सर्वे पाण्डवाः सह जनार्दनं खाण्डवप्रस्थे सुखेन निवसन्तः, तत्र मायासुरः पाण्डवान् उपसृत्य, अर्जुनाय प्रीत्या वदति—“मम व्रतम् अस्ति, यः कश्चित् सहाय्याय याचते, तस्य याच्ञां न निवारयामि। एतद् उचितं त्वया, यथा त्वं पूर्वं उक्तवान्, नरश्रेष्ठ। अहं विश्वकर्मा, दानवानां महा-विश्वकर्मा, तव कृते किमपि कर्तुम् इच्छामि। पूर्वकाले दानवानां पुराणि निर्मितानि मया—सुखानि, रम्याणि, सहस्रशः सुखोपेतानि, रम्यवनानि, विविधानि सरांसि, अद्भुतानि वस्त्राणि, इच्छायानानि रथाः, महान्ति नगराणि प्राकार-परिखायुक्तानि, प्रधानानि वाहनानि, सहस्रशः अद्भुतानि, रम्याणि निवासस्थानानि च। यदि त्वं मन्यसे, मम जीवित-यत्नात् विमुक्तः अस्मि, तर्हि तव सह किमपि कर्तुं न शक्ष्यामि। न च अहं इच्छामि, हे दानव, तव यत्नः व्यर्थः भवेत्; किंचित् कृष्णस्य कृते कर्तव्यम्, यथा मम प्रत्युपकारः स्यात्।” एवं प्रेरितः वासुदेवः क्षणं चिन्तयामास—मायासुरस्य किम् कार्यं विधेयम्। ततः कृष्णः, लोकनाथः, सृष्टिकर्ता, मनसि विचिन्त्य, मायासुरं आज्ञापयत्—“सभां निर्मीयताम्। यदि त्वं किमपि कर्तुम् इच्छसि, तदा धर्मराजस्य यथारुचि, यथाप्रियं सभां निर्मीय। तादृशीं सभां निर्मीय, यां दृष्ट्वा सर्वे नराः लोके तव कर्म न अनुकरणं शक्ष्यन्ति। तादृशीं दिव्य-विस्मय-युक्तां सभां निर्मीय, या असुराणां मानवानां च कर्मणः अधिकं भवेत्।” एवं उक्त्वा, मायासुरः अत्यन्तं हर्षितः, पाण्डवाय दिव्यां सभां निर्मितवान्, या दिव्य-प्रासाद-सदृशी आसीत्। ततः कृष्णः पार्थः च, धर्मराजं युधिष्ठिरं सर्वं निवेद्य, मायासुरं तस्य समीपं नीतवन्तौ। युधिष्ठिरः तं यथायोग्यं सत्कारं कृतवान्; मायासुरः सत्कृतः सत्कारं स्वीकृतवान्। ततः दानवः तत्र पाण्डवपुत्रेभ्यः देवतानां प्राचीनानि कर्माणि कथितवान्। विश्वकर्मा किञ्चित् कालं विचिन्त्य, महात्मनां पाण्डवानां कृते सभां निर्माणं आरब्धवान्। पाण्डवानां कृष्णस्य च अनुमत्याः, शुभे दिने, सः प्रसिद्धः सर्वविधि-शुभ-क्रियायुक्तः कार्यं आरब्धवान्। सर्वतः तां सभां निर्मितवान्, सर्वगुण-सम्पन्नां, दिव्यरूपां, रम्यां, दशसहस्र-धनुष्मात्र-विशालां। ततश्च, खाण्डवप्रस्थे पाण्डवाः स्नेह-संयुक्ताः जनार्दनं यथार्हं पूजयामासुः। कृष्णः, पितरं द्रष्टुम् इच्छन्, धर्मराजं पृथां च मन्त्रयित्वा, गन्तुं निश्चितवान्। लोकपूजितः सः पितृ-स्वस्रौ चरणयोः शिरः नमितवान्; केशवः आलिङ्गितः, शिरः पितृ-स्वस्रा द्वारा घ्राणं कृतम्। ततः, प्रसिद्धः कृष्णः स्वस्य भगिनीं दृष्टवान्; हृषीकेशः तां स्नेहपूर्णः अश्रुपूर्णः समीपं गतवान्। भगिनी भद्रा, शुभद्रा, कृष्णं सत्यं, हितं, संक्षिप्तं, यथायोग्यं, अनुत्तमं वाक्यं उक्तवती। तया स्वकुल-सम्बद्धं वचनं श्रावितम्; पुनः पुनः सत्कारः कृतः, नमस्कृतः च। तां विसर्ज्य, कृष्णां च अभिवाद्य, वार्ष्णेयः कृष्णां, धौम्यं च दृष्टवान्। नरश्रेष्ठः धौम्यं यथायोग्यं नमितवान्; द्रौपदीं सान्त्व्य, शुभद्रां च विसर्ज्य। अर्जुनसहितः, बुद्धिमान् कृष्णः भ्रातृभिः समागतः; कृष्णः पञ्चभिः भ्रातृभिः परिवृतः, इन्द्रः अमराणां मध्ये इव आसीत्। यात्रा-क्रियायाः विधिम् अनुष्ठातुम् इच्छन्, गरुडध्वजः शुद्धः स्नातः, अलङ्कृतः च अभवत्। यदुवंशश्रेष्ठः देवतान् द्विजातीन् च माल्यैः, स्तुतिभिः, नमस्कारैः, सुरभिसम्बन्धैः, उच्चैः नीचैः च पूजयामास। सर्वाणि कृत्ये समाप्त्य, श्रेष्ठः यदुवंशीयः बहिः प्राकारं त्यक्त्वा निर्गतः। योग्यैः ब्राह्मणैः आशीर्वादं श्रोत्रुम्, पात्रं, फलानि, तण्डुलानि च दत्त्वा, धनं दत्त्वा, प्रदक्षिणं कृतवान्। सुवर्णरथं आरोहितवान्, तर्क्ष्यध्वज-सदृशं शीघ्रगं, गदाचक्र-खड्ग-धनुष्मद् शुभायुधैः अलङ्कृतम्। शुभे मुहूर्ते, शुभनक्षत्रे, पद्माक्षः शैब्य-सुग्रीव-युग्ये रथे निष्क्रान्तः। स्नेहात् धर्मराजः युधिष्ठिरः अपि तेन सह आरोहितवान्, दारुकं श्रेष्ठं सारथिं विसर्जितवान्। तस्मिन् काले कुरुपति स्वयं रश्मीन् गृहीतवान्; अर्जुनः श्वेत-चामरं गृहीत्वा आरोहितवान्। विशालबाहुः सुवर्णदण्ड-छत्रं धारयामास, रथे परिभ्रमन्; भीमसेनः अपि महाबलः रथं आरोहितवान्। शतपत्र-छत्रम्, दिव्य-माल्य-शोभितम्, वैदूर्यदण्ड-सुवर्ण-शोभितम्। भीमः शीघ्रं तद् राजछत्रं शार्ङ्गधन्वनः कृते धारयामास; भीमसेनः अर्जुनः च, यमशत्रोः हन्तारौ, अपि तत्र। एवं खाण्डवप्रस्थे पाण्डवाः कृष्णं पूजयित्वा, धर्मराजः भ्रातृभिः सह तं स्नेहात् यात्रायै अनुगच्छन्, सर्वे यथायोग्यं सत्कारं कृत्वा, दिव्यं रथं आरोहितवन्तः, तत्र भीमः अर्जुनः च छत्रं चामरं च धारयामासत्।