहीनस्य राज्येन किं?" तत् श्रुत्वा मुनिः ध्यानम् प्रविष्टः, इन्द्रियैः विक्षिप्तः, तस्य आम्रवृक्षस्य छायायाम् उपाविशत्। तत्र उपविष्टस्य मुनेः, एकः पक्वः आम्रः, वर्तिकया दष्टः, गोदाम् पतितः। तं आम्रं गृहित्वा, मुनिः हृदयेन संस्कृत्य, राज्ञे ददौ, पुत्रलाभस्य अद्वितीयं साधनम्। महर्षिः प्रज्ञानसम्पन्नः, राजानम् उवाच—"राजन्, तव कामः सिद्धः; गच्छ, नराधिप।" "एषः तव पुत्रः भविष्यति; वने तपः मा कुरु। धर्मेण प्रजाः पालय, एष राज्ञाम् कर्तव्यः।" "नानायज्ञान् कुरु, इन्द्रं हविर्दानेन तुष्टया; पुत्रं राज्ये स्थाप्य, ततः आश्रमं आगच्छ।" "राजन्, तव पुत्राय अष्टौ वरान् ददामि—ब्राह्मणेषु भक्तिः, अजेयत्वम्, युद्धे बुद्धिः, अतिथिसत्कारः, क्लिष्टेषु दया, महाबलम्, लोकस्मृतिः, जनप्रियता—एते अष्टौ वराः, राजन्। गच्छ, तव कार्यं सिद्धम्; गच्छ, नराधिप।" मुनिना अनुमतः, राजा पत्न्याभ्यां सह, नागरैः सह, स्वनगरम् प्रविष्टः। तदा, कालपरिज्ञः, श्रेष्ठराजा, आम्रफलम् एकम् उभे पत्न्ये दत्तवान्। मुनेः सम्मानात्, कालपरिवर्तनात् च, तयोः रूपवती उभे स्त्रियौ आम्रं विभज्य उपभुक्ते। तयोः आम्रभक्षणात् गर्भः उत्पन्नः; तद् दृष्ट्वा, राजा परमं हर्षम् अनुभवन्। ततः, विप्र, यथाकालम्, उभे राण्यौ द्वौ अर्धशरीरौ प्रसूतवन्त्यौ। प्रत्येकं अर्धम्—एकं नेत्रम्, एकं भुजम्, एकं पादम्, अर्धं उदरम्, मुखं, नितम्बं च; तानि अर्धशरीराणि दृष्ट्वा, उभे स्त्रियौ महतीं कम्पां प्राप्य। दुःखिता, असहायस्त्रियौ, परस्परं मन्त्रयन्त्यौ, विषादात् जीवन् अर्धशरीरं त्यक्तवन्त्यौ। द्वे धात्र्यौ, तौ जुह्वे, सम्यक् आवृत्य, नगरद्वारम् निर्गत्य, तत्र त्यक्तवन्त्यौ। तौ अर्धे, शुभवस्त्रैः आच्छादिते, चौर्यमार्गे, अनजानैः, तत्र स्थापिते।