ਨਾਗਪृष੍ਠੇऽਸ਼੍ਵਪृष੍ਠੇ ਚ ਬਭੂਵ ਪਰਿਨਿष੍ਠਤਃ। ਬਲੇ ਵਿष੍ਣੁਸਮਸ਼੍ਚਾਸੀਤ੍ਤੇਜਸਾ ਭਾਸ੍ਕਰੋਪਮਃ
ਉਹ ਹਾਥੀ ਤੇ ਘੋੜੇ ਦੀ ਪਿੱਠ ਤੇ ਵੀ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ; ਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵਰਗਾ, ਤੇਜ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ।
ਅਕ੍ਸ਼ੋਭ੍ਯਤ੍ਵੇऽਰ੍ਣਵਸਮਃ ਸਹਿष੍ਣੁਤ੍ਵੇ ਧਰਾਸਮਃ। ਸਂਮਤਃ ਸ ਮਹੀਪਾਲਃ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਪੁਰਰਾष੍ਟ੍ਰਵਾਨ੍
ਸਥਿਰਤਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗਾ, ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਵਰਗਾ ਸੀ; ਉਹ ਰਾਜਾ ਸਭ ਦੀ ਪਸੰਦ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਰਾਜ ਭਰਪੂਰ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਸਨ।
ਭੂਯੋ ਧਰ੍ਮਪਰੈਰ੍ਭਾਵੈਰ੍ਮੁਦਿਤਂ ਜਨਮਾਦਿਸ਼ਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਖੁਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਧਰਮ-ਅਧਾਰਤ ਜੀਵਨ ਵੱਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਸਂਭਵਂ ਭਰਤਸ੍ਯਾਹਂ ਚਰਿਤਂ ਚ ਮਹਾਮਤੇਃ। ਸ਼ਕੁਨ੍ਤਲਾਯਾਸ਼੍ਚੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ
ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਕਰਤਬ, ਅਤੇ ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੀ ਸੱਚੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਂ।
ਦੁष੍ਯਨ੍ਤੇਨ ਚ ਵੀਰੇਣ ਯਥਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਸ਼ਕੁਨ੍ਤਲਾ। ਤਂ ਵੈ ਪੁਰੁषਸਿਂਹਸ੍ਯ ਭਗਵਨ੍ਵਿਸ੍ਤਰਂ ਤ੍ਵਹਮ੍
ਦੁਸ਼ਯੰਤ ਨੇ ਕਿਵੇਂ ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਪੂਜਨਯੋਗ, ਮੈਂ ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਵਾਲੀ ਕਥਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞ ਸਰ੍ਵਂ ਮਤਿਮਤਾਂ ਵਰ
ਹੇ ਸੱਚ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਮੈਂ ਇਹ ਸਾਰੀ ਕਥਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਵਨਂ ਜਗਾਮ ਗਹਨਂ ਹਯਨਾਗਸ਼ਤੈਰ੍ਵृਤਃ। ਬਲੇਨ ਚਤੁਰਙ੍ਗੇਣ ਵृਤਃ ਪਰਮਵਲ੍ਗੁਨਾ
ਉਹ ਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਸੈਂਕੜੇ ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਚਾਰਾਂ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸਾਥੀ ਸੀ।
ਖਡ੍ਗਸ਼ਕ੍ਤਿਧਰੈਰ੍ਵੀਰੈਰ੍ਗਦਾਮੁਸਲਪਾਣਿਭਿਃ। ਪ੍ਰਾਸਤੋਮਰਹਸ੍ਤੈਸ਼੍ਚ ਯਯੌ ਯੋਧਸ਼ਤੈਰ੍ਵृਤਃ
ਉਹ ਦੇ ਨਾਲ ਬਹਾਦਰ ਸਿਪਾਹੀ ਸੀ, ਜੋ ਤਲਵਾਰਾਂ ਤੇ ਭਾਲਿਆਂ, ਗਦਾ ਤੇ ਮੁਸਲਾਂ, ਤੇ ਬਰਛੀਆਂ ਤੇ ਜਵਲੀਨ ਲੈ ਕੇ ਖੜੇ ਸਨ, ਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਯੋਧਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਿਂਹਨਾਦੈਸ਼੍ਚ ਯੋਧਾਨਾਂ ਸ਼ਙ੍ਖਦੁਨਦੁਭਿਨਿਃਸ੍ਵਨੈਃ। ਰਥਨੇਮਿਸ੍ਵਨੈਸ਼੍ਚੈਵ ਸਨਾਗਵਰਬृਂਹਿਤੈਃ
ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਸਿੰਘ-ਵਾਂਗ ਗੱਜਣ, ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਨਗਾੜਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼, ਰਥਾਂ ਦੇ ਪਹੀਏਆਂ ਦੀ ਗੂੰਜ, ਤੇ ਉੱਤਮ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਧੁੰਕਾਰ ਨਾਲ
ਨਾਨਾਯੁਧਧਰੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਨਾਨਾਵੇषਧਰੈਸ੍ਤਥਾ। ਹ੍ਰੇषਿਤਸ੍ਵਨਮਿਸ਼੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਕ੍ਸ਼੍ਵੇਡਿਤਾਸ੍ਫੋਟਿਤਸ੍ਵਨੈਃ
ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਲੋਕ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਹਿਨਹਿਨਾਹਟ, ਸੀਟੀ ਤੇ ਤਾਲੀਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਮਿਲ ਕੇ
ਆਸੀਤ੍ਕਿਲਕਿਲਾਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਗਚ੍ਛਤਿ ਪਾਰ੍ਥਿਵੇ। ਪ੍ਰਾਸਾਦਵਰਸ਼ृਙ੍ਗਸ੍ਥਾਃ ਪਰਯਾ ਨृਪਸ਼ੋਭਯਾ
ਜਦ ਰਾਜਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉੱਚੇ ਮਹਲਾਂ ਦੀਆਂ ਛੱਤਾਂ 'ਤੇ ਖੜੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕਿਲਕਿਲਾ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਉਠੀ, ਜੋ ਰਾਜਸੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਰੌਣਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਦਦृਸ਼ੁਸ੍ਤਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ਼ੂਰਮਾਤ੍ਮਯਸ਼ਸ੍ਕਰਮ੍। ਸ਼ਕ੍ਰੋਪਮਮਮਿਤ੍ਰਘ੍ਨਂ ਪਰਵਾਰਣਵਾਰਣਮ੍
ਉਥੇ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ—ਬਹਾਦਰ, ਆਪਣੀ ਮਰਿਆਦਾ ਵਾਲਾ, ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਵੈਰੀ ਹਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ।
ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਗਣਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਜ੍ਰਪਾਣਿਂ ਸ੍ਮ ਮੇਨਿਰੇ। ਅਯਂ ਸ ਪੁਰੁषਵ੍ਯਾਘ੍ਰੋ ਰਣੇ ਵਸੁਪਰਾਕ੍ਰਮਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਤੱਕਦਿਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, 'ਇਹ ਵਜਰਧਾਰੀ ਹੈ; ਇਹ ਹੀ ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰ ਹੈ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵਸੂ ਵਰਗਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ।'
ਯਸ੍ਯ ਬਾਹੁਬਲਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਨ ਭਵਨ੍ਤ੍ਯਸੁਹृਦ੍ਗਣਾਃ। ਇਤਿ ਵਾਚੋ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਤ੍ਯਸ੍ਤਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ ਪ੍ਰੇਮ੍ਣਾ ਨਰਾਧਿਪਂ
'ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੈਰੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ,' ਇਹ ਗੱਲ ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਲਈ ਕਹਿ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਤੁष੍ਟੁਵੁਃ ਪੁष੍ਪਵृष੍ਟੀਸ਼੍ਚ ਸਸृਜੁਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮੂਰ੍ਧਨਿ। ਤਤ੍ਰਤਤ੍ਰ ਚ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰੈਃ ਸ੍ਤੂਯਮਾਨਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਸਿਰ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ; ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ, ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਦੀ ਸਾਰਥਕ ਸਲਾਹ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ।
ਨਿਰ੍ਯਯੌ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਵਨਂ ਮृਗਜਿਘਾਂਸਯਾ। ਤਂ ਦੇਵਰਾਜਪ੍ਰਤਿਮਂ ਮਤ੍ਤਵਾਰਣਧੂਰ੍ਗਤਮ੍
ਉਹ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲਈ ਨਿਕਲਿਆ; ਉਹ ਰਾਜਾ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਰਗਾ, ਮੱਤ ਹਾਥੀ 'ਤੇ ਸਵਾਰ ਸੀ।
ਦ੍ਵਿਜਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਵਿਟ੍ਸ਼ੂਦ੍ਰਾ ਨਿਰ੍ਯਾਨ੍ਤਮਨੁਜਗ੍ਮਿਰੇ। ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਵਰ੍ਧਮਾਨਾਸ੍ਤੇ ਆਸ਼ੀਰ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਜਯੇਨ ਚ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼ ਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੈ ਗਏ; ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਅਸੀਸ ਤੇ ਜਿੱਤ ਦੀ ਦਾਤ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ।
ਸੁਦੂਰਮਨੁਜਗ੍ਮੁਸ੍ਤਂ ਪੌਰਜਾਨਪਦਾਸ੍ਤਥਾ। ਨ੍ਯਵਰ੍ਤਨ੍ਤ ਤਤਃ ਪਸ਼੍ਚਾਦਨੁਜ੍ਞਾਤਾ ਨृਪੇਣ ਹ
ਸ਼ਹਿਰੀ ਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਤੱਕ ਚਲੇ; ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਵੱਲੋਂ ਆਗਿਆ ਮਿਲਣ 'ਤੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਗਏ।
ਸੁਪਰ੍ਣਪ੍ਰਤਿਮੇਨਾਥ ਰਥੇਨ ਵਸੁਧਾਧਿਪਃ। ਮਹੀਮਾਪੂਰਯਾਮਾਸ ਘੋषੇਣ ਤ੍ਰਿਦਿਵਂ ਤਥਾ
ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਗਰੁੜ ਵਰਗੇ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਆਪਣੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸ ਗਚ੍ਛਨ੍ਦਦृਸ਼ੇ ਧੀਮਾਨ੍ਨਨ੍ਦਨਪ੍ਰਤਿਮਂ ਵਨਮ੍। ਬਿਲ੍ਵਾਰ੍ਕਖਦਿਰਾਕੀਰ੍ਣਂ ਕਪਿਤ੍ਥਧਵਸਂਕੁਲਮ੍
ਜਦ ਉਹ ਚਲਦਾ ਗਿਆ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਰਾਜਾ ਨੇ ਨੰਦਨਵਨ ਵਰਗਾ ਜੰਗਲ ਦੇਖਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਬਿਲਵ, ਅਰਕ, ਖਦੀਰ ਦੇ ਦਰੱਖਤ, ਤੇ ਕਪਿੱਥ ਤੇ ਧਵਾ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਸੀ।
ਵਿषਮਂ ਪਰ੍ਵਤਸ੍ਰਸ੍ਤੈ ਰਸ਼੍ਮਭਿਸ਼੍ਚ ਸਮਾਵृਤਮ੍। ਨਿਰ੍ਜਲਂ ਨਿਰ੍ਮਨੁष੍ਯਂ ਚ ਬਹੁਯੋਜਨਮਾਯਤਮ੍
ਉਹ ਜੰਗਲ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਖਾਲੀ, ਮਨੁੱਖ ਰਹਿਤ, ਤੇ ਕਈ ਯੋਜਨ ਲੰਬਾ ਸੀ।
ਮृਗਸਿਂਹੈਰ੍ਵृਤਂ ਘੋਰੈਰਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਵਨੇਚਰੈਃ। ਤਦ੍ਵਨਂ ਮਨੁਜਵ੍ਯਾਘ੍ਰਃ ਸਭृਤ੍ਯਬਲਵਾਹਨਃ
ਉਹ ਜੰਗਲ, ਡਰਾਉਣੇ ਹਿਰਣਾਂ ਤੇ ਸਿੰਘਾਂ, ਹੋਰ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਮਨੁੱਖ-ਸ਼ੇਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੌਕਰਾਂ, ਫੌਜ ਤੇ ਵਾਹਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਲੋਡਯਾਮਾਸ ਦੁष੍ਯਨ੍ਤਃ ਸੂਦਯਨ੍ਵਿਵਿਧਾਨ੍ਮृਗਾਨ੍। ਬਾਣਗੋਚਰਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਗਣਾਨ੍ਬਹੂਨ੍
ਦੁਸ਼ਯੰਤ ਨੇ ਉਥੇ ਘੁੰਮਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ; ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਿੰਘ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਤੀਰ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਵਿੱਚ ਆਏ,
ਪਾਤਯਾਮਾਸ ਦੁष੍ਯਨ੍ਤੋ ਨਿਰ੍ਬਿਭੇਦ ਚ ਸਾਯਕੈਃ। ਦੂਰਸ੍ਥਾਨ੍ਸਾਯਕੈਃ ਕਾਂਸ਼੍ਚਿਦਭਿਨਤ੍ਸ ਨਰਾਧਿਪਃ
ਦੁਸ਼ਯੰਤ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਡਿੱਗਾ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭੇਦਿਆ; ਤੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਕੁਝ ਦੂਰ ਖੜੇ ਹੋਏ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ।
ਅਭ੍ਯਾਸ਼ਮਾਗਤਾਂਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਾਨ੍ਖਡ੍ਗੇਨ ਨਿਰਕृਨ੍ਤਤ। ਕਾਂਸ਼੍ਚਿਦੇਣਾਨ੍ਸਮਾਜਘ੍ਨੇ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਮਤਾਂ ਵਰਃ
ਉਹ ਨੇ ਜੋ ਹੋਰ ਆ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਵਧ ਕੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਤੇ, ਭਾਲਾ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਕੁਝ ਹਿਰਣ ਭਾਲੇ ਨਾਲ ਢੇਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।
ਗਦਾਮਣ੍ਡਲਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਸ਼੍ਚਚਾਰਾਮਿਤਵਿਕ੍ਰਮਃ। ਤੋਮਰੈਰਸਿਭਿਸ਼੍ਚਾਪਿ ਗਦਾਮੁਸਲਕਮ੍ਪਨੈਃ
ਉਹ ਗਦਾ ਦੇ ਅਸਲ ਕੌਸ਼ਲ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਬਿਨਾ ਥਕਾਵਟ ਦੇ ਦਲੇਰਤਾ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਨੇ ਟੋਮਰ, ਤਲਵਾਰ, ਗਦਾ ਤੇ ਮੁਸਲ ਵੀ ਹਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਦਿਖਾਈ।
ਚਚਾਰ ਸ ਵਿਨਿਘ੍ਨਨ੍ਵੈ ਵਨ੍ਯਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਮृਗਦ੍ਵਿਜਾਨ੍। ਰਾਜ੍ਞਾ ਚਾਦ੍ਭੁਤਵੀਰ੍ਯੇਣ ਯੋਧੈਸ਼੍ਚ ਸਮਰਪ੍ਰਿਯੈਃ
ਉਹ ਉਥੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੋਇਆ ਫਿਰਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਯੋਧੇ ਜੋ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਤੇ ਅਜੋਕੇ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ ਵੀ ਉਸ ਨਾਲ ਸੀ।
ਲੋਡ੍ਯਮਾਨਂ ਮਹਾਰਣ੍ਯਂ ਤਤ੍ਯਜੁਃ ਸ੍ਮ ਮृਗਾਧਿਪਾਃ। ਤਤ੍ਰ ਵਿਦ੍ਰੁਤਯੂਥਾਨਿ ਹਤਯੂਥਪਤੀਨਿ ਚ
ਜਦ ਵੱਡਾ ਜੰਗਲ ਹਲਚਲ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਥੇ, ਝੁੰਡ ਆਪਣੇ ਮੁਖੀ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਡਰ ਕੇ ਭੱਜ ਪਏ।
ਮृਗਯੂਥਾਨ੍ਯਥੌਤ੍ਸੁਕ੍ਯਾਚ੍ਛਬ੍ਦਂ ਚਕ੍ਰੁਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ। ਸ਼ੁष੍ਕਾਸ਼੍ਚਾਪਿ ਨਦੀਰ੍ਗਤ੍ਵਾ ਜਲਨੈਰਾਸ਼੍ਯਕਰ੍ਸ਼ਿਤਾਃ
ਉਤਸੁਕਤਾ ਕਰਕੇ ਹਿਰਣਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਉਹ ਸੁੱਕੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵੱਲ ਗਏ, ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਕਰਕੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਏ।
ਵ੍ਯਾਯਾਮਕ੍ਲਾਨ੍ਤਹृਦਯਾਃ ਪਤਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਵਿਚੇਤਸਃ। ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪਿਪਾਸਾਪਰੀਤਾਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਪਤਿਤਾ ਭੁਵਿ
ਕਸਰਤ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਥਕ ਗਏ, ਤੇ ਉਹ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਥਕਾਵਟ ਨਾਲ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਗਏ।