ਸੌਪ੍ਤਿਕੈषੀਕਸਂਬਨ੍ਧੇ ਪਰ੍ਵਣ੍ਯੁਤ੍ਤਮਤੇਜਸੀ। ਅਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਮਿਦਂ ਪ੍ਰਾਹੁਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਪਰ੍ਵ ਕਰੁਣੋਦਯਮ੍
ਸੌਪਤਿਕ ਤੇ ਈਸ਼ੀਕ ਸੰਬੰਧੀ ਇਸ ਚਮਕਦਾਰ ਪਰਵ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਸਤ੍ਰੀ ਪਰਵ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।
ਪੁਤ੍ਰਸ਼ੋਕਾਭਿਸਂਤਪ੍ਤਃ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਨਰਾਧਿਪਃ। ਕृष੍ਣੋਪਨੀਤਾਂ ਯਤ੍ਰਾਸਾਵਾਯਸੀਂ ਪ੍ਰਤਿਮਾਂ ਦृਢਾਂ
ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਤੜਫਦਾ, ਰਾਜਾ ਦੀ ਅਕਲ ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮੰਦ ਹੋ ਗਈ; ਉਥੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਲਿਆਈ ਗਈ ਲੋਹੇ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਮੂਰਤੀ ਵੇਖੀ।
ਭੀਮਸੇਨਦ੍ਰੋਹਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰੋ ਬਭਞ੍ਜਹ। ਤਥਾ ਸ਼ੋਕਾਭਿਤਪ੍ਤਸ੍ਯ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ
ਭੀਮਸੇਨ ਦੀ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੀ ਨੀਅਤ ਨੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਮਨ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਮਝਦਾਰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਗਮ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।
ਸਂਸਾਰਦਹਨਂ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਹੇਤੁਭਿਰ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਦਰ੍ਸ਼ਨੈਃ। ਵਿਦੁਰੇਣ ਚ ਯਤ੍ਰਾਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞ ਆਸ਼੍ਵਾਸਨਂ ਕृਤਮ੍
ਵਿਦੁਰ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੀ ਅੱਗ ਵਿਚ ਸੜ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਕੇ ਦਿਲਾਸਾ ਦਿੱਤਾ।
ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਸ੍ਯ ਚਾਤ੍ਰੈਵ ਕੌਰਵਾਯੋਧਨਂ ਤਥਾ। ਸਾਨ੍ਤਃਪੁਰਸ੍ਯ ਗਮਨਂ ਸ਼ੋਕਾਰ੍ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਇਥੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਕੌਰਵ ਯੁਯੁਤ्सੂ ਦੇ, ਸਾਰੇ ਰਾਜ ਮਹਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਸਮੇਤ, ਗਮ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਕੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵੀ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਵਿਲਾਪੋ ਵੀਰਪਤ੍ਨੀਨਾਂ ਯਤ੍ਰਾਤਿਕਰੁਣਃ ਸ੍ਮृਤਃ। ਕ੍ਰੋਧਾਵੇਸ਼ਃ ਪ੍ਰਮੋਹਸ਼੍ਚ ਗਾਨ੍ਧਾਰੀਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਯੋਃ
ਇਥੇ ਵੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦਰਦ ਭਰੀ ਰੋਣ-ਧੋਣ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਗਾਂਧਾਰੀ ਤੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਤੇ ਹੈਰਾਨੀ ਵੀ।
ਯਤ੍ਰ ਤਾਨ੍ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਃ ਸ਼ੂਰਾਨ੍ਸਙ੍ਗ੍ਰਾਮੇष੍ਵਨਿਵਰ੍ਤਿਨਃ। ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਭ੍ਰਾਤृਨ੍ਪਿਤॄਂਸ਼੍ਚੈਵ ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਨਿਹਤਾਨ੍ਰਣੇ
ਇਥੇ, ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਭਰਾਵਾਂ ਤੇ ਪਿਤਿਆਂ ਨੂੰ — ਜੋ ਜੰਗ ਵਿਚ ਕਦੇ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਹਟੇ — ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਮਰੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ।
ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰਵਧਾਰ੍ਤਾਯਾਸ੍ਤਥਾਤ੍ਰੈਵ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾ। ਗਾਨ੍ਧਾਰ੍ਯਾਸ਼੍ਚਾਪਿ ਕृष੍ਣੇਨ ਕ੍ਰੋਧੋਪਸ਼ਮਨਕ੍ਰਿਯਾ
ਇਥੇ ਗਾਂਧਾਰੀ ਦੀ ਪੀੜਾ ਵੀ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੇ ਪੋਤਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜੋ ਕੀਤਾ।
ਯਤ੍ਰ ਰਾਜਾ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਭृਤਾਂ ਵਰਃ। ਰਾਜ੍ਞਾਂਤਾਨਿ ਸ਼ਰੀਰਾਣਿ ਦਾਹਯਾਮਾਸ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਤਃ
ਇਥੇ, ਵੱਡਾ ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਿਰਮੌਰ ਸੀ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਦੀ ਰਸਮੀ ਕਰਿਆ।
ਤੋਯਕਰ੍ਮਣਿ ਚਾਰਬ੍ਧੇ ਰਾਜ੍ਞਾਮੁਦਕਦਾਨਿਕੇ। ਗੂਢੋਤ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਯ ਚਾਖ੍ਯਾਨਂ ਕਰ੍ਣਸ੍ਯ ਪृਥਯਾਤ੍ਮਨਃ
ਜਦੋਂ ਰਾਜਿਆਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭੇਟ ਦੀ ਰਸਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਿਥਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕਰਣ ਦੀ ਗੁਪਤ ਜਨਮ ਕਹਾਣੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।
ਸੁਤਸ੍ਯੈਤਦਿਹ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਵ੍ਯਾਸੇਨ ਪਰਮਰ੍षਿਣਾ। ਏਤਦੇਕਾਦਸ਼ਂ ਪਰ੍ਵ ਸ਼ੋਕਵੈਕ੍ਲਵ੍ਯਕਾਰਣਮ੍
ਇਸ ਪੁੱਤਰ ਬਾਰੇ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਇਥੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਆਸ ਨੇ ਦੱਸੀ; ਇਹ ਗਿਆਰਵਾਂ ਪਰਵ ਹੈ, ਜੋ ਦੁਖ ਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਪ੍ਰਣੀਤਂ ਸਜ੍ਜਨਮਨੋਵੈਕ੍ਲਵ੍ਯਾਸ਼੍ਰੁਪ੍ਰਵਰ੍ਤਕਮ੍। ਸਪ੍ਤਵਿਂਸ਼ਤਿਰਧ੍ਯਾਯਾਃ ਪਰ੍ਵਣ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ
ਇਹ ਪਰਵ ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਹਿਲਾਉਣ ਤੇ ਅੰਸੂ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਇਸ ਵਿਚ ਸਤਾਈ (੨੭) ਅਧਿਆਇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਲੋਕਸਪ੍ਤਸ਼ਤੀ ਚਾਪਿ ਪਞ੍ਚਸਪ੍ਤਤਿਸਂਯੁਤਾ। ਸਂਖ੍ਯਯਾ ਭਾਰਤਾਖ੍ਯਾਨਮੁਕ੍ਤਂ ਵ੍ਯਾਸੇਨ ਧੀਮਤਾ
ਇਸ ਵਿਚ ਸੱਤ ਸੌ ਪਚਹੱਤਰ (੭੭੫) ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਮਝਦਾਰ ਵਿਆਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਈ।
ਅਤਃ ਪਰਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਪਰ੍ਵ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਂ ਬੁਦ੍ਧਿਵਰ੍ਧਨਮ੍। ਯਤ੍ਰ ਨਿਰ੍ਵੇਦਮਾਪਨ੍ਨੋ ਧਰ੍ਮਰਾਜੋ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਃ
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੁਧੀ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਬਾਰਵਾਂ ਪਰਵ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਪਰਵ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਧਰਮਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਵੈਰਾਗ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਘਾਤਯਿਤ੍ਵਾ ਪਿਤॄਨ੍ਭ੍ਰਾਤॄਨ੍ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਸਂਬਨ੍ਧਿਮਾਤੁਲਾਨ੍। ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਪਰ੍ਵਣਿ ਧਰ੍ਮਾਸ਼੍ਚ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤਾਃਸ਼ਾਰਤਲ੍ਪਿਕਾਃ
ਪਿਤਾ, ਭਰਾ, ਪੁੱਤਰ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਤੇ ਮਾਮਿਆਂ ਨੂੰ ਮਰਵਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਪਰਵ ਵਿਚ ਧਰਮ ਦੇ ਨਿਯਮ ਸ਼ਾਰਤਲਪਿਕਾ ਵੱਲੋਂ ਸਮਝਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਰਾਜਭਿਰ੍ਵੇਦਿਤਵ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਸਮ੍ਯਗ੍ਜ੍ਞਾਨਬੁਭੁਤ੍ਸੁਭਿਃ। ਆਪਦ੍ਧਰ੍ਮਾਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਰੈਵ ਕਾਲਹੇਤੁਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਿਨਃ
ਇਹ ਨਿਯਮ ਉਹ ਰਾਜੇ ਜਾਣਣ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਚਾ ਗਿਆਨ ਲੱਭਦੇ ਹਨ; ਇਥੇ ਹੀ ਮੁਸੀਬਤ ਦੇ ਧਰਮ ਵੀ ਸਮੇਂ ਤੇ ਹਾਲਾਤ ਅਨੁਸਾਰ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ।
ਯਾਨ੍ਬੁਦ੍ਧ੍ਵਾ ਪੁਰੁषਃ ਸਮ੍ਯਕ੍ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਤ੍ਵਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍। ਮੋਕ੍ਸ਼ਧਰ੍ਮਾਸ਼੍ਚ ਕਥਿਤਾ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾ ਬਹੁਵਿਸ੍ਤਰਾਃ
ਇਹ ਨਿਯਮ ਸਮਝ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸੱਚੀ ਸਰਵਗਿਆਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਧਰਮ ਵੀ ਇਥੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੇ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਂ ਪਰ੍ਵ ਨਿਰ੍ਦਿष੍ਟਮੇਤਤ੍ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਜਨਪ੍ਰਿਯਮ੍। ਅਤ੍ਰ ਪਰ੍ਵਣਿ ਵਿਜ੍ਞੇਯਮਧ੍ਯਾਯਾਨਾਂ ਸ਼ਤਤ੍ਰਯਮ੍
ਇਹ ਬਾਰਵਾਂ ਪਰਵ, ਜੋ ਗਿਆਨਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੈ; ਇਸ ਪਰਵ ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਸੌ (੩੦੦) ਅਧਿਆਇ ਹਨ।
ਵਿਂਸ਼ਚ੍ਚੈਵ ਤਥਾਧ੍ਯਾਯਾ ਨਵ ਚੈਵ ਤਪੋਧਾਃ। ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਤਥਾ ਸਪ੍ਤਸ਼ਤਾਨਿ ਚ
ਇਸ ਵਿਚ ਵੀ ਉਣਤੀ (੨੯) ਅਧਿਆਇ ਹਨ, ਅਤੇ ਨੌਂ ਤਪਸਿਆ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਤੇ ਚੌਦਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸੱਤ ਸੌ (੧੪੦੦੦ + ੭੦੦) ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ।
ਸਪ੍ਤਸ਼੍ਲੋਕਾਸ੍ਤਥੈਵਾਤ੍ਰ ਪਞ੍ਚਵਿਂਸ਼ਤਿਸਂਖ੍ਯਯਾ। ਅਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਚ ਵਿਜ੍ਞੇਯਮਨੁਸ਼ਾਸਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਥੇ ਵੀ ਸੱਤ (੭) ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ, ਜੋ ਪਚਵੀ (੨੫) ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਹਨ; ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਉੱਤਮ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਪ੍ਰਕृਤਿਮਾਪਨ੍ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਵਿਨਿਸ਼੍ਚਯਮ੍। ਭੀष੍ਮਾਦ੍ਭਾਗੀਰਥੀਪੁਤ੍ਰਾਤ੍ਕੁਰੁਰਾਜੋ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਃ
ਉਥੇ, ਕੁੁਰੂ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸੁਭਾਵ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਭਾਗੀਰਥੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਭੀਸ਼ਮ ਤੋਂ ਧਰਮ ਦੀ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਿਆ।
ਵ੍ਯਵਹਾਰੋऽਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਤ੍ਸ੍ਨ੍ਯੇਨ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥੀਯਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਃ। ਵਿਵਿਧਾਨਾਂ ਚ ਦਾਨਾਨਾਂ ਫਲਯੋਗਾਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ
ਇਥੇ ਧਰਮ ਤੇ ਧਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਨਿਆਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਨਾਂ ਦੇ ਫਲ ਵੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਤਥਾ ਪਾਤ੍ਰਵਿਸ਼ੇषਾਸ਼੍ਚ ਦਾਨਾਨਾਂ ਚ ਪਰੋ ਵਿਧਿਃ। ਆਚਾਰਵਿਧਿਯੋਗਸ਼੍ਚ ਸਤ੍ਯਸ੍ਯ ਚ ਪਰਾ ਗਤਿਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਾਨ ਦੇ ਖਾਸ ਹੱਕਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਉੱਚਾ ਵਿਧੀ, ਚੰਗਾ ਚਲਣ-ਚਲਾਓ ਅਤੇ ਸੱਚ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰਾਹ ਵੀ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ।
ਮਹਾਭਾਗ੍ਯਂ ਗਵਾਂ ਚੈਵ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਤਥੈਵ ਚ। ਰਹਸ੍ਯਂ ਚੈਵ ਧਰ੍ਮਾਣਾਂ ਦੇਸ਼ਕਾਲੋਪਸਂਹਿਤਮ੍
ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੀ ਇਥੇ ਸਮਝਾਈ ਗਈ ਹੈ; ਧਰਮ ਦਾ ਰਾਜ਼, ਥਾਂ ਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਵੀ ਇਥੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਏਤਤ੍ਸੁਬਹੁਵृਤ੍ਤਾਨ੍ਤਮੁਤ੍ਤਮਂ ਚਾਨੁਸ਼ਾਸਨਮ੍। ਭੀष੍ਮਸ੍ਯਾਤ੍ਰੈਵ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸ੍ਯ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾ
ਇਹ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਇਥੇ ਵੇਰਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਅਤੇ ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵੀ ਇਥੇ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਏਤਤ੍ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ਂ ਪਰ੍ਵ ਧਰ੍ਮਨਿਸ਼੍ਚਯਕਾਰਕਮ੍। ਅਧ੍ਯਾਯਾਨਾਂ ਸ਼ਤਂ ਤ੍ਵਤ੍ਰ षਟ੍ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਦੇਵ ਤੁ
ਇਹ ਤੀਹਵਾਂ ਪਰਵ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੀ ਨਿਸਚਿਤਤਾ ਸਥਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਇੱਕ ਸੌ ਛਿਆਲੀ ਅਧਿਆਇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਲੋਕਾਨਾਂ ਤੁ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾਨ੍ਯष੍ਟੌ ਪ੍ਰਸਂਖ੍ਯਯਾ। ਤਤੋऽਸ਼੍ਵਮੇਧਿਕਂ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ਮ੍
ਇਥੇ ਗਿਣਤੀ ਮੁਤਾਬਕ ਅੱਠ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੌਦਵਾਂ ਪਰਵ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਅਸ਼ਵਮੇਧਿਕ ਹੈ, ਵੀ ਵੇਰਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤਤ੍ਸਂਵਰ੍ਤਮਰੁਤ੍ਤੀਯਂ ਯਤ੍ਰਾਖ੍ਯਾਨਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍। ਸੁਵਰ੍ਣਕੋਸ਼ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਰ੍ਜਨ੍ਮ ਚੋਕ੍ਤਂ ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਿਤਃ
ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਵਰਤ ਅਤੇ ਮਰੁੱਤ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਸੋਨੇ ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਅਤੇ ਪਰੀਖਸ਼ਿਤ ਦਾ ਜਨਮ ਵੀ ਉਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦਗ੍ਧਸ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਰਾਗ੍ਨਿਨਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਕृष੍ਣਾਤ੍ਸਂਜੀਵਨਂ ਪੁਨਃ। ਚਰ੍ਯਾਯਾਂ ਹਯਮੁਤ੍ਸृष੍ਟਂ ਪਾਣ੍ਡਵਸ੍ਯਾਨੁਗਚ੍ਛਤਃ
ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸਤਰ-ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੁਆਰਾ ਮੁੜ ਜੀਵਨ ਮਿਲਿਆ; ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਯਜਨ ਲਈ ਘੋੜਾ ਛੱਡ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਪਿੱਛੇ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ।
ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਚ ਯੁਦ੍ਧਾਨਿ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰੈਰਮਰ੍षਣੈਃ। ਚਿਤ੍ਰਾਙ੍ਗਦਾਯਾਃ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਸ੍ਵਪੁਤ੍ਰੇਣ ਧਨਂਜਯਃ
ਉਥੇ-ਉਥੇ, ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਨਾਲ ਹੋਈਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਹੈ; ਧਨੰਜਯ ਨੇ ਚਿਤ੍ਰਾਂਗਦਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ।