ਅਵਿਸ੍ਥਲਂ ਵृਕਸ੍ਥਲਂ ਮਾਕਨ੍ਦੀਂ ਵਾਰਣਾਵਤਮ੍। ਅਵਸਾਨਂ ਭਵਤ੍ਵਤ੍ਰ ਕਿਂਚਿਦੇਕਂ ਚ ਪਞ੍ਚਮਮ੍
ਚਾਹੇ ਉਹ ਅਵਿਸਥਲਾ ਹੋਵੇ, ਵ੍ਰਿਕਸਥਲਾ, ਮਾਕੰਦੀ, ਵਾਰਣਾਵਤ ਜਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਪੰਜਵਾਂ; ਵਸਾਈ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਭ੍ਰਾਤॄਣਾਂ ਦੇਹਿ ਪਞ੍ਚਾਨਾਂ ਪਞ੍ਚ ਗ੍ਰਾਮਾਨ੍ਸੁਯੋਧਨ। ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਰ੍ਨੋਸ੍ਤੁ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਜ੍ਞਾਤਿਭਿਃ ਸਹ ਸਞ੍ਜਯ
ਸੁਯੋਧਨ, ਮੇਰੇ ਪੰਜ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜ ਪਿੰਡ ਦੇ ਦਿਓ; ਸਾਡੇ ਤੇ ਸਾਡੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋਵੇ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਸੰਜਯਾ।
ਭ੍ਰਾਤਾ ਭ੍ਰਾਤਰਮਨ੍ਵੇਤੁ ਪਿਤਾ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਯੁਜ੍ਯਤਾਮ੍। ਸ੍ਮਯਮਾਨਾਃ ਸਮਾਯਾਨ੍ਤੁ ਪਾਞ੍ਚਾਲਾਃ ਕੁਰੁਭਿਃ ਸਹ
ਭਰਾ ਭਰਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲੇ, ਪਿਤਾ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਮਿਲੇ; ਪਾਂਚਾਲੇ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਕੁਰੂਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਆਉਣ।
ਅਕ੍ਸ਼ਤਾਨ੍ਕੁਰੁ ਪਾਞ੍ਚਾਲਾਨ੍ਪਸ਼੍ਯੇਯਮਿਤਿ ਕਾਮਯੇ। ਸਰ੍ਵੇ ਸੁਮਨਸਸ੍ਤਾਤ ਸ਼ਾਮ੍ਯਾਯ ਭਰਤਰ੍षਭ
ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਪਾਂਚਾਲੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿਣ, ਭਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵਧੀਆ; ਸਾਰੇ ਚੰਗੀ ਸੋਚ ਵਾਲੇ ਹੋਣ, ਪਿਆਰੇ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ।
ਅਲਮੇਵ ਸ਼ਮਾਯਾਸ੍ਮਿ ਤਥਾ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਸਞ੍ਜਯ। ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਯੋਰਲਂ ਚਾਹਂ ਮृਦਵੇ ਦਾਰੁਣਾਯ ਚ
ਸੰਜਯਾ, ਮੈਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗ ਲਈ ਵੀ; ਧਰਮ ਤੇ ਲਾਭ, ਨਰਮੀ ਤੇ ਕਠੋਰਤਾ, ਦੋਹਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ।
ਦ੍ਵਾਃਸ੍ਥਂ ਪ੍ਰਾਹ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰੋ ਮਹੀਪਤਿਃ । ਵਿਦੁਰਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤਮਿਹਾਨਯ ਮਾ ਚਿਰਮ੍
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਬੁਧੀਮਾਨ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਮੈਂ ਵਿਦੁਰ ਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ—ਉਸਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਓ, ਦੇਰ ਨਾ ਕਰੋ।'
ਪ੍ਰਹਿਤੋ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰੇਣ ਦੂਤਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤਾਰਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ । ਈਸ਼੍ਵਰਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਮਹਾਰਾਜੋ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਦਿਦृਕ੍ਸ਼ਤਿ
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਵਲੋਂ ਭੇਜੇ ਦੂਤ ਨੇ ਵਿਦੁਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਜੀ।'
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਵਿਦੁਰਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਰਾਜਨਿਵੇਸ਼ਨਮ੍ । ਅਬ੍ਰਵੀਦ੍ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਾਯ ਦ੍ਵਾਃਸ੍ਥਂ ਮਾਂ ਪ੍ਰਤਿਵੇਦਯ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਦੁਰ ਰਾਜ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਿਆ ਤੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਮੈਂ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਦੱਸੋ।'
ਵਿਦੁਰੋऽਯਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਤਵ ਸ਼ਾਸਨਾਤ੍। ਦ੍ਰੁष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਤਿ ਤੇ ਪਾਦੌ ਕਿਂ ਕਰੋਤੁ ਪ੍ਰਸ਼ਾਧਿ ਮਾਮ੍
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਵਿਦੂਰ ਤੁਹਾਡੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦੱਸੋ, ਉਹ ਕੀ ਕਰੇ? ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ।
ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਯ ਮਹਾਪ੍ਰਜ੍ਞਂ ਵਿਦੁਰਂ ਦੀਰ੍ਘਦਰ੍ਸ਼ਿਨਮ੍ । ਅਹਂ ਹਿ ਵਿਦੁਰਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਨਾਕਲ੍ਪੋ ਜਾਤੁ ਦਰ੍ਸ਼ਨੇ
ਵਿਦੂਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨੀ ਤੇ ਦੂਰਦਰਸ਼ੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਆਉਣ ਦੋ। ਮੈਂ ਵਿਦੂਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।
ਪ੍ਰਵਿਸ਼ਾਨ੍ਤਃਪੁਰਂ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤਰ੍ਮਹਾਰਾਦਜਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ। ਨ ਹਿ ਤੇ ਦਰ੍ਸ਼ਨੇऽਕਲ੍ਪੋ ਜਾਤੁ ਰਾਜਾऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ਧਿ ਮਾਮ੍
ਮਹਾਨ ਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਰਾਜਾ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਜਾ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਤੇਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਅਸਮਰਥ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਵਿਦੁਰੋ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਨਿਵੇਸ਼ਨਮ੍ । ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਿਰ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਨਂ ਨਰਾਧਿਪਮ੍
ਫਿਰ ਵਿਦੂਰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਤੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਸੋਚ ਵਿਚ ਡੁੱਬੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਬਾਤ ਕੀਤੀ।
ਵਿਦੁਰੋऽਹਂ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ੍ਤਵ ਸ਼ਾਸਨਾਤ੍। ਯਦਿ ਕਿਂਚਨ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮਯਮਸ੍ਮਿ ਪ੍ਰਸ਼ਾਧਿ ਮਾਮ੍
ਮੈਂ ਵਿਦੂਰ ਹਾਂ, ਗਿਆਨੀ ਜੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ ਆਇਆ ਹਾਂ। ਜੇ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇ, ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ।
ਸਞ੍ਜਯੋ ਵਿਦੁਰ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਗਰ੍ਹਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਮਾਂ ਗਤਃ। ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੋਃ ਸ਼੍ਵੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਭਾਮਧ੍ਯੇ ਸ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ
ਵਿਦੂਰ, ਸੰਜਯਾ ਆਇਆ, ਮੈਨੂੰ ਡਾਟ ਕੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਕੱਲ੍ਹ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੂ ਦੇ ਬਚਨ ਕਹੇਗਾ।
ਤਸ੍ਯਾਦ੍ਯ ਕੁਰੁਵੀਰਸ੍ਯ ਨ ਵਿਜ੍ਞਾਤਂ ਵਚੋ ਮਯਾ। ਤਨ੍ਮੇ ਦਹਤਿ ਗਾਤ੍ਰਾਣਿ ਤਦਕਾਰ੍षੀਤ੍ਪ੍ਰਜਾਗਰਮ੍
ਅੱਜ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਉਹ ਕੁਰੁ ਵੀਰ ਕੀ ਕਹੇਗਾ। ਇਹ ਗੱਲ ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸਾੜਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਨੀਂਦ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ।
ਆਗ੍ਰਤੋ ਦਹ੍ਯਮਾਨਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ਯਦਨੁਪਸ਼੍ਯਸਿ। ਤਦ੍ਬ੍ਰੂਹਿ ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਨਸ੍ਤਾਤ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਕੁਸ਼ਲੋ ਹ੍ਯਸਿ
ਜੇ ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਜਲਦੇ ਨੂੰ ਕੁਝ ਭਲਾ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਦੱਸ। ਤੂੰ ਧਰਮ ਤੇ ਧਨ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈਂ, ਸਾਡਾ ਭਲਾ ਕਰ।
ਯਤਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਸਞ੍ਜਯਃ ਪਾਣ੍ਡਵੇਭ੍ਯੋ ਨ ਮੇ ਯਥਾਵਨ੍ਮਨਸਃ ਪ੍ਰਸ਼ਾਨ੍ਤਿਃ । ਸਰ੍ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣ੍ਯਪ੍ਰਕृਤਿਂ ਗਤਾਨਿ ਕਿਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਤੀਤ੍ਯੇਵ ਮੇऽਦ੍ਯ ਪ੍ਰਚਿਨ੍ਤਾ
ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਸੰਜਯਾ ਪਾਂਡਵਾਂ ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬਦਲ ਗਈ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਂ ਸੋਚਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਕੀ ਕਹੇਗਾ।
ਤਨ੍ਮੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਵਿਦੁਰ ਤ੍ਵਂ ਯਥਾਵ- ਨ੍ਮਨੀषਿਤਂ ਸਰ੍ਵਮਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੋਃ । ਯਥਾ ਨ ਨਸ੍ਤਾਤ ਹਿਤਂ ਭਵੇਚ੍ਚ ਪ੍ਰਜਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਾਃ ਸੁਖਿਤਾ ਭਵੇਯੁਃ
ਵਿਦੂਰ, ਮੈਨੂੰ ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੂ ਦੀ ਨੀਅਤ ਬਾਰੇ ਜੋ ਤੂੰ ਸੱਚੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ। ਤਾਂ ਕਿ ਸਾਡਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸੁਖੀ ਰਹਿਣ।
ਅਭਿਯੁਕ੍ਤਂ ਬਲਵਤਾ ਦੁਰ੍ਬਲਂ ਹੀਨਸਾਧਨਮ੍ । ਹृਤਸ੍ਵਂ ਕਾਮਿਨਂ ਚੋਰਮਾਵਿਸ਼ਨ੍ਤਿ ਪ੍ਰਜਾਗਰਾਃ
ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤਵਰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਘੇਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਦੇ ਪਾਸ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ, ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਦੀ ਦੌਲਤ ਚੋਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਲਾਲਚੀ ਜਾਂ ਚੋਰ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਨੀਂਦ ਤੋਂ ਵੰਜਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕਚ੍ਚਿਦੇਤੈਰ੍ਮਹਾਦੋषੈਰ੍ਨ ਸ੍ਪृष੍ਟੋऽਸਿ ਨਰਾਧਿਪ। ਕਚ੍ਚਿਚ੍ਚ ਪਰਵਿਤ੍ਤੇषੁ ਗृਦ੍ਧ੍ਯਨ੍ਨ ਪਰਿਤਪ੍ਯਸੇ
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਖਾਮੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚੇ ਹੋ। ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਪਰਾਈ ਦੌਲਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਉਸ ਲਈ ਦੁਖੀ ਹੋਦੇ ਹੋ।
ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤੇ ਧਰ੍ਮ੍ਯਂ ਪਰਂ ਨੈਸ਼੍ਰੇਯਸਂ ਵਚਃ। ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਰਾਦਰ੍षਿਵਂਸ਼ੇ ਹਿ ਤ੍ਵਮੇਕਃ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਸਂਮਤਃ
ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਧਰਮਕ ਬਚਨ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਭਲਾਈ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਹੀ ਗਿਆਨ ਵਿਚ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜਾ ਲਕ੍ਸ਼ਣਸਂਪਨ੍ਨਸ੍ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਸ੍ਯਾਧਿਪੋ ਭਵੇਤ੍। ਪ੍ਰੇष੍ਯਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰੇषਿਤਸ਼੍ਚੈਵ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਃ
ਜੋ ਰਾਜਾ ਸਾਰੇ ਲਕੜਾ ਲਕੜਾ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਤੇਰਾ ਦੂਤ ਹੈ ਤੇ ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਹੈ।
ਵਿਪਰੀਤਤਰਸ਼੍ਚ ਤ੍ਵਂ ਭਾਗਧੇਯੇ ਨ ਸਂਮਤਃ। ਅਰ੍ਚਿषਾਂ ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਯਾਚ੍ਚੈਵ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਧਰ੍ਮਕੋਵਿਦਃ
ਤੇਰਾ ਭਾਗ ਬਹੁਤ ਉਲਟ ਹੈ, ਤੇ ਤੂੰ ਮੰਨਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਜਦੋਂ ਚਮਕ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਰਮਕ ਤੇ ਗਿਆਨੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।
ਆਨृਸ਼ਂਸ੍ਯਾਦਨੁਕ੍ਰੋਸ਼ਾਦ੍ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਸਤ੍ਯਾਤ੍ਪਰਾਕ੍ਰਮਾਤ੍। ਗੁਰੁਤ੍ਵਾਤ੍ਤ੍ਵਯਿ ਸਂਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਬਹੂਨ੍ਕ੍ਲੇਸ਼ਾਂਸ੍ਤਿਤਿਕ੍ਸ਼ਤੇ
ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਦਇਆ, ਸਹਾਨੁਭੂਤੀ, ਧਰਮ, ਸਚਾਈ, ਸ਼ੌਰ, ਤੇ ਵਡਿਆਈ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਬਹੁਤ ਲੋਕ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਸਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦੁਰ੍ਯੋਧਨੇ ਸੌਬਲੇ ਚ ਕਰ੍ਣੇ ਦੁਃਸ਼ਾਸਨੇ ਤਥਾ। ਏਤੇष੍ਵੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਮਾਧਾਯ ਕਥਂ ਤ੍ਵਂ ਭੂਤਿਮਿਚ੍ਛਸਿ
ਤੂੰ ਦੁਰਯੋਧਨ, ਸੌਬਲ, ਕਰਣ ਤੇ ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਕੇ, ਭਲਾ ਕਿਵੇਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ?
ਆਤ੍ਮਜ੍ਞਾਨਂ ਸਮਾਰਮ੍ਭਸ੍ਤਿਤਿਕ੍ਸ਼ਾ ਧਰ੍ਮਨਿਤ੍ਯਤਾ। ਯਮਰ੍ਥਾਨ੍ਨਾਪਕਰ੍षਨ੍ਤਿ ਸ ਵੈ ਪਣ੍ਡਿਤ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਆਤਮ ਗਿਆਨ, ਉਪਰਾਲਾ, ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ, ਤੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਟਿਕੇ ਰਹਿਣਾ—ਜਿਸ ਨੂੰ ਧਨ ਭਟਕਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਉਹੀ ਸੱਚਾ ਗਿਆਨੀ ਹੈ।
ਏਕਸ੍ਮਾਦ੍ਵृਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਯਜ੍ਞਪਾਤ੍ਰਾਣਿ ਰਾਜ- ਨ੍ਸ੍ਰੁਕ੍ਵ ਦ੍ਰੋਣੀ ਪੇਠਨੀਪੀਡਨੇ ਚ। ਏਤਸ੍ਮਾਦ੍ਰਾਜਨ੍ਬ੍ਰੁਵਤੋ ਮੇ ਨਿਬੋਧ ਏਕਸ੍ਮਾਦ੍ਵੈ ਜਾਯਤੇऽਸਚ੍ਚ ਸਚ੍ਚ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਇਕੋ ਦਰਖ਼ਤ ਤੋਂ ਯਜਨ ਦੇ ਬਰਤਨ ਬਣਦੇ ਹਨ—ਚਮਚ, ਡੋਲ, ਥਾਲੀ ਤੇ ਪੀਸਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਥਰਾਂ। ਇਸ ਤੋਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸਮਝ ਲੈ: ਇਕੋ ਥਾਂ ਤੋਂ ਸੱਚ ਤੇ ਝੂਠ ਦੋਵੇਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਨਿषੇਵਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਾਨਿ ਨਿਨ੍ਦਿਤਾਨਿ ਨ ਸੇਵਤੇ। ਅਨਾਸ੍ਤਿਕਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਦਧਾਨ ਏਤਤ੍ਪਣ੍ਡਿਤਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਉਹ ਜੋ ਚੰਗੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮਾੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਸੰਦੇਹੀ—ਇਹੀ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ।
ਕ੍ਰੋਧੋ ਹਰ੍षਸ਼੍ਚ ਦਰ੍ਪਸ਼੍ਚ ਹ੍ਰੀਃ ਸ੍ਤਮ੍ਭੋ ਮਾਨ੍ਯਮਾਨਿਤਾ। ਯਮਰ੍ਥਾਨ੍ਨਾਪਕਰ੍षਨ੍ਤਿ ਸ ਵੈ ਪਣ੍ਡਿਤ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਕ੍ਰੋਧ, ਖੁਸ਼ੀ, ਅਹੰਕਾਰ, ਲਾਜ਼, ਜਿੱਦ, ਇੱਜ਼ਤ ਜਾਂ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ—ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਆਪਣੇ ਮਕਸਦ ਤੋਂ ਹਟਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ, ਉਹੀ ਸਿਆਣਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯ ਕृਤ੍ਯਂ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਵਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਂ ਪਰੇ। ਕृਤਮੇਵਾਸ੍ਯ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਸ ਵੈ ਪਣ੍ਡਿਤ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਜਿਸ ਦੇ ਕੰਮ ਜਾਂ ਸੋਚ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੇ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਕੀਤੇ ਕੰਮ ਹੀ ਲੋਕ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਸਿਆਣਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।