ਸ੍ਤ੍ਰੀषੁ ਰਾਜਸੁ ਸਰ੍ਪੇषੁ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਭੁਸ਼ਤ੍ਰੁषੁ । ਭੋਗੇष੍ਵਾਯੁषਿ ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਂ ਕਃ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਃ ਕਰ੍ਤੁਮਰ੍ਹਤਿ
ਕੌਣ ਸਮਝਦਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਔਰਤਾਂ, ਰਾਜੇ, ਸੱਪ, ਪਾਠ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ, ਮਾਲਕਾਂ, ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ, ਸੁਖਾਂ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਸ਼ਰੇਣਾਭਿਹਤਸ੍ਯ ਜਨ੍ਤੋ- ਸ਼੍ਚਿਕਿਤ੍ਸਕਾਃ ਸਨ੍ਤਿ ਨ ਚੌषਧਾਨਿ । ਨ ਹੋਮਮਨ੍ਤ੍ਰਾ ਨ ਚ ਮਙ੍ਗਲਾਨਿ ਨਾਥਰ੍ਵਣਾ ਨਾਪ੍ਯਗਦਾਃ ਸੁਸਿਦ੍ਧਾਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਗਿਆਨ ਦੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਘਾਇਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਉਸ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਤਾਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਕੋਈ ਦਵਾਈ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ; ਨਾ ਯਜਨ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰ, ਨਾ ਸ਼ੁਭ ਰਸਮਾਂ, ਨਾ ਅਥਰਵ ਵੇਦ ਦੇ ਜਾਦੂ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਪੂਰੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਵਿਰੋਧਕ ਦਵਾਈ.
ਸਰ੍ਪਸ਼੍ਚਾਗ੍ਨਿਸ਼੍ਚ ਸਿਂਹਸ਼੍ਚ ਕੁਲਪੁਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਭਾਰਤ। ਨਾਵਜ੍ਞੇਯਾ ਮਨੁष੍ਯੇਣ ਸਰ੍ਵੇ ਹ੍ਯੇਤੇऽਤਿਤੇਜਸਃ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਸੱਪ, ਅੱਗ, ਸ਼ੇਰ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਘਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ — ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਹਲਕਾ ਨਹੀਂ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਭ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ।
ਅਗ੍ਨਿਸ੍ਤੇਜੋ ਮਹਲ੍ਲੋਕੇ ਗੂਢਸ੍ਤਿष੍ਠਤਿ ਦਾਰੁषੁ। ਨ ਚੋਪਯੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਤਦ੍ਦਾਰੁ ਯਾਵਨ੍ਨੋਦ੍ਦੀਪ੍ਯਤੇ ਪਰੈਃ
ਅੱਗ ਦੀ ਜੋਤ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਲੱਕੜ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ; ਲੱਕੜ 'ਚ ਅੱਗ ਤਦ ਤਕ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਜਦ ਤਕ ਕੋਈ ਹੋਰ ਉਸ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਂਦਾ ਨਹੀਂ।
ਸ ਏਵ ਖਲੁ ਦਾਰੁਭ੍ਯੋ ਯਦਾ ਨਿਰ੍ਮਥ੍ਯ ਦੀਪ੍ਯਤੇ। ਤਦ੍ਦਾਰੁ ਚ ਵਨਂ ਚਾਨ੍ਯਨ੍ਨਿਰ੍ਦਹਤ੍ਯਾਸ਼ੁ ਤੇਜਸਾ
ਜਦੋਂ ਉਹੀ ਅੱਗ ਲੱਕੜ ਨੂੰ ਰਗੜ ਕੇ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਉਹ ਲੱਕੜ ਅਤੇ ਸਾਰਾ ਜੰਗਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਏਵਮੇਵ ਕੁਲੇ ਜਾਤਾਃ ਪਾਵਕੋਪਮਤੇਜਸਃ। ਕ੍ਸ਼ਮਾਵਨ੍ਤੋ ਨਿਰਾਕਾਰਾਃ ਕਾष੍ਠੇऽਗ੍ਨਿਰਿਵ ਸ਼ੇਰਤੇ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਧੀਆ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ, ਅੱਗ ਵਰਗੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕ, ਸਬਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਨਿਰਲੇਪ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਲੱਕੜ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਅੱਗ ਵਾਂਗ।
ਲਤਾਧਰ੍ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਸਪੁਤ੍ਰਃ ਸਾਲਃ ਪਾਣ੍ਡੁਸੁਤਾ ਮਤਾਃ। ਨ ਲਤਾ ਵਰ੍ਧਤੇ ਜਾਤੁ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਮਨਾਸ਼੍ਰਿਤਾ
ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਲਤਾ ਵਾਂਗ ਹੋ, ਤੇ ਸਾਲ ਦਾ ਦਰਖ਼ਤ ਤੁਹਾਡਾ ਆਸਰਾ ਹੈ; ਲਤਾ ਵੱਡੇ ਦਰਖ਼ਤ ਦੇ ਆਸਰੇ ਬਿਨਾਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵਧਦੀ।
ਵਨਂ ਰਾਜਂਸ੍ਤਵ ਪੁਤ੍ਰੋऽਮ੍ਬਿਕੇਯ ਸਿਂਹਾਨ੍ਵਨੇ ਪਾਣ੍ਡਵਾਂਸ੍ਤਾਤ ਵਿਦ੍ਧਿ। ਸਿਂਹੈਰ੍ਵਿਹੀਨਂ ਹਿ ਵਨਂ ਵਿਨਸ਼੍ਯੇਤ੍ ਸਿਂਹਾ ਵਿਨਸ਼੍ਯੇਯੁਰ੍ऋਤੇ ਵਨੇਨ
ਰਾਜਾ, ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਜੰਗਲ ਹੈ, ਤੇ ਅੰਬਿਕਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਜੰਗਲ ਦੇ ਸ਼ੇਰ ਹਨ; ਪਿਤਾ, ਜਾਣ ਲੈ ਕਿ ਜੇ ਸ਼ੇਰ ਜੰਗਲ ਛੱਡ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਜੰਗਲ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੇਰ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਣਾ ਹ੍ਯੁਤ੍ਕ੍ਰਾਮਨ੍ਤਿ ਯੂਨਃ ਸ੍ਥਵਿਰ ਆਯਤਿ। ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਤ੍ਥਾਨਾਭਿਵਾਦਾਭ੍ਯਾਂ ਪੁਨਸ੍ਤਾਨ੍ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਤੇ
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਜਵਾਨ ਦੇ ਸਾਹ ਵੱਡੇ ਆਦਮੀ ਦੇ ਆਉਣ 'ਤੇ ਉਪਰ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਦਮੀ ਉਠ ਕੇ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਾਹ ਮੁੜ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪੀਠਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸਾਧਵੇऽਭ੍ਯਾਗਤਾਯ ਆਨੀਯਾਪਃ ਪਰਿਨਿਰ੍ਣਿਜ੍ਯ ਪਾਦੌ। ਸੁਖਂ ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਤਿਵੇਦ੍ਯਾਤ੍ਮਸਂਸ੍ਥਾਂ ਤਤੋ ਦਦ੍ਯਾਦਨ੍ਨਮਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਧੀਰਃ
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਮਹਿਮਾਨ ਆਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਬੈਠਣ ਲਈ ਥਾਂ ਦੇ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਲਿਆ ਕੇ ਪੈਰ ਧੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਖੈਰ-ਮੰਗੀ ਪੁੱਛ ਕੇ ਤੇ ਆਪਣੀ ਹਾਲਤ ਦੱਸ ਕੇ, ਸਮਝਦਾਰ ਮਨੁੱਖ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯੋਦਕਂ ਮਧੁਪਰ੍ਕਂ ਚ ਗਾਂ ਚ ਨ ਮਨ੍ਤ੍ਰਵਿਤ੍ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਣਾਤਿ ਗੇਹੇ । ਲੋਭਾਦ੍ਭਯਾਦਥ ਕਾਰ੍ਪਣ੍ਯਤੋ ਵਾ ਤਸ੍ਯਾਨਰ੍ਥਂ ਜੀਵਿਤਮਾਹੁਰਰ੍ਯਾਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਮੰਤ੍ਰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਮਹਿਮਾਨ ਕਿਸੇ ਦੇ ਘਰ ਪਾਣੀ, ਮਧੁਪਾਰਕ ਜਾਂ ਗਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ — ਲੋਭ, ਡਰ ਜਾਂ ਕੰਜੂਸੀ ਕਰਕੇ — ਤਾਂ ਵਧੀਆ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਜੀਵਨ ਵਿਅਰਥ ਹੈ।
ਚਿਕਿਤ੍ਸਕਃ ਸ਼ਲ੍ਯਕਰ੍ਤਾਵਕੀਰ੍ਣੀ ਸ੍ਤੇਨਃ ਕ੍ਰੂਰੋ ਮਦ੍ਯਪੋ ਭ੍ਰੂਣਹਾ ਚ। ਸੇਨਾਜੀਵੀ ਸ਼੍ਰੁਤਿਵਿਕ੍ਰਾਯਕਸ਼੍ਚ ਭृਸ਼ਂ ਪ੍ਰਿਯੋऽਪ੍ਯਤਿਥਿਰ੍ਨੋਦਕਾਰ੍ਹਃ
ਡਾਕਟਰ, ਸਰਜਨ, ਅਛੂਤ, ਚੋਰ, ਕਠੋਰ ਮਨੁੱਖ, ਸ਼ਰਾਬੀ, ਗਰਭ ਹਤਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਫੌਜੀ, ਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗਿਆਨ ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ — ਭਾਵੇਂ ਪਿਆਰਾ ਮਹਿਮਾਨ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਪਾਣੀ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।
ਅਵਿਕ੍ਰੇਯਂ ਲਵਣਂ ਪਕ੍ਵਮਨ੍ਨਂ ਦਧਿ ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਮਧੁ ਤੈਲਂ ਘृਤਂ ਚ। ਤਿਲਾ ਮਾਂਸਂ ਫਲਮੂਲਾਨਿ ਸ਼ਾਕਂ ਰਕ੍ਤਂ ਵਾਸਃ ਸਰ੍ਵਗਨ੍ਧਾ ਗੁਡਾਸ਼੍ਚ
ਨਮਕ, ਪਕਾਇਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ, ਦਹੀਂ, ਦੁੱਧ, ਸ਼ਹਦ, ਤੇਲ, ਘੀ, ਤਿਲ, ਮਾਸ, ਫਲ, ਜੜਾਂ, ਸਬਜ਼ੀ, ਲਾਲ ਕਪੜਾ, ਸਾਰੇ ਇਤਰ ਤੇ ਗੁੜ — ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਵੇਚਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।
ਅਰੋषਣੋ ਯਃ ਸਮਲੋष੍ਠਾਸ਼੍ਮਕਾਞ੍ਚਨਃ ਪ੍ਰਹੀਣਸ਼ੋਕੋ ਗਤਸਨ੍ਧਿਵਿਗ੍ਰਹਃ । ਨਿਨ੍ਦਾਪ੍ਰਸ਼ਂਸੋਪਰਤਃ ਪ੍ਰਿਯਾਪ੍ਰਿਯੇ ਤ੍ਯਜਨ੍ਨੁਦਾਸੀਨਵਦੇष ਭਿਕ੍ਸ਼ੁਕਃ
ਜੋ ਗੁੱਸੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਮਿੱਟੀ, ਪੱਥਰ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਸਮਝਦਾ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਝਗੜਿਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਚੁੱਕਾ, ਨਿੰਦਾ-ਵਡਾਈ ਤੋਂ ਬੇਪਰਵਾਹ, ਪਿਆਰੇ-ਅਪਿਆਰੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਨਿਰਲੇਪ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦਾ — ਉਹੀ ਸੱਚਾ ਭਿਖਾਰੀ ਹੈ।
ਨੀਵਾਰਮੂਲੇਙ੍ਗੁਦਸ਼ਾਕਵृਤ੍ਤਿਃ ਸੁਸਂਯਤਾਤ੍ਮਾਗ੍ਨਿਕਾਰ੍ਯੇषੁ ਚੋਦ੍ਯਃ। ਵਨੇ ਵਸਨ੍ਨਤਿਥਿष੍ਵਪ੍ਰਮਤ੍ਤੋ ਧੁਰਨ੍ਧਰਃ ਪੁਣ੍ਯਕृਦੇष ਤਾਪਸਃ
ਜੋ ਨੀਵਾਰ, ਇੰਗੁਦੀ ਫਲ ਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਖਾਂਦਾ, ਆਪਣੀ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦਾ, ਅੱਗ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਚੁਸਤ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ, ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਦਾ, ਭਾਰੀ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਤੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ — ਉਹੀ ਸੱਚਾ ਤਪਸੀ ਹੈ।
ਅਪਕृਤ੍ਯ ਬੁਦ੍ਧਿਮਤੋ ਦੂਰਸ੍ਥੋऽਸ੍ਮੀਤਿ ਨਾਸ਼੍ਵਸੇਤ੍। ਦੀਰ੍ਘੌ ਬੁਦ੍ਧਿਮਤੋ ਬਾਹੂ ਯਾਭ੍ਯਾਂ ਹਿਂਸਤਿ ਹਿਂਸਿਤਃ
ਕਿਸੇ ਸਮਝਦਾਰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਕੇ, ਕੋਈ ਇਹ ਨਾ ਸੋਚੇ ਕਿ 'ਮੈਂ ਦੂਰ ਹਾਂ' ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਹੋ ਜਾਵੇ; ਸਮਝਦਾਰ ਦੇ ਹੱਥ ਲੰਮੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਦੂਰ ਤੋਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਨ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਨ ਵਿਸ਼੍ਵਸੇਦਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਤੇ ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਤੇ ਨਾਤਿਵਿਸ਼੍ਵਸੇਤ੍। ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਾਦ੍ਭਯਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਮੂਲਾਨ੍ਯਪਿ ਨਿਕृਨ੍ਤਤਿ
ਅਣਭਰੋਸੇਯੋਗ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ, ਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ 'ਤੇ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ; ਭਰੋਸੇ ਤੋਂ ਡਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਜੜਾਂ ਤੱਕ ਕੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਨੀਰ੍षੁਰ੍ਗੁਪ੍ਤਦਾਰਸ਼੍ਚ ਸਂਵਿਭਾਗੀ ਪ੍ਰਿਯਂਵਦਃ। ਸ਼੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਣੋ ਮਧੁਰਵਾਕ੍ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਨ ਚਾਸਾਂ ਵਸ਼ਗੋ ਭਵੇਤ੍
ਜੋ ਈਰਖਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਦੂਜੇ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦਾ, ਵੰਡ ਕਰਦਾ, ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਾ, ਨਰਮ ਤੇ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਦਾ, ਪਰ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ — ਉਹੀ ਚੰਗਾ ਹੈ।
ਪੂਜਨੀਯਾ ਮਹਾਭਾਗਾਃ ਪੁਣ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਗृਹਦੀਪ੍ਤਯਃ। ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ ਸ਼੍ਰਿਯੋ ਗृਹਸ੍ਯੋਕ੍ਤਾਸ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਵਧੀਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਤਿਕਾਰ ਜੋਗ ਹਨ; ਉਹ ਘਰ ਦੀ ਚਾਨਣ ਅਤੇ ਸੁਭਾਗਾ ਹਨ। ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੀ ਲੱਖਮੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖਾਸ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪਿਤੁਰਨ੍ਤਃਪੁਰਂ ਦਦ੍ਯਾਨ੍ਮਾਤੁਰ੍ਦਦ੍ਯਾਨ੍ਮਹਾਨਸਮ੍। ਗੋषੁ ਚਾਤ੍ਮਸਮਂ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਕृषਿਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍। ਭृਤ੍ਯੈਰ੍ਵਾਣਿਜ੍ਯਚਾਰਂ ਚ ਪੁਤ੍ਰੈਃ ਸੇਵੇਤ ਚ ਦ੍ਵਿਜਾਨ੍
ਪਿਤਾ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਹਿੱਸੇ, ਮਾਂ ਲਈ ਰਸੋਈ, ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਮਝ ਕੇ, ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਦ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਯਾਤਰਾ ਨੌਕਰਾਂ ਨੂੰ ਸੌਂਪਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਵਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਦ੍ਭ੍ਯੋऽਗ੍ਨਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਤਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਮਸ਼੍ਮਨੋ ਲੋਹਮੁਤ੍ਥਿਤਮ੍। ਤੇषਾਂ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰਗਂ ਤੇਜਃ ਸ੍ਵਾਸੁ ਯੋਨਿषੁ ਸ਼ਾਮ੍ਯਤਿ
ਅੱਗ ਪਾਣੀ ਤੋਂ, ਯੋਧਿਆਂ ਦੀ ਜਾਤਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਲੋਹਾ ਪੱਥਰ ਤੋਂ ਉਪਜਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਆਪਣੇ ਮੂਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਠੰਡੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਨਿਤ੍ਯਂ ਸਨ੍ਤਂ ਕੁਲੇ ਜਾਤਾਃ ਪਾਵਕੋਪਮਤੇਜਸਃ। ਕ੍ਸ਼ਮਾਵਨ੍ਤੋ ਨਿਰਾਕਾਰਾਃ ਕਾष੍ਠੇऽਗ੍ਨਿਰਿਵ ਸ਼ੇਰਤੇ
ਜੋ ਉੱਚ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਧੀਰਜਵਾਨ ਅਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਰਹਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਕਾਠ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸੁੰਨ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਯਸ੍ਯ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਬਾਹ੍ਯਾਸ਼੍ਚਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਾਸ਼੍ਚ ਯੇ। ਸ ਰਾਜਾ ਸਰ੍ਵਤਸ਼੍ਚਕ੍ਸ਼ੁਸ਼੍ਚਿਰਮੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਮਸ਼੍ਨੁਤੇ
ਉਹ ਰਾਜਾ, ਜਿਸਦੇ ਮੰਤ੍ਰ ਦੋਨੋ ਬਾਹਰਲੇ ਅਤੇ ਅੰਦਰਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਉਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਆਪਣੀ ਅੱਖ ਨਾਲ ਵੇਖਦਾ ਹੈ।
ਕਰਿष੍ਯਨ੍ਨ ਪ੍ਰਭਾषੇਤ ਕृਤਾਨ੍ਯੇਵ ਤੁ ਦਰ੍ਸ਼ਯੇਤ੍। ਧਰ੍ਮਕਾਮਾਰ੍ਥਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਤਥਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋ ਨ ਭਿਦ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਉਸ ਬਾਰੇ ਪਹਿਲਾਂ ਨਹੀਂ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਸਿਰਫ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਕੰਮ ਹੀ ਵਿਖਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਮ, ਇੱਛਾ, ਧਨ ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਗੱਲ ਰਾਜ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਗਿਰਿਪृष੍ਠਮੁਪਾਰੁਹ੍ਯ ਪ੍ਰਾਸਾਦਂ ਵਾ ਰਹੋਗਤਃ। ਅਰਣ੍ਯੇ ਨਿਃਸ਼ਲਾਕੇ ਵਾ ਤਤ੍ਰ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋऽਭਿਧੀਯਤੇ
ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੇ ਜਾਂ ਇਕੱਲੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਝੁਪੜੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਥੇ ਹੀ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਨਾਸੁਹृਤ੍ਪਰਮਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਭਾਰਤਾਰ੍ਹਤਿ ਵੇਦਿਤੁਮ੍। ਅਪਣ੍ਡਿਤੋ ਵਾਪਿ ਸੁਹृਤ੍ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਵਾਪ੍ਯਨਾਤ੍ਮਵਾਨ੍
ਭਾਰਤ, ਸੱਚਾ ਮਿੱਤਰ ਉੱਚ ਮੰਤ੍ਰ ਜਾਣਨ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਅਗਿਆਨ ਮਿੱਤਰ, ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਹ ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਿੱਤਰ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਪ-ਨਿਯੰਤਰਣ ਨਹੀਂ।
ਨਾਪਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਮਹੀਪਾਲਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਸਚਿਵਮਾਤ੍ਮਨਃ। ਅਮਾਤ੍ਯੇ ਹ੍ਯਰ੍ਥਲਿਪ੍ਸਾ ਚ ਮਨ੍ਤ੍ਰਰਕ੍ਸ਼ਣਮੇਵ ਚ
ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਚੋਣ ਜਾਂਚ-ਪੜਤਾਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ; ਕਿਉਂਕਿ ਮੰਤਰੀ ਵਿੱਚ ਲਾਭ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦੋਵੇਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਕृਤਾਨਿ ਸਰ੍ਵਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਯਸ੍ਯ ਪਾਰਿषਦਾ ਵਿਦੁਃ। ਧਰ੍ਮੇ ਚਾਰ੍ਥੇ ਚ ਕਾਮੇ ਚ ਸ ਰਾਜਾ ਰਾਜਸਤ੍ਤਮਃ
ਉਹ ਰਾਜਾ ਜਿਸਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਧਰਮ, ਧਨ ਅਤੇ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਗੂਢਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਨृਪਤੇਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸਿਦ੍ਧਿਰਸਂਸ਼ਯਮ੍ ।। ਅਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਾਨਿ ਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਯੋ ਮੋਹਾਦਨੁਤਿष੍ਠਤਿ
ਜਿਸ ਰਾਜਾ ਦਾ ਮੰਤ੍ਰ ਲੁਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਸਫਲਤਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਜੋ ਮੂਰਖਤਾ ਕਰਕੇ ਅਣਉਚਿਤ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਸ ਤੇषਾਂ ਵਿਪਰਿਭ੍ਰਂਸ਼ਾਦ੍ਭ੍ਰਸ਼੍ਯਤੇ ਜੀਵਿਤਾਦਪਿ ।। ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਤੁ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਾਨਾਮਨੁष੍ਠਾਨਂ ਸੁਖਾਵਹਮ੍
ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵੀ ਗਵਾ ਬੈਠਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸੁਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।