ਅष੍ਟਾਦਸ਼ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਯੋਜਨਾਨਿ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੇ। षਟ੍ ਸ਼ਤਾਨਿ ਚ ਪੂਰ੍ਣਾਨਿ ਵਿष੍ਕਮ੍ਭੋ ਜਮ੍ਬੁਪਰ੍ਵਤਃ
ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਜੰਬੂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਅਠਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਛੇ ਸੌ ਯੋਜਨ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਰੀ ਮਾਪ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਲਾਵਣਸ੍ਯ ਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਯ ਵਿष੍ਕਮ੍ਭੋ ਦ੍ਵਿਗੁਣਃ ਸ੍ਮृਤਃ । ਨਾਨਾਜਨਪਦਾਕੀਰ੍ਣੋ ਮਣਿਵਿਦ੍ਰੁਮਚਿਤ੍ਰਿਤਃ
ਲੂਣ ਵਾਲੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਇਸ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਮੋਤੀ ਤੇ ਮੂੰਗਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਨੈਕਧਾਤੁਵਿਚਿਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਪਰ੍ਵਤੈਰੁਪਸ਼ੋਭਿਤਃ। ਸਿਦ੍ਧਚਾਰਣਸਂਕੀਰ੍ਣਃ ਸਾਗਰਃ ਪਰਿਮਣ੍ਡਲਃ
ਇਹ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਤਾਂ ਅਤੇ ਪੱਥਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਸਿੱਧ ਅਤੇ ਚਾਰਣ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਮੁੰਦਰ ਗੋਲ ਆਕਾਰ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸ਼ਾਕਦ੍ਵੀਪਂ ਚ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਥਾਵਦਿਹ ਪਾਰ੍ਥਿਵ । ਸ਼ृਣੁ ਮੇ ਤ੍ਵਂ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਬ੍ਰੁਵਤਃ ਕੁਰੁਨਨ੍ਦਨ
ਮੈਂ ਹੁਣ ਇੱਥੇ ਸ਼ਾਕ ਦਵੀਪ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜਿਵੇਂ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਹੇ ਕੁਰੁ ਵੰਸ਼ੀ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਜਮ੍ਬੂਦ੍ਵੀਪਪਰਮਾਣੇਨ ਦ੍ਵਿਗੁਣਃ ਸ ਨਰਾਧਿਪ । ਵਿष੍ਕਮ੍ਭੇਣ ਮਹਾਰਾਜ ਸਾਗਰੋऽਪਿ ਵਿਭਾਗਸ਼ਃ
ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਸ਼ਾਕ ਦਵੀਪ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਜੰਬੂ ਦਵੀਪ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਵੀ ਉਤਨੇ ਹੀ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਕ੍ਸ਼ੀਰੋਦੋ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਯੇਨ ਸਂਪਰਿਵਾਰਿਤਾਃ । ਤਤ੍ਰ ਪੁਣ੍ਯਾ ਜਨਪਦਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨ ਮ੍ਰਿਯਤੇ ਜਨਃ। ਕੁਤ ਏਵ ਹਿ ਦੁਰ੍ਭਿਕ੍ਸ਼ਂ ਕ੍ਸ਼ਮਾਤੇਜੋਯੁਤਾ ਹਿ ਤੇ
ਭਾਰਤਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਉਸਨੂੰ ਖੀਰ ਵਾਲਾ ਸਮੁੰਦਰ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਥੇ ਧਰਤੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਲੋਕ ਨਹੀਂ ਮਰਦੇ। ਉਥੇ ਕਦੇ ਭੁੱਖਮਰੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਉਰਜਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ।
ਸ਼ਾਕਦ੍ਵੀਪਸ੍ਯ ਸਂਕ੍ਸ਼ੇਪੋ ਯਥਾਵਦ੍ਭਰਤਰ੍षਭ। ਉਕ੍ਤ ਏष ਮਹਾਰਾਜ ਕਿਮਨ੍ਯਤ੍ਕਥਯਾਮਿ ਤੇ
ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਸ਼ਾਕ ਦਵੀਪ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਤੈਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਹੋਰ ਕੀ ਦੱਸਾਂ?
ਸ਼ਾਕਦ੍ਵੀਪਸ੍ਯ ਸਂਕ੍ਸ਼ੇਪੋ ਯਥਾਵਦਿਹ ਸਞ੍ਜਯ । ਉਕ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਵਿਸ੍ਤਰਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ
ਸੰਜਯ, ਸ਼ਾਕ ਦਵੀਪ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਤੂੰ ਜਿਵੇਂ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਵੱਡੇ ਗਿਆਨੀ, ਇਸਦੀ ਪੂਰੀ ਤੇ ਸਚੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਦੱਸ।
ਤਥੈਵ ਪਰ੍ਵਤਾ ਰਾਜਨ੍ਸਪ੍ਤਾਤ੍ਰ ਮਣਿਭੂषਿਤਾਃ। ਰਤ੍ਨਾਕਰਾਸ੍ਤਥਾ ਨਦ੍ਯਸ੍ਤੇषਾਂ ਨਾਮਾਨਿ ਮੇ ਸ਼ृਣੁ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਾ, ਇੱਥੇ ਸੱਤ ਪਹਾੜ ਹਨ ਜੋ ਮੋਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਖਾਣਾਂ ਅਤੇ ਦਰਿਆ ਵੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਸੁਣ।
ਅਤੀਵ ਗੁਣਵਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਤਤ੍ਰ ਪੁਣ੍ਯਂ ਜਨਾਧਿਪ
ਉਥੇ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਬਹੁਤ ਹੀ ਗੁਣਵਾਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ।
ਦੇਵਰ੍षਿਗਨ੍ਧਰ੍ਵਯੁਤਃ ਪ੍ਰਥਮੋ ਮੇਰੁਰੁਚ੍ਯਤੇ। ਪ੍ਰਾਗਾਯਤੋ ਮਹਾਰਾਜ ਮਲਯੋ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ
ਪਹਿਲਾ ਪਹਾੜ ਮੇਰੂ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਤੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਮਲਯਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਮੇਘਾਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਪ੍ਰਭਵਨ੍ਤਿ ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ । ਤਤਃ ਪਰੇਣ ਕੌਰਵ੍ਯ ਜਲਧਾਰੋ ਮਹਾਗਿਰਿਃ
ਉਥੋਂ ਬੱਦਲ ਉਠਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਹੇ ਕੌਰਵ, ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਜਲਧਾਰਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਨਿਤ੍ਯੁਮੁਪਾਦਤ੍ਤੇ ਵਾਸਵਃ ਪਰਮਂ ਜਲਮ੍। ਤਤੋ ਵਰ੍षਂ ਪ੍ਰਭਵਤਿ ਵਰ੍षਕਾਲੇ ਜਨੇਸ਼੍ਵਰ
ਉਥੋਂ ਇੰਦਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਾਣੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਤੋਂ ਹੀ ਵਰਖਾ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ।
ਉਚ੍ਚੈਰ੍ਗਿਰੀ ਰੈਵਤਕੋ ਯਤ੍ਰ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾ। ਰੇਵਤੀ ਦਿਵਿ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਂ ਪਿਤਾਮਹਕृਤੋ ਵਿਧਿਃ
ਉੱਪਰ ਉੱਚਾ ਰੈਵਤਕ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੇਵਤੀ ਨਕਸ਼ਤਰ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਤਾਮਹ ਨੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਉਤ੍ਤਰੇਣ ਤੁ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸ਼੍ਯਾਮੋ ਨਾਮ ਮਹਾਗਿਰਿਃ । ਨਵਮੇਘਪ੍ਰਭਃ ਪ੍ਰਾਂਸ਼ੁਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨੁਜ੍ਜ੍ਵਲਵਿਗ੍ਰਹਃ । ਯਤਃ ਸ਼੍ਯਾਮਤ੍ਵਮਾਪਨ੍ਨਾਃ ਪ੍ਰਜਾ ਜਨਪਦੇਸ਼੍ਵਰ
ਉੱਤਰ ਵੱਲ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਸ਼ਿਆਮ ਹੈ। ਉਹ ਨਵੇਂ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਗੂੜ੍ਹਾ, ਲੰਮਾ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਸੋਹਣਾ ਹੈ। ਉਸ ਪਹਾੜ ਕਰਕੇ ਹੀ ਇੱਥੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰੰਗ ਗੂੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ।
ਸੁਮਹਾਨ੍ਸਂਸ਼ਯੋ ਮੇऽਦ੍ਯ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੋऽਯਂ ਸਞ੍ਜਯ ਤ੍ਵਯਾ। ਪ੍ਰਜਾਃ ਕਥਂ ਸੂਤਪੁਤ੍ਰ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਸ਼੍ਯਾਮਤਾਮਿਹ
ਸੰਜਯ, ਅੱਜ ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਵੱਡਾ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਥੀ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਦੱਸ ਕਿ ਇੱਥੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰੰਗ ਕਿਵੇਂ ਗੂੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ?
ਸਰ੍ਵੇष੍ਵੇਵ ਮਹਾਰਾਜ ਦ੍ਵੀਪੇषੁ ਕੁਰੁਨਨ੍ਦਨ। ਗੌਰਃ ਕृष੍ਣਸ਼੍ਚ ਪਤਗਸ੍ਤਯੋਰ੍ਵਰ੍ਣਾਨ੍ਤਰੇ ਨृਪ
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸਾਰੇ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਕੁਰੁ ਵੰਸ਼ੀ, ਉਹ ਪੰਛੀ ਚਿੱਟਾ ਤੇ ਕਾਲਾ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਹੈ।
ਸ਼੍ਯਾਮੋ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੋ ਵੈ ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛ੍ਯਾਮੋ ਗਿਰਿਃਸ੍ਮृਤਃ
ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਪਹਾੜ ਕਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ 'ਸ਼ਿਆਮ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪਰਂ ਕੌਰਵੇਨ੍ਦ੍ਰ ਦੁਰ੍ਗਸ਼ੈਲੋ ਮਹੋਦਯਃ । ਕੇਸਰਃ ਕੇਸਰਯੁਤੋ ਯਤੋ ਵਾਤਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਹੇ ਕੁਰੁਪਤੀ, ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ 'ਦੁਰਗਾ' ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਹਵਾ ਚਲਦੀ ਹੈ।
ਤੇषਾਂ ਯੋਜਨਵਿष੍ਕਮ੍ਭੋ ਦ੍ਵਿਗੁਣਃ ਪ੍ਰਵਿਭਾਗਸ਼ਃ। ਵਰ੍षਾਣਿ ਤੇषੁ ਕੌਰਵ੍ਯ ਸਪ੍ਤੋਕ੍ਤਾਨਿ ਮਨੀषਿਭਿਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚੌੜਾਈ, ਹੇ ਕੁਰੁ ਵੰਸ਼ੀ, ਦੋਹਾਂ ਵਾਰ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਸੱਤ ਦੱਸੇ ਹਨ।
ਮਹਾਮੇਰੁਰ੍ਮਹਾਕਾਸ਼ੋ ਜਲਦਃ ਕੁਮੁਦੋਤ੍ਤਰਃ । ਜਲਧਾਰੋ ਮਹਾਰਾਜ ਸੁਕੁਮਾਰ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
ਮਹਾਮੇਰੂ, ਮਹਾਕਾਸ਼, ਜਲਦ, ਕੁਮੁਦੋੱਤਰ, ਜਲਧਾਰਾ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਤੇ ਸੁਕੁਮਾਰਾ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਰੇਵਤਸ੍ਯ ਤੁ ਕੌਮਾਰਃ ਸ਼੍ਯਾਮਸ੍ਯ ਮਣਿਕਾਞ੍ਚਨਃ । ਕੇਸਰਸ੍ਯਾਥ ਮੌਦਾਕੀ ਪਰੇਣ ਤੁ ਮਹਾਪੁਮਾਨ੍
ਰੇਵਤ ਦੇ ਨਾਲ ਕੌਮਾਰਾ, ਸ਼ਿਆਮ ਦੇ ਨਾਲ ਮਣਿਕਾਂਚਨ, ਕੇਸਰ ਦੇ ਨਾਲ ਮੌਦਾਕੀ, ਤੇ ਆਖਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮਹਾਪੁਮਾਨ ਹੈ।
ਪਰਿਵਾਰ੍ਯ ਤੁ ਕੌਰਵ੍ਯ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯਂ ਹ੍ਰਸ੍ਵਤ੍ਵਮੇਵ ਚ। ਜਮ੍ਬੂਦ੍ਵੀਪੇਨ ਸਂਕ੍ਯਾਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਧ੍ਯੇ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ, ਹੇ ਕੁਰੁ ਵੰਸ਼ੀ, ਲੰਬਾਈ ਤੇ ਛੋਟਾਈ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੰਬੂਦਵੀਪ ਹੈ; ਉਸਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਦਰੱਖਤ ਹੈ।
ਸ਼ਾਕੋ ਨਾਮ ਮਹਾਰਾਜ ਪ੍ਰਜਾ ਤਸ੍ਯ ਸਦਾਨੁਗਾ। ਤਤ੍ਰ ਪੁਣ੍ਯਾ ਜਨਪਦਾਃ ਪੂਜ੍ਯਤੇ ਤਤ੍ਰ ਸ਼ਂਕਰਃ
ਉਸਨੂੰ 'ਸ਼ਾਕ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ; ਉਸਦੇ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲਦੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦੇਸ਼ ਹਨ, ਤੇ ਉੱਥੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਚਾਰਣਾ ਦੈਵਤਾਨਿ ਚ। ਧਾਰ੍ਮਿਕਾਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਜਾ ਰਾਜਂਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰੋऽਤੀਵ ਭਾਰਤ
ਉੱਥੇ ਸਿੱਧ, ਚਾਰਣ ਤੇ ਦੇਵਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਤੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਲੋਕ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ ਤੇ ਬਹੁਤ ਧਰਮੀ ਹਨ।
ਵਰ੍ਣਾਃ ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਨਿਰਤਾ ਨ ਚ ਸ੍ਤੇਨੋऽਤ੍ਰ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ । ਦੀਰ੍ਘਾਯੁषੋ ਮਹਾਰਾਜ ਜਰਾਮृਤ੍ਯੁਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਉਥੇ ਜਾਤੀਆਂ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀਆਂ ਹਨ; ਉੱਥੇ ਕੋਈ ਚੋਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਉਹ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਤੇ ਬੁਢਾਪੇ ਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ।
ਪ੍ਰਜਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਿਵਰ੍ਧਨ੍ਤੇ ਵਰ੍षਾਸ੍ਵਿਵ ਸਮੁਦ੍ਰਗਾਃ। ਨਦ੍ਯਃ ਪੁਣ੍ਯਜਲਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਗਙ੍ਗਾ ਚ ਬਹੁਧਾ ਗਤਾ
ਉੱਥੇ ਲੋਕ ਵਧਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਵਰਖਾ ਵਿੱਚ ਦਰਿਆ ਵਗਦੇ ਹਨ; ਉੱਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰਿਆ ਹਨ, ਤੇ ਗੰਗਾ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵਗਦੀ ਹੈ।
ਸੁਕੁਮਾਰੀ ਕੁਮਾਰੀ ਚ ਸ਼ੀਤਾਸ਼ੀ ਵੇਣਿਕਾ ਤਥਾ। ਮਹਾਨਦੀ ਚ ਕੌਰਵ੍ਯ ਤਥਾ ਮਣਿਜਲਾ ਨਦੀ
ਸੁਕੁਮਾਰੀ, ਕੁਮਾਰੀ, ਸ਼ੀਤਾਸ਼ੀ, ਵੇਣਿਕਾ, ਤੇ, ਹੇ ਕੁਰੁ ਵੰਸ਼ੀ, ਵੱਡਾ ਦਰਿਆ ਤੇ ਮਣੀਆਂ ਵਰਗੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲਾ ਦਰਿਆ ਵੀ ਹਨ।
ਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਵਰ੍ਧਨਿਕਾ ਚੈਵ ਨਦੀ ਭਰਤਸਤ੍ਤਮ । ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾਃ ਪੁਣ੍ਯੋਦਾ ਨਦ੍ਯਃ ਕੁਰੁਕੁਲੋਦ੍ਵਹ
ਚੱਖੁਰਵਰਧਨਿਕਾ ਵੀ, ਹੇ ਭਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਦਰਿਆ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰਿਆ ਵਗਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਕੁਰੁ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਉਚਾ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੇ।
ਸਹਸ੍ਰਾਣਾਂ ਸ਼ਤਾਨ੍ਯੇਵ ਯਤੋ ਵਰ੍षਤਿ ਵਾਸਵਃ । ਨ ਤਾਸਾਂ ਨਾਮਧੇਯਾਨਿ ਪਰਿਮਾਣਂ ਤਥੈਵ ਚ
ਉੱਥੇ ਇੰਦਰ ਜਿੱਥੇ ਵਰਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸੈਂਕੜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਮਾਪ ਪਤਾ ਨਹੀਂ।