ਸਂਮੋਹ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਯੁਧਿ ਕੀਰ੍ਤਿਮਨ੍ਤੋ ਵ੍ਯੂਹਂ ਚ ਤਂ ਮਕਰਂ ਮृਤ੍ਯੁਕਲ੍ਪਮ੍ । ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਭੀਮੇਨ ਰਣੇ ਹਤੋऽਸ੍ਮਿ ਘੋਰੈਃ ਸ਼ਰੈਰ੍ਮृਤ੍ਯੁਦਣ੍ਡਪ੍ਰਕਾਸ਼ੈਃ
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸਭ ਨੂੰ ਭੁਲਾ ਕੇ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਲੋਕ ਮਕਰ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ, ਜੋ ਮੌਤ ਵਰਗੀ ਡਰਾਉਣੀ ਸੀ; ਉਥੇ ਭੀਮ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਮੌਤ ਦੀ ਲੱਕੜ ਵਰਗੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਂ ਤਮੁਦ੍ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਭਯੇਨ ਰਾਜ- ਨ੍ਸਂਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤੋ ਨ ਲਭੇ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਮਦ੍ਯ । ਇਚ੍ਛੇ ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਤਵ ਸਤ੍ਯਸਨ੍ਧ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੁਂ ਜਯਂ ਪਾਣ੍ਡਵੇਯਾਂਸ਼੍ਚ ਹਨ੍ਤੁਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਡਰ ਨਾਲ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਅੱਜ ਚੈਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਿਹਾ; ਤੇਰੀ ਮਿਹਰ ਤੇ ਸਚਾਈ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ ਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਤੇਨੈਵਮੁਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਦੁਰ੍ਯੋਧਨਂ ਮਨ੍ਯੁਗਤਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ। ਤਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚਾਵਿਮਨਾ ਮਨਸ੍ਵੀ ਗਙ੍ਗਾਸੁਤਃ ਸਸ੍ਤ੍ਰਭृਤਾਂ ਵਰਿष੍ਠਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਹੱਸਿਆ ਤੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਪਰੇਣ ਯਤ੍ਨੇਨ ਵਿਗਾਹ੍ਯ ਸੇਨਾਂ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨਾऽਹਂ ਤਵ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰ। ਇਚ੍ਛਾਮਿ ਦਾਤੁਂ ਵਿਜਯਂ ਸੁਖਂ ਚ ਨ ਚਾਤ੍ਮਾਨਂ ਛਾਦਯੇऽਹਂ ਤ੍ਵਦਰ੍ਥੇ
ਰਾਜਪੁੱਤ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੈਨੂੰ ਜਿੱਤ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿਵਾਂ, ਤੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੁਪਾਉਂਦਾ।
ਏਤੇ ਤੁ ਰੌਦ੍ਰਾ ਬਹਵੋ ਮਹਾਰਥਾ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨਃ ਸ਼ੂਰਤਮਾਃ ਕृਤਾਸ੍ਤ੍ਰਾਃ । ਯੇ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨਾਂ ਸਮਰੇ ਸਹਾਯਾ ਜਿਤਕ੍ਲਮਾ ਰੋषਵਿषਂ ਵਮਨ੍ਤਿ
ਇੱਥੇ ਕਈ ਜ਼ਬਰਦਸਤ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਮਹਾਰਥੀ ਹਨ, ਜੋ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਹਨ; ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀ, ਥਕਾਵਟ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਗੁੱਸੇ ਦਾ ਜ਼ਹਿਰ ਵਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕੇਨੇਹ ਸ਼ਕ੍ਯਾਃ ਸਹਸਾ ਵਿਜੇਤੁਂ ਵੀਰ੍ਯੋਦ੍ਧਤਾਃ ਕृਤਵੈਰਾਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਚ। ਅਹਂ ਹ੍ਯੇਤਾਨ੍ਪ੍ਰਤਿਯੋਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਰਾਜ- ਨ੍ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨਾ ਜੀਵਿਤਂ ਤ੍ਯਜ੍ਯ ਵੀਰ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਨਿੜਰ ਹਨ ਤੇ ਤੇਰੇ ਵਿਰੋਧੀ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਇੱਥੇ ਕੌਣ ਅਚਾਨਕ ਜਿੱਤ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਪਰ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਾਂਗਾ, ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਹੇ ਵੀਰ।
ਰਣੇ ਤਵਾਰ੍ਥਾਯ ਮਹਾਨੁਭਾਵ ਨ ਜੀਵਿਤਂ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਵ੍ਯਂ ਮਮਾਦ੍ਯ। ਸਰ੍ਵਾਂਸ੍ਤਵਾਰ੍ਥਾਯ ਸਦੇਵਦੈਤ੍ਯਾਁ- ਲ੍ਲੋਕਾਨ੍ਦਹੇਯਂ ਕਿਮੁ ਸ਼ਤ੍ਰੁਸੇਨਾਮ੍
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਲਈ, ਹੇ ਮਹਾਨ, ਅੱਜ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਚਾਉਣੀ ਨਹੀਂ; ਤੇਰੇ ਲਈ, ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਸਾੜ ਸਕਦਾ ਹਾਂ—ਫਿਰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਫੌਜ ਕੀ ਹੈ?
ਤਾਨ੍ਪਾਣ੍ਡਵਾਨ੍ਯੋਧਯਿष੍ਯਾਮਿ ਰਾਜਨ੍ ਪ੍ਰਿਯਂ ਚ ਤੇ ਸਰ੍ਵਮਹਂ ਕਰਿष੍ਯੇ
ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨਾਲ ਲੜਾਂਗਾ ਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਤੈਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕਰਾਂਗਾ।
ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਸੈਨ੍ਯਾਨਿ ਤਤਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਟੋ ਨਿਰ੍ਗਚ੍ਛਤੇਤ੍ਯਾਹ ਨृਪਾਂਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਾਨ੍। ਤਦਾਕ੍ਸ਼ਯਾ ਤਾਨਿ ਵਿਨਿਰ੍ਯਯੁਰ੍ਦ੍ਰੁਤਂ ਗਜਾਸ਼੍ਵਪਾਦਾਤਰਥਾਯੁਤਾਨਿ
ਫਿਰ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਸਾਰੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨਿਕਲਣ!' ਤੇ ਉਹ ਅਖੂਤ ਫੌਜਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ, ਪੈਦਲ ਤੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਆ ਗਈਆਂ।
ਪ੍ਰਹਰ੍षਯੁਕ੍ਤਾਨਿ ਤੁ ਤਾਨਿ ਰਾਜ- ਨ੍ਮਹਾਨ੍ਤਿ ਨਾਨਾਵਿਧਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਵਨ੍ਤਿ। ਸ੍ਥਿਤਾਨਿ ਨਾਗਾਸ਼੍ਵਪਦਾਤਿਮਨ੍ਤਿ ਵਿਰੇਜੁਰਾਜੌ ਤਵ ਰਾਜਨ੍ਬਲਾਨਿ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉਹ ਵੱਡੀਆਂ ਫੌਜਾਂ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਪੈਦਲ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨਾਲ ਖੜੀਆਂ, ਤੇਰੇ ਫੌਜਾਂ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਦ੍ਭਿਰ੍ਨਰਵੀਰਯੋਧੈ- ਰਧਿष੍ਠਿਤਾਃ ਸੈਨ੍ਯਗਣਾਸ੍ਤ੍ਵਦੀਯਾਃ। ਰਥੌਘਪਾਦਾਤਗਜਾਸ਼੍ਵਸਙ੍ਘੈਃ ਪ੍ਰਯਾਦ੍ਭਿਰਾਜੌ ਵਿਧਿਵਤ੍ਪ੍ਰਣੁਨ੍ਨੈਃ
ਤੇਰੇ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਦਲ, ਜੋ ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਅਸਤਰਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਨਰ-ਵੀਰਾਂ ਵਲੋਂ ਨੈਤ੍ਰਿਤਵ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਰਥਾਂ, ਪੈਦਲ, ਹਾਥੀਆਂ ਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ, ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੇ ਸਨ।
ਸਮੁਦ੍ਧਤਂ ਵੈ ਤਰੁਣਾਰ੍ਕਵਰ੍ਣਂ ਰਜੋ ਬਭੌ ਚ੍ਛਾਦਯਤ੍ਸੂਰ੍ਯਸ਼੍ਮੀਨ੍। ਰੇਜੁਃ ਪਤਾਕਾ ਰਥਦਨ੍ਤਿਸਂਸ੍ਥਾ ਵਾਤੇਰਿਤਾ ਭ੍ਰਾਮ੍ਯਮਾਣਾਃ ਸਮਨ੍ਤਾਤ੍
ਉੱਠੀ ਹੋਈ ਧੂੜ, ਨਵੇਂ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰੰਗਤ ਵਾਲੀ, ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨੂੰ ਢੱਕ ਰਹੀ ਸੀ; ਰਥਾਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਉੱਤੇ ਲੱਗੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਚਲਦੀਆਂ, ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਨਾਨਾਲਿਙ੍ਗੈਃ ਸਮਰੇ ਤਤ੍ਰ ਰਾਜਨ੍ ਮੇਘੈਰ੍ਯੁਤਾ ਵਿਦ੍ਯੁਤਃ ਖੇ ਯਥੈਵ। ਵृਨ੍ਦੈਃ ਸ੍ਥਿਤਾਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸੁਸਂਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਾ- ਸ਼੍ਚਕਾਸ਼ਿਰੇ ਦਨ੍ਤਿਗਣਾਃ ਸਮਨ੍ਤਾਤ੍
ਮਹਾਰਾਜ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਜਥੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਤਾਰਬੱਧ, ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਵਾਲੇ ਬੱਦਲ ਹੋਣ।
ਧਨੂਂषਿ ਵਿष੍ਫਾਰਯਤਾਂ ਨृਪਾਣਾਂ ਬਭੂਵ ਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤੁਮੁਲੋऽਤਿਘੋਰਃ। ਵਿਮਥ੍ਯਤੋ ਦੇਵਮਹਾਸੁਰੌਘੈ- ਰ੍ਯਥਾਰ੍ਣਵਸ੍ਯਾਦਿਯੁਗੇ ਤਦਾਨੀਮ੍
ਜਦੋਂ ਰਾਜੇ ਆਪਣੇ ਧਨੁਸ਼ ਤਾਣ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਡਰਾਉਣੀ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਗੂੰਜ ਉਠੀ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਮਹਾਨ ਅਸੁਰ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਮਥ ਰਹੇ ਹੋਣ।
ਤਦੁਗ੍ਰਨਾਗਂ ਬਹੁਰੂਪਵਰ੍ਣਂ ਤਵਾਤ੍ਮਜਾਨਾਂ ਸਮੁਦੀਰ੍ਣਕੋਪਮ੍ । ਬਭੂਵ ਸੈਨ੍ਯਂ ਰਿਪੁਸੈਨ੍ਯਹਨ੍ਤ- ਯੁਗਾਨ੍ਤਮੇਘੌਘਨਿਭਂ ਤਦਾਨੀਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਫੌਜ, ਵੱਡੇ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਲੱਗੀ, ਜਿਵੇਂ ਯੁਗ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਤੂਫਾਨੀ ਬੱਦਲਾਂ ਦਾ ਝੁੰਡ।
ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਮਾਤ੍ਰੇ ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਨਿਵृਤ੍ਤੇ ਚ ਸੁਸ਼ਰ੍ਮਣਿ । ਭਗ੍ਨੇषੁ ਚਾਪਿ ਵੀਰੇषੁ ਪਾਣ੍ਡਵੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੇ, ਸੁਸ਼ਰਮਣ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਪਾਂਡਵ ਵੱਲੋਂ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਕ੍ਸ਼ੁਭ੍ਯਮਾਣੇ ਬਲੇ ਤੂਰ੍ਣਂ ਸਾਗਰਪ੍ਰਤਿਮੇ ਤਵ। ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਦ੍ਯਾਤੇ ਚ ਗਾਙ੍ਗੇਯੇ ਤ੍ਵਰਿਤਂ ਵਿਜਯਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਤੇਰੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੀ ਫੌਜ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹਲਚਲ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ, ਅਤੇ ਗਾਂਗੇਯਾ ਜਿੱਤ ਵੱਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਿਆ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੁਰ੍ਯੋਧਨੋ ਰਾਜਾ ਰਣੇ ਪਾਰ੍ਥਸ੍ਯ ਵਿਕ੍ਰਮਮ੍ । ਤ੍ਵਰਮਾਣਃ ਸਮਭ੍ਯੇਤ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਂਸ੍ਤਾਨਬ੍ਰਵੀਨ੍ਨृਪਾਨ੍ ।। ੇषਾਂ ਤੁ ਪ੍ਰਮੁਖੇ ਸ਼ੂਰਂ ਸੁਸ਼ਰ੍ਮਾਣਂ ਮਹਾਬਲਮ੍ । ਮਧ੍ਯੇ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਸੈਨ੍ਯਸ੍ਯ ਭृਸ਼ਂ ਸਂਹਰ੍षਯਨ੍ਨਿਵ
ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਪਾਰਥ ਦੀ ਵਿਰਤਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਏष ਭੀष੍ਮਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਨਵੋ ਯੋਦ੍ਧੁਕਾਮੋ ਧਨਞ੍ਜਯਮ੍ । ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨਾ ਕੁਰੁਸ਼੍ਰੇष੍ਠਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜੀਵਿਤਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਇਹ ਭੀਸ਼ਮ, ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਧਨੰਜਯ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ, ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਆਪਣੀ ਜਿੰਦਗੀ ਤਿਆਗਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ।
ਤਂ ਪ੍ਰਯਾਨ੍ਤਂ ਰਣੇ ਵੀਰਂ ਸਰ੍ਵਸੈਨ੍ਯੇਨ ਭਾਰਤਮ੍ । ਸਂਯਤ੍ਤਾਃ ਸਮਰੇ ਸਰ੍ਵੇ ਪਾਲਯਧ੍ਵਂ ਪਿਤਾਮਹਮ੍
ਜਦੋਂ ਭੀਸ਼ਮ, ਉਹ ਵੀਰ, ਪੂਰੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਪਿਤਾਮਾ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ।
ਬਾਢਮਿਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਤਾਨ੍ਯਨੀਕਾਨਿ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ । ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਣਾਂ ਮਹਾਰਾਜ ਸਮਾਜਗ੍ਮੁਃ ਪਿਤਾਮਹਮ੍
‘ਠੀਕ ਹੈ’ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਜਥੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪਿਤਾਮਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਯਾਤਃ ਸਹਸਾ ਭੀष੍ਮਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਨਵੋऽਰ੍ਜੁਨਮ੍ । ਰਣੇ ਭਾਰਤਮਾਯਾਨ੍ਤਮਾਸਸਾਦ ਮਹਾਬਲਃ
ਫਿਰ ਭੀਸ਼ਮ, ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ, ਅਚਾਨਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ।
ਮਹਾਸ਼੍ਵੇਤਾਸ਼੍ਵਯੁਕ੍ਤੇਨ ਭੀਮਵਾਨਰਕੇਤੁਨਾ । ਮਹਤਾ ਮੇਘਨਾਦੇਨ ਰਥੇਨਾਤਿਵਿਰਾਜਤਾ
ਅਰਜੁਨ, ਚਿੱਟੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਰਥ 'ਤੇ, ਭੀਮ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਵਾਨਰ ਝੰਡਾ ਲੈ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦਾ ਹੋਇਆ, ਬਹੁਤ ਚਮਕਦਾ ਆਇਆ।
ਸਮਰੇ ਸਰ੍ਵਸੈਨ੍ਯਾਨਾਮੁਪਯਾਨਂ ਧਨਞ੍ਜਯਮ੍। ਅਭਵਤ੍ਤੁਮੁਲੋ ਨਾਦੋ ਭਯਾਦ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕਿਰੀਟਿਨਮ੍
ਜਦੋਂ ਧਨੰਜਯ, ਮਕੁਟ ਵਾਲਾ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵੱਲ ਵਧਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਗੂੰਜ ਉਠੀ।
ਅਭੀਸ਼ੁਹਸ੍ਤਂ ਕृष੍ਣਂ ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਦਿਤ੍ਯਮਿਵਾਪਰਮ੍ । ਮਧ੍ਯਂਦਿਨਗਤਂ ਸਙ੍ਖ੍ਯੇ ਨ ਸ਼ੇਕੁਃ ਪ੍ਰਤਿਵੀਕ੍ਸ਼ਿਤੁਮ੍
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਰਸੀਆਂ ਫੜੇ ਹੋਏ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਤੱਕਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇ।
ਤਥਾ ਸ਼ਾਨ੍ਤਨਵਂ ਭੀष੍ਮਂ ਸ਼੍ਵੇਤਾਸ਼੍ਵਂ ਸ਼੍ਵੇਤਕਾਰ੍ਮੁਕਮ੍ । ਨ ਸ਼ੇਕੁਃ ਪਾਣ੍ਡਵਾ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਸ਼੍ਵੇਤਂ ਗ੍ਰਹਮਿਵੋਦਿਤਮ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਾਂਡਵ ਭੀਸ਼ਮ, ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਚਿੱਟੇ ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਚਿੱਟੇ ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ, ਨਵੇਂ ਉੱਗੇ ਚਿੱਟੇ ਤਾਰੇ ਵਾਂਗ, ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਸਕੇ।
ਸ ਸਰ੍ਵਤਃ ਪਰਿਵृਤਸ੍ਤ੍ਰਿਗਰ੍ਤੈਃ ਸੁਮਹਾਤ੍ਮਭਿਃ । ਭ੍ਰਾਤृਭਿਃ ਸਹ ਪੁਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਤਥਾऽਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਮਹਾਰਥੈਃ
ਉਹ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਤ੍ਰਿਗਰਤਾਂ, ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਭਾਰਦ੍ਵਾਜਸ੍ਤੁ ਸਮਰੇ ਮਤ੍ਸ੍ਯਂ ਵਿਵ੍ਯਾਧ ਪਤ੍ਰਿਣਾ। ਧ੍ਵਜਂ ਚਾਸ੍ਯ ਸ਼ਰੇਣਾਜੌ ਧਨੁਸ਼੍ਚੈਕੇਨ ਚਿਚ੍ਛਿਦੇ
ਭਾਰਦਵਾਜ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਤਸਿਆ ਨੂੰ ਪੰਖ ਵਾਲੀ ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ, ਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਤੀਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਝੰਡਾ ਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਤਦਪਾਸ੍ਯ ਧਨੁਸ਼੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਵਿਰਾਟੋ ਵਾਹਿਨੀਪਤਿਃ । ਅਨ੍ਯਦਾਦਤ੍ਤ ਵੇਗੇਨ ਧਨੁਰ੍ਭਾਰਸਹਂ ਦृਢਮ੍
ਧਨੁਸ਼ ਟੁੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਛੱਡ ਕੇ, ਵਿਰਾਟ, ਫੌਜ ਦਾ ਮੁਖੀ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਧਨੁਸ਼, ਜੋ ਭਾਰ ਸਹਾਰ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
ਸ਼ਰਾਂਸ਼੍ਚਾਸ਼ੀਵਿषਾਕਾਰਾਜ੍ਜ੍ਵਲਿਤਾਨ੍ਪਨ੍ਨਗਾਨਿਵ । ਦ੍ਰੋਣਂ ਤ੍ਰਿਭਿਸ਼੍ਚ ਵਿਵ੍ਯਾਧ ਚਤੁਰ੍ਭਿਸ਼੍ਚਾਸ੍ਯ ਵਾਜਿਨਃ
ਉਸ ਨੇ ਤੀਨ ਤੀਰ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਅਜਗਰਾਂ ਵਾਂਗ, ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਮਾਰੇ, ਤੇ ਚਾਰ ਹੋਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਸੁੱਟੇ ਹੋਣ।