ਭਯੇਨ ਭੇਦਯੇਦ੍ਭੀਰੁਂ ਸ਼ੂਰਮਞ੍ਜਲਿਕਰ੍ਮਣਾ। ਲੁਬ੍ਧਮਰ੍ਥਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਸਮਂ ਨ੍ਯੂਨਂ ਤਥੌਜਸਾ
ਡਰਪੋਕ ਨੂੰ ਡਰਾ ਕੇ, ਬਹਾਦਰ ਨੂੰ ਇੱਜ਼ਤ ਦੇ ਕੇ, ਲਾਲਚੀ ਨੂੰ ਦੌਲਤ ਦੇ ਕੇ, ਤੇ ਜੋ ਬਰਾਬਰ ਜਾਂ ਘੱਟ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨਾਲ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਰਾਜਨ੍ ਸ਼ृਣੁ ਚਾਪ੍ਯਪਰਂ ਤਥਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਰਾਜਨ; ਹੁਣ ਹੋਰ ਸਿਖਿਆ ਸੁਣ।
ਪੁਤ੍ਰਃ ਸਖਾ ਵਾ ਭ੍ਰਾਤਾ ਵਾ ਪਿਤਾ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਗੁਰੁਃ। ਰਿਪੁਸ੍ਯਾਨੇषੁ ਵਰ੍ਤਨ੍ਤੋ ਹਨ੍ਤਵ੍ਯਾ ਭੂਤਿਮਿਚ੍ਛਤਾ
ਪੁੱਤਰ, ਦੋਸਤ, ਭਰਾ, ਪਿਤਾ ਜਾਂ ਅਧਿਆਪਕ ਵੀ, ਜੇ ਵੈਰੀਆਂ ਵਿਚ ਖੜਾ ਹੋਵੇ, ਤਕਦੀਰ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਾ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵੇ।
ਸ਼ਪਥੇਨਾਪ੍ਯਰਿਂ ਹਨ੍ਯਾਦਰ੍ਥਦਾਨੇਨ ਵਾ ਪੁਨਃ। ਵਿषੇਣ ਮਾਯਯਾ ਵਾਪਿ ਨੋਪੇਕ੍ਸ਼ੇਤੇ ਕਥਂਚਨ। ਉਭੌ ਚੇਤ੍ਸਂਸ਼ਯੋਪੇਤੌ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਵਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਰ੍ਧਤੇ
ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਕਸਮ ਦੇ ਕੇ, ਦੌਲਤ ਦੇ ਕੇ, ਜ਼ਹਰ ਜਾਂ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਵੀ ਮਾਰ ਸਕਦੇ ਹੋ; ਕਦੇ ਵੀ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਾ ਕਰੋ। ਜੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ, ਜਿਸ ਪਾਸੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋਵੇ, ਉਹੀ ਵਧਦਾ ਹੈ।
ਗੁਰੋਰਪ੍ਯਵਲਿਪ੍ਤਸ੍ਯ ਕਾਰ੍ਯਾਕਾਰ੍ਯਮਜਾਨਤਃ। ਉਤ੍ਪਥਂ ਪ੍ਰਤਿਪਨ੍ਨਸ੍ਯ ਨ੍ਯਾਯ੍ਯਂ ਭਵਤਿ ਸ਼ਾਸਨਮ੍
ਜੇ ਅਧਿਆਪਕ ਅਹੰਕਾਰੀ ਹੋਵੇ, ਸਹੀ-ਗਲਤ ਨਾ ਜਾਣਦਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਰਾਹ ਤੋਂ ਭਟਕ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣਾ ਠੀਕ ਹੈ।
ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋऽਪ੍ਯਕ੍ਰੁਦ੍ਧਰੂਪਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸ੍ਮਿਤਪੂਰ੍ਵਾਭਿਭਾषਿਤਾ। `ਨ ਚੈਨਂ ਕ੍ਰੋਧਸਂਦੀਪ੍ਤਂ ਵਿਦ੍ਯਾਤ੍ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਕਥਂਚਨ।' ਨ ਚਾਪ੍ਯਨ੍ਯਮਪਧ੍ਵਂਸੇਤ੍ਕਦਾਚਿਤ੍ਕੋਪਸਂਯੁਤਃ
ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਵੀ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਦਿਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਪਹਿਲਾਂ ਹੱਸ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਕੋਈ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭੜਕਿਆ ਹੋਇਆ ਨਾ ਜਾਣੇ, ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਏ।
ਪ੍ਰਹਰਿष੍ਯਨ੍ਪ੍ਰਿਯਂ ਬ੍ਰੂਯਾਤ੍ਪ੍ਰਹਰਨ੍ਨਪਿ ਭਾਰਤ। ਪ੍ਰਹृਤ੍ਯ ਚ ਪ੍ਰਿਯਂ ਬ੍ਰੂਯਾਚ੍ਛੋਚਨ੍ਨਿਵ ਰੁਦਨ੍ਨਿਵ
ਮਾਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ, ਮਾਰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ, ਜਿਵੇਂ ਦੁੱਖੀ ਜਾਂ ਰੋ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।
ਆਸ਼੍ਵਾਸਯੇਚ੍ਚਾਪਿ ਪਰਂ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਵृਤ੍ਤਿਭਿਃ। ਅਥ ਤਂ ਪ੍ਰਹਰੇਤ੍ਕਾਲੇ ਤਥਾ ਵਿਚਲਿਤਂ ਪਥਿ
ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਸਾਂਤਵਨਾ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਸਮਝਦਾਰੀ ਨਾਲ ਹੌਸਲਾ ਦੇ, ਫਿਰ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਜਦ ਉਹ ਰਾਹ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ।
ਅਪਿ ਘੋਰਾਪਰਾਧਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਤਿष੍ਠਤਃ। ਸ ਹਿ ਪ੍ਰਚ੍ਛਾਦ੍ਯਤੇ ਦੋषਃ ਸ਼ੈਲੋ ਮੇਘੈਰਿਵਾਸਿਤੈਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਭਿਆਨਕ ਗਲਤੀ ਕਰੇ, ਪਰ ਧਰਮ ਤੇ ਟਿਕਿਆ ਰਹੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਗਲਤੀ ਢੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਾੜ ਕਾਲੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਃ ਸ੍ਯਾਦਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਧਸ੍ਤਸ੍ਯਾਗਾਰਂ ਪ੍ਰਦੀਪਯੇਤ੍। ਅਧਨਾਨ੍ਨਾਸ੍ਤਿਕਾਂਸ਼੍ਚੋਰਾਨ੍ਵਿषਕਰ੍ਮਸੁ ਯੋਜਯੇਤ੍
ਜਿਸ ਦੀ ਮੌਤ ਨਿਸਚਿਤ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦਾ ਘਰ ਸਾੜ ਦੇ; ਗਰੀਬਾਂ, ਨਾਸਤਿਕਾਂ ਤੇ ਚੋਰਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਹਰ ਵਾਲੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਲਗਾ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਤ੍ਥਾਨਾਸਨਾਦ੍ਯੇਨ ਸਂਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਕੇਨਚਿਤ੍। ਅਤਿਵਿਸ਼੍ਰਬ੍ਧਘਾਤੀ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਂਦष੍ਟ੍ਰੋ ਨਿਮਗ੍ਨਕਃ
ਉਠ ਕੇ, ਆਸਨ ਦੇ ਕੇ ਜਾਂ ਕੁਝ ਦੇ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਕਾਤਿਲ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ—ਤੀਖੀ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਗਹਿਰੀ ਥਾਂ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ।
ਅਸ਼ਙ੍ਕਿਤੇਭ੍ਯਃ ਸ਼ਙ੍ਕੇਤ ਸ਼ਙ੍ਕਿਤੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ। ਅਸ਼ਙ੍ਕ੍ਯਾਦ੍ਭਯਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਮਪਿ ਮੂਲਂ ਨਿਕृਨ੍ਤਤਿ
ਜੋ ਬੇਫਿਕਰ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ, ਤੇ ਜੋ ਸ਼ੱਕੀ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ; ਬੇਫਿਕਰੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਡਰ ਵੀ ਜੜ੍ਹ ਤੱਕ ਕੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨ ਵਿਸ਼੍ਵਸੇਦਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਤੇ ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਤੇ ਨਾਤਿਵਿਸ਼੍ਵਸੇਤ੍। ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਾਦ੍ਭਯਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਮੂਲਾਨ੍ਯਪਿ ਨਿਕृਨ੍ਤਤਿ
ਅਣਭਰੋਸੇਯੋਗ ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਾ ਕਰ, ਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਤੇ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਰੋਸਾ ਨਾ ਕਰ; ਭਰੋਸੇ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਡਰ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਕੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਚਾਰਃ ਸੁਵਿਹਿਤਃ ਕਾਰ੍ਯ ਆਤ੍ਮਨਸ਼੍ਚ ਪਰਸ੍ਯ ਵਾ। ਪਾषਣ੍ਡਾਂਸ੍ਤਾਪਸਾਦੀਂਸ਼੍ਚ ਪਰਰਾष੍ਟ੍ਰੇषੁ ਯੋਜਯੇਤ੍
ਚੰਗਾ ਜਾਸੂਸ ਰੱਖੋ, ਚਾਹੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਲਈ; ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਪਾਠਕ, ਤਪਸਵੀ ਆਦਿ ਨੂੰ ਲਗਾਓ।
ਉਦ੍ਯਾਨੇषੁ ਵਿਹਾਰੇषੁ ਦੇਵਤਾਯਤਨੇषੁ ਚ। ਪਾਨਾਗਾਰੇषੁ ਰਥ੍ਯਾਸੁ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਚਾਪ੍ਯਥ
ਬਾਗਾਂ, ਵਿਹਾਰਾਂ, ਮੰਦਰਾਂ, ਸ਼ਰਾਬ ਘਰਾਂ, ਗਲੀਆਂ ਤੇ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ—
ਚਤ੍ਵਰੇषੁ ਚ ਕੂਪੇषੁ ਪਰ੍ਵਤੇषੁ ਵਨੇषੁ ਚ। ਸਮਵਾਯੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਸਰਿਤ੍ਸੁ ਚ ਵਿਚਾਰਯੇਤ੍
ਚੌਕਾਂ, ਕੂਆਂ, ਪਹਾੜਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ, ਸਭ ਇਕੱਠਾਂ ਤੇ, ਨਦੀਆਂ ਤੇ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਈ ਭੇਜੋ।
ਵਾਚਾ ਭृਸ਼ਂ ਵਿਨੀਤਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਧृਦਯੇਨ ਤਥਾ ਕ੍ਸ਼ੁਰਃ। ਸ੍ਮਿਤਪੂਰ੍ਵਾਭਿਭਾषੀ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸृष੍ਟੋ ਰੌਦ੍ਰਸ੍ਯ ਕਰ੍ਮਣਃ
ਉਹ ਬੋਲਣ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਨਿਮਰ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਦਿਲ ਵਿਚ ਤੀਖਾ; ਹੱਸ ਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਗੱਲ ਕਰੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਕੰਮ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ।
ਅਞ੍ਜਲਿਃ ਸ਼ਪਥਃ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਂ ਸ਼ਿਰਸਾ ਪਾਦਵਨ੍ਦਨਮ੍। ਆਸ਼ਾਕਰਣਮਿਤ੍ਯੇਵਂ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਭੂਤਿਮਿਚ੍ਛਤਾ
ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ, ਕਸਮ, ਮਿੱਠਾ ਬੋਲ, ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਪੈਰ ਛੂਹਣਾ, ਤੇ ਬੇਨਤੀ ਸੁਣਨਾ—ਇਹ ਸਭ ਉਹ ਕਰੇ ਜੋ ਤਕਦੀਰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਪੁष੍ਪਿਤਃ ਸ੍ਯਾਦਫਲਃ ਫਲਵਾਨ੍ਸ੍ਯਾਦ੍ਦੁਰਾਰੁਹਃ। ਆਮਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਪਕ੍ਵਸਙ੍ਕਾਸ਼ੋ ਨਚ ਜੀਰ੍ਯੇਤ ਕਰ੍ਹਿਚਿਤ੍
ਇੱਕ ਰੁੱਖ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਫਲ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦਾ; ਜਾਂ ਫਲ ਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਚੜ੍ਹਨਾ ਔਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰੀ ਕੱਚਾ ਫਲ ਪੱਕਾ ਜਿਹਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਰੁੱਖ ਕਦੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁੱਕਦਾ ਨਹੀਂ।
ਤ੍ਰਿਵਰ੍ਗੇ ਤ੍ਰਿਵਿਧਾ ਪੀਡਾ ਹ੍ਯਨੁਬਨ੍ਧਾਸ੍ਤਥੈਵ ਚ। ਅਨੁਬਨ੍ਧਾਃ ਸ਼ੁਭਾ ਜ੍ਞੇਯਾਃ ਪੀਡਾਸ੍ਤੁ ਪਰਿਵਰ੍ਜਯੇਤ੍
ਜੀਵਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪੀੜਾਂ ਤੇ ਨਤੀਜੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਚੰਗੇ ਨਤੀਜੇ ਸਮਝਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਪੀੜਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਂ ਵਿਚਰਤਃ ਪੀਡਾ ਸਾਪਿ ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਨਿਯਚ੍ਛਤਿ। ਅਰ੍ਥਂ ਚਾਪ੍ਯਰ੍ਥਲੁਬ੍ਧਸ੍ਯ ਕਾਮਂ ਚਾਤਿਪ੍ਰਵਰ੍ਤਿਨਃ
ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੀ ਪੀੜਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਦੋ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਰੋਕੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ: ਧਨ ਦੀ ਲਾਲਚ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ, ਅਤੇ ਇੱਛਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ।
ਅਗਰ੍ਵਿਤਾਤ੍ਮਾ ਯੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਯੁਕ੍ਤੋऽਨਸੂਯਿਤਾ। ਅਵੇਕ੍ਸ਼ਿਤਾਰ੍ਥਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰਯੀਤ ਦ੍ਵਿਜੈਃ ਸਹਾ
ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰੇ, ਜੋ ਮਿੱਠਾ ਤੇ ਨਿਰਵੈਰ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖੇ ਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰੇ।
ਕਰ੍ਮਣਾ ਯੇਨ ਕੇਨੈਵ ਮृਦੁਨਾ ਦਾਰੁਣੇਨ ਚ। ਉਦ੍ਧਰੇਦ੍ਦੀਨਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸਮਰ੍ਥੋ ਧਰ੍ਮਮਾਚਰੇਤ੍
ਕੋਈ ਵੀ ਜਿਹੜਾ ਸਮਰਥ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਨਰਮ ਜਾਂ ਕਠੋਰ ਕੰਮ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਦੁਖੀ ਆਪ ਨੂੰ ਉਭਾਰੇ ਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੇ।
ਨ ਸਂਸ਼ਯਮਨਾਰੁਹ੍ਯ ਨਰੋ ਭਦ੍ਰਾਣਿ ਪਸ਼੍ਯਤਿ। ਸਂਸ਼ਯਂ ਪੁਨਰਾਰੁਹ੍ਯ ਯਦਿ ਜੀਵਤਿ ਪਸ਼੍ਯਤਿ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੰਦੇਹ ਦੇ ਰੁੱਖ ਤੇ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਦਾ, ਉਹ ਚੰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ; ਪਰ ਜੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯ ਬੁਦ੍ਧਿਃ ਪਰਿਭਵੇਤ੍ਤਮਤੀਤੇਨ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਯੇਤ੍। ਅਨਾਗਤੇਨ ਦੁਰ੍ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਤ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਪਣ੍ਡਿਤਮ੍
ਜਿਸ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਉਲਝ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਠੰਢਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ; ਮੂਰਖ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਨਾਲ; ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਨਾਲ।
ਯੋऽਰਿਣਾ ਸਹ ਸਨ੍ਧਾਯ ਸ਼ਯੀਤ ਕृਤਕृਤ੍ਯਵਤ੍। ਸ ਵृਕ੍ਸ਼ਾਗ੍ਰੇ ਯਥਾ ਸੁਪ੍ਤਃ ਪਤਿਤਃ ਪ੍ਰਤਿਬੁਧ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਵੈਰੀ ਨਾਲ ਸੰਧੀ ਕਰਕੇ, ਕੰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਸਮਝ ਕੇ ਸੁੱਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਸ ਰੁੱਖ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੇ ਸੁੱਤੇ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਡਿੱਗਣ ਤੇ ਹੀ ਜਾਗਦਾ ਹੈ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਸਂਵਰਣੇ ਯਤ੍ਨਃ ਸਦਾ ਕਾਰ੍ਯੋऽਨਸੂਯਤਾ। ਆਕਾਰਮਭਿਰਕ੍ਸ਼ੇਤ ਚਾਰੇਣਾਪ੍ਯਨੁਪਾਲਿਤਃ
ਮੰਤਰ ਦੀ ਗੁਪਤਤਾ ਨੂੰ ਸਦਾ ਯਤਨ ਕਰਕੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਨਿਰਵੈਰ ਹੋ ਕੇ; ਤੇ ਆਪਣੀ ਦਿੱਖ ਨੂੰ ਵੀ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਗੁਪਤ ਚਰਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਨ ਰਾਤ੍ਰੌ ਮਨ੍ਤ੍ਰਯੇਦ੍ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਨ ਚ ਕੈਸ਼੍ਚਿਦੁਪਾਸਿਤਃ। ਪ੍ਰਾਸਾਦਾਗ੍ਰੇ ਸ਼ਿਲਾਗ੍ਰੇ ਵਾ ਵਿਸ਼ਾਲੇ ਵਿਜਨੇਪਿ ਵਾ
ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਰਾਤ ਨੂੰ, ਜਾਂ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਮਹਲ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੇ, ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ, ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਜਗ੍ਹਾ ਜਾਂ ਇਕੱਲੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਸਮਨ੍ਤਾਤ੍ਤਤ੍ਰ ਪਸ਼੍ਯਦ੍ਭਿਃ ਸਹਾਪ੍ਤੈਰੇਵ ਮਨ੍ਤ੍ਰਯੇਤ੍। ਨੈਵ ਸਂਵੇਸ਼ਯੇਤ੍ਤਤ੍ਰ ਮਨ੍ਤ੍ਰਵੇਸ਼੍ਮਨਿ ਸ਼ਾਰਿਕਾਮ੍
ਵਿਚਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਸ਼ਵਾਸਯੋਗ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਨਿਗਾਹ ਰੱਖਦੇ ਹੋਣ; ਤੇ ਮੰਤਰ ਦੀ ਕੋਠੀ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਸ਼ਾਰੀਕਾ ਪੰਛੀ ਨੂੰ ਨਾ ਆਉਣ ਦੇਣਾ।
ਸ਼ੁਕਾਨ੍ਵਾ ਸ਼ਾਰਿਕਾ ਵਾਪਿ ਬਾਲਮੂਰ੍ਖਜਡਾਨਪਿ। ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾਨਪਿ ਨਿਰ੍ਵਾਸ੍ਯ ਮਨ੍ਤ੍ਰਯੇਦ੍ਧਾਰ੍ਮਿਕੈਰ੍ਦ੍ਵਿਜੈਃ
ਚਾਹੇ ਤੋਤਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਸ਼ਾਰੀਕਾ, ਜਾਂ ਬੱਚੇ, ਮੂਰਖ ਜਾਂ ਸੁਸਤ ਮਨ ਵਾਲੇ, ਜੇ ਉਹ ਅੰਦਰ ਆ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਤੇ ਧਰਮਵਾਨ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਨਾਲ ਹੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।