ਯੇ ਯੇ ਲੋਕਾਃ ਪਾਰ੍ਥਿਵੇਨ੍ਦ੍ਰਪ੍ਰਧਾਨਾ- ਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਭੁਕ੍ਤਾ ਯਂ ਚ ਕਾਲਂ ਯਥਾਵਤ੍। ਤਾਨ੍ਮੇ ਰਾਜਨ੍ਬ੍ਰੂਹਿ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਯਥਾਵ- ਤ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜ੍ਞਵਦ੍ਭਾषਸੇ ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਧਰ੍ਮਾਨ੍
ਰਾਜਾ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਭੋਗੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ, ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਉਥੇ ਰਹੇ, ਉਹ ਸਭ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ। ਤੁਸੀਂ ਧਰਮ ਨੂੰ ਖੇਤਰ-ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵਾਂਗ ਬਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹੋ।
ਰਾਜਾऽਹਮਾਸਮਿਹ ਸਾਰ੍ਵਭੌਮ- ਸ੍ਤਤੋ ਲੋਕਾਨ੍ਮਹਤਸ਼੍ਚਾਜਯਂ ਵੈ। ਤਤ੍ਰਾਵਸਂ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਮਾਤ੍ਰਂ ਤਤੋ ਲੋਕਂ ਪਰਮਸ੍ਮ੍ਯਭ੍ਯੁਪੇਤਃ
ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਸਰਵਭੌਮ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੱਡੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਥੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਰਹਿਆ, ਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਉੱਚਾ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਤਤਃ ਪੁਰੀਂ ਪੁਰੁਹੂਤਸ੍ਯ ਰਮ੍ਯਾਂ ਸਹਸ੍ਰਦ੍ਵਾਰਾਂ ਸ਼ਤਯੋਜਨਾਯਤਾਮ੍। ਅਧ੍ਯਾਵਸਂ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਮਾਤ੍ਰਂ ਤਤੋ ਲੋਕਂ ਪਰਮਸ੍ਮ੍ਯਭ੍ਯੁਪੇਤਃ
ਫਿਰ ਮੈਂ ਇੰਦਰ ਦੀ ਸੁਹਣੀ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਹਜ਼ਾਰ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਤੇ ਸੌ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਸੀ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਵੱਸਿਆ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਉੱਚਾ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਤਤੋ ਦਿਵ੍ਯਮਜਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਲੋਕਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇਰ੍ਲੋਕਪਤੇਰ੍ਦੁਰਾਪਮ੍। ਤਤ੍ਰਾਵਸਂ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਮਾਤ੍ਰਂ ਤਤੋ ਲੋਕਂ ਪਰਮਸ੍ਮ੍ਯਭ੍ਯੁਪੇਤਃ
ਫਿਰ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਅਮਰ ਤੇ ਦਿਵਯ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਲਈ ਵੀ ਪਹੁੰਚਣਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਰਹਿਆ, ਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਉੱਚਾ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਸ ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਨਿਵੇਸ਼ਨੇ ਚ ਵਿਹृਤ੍ਯ ਲੋਕਾਨਵਸਂ ਯਥੇष੍ਟਮ੍। ਸਂਪੂਜ੍ਯਮਾਨਸ੍ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੈਃ ਸਮਸ੍ਤੈ- ਸ੍ਤੁਲ੍ਯਪ੍ਰਭਾਵਦ੍ਯੁਤਿਰੀਸ਼੍ਵਰਾਣਾਮ੍
ਉਹ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦਾ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਬਰਾਬਰ ਸੀ।
ਤਥਾऽऽਵਸਂ ਨਨ੍ਦਨੇ ਕਾਮਰੂਪੀ ਸਂਵਤ੍ਸਰਾਣਾਮਯੁਤਂ ਸ਼ਤਾਨਾਮ੍। ਸਹਾਪ੍ਸਰੋਭਿਰ੍ਵਿਹਰਨ੍ਪੁਣ੍ਯਗਨ੍ਧਾ- ਨ੍ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਨਗਾਨ੍ਪੁष੍ਪਿਤਾਂਸ਼੍ਚਾਰੁਰੂਪਾਨ੍
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨੰਦਨ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪ ਧਾਰ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਲੱਖਾਂ ਸਾਲ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ, ਸੁਗੰਧਤ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਸੋਹਣੇ ਦਰਖ਼ਤਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤਂ ਮਾਂ ਦੇਵ ਸੁਖੇषੁ ਸਕ੍ਤਂ ਕਾਲੇऽਤੀਤੇ ਮਹਤਿ ਤਤੋऽਤਿਮਾਤ੍ਰਮ੍। ਦੂਤੋ ਦੇਵਾਨਾਮਬ੍ਰਵੀਦੁਗ੍ਰਰੂਪੋ ਧ੍ਵਂਸੇਤ੍ਯੁਚ੍ਚੈਸ੍ਤ੍ਰਿਃ ਪ੍ਲੁਤੇਨ ਸ੍ਵਰੇਣ
ਜਦ ਮੈਂ ਉਥੇ ਸੁਖਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਡਰਾਉਣਾ ਦੂਤ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਚੀਕਦਾ ਹੋਇਆ ਆਇਆ: 'ਗਿਰੋ!'
ਏਤਾਵਨ੍ਮੇ ਵਿਦਿਤਂ ਰਾਜਸਿਂਹ ਤਤੋ ਭ੍ਰष੍ਟੋऽਹਂ ਨਨ੍ਦਨਾਤ੍ਕ੍ਸ਼ੀਣਪੁਣ੍ਯਃ। ਵਾਚੋऽਸ਼੍ਰੌषਂ ਚਾਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ੇ ਸੁਰਾਣਾਂ ਸਾਨੁਕ੍ਰੋਂਸ਼ਾਃ ਸ਼ੋਚਤਾਂ ਮਾਂ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰ
ਇਤਨਾ ਹੀ ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਰਾਜਾ! ਫਿਰ, ਨੰਦਨ ਤੋਂ ਗਿਰ ਕੇ, ਜਦ ਮੇਰਾ ਪੂਣ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਦਇਆ ਭਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਲਈ ਦੁੱਖ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਰਾਜਨ।
ਅਹੋ ਕष੍ਟਂ ਕ੍ਸ਼ੀਣਪੁਣ੍ਯੋ ਯਯਾਤਿਃ ਪਤਤ੍ਯਸੌ ਪੁਣ੍ਯਕृਤ੍ਪੁਣ੍ਯਕੀਰ੍ਤਿਃ। ਤਾਨਬ੍ਰੁਵਂ ਪਤਮਾਨਸ੍ਤਤੋऽਹਂ ਸਤਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਨਿਪਤੇਯਂ ਕਥਂ ਨੁ
ਹਾਏ, ਕਿੰਨਾ ਦੁਖਦਾਈ ਹੈ! ਯਯਾਤਿ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਰਤੱਬ ਅਤੇ ਨਾਮ ਪਵਿੱਤਰ ਸਨ, ਹੁਣ ਪੂਣ ਮੁਕ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਡਿੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਡਿੱਗਦੇ ਹੋਏ ਮੈਂ ਕਿਹਾ: 'ਕਿਵੇਂ ਮੈਂ ਸਚੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਡਿੱਗ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?'
ਤੈਰਾਖ੍ਯਾਤਾ ਭਵਤਾਂ ਯਜ੍ਞਭੂਮਿਃ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਚੇਮਾਂ ਤ੍ਵਰਿਤਮੁਪਾਗਤੋऽਸ੍ਮਿ। ਹਵਿਰ੍ਗਨ੍ਧਂ ਦੇਸ਼ਿਕਂ ਯਜ੍ਞਭੂਮੇ- ਰ੍ਧੂਮਾਪਾਙ੍ਗਂ ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਯ ਪ੍ਰਤੀਤਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਯਜਨ ਸਥਾਨ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ, ਤੇ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਜਲਦੀ ਆ ਗਿਆ। ਹਵਨ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਅਤੇ ਯਜਨ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਉਠਦੇ ਧੂੰਏ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਯਕੀਨ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਪਹੁੰਚਿਆ।
ਯਦਾऽਵਸੋ ਨਨ੍ਦਨੇ ਕਾਮਰੂਪੀ ਸਂਵਤ੍ਸਰਾਣਾਮਯੁਤਂ ਸ਼ਤਾਨਾਮ੍। ਕਿਂ ਕਾਰਣਂ ਕਾਰ੍ਤਯੁਗਪ੍ਰਧਾਨ ਹਿਤ੍ਵਾ ਚ ਤ੍ਵਂ ਵਸੁਧਾਮਨ੍ਵਪਦ੍ਯਃ
ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਨੰਦਨ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਲੱਖਾਂ ਸਾਲ ਰਹੇ, ਕ੍ਰਿਤ ਯੁੱਗ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਕੀ ਕਾਰਨ ਸੀ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਵਰਗ ਛੱਡ ਕੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਆਏ?
ਜ੍ਞਾਤਿਃ ਸੁਹृਤ੍ਸ੍ਵਜਨੋ ਵਾ ਯਥੇਹ ਕ੍ਸ਼ੀਣੇ ਵਿਤ੍ਤੇ ਤ੍ਯਜ੍ਯਤੇ ਮਾਨਵੈਰ੍ਹਿ। ਤਥਾ ਤਤ੍ਰ ਕ੍ਸ਼ੀਣਪੁਣ੍ਯਂ ਮਨੁष੍ਯਂ ਤ੍ਯਜਨ੍ਤਿ ਸਦ੍ਯਃ ਸੇਸ਼੍ਵਰਾ ਦੇਵਸਙ੍ਘਾਃ
ਜਿਵੇਂ ਇੱਥੇ, ਜਦ ਧਨ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਦੋਸਤ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਥੇ, ਜਦ ਪੂਣ ਮੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕਥਂ ਕ੍ਸ਼ੀਣਪੁਣ੍ਯਾ ਭਵਨ੍ਤਿ ਸਂਮੁਹ੍ਯਤੇ ਮੇऽਤ੍ਰ ਮਨੋऽਤਿਮਾਤ੍ਰਮ੍। ਕਿਂ ਵਾ ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਾਃ ਕਸ੍ਯ ਧਾਮੋਪਯਾਨ੍ਤਿ ਤਦ੍ਵੈ ਬ੍ਰੂਹਿ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਵਿਤ੍ਤ੍ਵਂ ਮਤੋ ਮੇ
ਉਥੇ ਪੂਣ ਕਿਵੇਂ ਮੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਮੇਰਾ ਮਨ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕੌਣ ਕਿਹੜਾ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਿਹੜੀ ਵਖਰੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਨਾਲ? ਇਹ ਦੱਸੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ।
ਇਮਂ ਭੌਮਂ ਨਰਕਂ ਤੇ ਪਤਨ੍ਤਿ ਲਲਾਪ੍ਯਮਾਨਾ ਨਰਦੇਵ ਸਰ੍ਵੇ। ਤੇ ਕਙ੍ਕਗੋਮਾਯੁਬਲਾਸ਼ਨਾਰ੍ਥੇ ਕ੍ਸ਼ੀਣੇ ਪੁਣ੍ਯੇ ਬਹੁਧਾ ਪ੍ਰਵ੍ਰਜਨ੍ਤਿ
ਰਾਜਨ, ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਤਰਲੇ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕਾਂ, ਗਿੱਧ, ਕੁੱਤੇ ਅਤੇ ਸਿਆਲਾਂ ਤੋਂ ਖਾਣ ਲਈ ਭਟਕਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਪੂਣ ਮੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਾਦੇਤਦ੍ਵਰ੍ਜਨੀਯਂ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਦੁष੍ਟਂ ਲੋਕੇ ਗਰ੍ਹਣੀਯਂ ਚ ਕਰ੍ਮ। ਆਖ੍ਯਾਤਂ ਤੇ ਪਾਰ੍ਥਿਵ ਸਰ੍ਵਮੇਵ ਭੂਯਸ਼੍ਚੇਦਾਨੀਂ ਵਦ ਕਿਂ ਤੇ ਵਦਾਮਿ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਰਾਜਨ, ਦੁਸ਼ਟ ਅਤੇ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਕਰਤੱਬਾਂ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ; ਜੇ ਹੋਰ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਦੱਸੋ ਕਿ ਮੈਂ ਕੀ ਦੱਸਾਂ।
ਯਦਾ ਤੁ ਤਾਨ੍ਵਿਤੁਦਨ੍ਤੇ ਵਯਾਂਸਿ ਤਥਾ ਗृਧ੍ਰਾਃ ਸ਼ਿਤਿਕਣ੍ਠਾਃ ਪਤਙ੍ਗਾਃ। ਕਥਂ ਭਵਨ੍ਤਿ ਕਥਮਾਭਵਨ੍ਤਿ ਨ ਭੌਮਮਨ੍ਯਂ ਨਰਕਂ ਸ਼ृਣੋਮਿ
ਜਦ ਪੰਛੀ, ਗਿੱਧ, ਕਾਂ ਅਤੇ ਕੀੜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ? ਮੈਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨਰਕ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਦੇਹਾਤ੍ਕਰ੍ਮਣੋ ਜृਮ੍ਭਮਾਣਾ- ਦ੍ਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਮਨੁਸਂਚਰਨ੍ਤਿ। ਇਮਂ ਭੌਮਂ ਨਰਕਂ ਤੇ ਪਤਨ੍ਤਿ ਨਾਵੇਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੇ ਵਰ੍षਪੂਗਾਨਨੇਕਾਨ੍
ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਦ ਕਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਉਘੜਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ ਤੇ ਬੇਅੰਤ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਉਥੋਂ ਬਚ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ।
षष੍ਟਿਂ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਪਤਨ੍ਤਿ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਤਥਾ ਅਸ਼ੀਤਿਂ ਪਰਿਵਤ੍ਸਰਾਣਿ। ਤਾਨ੍ਵੈ ਤੁਦਨ੍ਤਿ ਪਤਤਃ ਪ੍ਰਪਾਤਂ ਭੀਮਾ ਭੌਮਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਦਂष੍ਟ੍ਰਾਃ
ਸਾਠ ਹਜ਼ਾਰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਅੱਸੀ ਸਾਲ ਭਟਕਦੇ ਹਨ। ਡਿੱਗਦੇ ਹੋਏ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਖਸ਼, ਤੇਜ਼ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ, ਚੁਭਦੇ ਹਨ।
ਯਦੇਨਸਸ੍ਤੇ ਪਤਤਸ੍ਤੁਦਨ੍ਤਿ ਭੀਮਾ ਭੌਮਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਦਂष੍ਟ੍ਰਾਃ। ਕਥਂ ਭਵਨ੍ਤਿ ਕਥਮਾਭਵਨ੍ਤਿ ਕਥਂਭੂਤਾ ਗਰ੍ਭਭੂਤਾ ਭਵਨ੍ਤਿ
ਕਿਹੜੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਖਸ਼, ਤੇਜ਼ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ, ਡਿੱਗਦੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ? ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਕਿਹੜੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ? ਉਹ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?
ਅਸ੍ਰਂ ਰੇਤਃ ਪੁष੍ਪਫਲਾਨੁਪृਕ੍ਤ- ਮਨ੍ਵੇਤਿ ਤਦ੍ਵੈ ਪੁਰੁषੇਣ ਸृष੍ਟਮ੍। ਸ ਵੈ ਤਸ੍ਯਾ ਰਜ ਆਪਦ੍ਯਤੇ ਵੈ ਸ ਗਰ੍ਭਭੂਤਃ ਸਮੁਪੈਤਿ ਤਤ੍ਰ
ਲਹੂ, ਵੀਰਯ, ਫੁੱਲ-ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਚੀਜ਼ — ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਵੱਲੋਂ ਬਣੀ ਹੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਔਰਤ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਉਥੇ ਗਰਭ ਰੂਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਨਸ੍ਪਤੀਨੋषਧੀਸ਼੍ਚਾਵਿਸ਼ਨ੍ਤਿ ਆਪੋ ਵਾਯੁਂ ਪृਥਿਵੀਂ ਚਾਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ਮ੍। ਚਤੁष੍ਪਦਂ ਦ੍ਵਿਪਦਂ ਚਾਤਿ ਸਰ੍ਵ- ਮੇਵਂਭੂਤਾ ਗਰ੍ਭਭੂਤਾ ਭਵਨ੍ਤਿ
ਉਹ ਦਰਖ਼ਤਾਂ, ਜੜੀਆਂ, ਪਾਣੀ, ਹਵਾ, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ, ਚੌਪਾਏ ਅਤੇ ਦੋਪਾਏ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਗਰਭ ਰੂਪ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯਦ੍ਵਪੁਰ੍ਵਿਦਧਾਤੀਹ ਗਰ੍ਭ- ਮੁਤਾਹੋਸ੍ਵਿਤ੍ਸ੍ਵੇਨ ਕਾਯੇਨ ਯਾਤਿ। ਆਪਦ੍ਯਮਾਨੋ ਨਰਯੋਨਿਮੇਤਾ- ਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਮੇ ਸਂਸ਼ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਬ੍ਰਵੀਮਿ
ਕੀ ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਸਰੀਰ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਆਪਣਾ ਹੀ ਸਰੀਰ ਲੈ ਕੇ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ? ਮੈਂ ਸੰਦੇਹ ਕਰਕੇ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ, ਦੱਸੋ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਜਨਮ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਰੀਰਦੇਹਾਤਿਸਮੁਚ੍ਛ੍ਰਯਂ ਚ ਚਕ੍ਸ਼ੁਃਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰੇ ਲਭਤੇ ਕੇਨ ਸਂਜ੍ਞਾਮ੍। ਏਤਤ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਪृष੍ਟਃ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜ੍ਞਂ ਤ੍ਵਾਂ ਤਾਤ ਮਨ੍ਯਾਮ ਸਰ੍ਵੇ
ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਇਤਨਾ ਵੱਡਾ ਰੂਪ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਕੰਨ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦੇ ਹਨ? ਇਹ ਸੱਚਾਈ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ, ਪਿਆਰੇ, ਸਬ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਦੇ ਹਾਂ।
ਵਾਯੁਃ ਸਮੁਤ੍ਕਰ੍षਤਿ ਗਰ੍ਭਯੋਨਿ- ਮृਤੌ ਰੇਤਃ ਪੁष੍ਪਫਲਾਨੁਪृਕ੍ਤਮ੍। ਸ ਤਤ੍ਰ ਤਨ੍ਮਾਤ੍ਰਕृਤਾਧਿਕਾਰਃ ਕ੍ਰਮੇਣ ਸਂਵਰ੍ਧਯਤੀਹ ਗਰ੍ਭਮ੍
ਹਵਾ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਮੌਤ ਵੇਲੇ, ਬੀਜ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਸਮੇਤ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ, ਸੁਖਮ ਤੱਤਾਂ 'ਤੇ ਹੱਕ ਰੱਖ ਕੇ, ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਇੱਥੇ ਗਰਭ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸ ਜਾਯਮਾਨੋ ਵਿਗृਹੀਤਮਾਤ੍ਰਃ ਸਂਜ੍ਞਾਮਧਿष੍ਠਾਯ ਤਤੋ ਮਨੁष੍ਯਃ। ਸ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਵੇਦਯਤੀਹ ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਸ ਵੈ ਰੂਪਂ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ ਚ
ਜਦ ਉਹ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਸਰੀਰ ਮਿਲਦੇ ਹੀ, ਮਨੁੱਖ ਚੇਤਨਾ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਕੰਨਾਂ ਨਾਲ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਰੂਪ ਵੇਖਦਾ ਹੈ।
ਘ੍ਰਾਣੇਨ ਗਨ੍ਧਂ ਜਿਹ੍ਵਯਾऽਥੋ ਰਸਂ ਚ ਤ੍ਵਚਾ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਮਨਸਾ ਵੇਦਭਾਵਮ੍। ਇਤ੍ਯष੍ਟਕੇਹੋਪਹਿਤਂ ਹਿ ਵਿਦ੍ਧਿ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ਪ੍ਰਾਣਭृਤਃ ਸ਼ਰੀਰੇ
ਨੱਕ ਨਾਲ ਸੁਗੰਧ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੀਭ ਨਾਲ ਸਵਾਦ ਚੱਖਦਾ ਹੈ, ਚਮੜੀ ਨਾਲ ਛੂਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਮਨ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਪਛਾਣਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਠਾਂ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯਃ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ ਪੁਰੁषੋ ਦਹ੍ਯਤੇ ਵਾ ਨਿਖਨ੍ਯਤੇ ਵਾਪਿ ਨਿਕृष੍ਯਤੇ ਵਾ। ਅਭਾਵਭੂਤਃ ਸ ਵਿਨਾਸ਼ਮੇਤ੍ਯ ਕੇਨਾਤ੍ਮਾਨਂ ਚੇਤਯਤੇ ਪਰਸ੍ਤਾਤ੍
ਜਦ ਉਹ ਮਨੁੱਖ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਸਾੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦਫਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪਾਸੇ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਮਿਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਬ ਆਤਮਾ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ?
ਹਿਤ੍ਵਾ ਸੋऽਸੂਨ੍ਸੁਪ੍ਤਵਨ੍ਨਿष੍ਟਨਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰੋਧਾਯ ਸੁਕृਤਂ ਦੁष੍ਕृਤਂ ਵਾ। ਅਨ੍ਯਾਂ ਯੋਨਿਂ ਪਵਨਾਗ੍ਰਾਨੁਸਾਰੀ ਹਿਤ੍ਵਾ ਦੇਹਂ ਭਜਤੇ ਰਾਜਸਿਂਹ
ਜਿਵੇਂ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਜੀਵਨ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮੰਦੇ ਕਰਮ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਕੇ, ਹਵਾ ਦੇ ਰਾਹੇ, ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਰਾਜਾ, ਹੋਰ ਗਰਭ ਵਿਚ ਜਾ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਪੁਣ੍ਯਾਂ ਯੋਨਿਂ ਪੁਣ੍ਯਕृਤੋ ਵ੍ਰਜਨ੍ਤਿ ਪਾਪਾਂ ਯੋਨਿਂ ਪਾਪਕृਤੋ ਵ੍ਰਜਨ੍ਤਿ। ਕੀਟਾਃ ਪਤਙ੍ਗਾਸ਼੍ਚ ਭਵਨ੍ਤਿ ਪਾਪਾ ਨ ਮੇ ਵਿਵਕ੍ਸ਼ਾਸ੍ਤਿ ਮਹਾਨੁਭਾਵ
ਚੰਗੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਚੰਗੀ ਜਾਤੀ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਮੰਦੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੰਦੀ ਜਾਤੀ ਵਿਚ। ਪਾਪੀ ਕੀੜੇ ਤੇ ਪਤੰਗੇ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਮਹਾਨ ਜੀ, ਮੈਂ ਹੋਰ ਕਹਿਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ।
ਚਤੁष੍ਪਦਾ ਦ੍ਵਿਪਦਾਃ षਟ੍ਪਦਾਸ਼੍ਚ ਤਥਾਭੂਤਾ ਗਰ੍ਭਭੂਤਾ ਭਵਨ੍ਤਿ। ਆਖ੍ਯਾਤਮੇਤਨ੍ਨਿਖਿਲੇਨ ਸਰ੍ਵਂ ਭੂਯਸ੍ਤੁ ਕਿਂ ਪृਚ੍ਛਸਿ ਰਾਜਸਿਂਹ
ਚਾਰ ਪੈਰ ਵਾਲੇ, ਦੋ ਪੈਰ ਵਾਲੇ, ਛੇ ਪੈਰ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਇੰਝ ਗਰਭ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਾ ਦਿੱਤਾ; ਹੁਣ ਹੋਰ ਕੀ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਰਾਜਾ?