ਅਬੁਦ੍ਧ੍ਵਾ ਤ੍ਵਂ ਧਰ੍ਮਮੇਤਂ ਸਭਾਯਾ- ਅਥੇਚ੍ਛਸੇ ਪਾਣ੍ਡਵਸ੍ਯੋਪਦੇष੍ਟੁਮ੍ । ਕृष੍ਣਾ ਤ੍ਵੇਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਚਕਾਰ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਸੁਦੁष੍ਕਰਂ ਤਤ੍ਰ ਸਭਾਂ ਸਮੇਤ੍ਯ
ਤੂੰ ਸਭਾ ਵਿਚ ਇਸ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪਾਂਡਵ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਸਭਾ ਵਿਚ ਆ ਕੇ।
ਯੇਨ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਾਤ੍ਪਾਣ੍ਡਵਾਨੁਜ੍ਜਹਾਰ ਤਥਾऽऽਤ੍ਮਾਨਂ ਨੌਰਿਵ ਸਾਗਰੌਘਾਤ੍। ਯਤ੍ਰਾਬ੍ਰਵੀਤ੍ਸੂਤਪੁਤ੍ਰਃ ਸਭਾਯਾਂ ਕृष੍ਣਾਂ ਸ੍ਥਿਤਾਂ ਸ਼੍ਵਸ਼ੁਰਾਣਾਂ ਸਮੀਪੇ
ਜਿਸ ਨਾਲ, ਵੱਡੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਲਹਿਰ ਤੋਂ ਨੌਕ ਵਾਂਗ ਬਚਾਇਆ। ਜਿੱਥੇ ਰਥੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਸਭਾ ਵਿਚ, ਸਸੁਰਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਖੜੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਨ ਤੇ ਗਤਿਰ੍ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਯਾਜ੍ਞਸੇਨਿ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯੇਥਾ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਸ੍ਯ ਵੇਸ਼੍ਮ। ਪਰਾਜਿਤਾਸ੍ਤੇ ਪਤਯੋ ਨ ਸਨ੍ਤਿ ਪਤਿਂ ਚਾਨ੍ਯਂ ਭਾਮਿਨਿ ਤ੍ਵਂ ਵृਣੀष੍ਵ
ਤੇਰੇ ਲਈ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ, ਯਜਨਸੇਨੀ। ਤੈਨੂੰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਜਾਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਤੇਰੇ ਪਤੀ ਹਾਰ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਤੇਰਾ ਸਹਾਰਾ ਨਹੀਂ—ਸੋਹਣੀਏ, ਤੂੰ ਹੋਰ ਪਤੀ ਚੁਣ ਲੈ।
ਯੋ ਬੀਭਤ੍ਸੋਰ੍ਹृਦਯੇ ਪ੍ਰੋਤ ਆਸੀ- ਦਸ੍ਥਿ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਮਰ੍ਮਘਾਤੀ ਸੁਘੋਰਃ । ਕਰ੍ਣਾਚ੍ਛਰੋ ਵਾਙ੍ਭਯਸ੍ਤਿਗ੍ਮਤੇਜਾਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤੋ ਹृਦਯੇ ਫਾਲ੍ਗੁਨਸ੍ਯ
ਉਹ ਤੀਰ, ਜੋ ਭੀਮਸੇਨ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਵੱਡੀ ਦਰਦ ਤੇ ਹੱਡੀ ਚੀਰ ਕੇ ਲੱਗਾ ਸੀ, ਜਾਂ ਕਰਣ ਦਾ ਤੀਖਾ ਤੇ ਡਰਾਉਣਾ ਤੀਰ, ਫਾਲਗੁਨ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਵੱਸ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕृष੍ਣਾਜਿਨਾਨਿ ਪਰਿਧਿਤ੍ਸਮਾਨਾਨ੍ ਦੁਃਸ਼ਾਸਨਃ ਕਟੁਕਾਨ੍ਯਭ੍ਯਭਾषਤ੍। ਏਤੇ ਸਰ੍ਵੇ षਣ੍ਡਤਿਲਾ ਵਿਨष੍ਟਾਃ ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਗਤਾ ਨਰਕਂ ਦੀਰ੍ਘਕਾਲਮ੍
ਜਦ ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਜਿਨਾ ਪਹਿਨਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਕਰੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਹੀਆਂ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਨਪੁੰਸਕ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਤੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਨਰਕ ਵਿਚ ਰਹਿਣਗੇ।
ਦ੍ਯੂਤੇ ਵਾਕ੍ਯਂ ਗਰ੍ਹ੍ਯਮੇਵਂ ਯਥੋਕ੍ਤਮ੍
ਜੂਏ ਵਿਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਐਸੀਆਂ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਗੱਲਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।
ਸ੍ਵਯਂ ਤ੍ਵਹਂ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯੇ ਤਤ੍ਰ ਗਨ੍ਤੁਂ ਸਮਾਧਾਤੁਂ ਕਾਰ੍ਯਮੇਤਦ੍ਵਿਪਨ੍ਨਮ੍ । ` ਜਾਨਾਸਿ ਤ੍ਵਂ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਸ੍ਯ ਮੋਹਂ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਃ ਪਾਪਵਸ਼ਾਨੁਗਸ੍ਯ
ਮੈਂ ਆਪ ਉਥੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਕਿ ਇਹ ਨਾਕਾਮ ਹੋਇਆ ਕੰਮ ਠੀਕ ਕਰ ਸਕਾਂ। ਤੂੰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਭਟਕਣ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਾੜੀ ਸੋਚ ਤੇ ਪਾਪ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੈ।
ਅਹਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਯਦਿ ਪਾਣ੍ਡਵਾਰ੍ਥਂ ਸ਼ਮਂ ਕੁਰੂਣਾਮਪਿ ਚੇਚ੍ਛਕੇਯਮ੍। ਪੁਣ੍ਯਂ ਚ ਮੇ ਸ੍ਯਾਚ੍ਚਰਿਤਂ ਮਹੋਦਯਂ ਮੁਚ੍ਯੇਰਂਸ਼੍ਚ ਕੁਰਵੋ ਮृਤ੍ਯੁਪਾਸ਼ਾਤ੍
ਜੇ ਮੈਂ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਵਸਤੂ ਵਾਪਸ ਕਰ ਕੇ, ਕੁਰੁਆਂ ਵਿਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਰ ਸਕਾਂ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਲਈ ਵੱਡਾ ਪਵਿੱਤਰ ਕੰਮ ਹੋਵੇਗਾ, ਤੇ ਕੁਰੁ ਮੌਤ ਦੇ ਫੰਦੇ ਤੋਂ ਛੁਟ ਜਾਣਗੇ।
ਅਪਿ ਮੇ ਵਾਚਂ ਭਾषਮਾਣਸ੍ਯ ਕਾਵ੍ਯਾਂ ਧਰ੍ਮਾਰਾਮਾਮਰ੍ਥਵਤੀਮਹਿਂਸ੍ਰਾਮ੍ । ਅਵੇਕ੍ਸ਼ੇਰਨ੍ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਾਃ ਸਮਕ੍ਸ਼ਂ ਮਾਂ ਚ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਕੁਰਵਃ ਪੂਜਯੇਯੁਃ
ਜੇ ਮੈਂ ਇਥੇ ਧਰਮ ਵਾਲੀ, ਅਰਥ ਵਾਲੀ ਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਕਰਾਂ, ਤੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਲੈਣ, ਤਾਂ ਕੁਰੁ ਲੋਕ ਮੇਰੇ ਆਉਣ 'ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਆਦਰ ਦੇਣ।
ਅਤੋऽਨ੍ਯਥਾ ਰਥਿਨਾ ਫਾਲ੍ਗੁਨੇਨ ਭੀਮੇਨ ਚੈਵਾਹਵਦਂਸ਼ਿਤੇਨ। ਬਲੋਤ੍ਸਿਕ੍ਤਾਨ੍ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਾਂਸ਼੍ਚ ਵਿਦ੍ਧਿ ਪ੍ਰਦਹ੍ਯਮਾਨਾਨ੍ਕਰ੍ਮਣਾ ਸ੍ਵੇਨ ਪਾਪਾਨ੍
ਜੇ ਹੋਰ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਸਮਝ ਲਓ ਕਿ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜੋ ਤਾਕਤ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿਚ ਹਨ, ਅਰਜੁਨ ਤੇ ਭੀਮ, ਜੋ ਲੜਾਈ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਆਪਣੇ ਮੰਦ ਕੰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਸੜ ਜਾਣਗੇ।
ਪਰਾਜਿਤਾਨ੍ਪਾਣ੍ਡਵੇਯਾਂਸ੍ਤੁ ਵਾਚੋ ਰੌਦ੍ਰਾ ਰੂਕ੍ਸ਼ਾ ਭਾषਤੇ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਃ । ਗਦਾਹਸ੍ਤੋ ਭੀਮਸੇਨੋऽਪ੍ਰਮਤ੍ਤੋ ਦੁਰ੍ਯੋਧਨਂ ਸ੍ਮਾਰਯਿਤਾ ਹਿ ਕਾਲੇ
ਜੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਹਾਰ ਗਏ, ਤਾਂ ਦੁਰਯੋਧਨ ਕਠੋਰ ਤੇ ਕੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰੇਗਾ; ਪਰ ਭੀਮ, ਜੋ ਗਦਾ ਲੈ ਕੇ ਸਾਵਧਾਨ ਹੈ, ਸਮੇਂ ਆਉਣ 'ਤੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੂੰ ਉਸ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਯਾਦ ਕਰਾਵੇਗਾ।
ਸੁਯੋਧਨੋ ਮਨ੍ਯੁਮਯੋ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਃ ਸ੍ਕਨ੍ਧਃ ਕਰ੍ਣਃ ਸ਼ਕੁਨਿਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਾਖਾਃ । ਦੁਃਸ਼ਾਸਨਃ ਪੁष੍ਕਫਲੇ ਸਮृਦ੍ਧੇ ਮੂਲਂ ਰਾਜਾ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰੋऽਮਨੀषੀ
ਸੁਯੋਧਨ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਵੱਡਾ ਦਰੱਖਤ ਹੈ; ਕਰਣ ਉਸ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਹੈ, ਤੇ ਸ਼ਕੁਨੀ ਉਸ ਦੀਆਂ ਡਾਢਾਂ ਹਨ; ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਉਸ ਦੇ ਫਲ ਹਨ, ਤੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹੈ।
ਯੁਧਿष੍ਠਿਰੋ ਧਰ੍ਮਮਯੋ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਃ ਸ੍ਕਨ੍ਧੋऽਰ੍ਜੁਨੋ ਭੀਮਸੇਨੋऽਸ੍ਯ ਸ਼ਾਖਾਃ । ਮਾਦ੍ਰੀਪੁਤ੍ਰੌ ਪੁष੍ਪਫਲੇ ਸਮृਦ੍ਧੇ ਮੂਲਂ ਤ੍ਵਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਸ਼੍ਚ
ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਵੱਡਾ ਦਰੱਖਤ ਹੈ; ਅਰਜੁਨ ਉਸ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਹੈ, ਭੀਮ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ ਉਸ ਦੀਆਂ ਡਾਢਾਂ ਹਨ; ਮਾਦਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਦੇ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਹਨ; ਮੈਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਸ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹਾਂ।
ਵਨਂ ਰਾਜਾ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਃ ਸਪੁਤ੍ਰਃ ਸਿਂਹਾ ਵਨੇ ਸਞ੍ਜਯ ਪਾਣ੍ਡਵੇਯਾਃ। ਸਿਂਹਾਭਿਗੁਪ੍ਤਂ ਨ ਵਨਂ ਵਿਨਸ਼੍ਯੇਤ੍ ਸਿਂਹੋ ਨ ਨਸ਼੍ਯੇਤ ਵਨਾਭਿਗੁਪ੍ਤਃ
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜੰਗਲ ਹਨ, ਸੰਜਯਾ, ਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਉਸ ਜੰਗਲ ਦੇ ਸਿੰਘ ਹਨ; ਜੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਜੰਗਲ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੋਣ 'ਤੇ ਸਿੰਘ ਵੀ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਨਿਰ੍ਵਨੋ ਵਧ੍ਯਤੇ ਸਿਂਹੋ ਨਿਃਸਿਂਹਂ ਵਧ੍ਯਤੇ ਵਨਮ੍। ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਿਂਹੋ ਵਨਂ ਰਕ੍ਸ਼ੇਦ੍ਵਨਂ ਸਿਂਹਂ ਚ ਪਾਲਯੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਸਿੰਘ ਕੋਲ ਜੰਗਲ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਜੰਗਲ ਕੋਲ ਸਿੰਘ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਵੀ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਸਿੰਘ ਜੰਗਲ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਤੇ ਜੰਗਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰੇ।
ਵਨਂ ਰਾਜਾ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਃ ਵਨੇ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪਾਣ੍ਡਵਾਃ। ਮਾ ਵਨਂ ਛਿਨ੍ਧਿ ਸਵ੍ਯਾਘ੍ਰਂ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾ ਨੇਸ਼ੁਰ੍ਵਨਂ ਵਿਨਾ
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਜੰਗਲ ਹੈ, ਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਉਸ ਵਿਚ ਵਾਘ ਹਨ; ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਵਾਘਾਂ ਸਮੇਤ ਨਸ਼ਟ ਨਾ ਕਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਘ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਜੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ।
ਨਿਰ੍ਵਨੋ ਵਧ੍ਯਤੇ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰੋ ਨਿਰ੍ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਂ ਛਿਦ੍ਯਤੇ ਵਨਮ੍। ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵ੍ਯਾਘ੍ਰੋ ਵਨਂ ਰਕ੍ਸ਼ੇਦ੍ਵਯਂ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਂ ਚ ਪਾਲਯੇਤ੍
ਵਾਘ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜੰਗਲ ਵਾਘਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਵਾਘ ਜੰਗਲ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਤੇ ਅਸੀਂ ਵਾਘ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰੀਏ।
ਲਤਾਧਰ੍ਮਾ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਾਃ ਸਾਲਾਃ ਸਞ੍ਜਯ ਪਾਣ੍ਡਵਾਃ। ਨ ਲਤਾ ਵਰ੍ਧਤੇ ਜਾਤੁ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਮਨਾਸ਼੍ਰਿਤਾ
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਲਤਾ ਹਨ, ਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ, ਸੰਜਯਾ, ਵੱਡੇ ਦਰੱਖਤ ਹਨ; ਲਤਾ ਵੱਡੇ ਦਰੱਖਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵਧਦੀ।
ਸ੍ਥਿਤਾਃ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਿਤੁਂ ਪਾਰ੍ਥਾਃ ਸ੍ਥਿਤਾ ਯੋਦ੍ਧੁਮਰਿਨ੍ਦਮਾਃ। ਯਤ੍ਕृਤ੍ਯਂ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਸ੍ਯ ਤਤ੍ਕਰੋਤੁ ਨਰਾਧਿਪਃ
ਪ੍ਰਿਥਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੇਵਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ, ਤੇ ਇਹ ਮਹਾਂਵੀਰ ਲੜਾਈ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ; ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਜੋ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਫਰਜ ਨਿਭਾਏ।
ਸ੍ਥਿਤਾਃ ਸ਼ਮੇ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਃ ਪਾਣ੍ਡਵਾ ਧਰ੍ਮਚਾਰਿਣਃ। ਯੋਧਾਃ ਸਮਰ੍ਥਾਸ੍ਤਦ੍ਵਿਦ੍ਵਨ੍ਨਾਚਕ੍ਸ਼ੀਥਾ ਯਥਾਤਥਮ੍
ਪਾਂਡਵਾਂ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਹਨ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਯੋਧੇ ਸਮਰਥ ਹਨ—ਹੇ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਤੂੰ ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਹੀ ਦੱਸੀਂ।
ਆਮਨ੍ਤ੍ਰਯੇ ਤ੍ਵਾਂ ਨਰਦੇਵਦੇਵ ਗਚ੍ਛਾਮ੍ਯਹਂ ਪਾਣ੍ਡਵ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿ ਤੇऽਸ੍ਤੁ। ਕਚ੍ਚਿਨ੍ਨ ਵਾਚਾ ਵृਜਿਨਂ ਹਿ ਕਿਂਚਿ- ਦੁਚ੍ਚਾਰਿਤਂ ਮੇ ਮਨਸੋऽਭਿषਙ੍ਗਾਤ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਿਦਾ ਲੈਣ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਪਾਂਡਵ, ਤੇਰੀ ਚੰਗੀ ਹੋਵੇ। ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਮਨ ਦੀ ਉਲਝਣ ਕਰਕੇ ਕੋਈ ਗਲਤ ਜਾਂ ਅਣਉਚਿਤ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਜਨਾਰ੍ਦਨਂ ਭੀਮਸੇਨਾਰ੍ਜੁਨੌ ਚ ਮਾਦ੍ਰੀਸੁਤੌ ਸਾਤ੍ਯਕਿਂ ਚੇਕਿਤਾਨਮ੍ । ਆਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਸ਼ਿਵਂ ਸੁਖਂ ਵਃ ਸੌਮ੍ਯੇਨ ਮਾਂ ਪਸ਼੍ਯਤ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ ਨृਪਾਃ
ਮੈਂ ਜਨਾਰਦਨ, ਭੀਮਸੇਨ, ਅਰਜੁਨ, ਮਾਦਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਸਾਤਯਕੀ ਤੇ ਚੇਕਿਤਾਨ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ; ਤੁਹਾਡੀ ਚੰਗੀ ਤੇ ਸੁਖੀ ਹੋਵੇ—ਹੇ ਰਾਜਾ, ਮੈਨੂੰ ਮਿੱਠੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਵੇਖੋ।
ਅਨੁਜ੍ਞਾਤਃ ਸਞ੍ਜਯ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿ ਗਚ੍ਛ ਨ ਨਃ ਸ੍ਮਰਸ੍ਯਪ੍ਰਿਯਂ ਜਾਤੁ ਵਿਦ੍ਵਨ੍। ਵਿਦ੍ਮਸ਼੍ਚ ਤ੍ਵਾਂ ਤੇ ਚ ਵਯਂ ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਧ੍ਯਗਤਂ ਸਭਾਸ੍ਥਮ੍
ਸੰਜਯਾ, ਤੈਨੂੰ ਇਜਾਜ਼ਤ ਹੈ—ਚੰਗੀ ਹੋਵੇ। ਤੂੰ ਕਦੇ ਸਾਨੂੰ ਕੋਈ ਨਾਪਸੰਦ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਹੇ ਗਿਆਨਵਾਨ। ਅਸੀਂ ਤੇ ਤੂੰ, ਸਭ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਨਿਰਪੱਖ ਤੇ ਸਭਾ ਵਿਚ ਹਾਜ਼ਰ ਹੈ।
ਆਪ੍ਤੋ ਦੂਤਃ ਸਞ੍ਜਯ ਸੁਪ੍ਰਿਯੋऽਸਿ ਕਲ੍ਯਾਣਵਾਕ੍ ਸ਼ੀਲਵਾਂਸ੍ਤृਪ੍ਤਿਮਾਂਸ਼੍ਚ। ਨ ਮੁਹ੍ਯੇਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਞ੍ਜਯ ਜਾਤੁ ਮਤ੍ਯਾ ਨ ਚ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧ੍ਯੇਰੁਚ੍ਯਮਾਨੋऽਪਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮ੍
ਸੰਜਯਾ, ਤੂੰ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਦੂਤ ਹੈਂ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ, ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਚੰਗਾ ਚਰਿਤਰ ਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟ। ਤੂੰ ਕਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਉਲਝਣ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ, ਤੇ ਗੱਲ ਵਿਰੋਧ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵੀ ਕਦੇ ਗੁੱਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਨ ਮਰ੍ਮਗਾਂ ਜਾਤੁ ਵਕ੍ਤਾऽਸਿ ਰੂਕ੍ਸ਼ਾਂ ਨੋਪਸ਼੍ਰੁਤਿਂ ਕਟੁਕਾਂ ਨੋਤਿ ਸ਼ੁष੍ਕਾਮ੍। ਧਰ੍ਮਾਰਾਮਾਮਰ੍ਥਵਤੀਮਹਿਂਸ੍ਰਾ- ਮੇਤਾਂ ਵਾਚਂ ਤਵ ਜਾਨੀਮ ਸੂਤ
ਤੂੰ ਕਦੇ ਐਸੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਜੋ ਦਿਲ ਨੂੰ ਚੋਟ ਪਹੁੰਚਾਵੇ, ਨਾ ਕਦੇ ਕਠੋਰ, ਤਿੱਖੀ ਜਾਂ ਸੁੱਕੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ। ਤੇਰੀ ਗੱਲ, ਹੇ ਸੂਤ, ਧਰਮ ਵਾਲੀ, ਅਰਥ ਵਾਲੀ ਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ—ਅਸੀਂ ਇਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।
ਤ੍ਵਮੇਵ ਨਃ ਪ੍ਰਿਯਤਮੋऽਸਿ ਦੂਤ ਇਹਾਗਚ੍ਛੇਦ੍ਵਿਦੁਰੋ ਵਾ ਦ੍ਵਿਤੀਯਃ। ਅਭੀਕ੍ਸ਼੍ਣਦृष੍ਟੋऽਸਿ ਪੁਰਾਤਨਸ੍ਤ੍ਵਂ ਧਨਞ੍ਜਯਸ੍ਯਾਤ੍ਮਸਮਃ ਸਖਾऽਸਿ
ਇੱਥੇ ਤੂੰ ਹੀ ਸਾਡਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ ਦੂਤ ਹੈ; ਜੇ ਤੂੰ ਨਾ ਆ ਸਕੇ, ਤਾਂ ਵਿਦੁਰ ਦੂਜਾ ਆਵੇ। ਤੂੰ ਅਕਸਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈਂ, ਪੁਰਾਣਾ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਧਨੰਜਯਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰਾ ਦੋਸਤ ਹੈਂ।
ਇਤੋ ਗਤ੍ਵਾ ਸਞ੍ਜਯ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮੇਵ ਉਪਾਤਿष੍ਠੇਥਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨ੍ਯੇ ਤਦਰ੍ਹਾਃ। ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਵੀਰ੍ਯਾਸ਼੍ਚਰਣੋਪਪਨ੍ਨਾਃ ਕੁਲੇ ਜਾਤਾਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਪਪਨ੍ਨਾਃ
ਸੰਜਯਾ, ਇਥੋਂ ਤੁਰ ਕੇ ਜਲਦੀ ਜਾ ਕੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲ, ਜੋ ਸਤਕਾਰ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ—ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਚੰਗੀ ਹੈ, ਜੋ ਉੱਚ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜੰਮੇ ਹਨ ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਗੁਣ ਹਨ।
ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਿਨੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਭਿਕ੍ਸ਼ਵਸ਼੍ਚ ਤਪਸ੍ਵਿਨੋ ਯੇ ਚ ਨਿਤ੍ਯਾ ਵਨੇषੁ । ਅਭਿਵਾਦ੍ਯ ਤਾਨ੍ਮਦ੍ਵਚਨੇਨ ਵृਦ੍ਧਾਂ- ਸ੍ਤਥੈਵ ਤਾਨ੍ਕੁਸ਼ਲਂ ਤਾਤ ਪृਚ੍ਛੇਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਭਿਖਾਰੀ ਹਨ, ਜੋ ਸਦਾ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ—ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਤੇ ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਖੇਰ-ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਵੀ ਪੁੱਛ।
ਪੁਰੋਹਿਤਂ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞ- ਸ੍ਤਥਾਚਾਰ੍ਯਾਨृਤ੍ਵਿਜੋ ਯੇ ਚ ਤਸ੍ਯ। ਤਾਂਸ਼੍ਚੈਵਤ੍ਵਂ ਸਹਿਤਾਨ੍ਵੈ ਯਥਾਵਤ੍ ਸਙ੍ਗਚ੍ਛੇਥਾਃ ਕੁਸ਼ਲੇਨੈਵ ਸੂਤ
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਉਸਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਤੇ ਯਜਨਾ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪੰਡਿਤ—ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਮਿਲ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ, ਸੰਜਯਾ।
ਅਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਾ ਯੇ ਚ ਵਸਨ੍ਤਿ ਵृਦ੍ਧਾ ਮਨਸ੍ਵਿਨਃ ਸ਼ੀਲਬਲੋਪਪਨ੍ਨਾਃ । ਆਸ਼ਂਸਨ੍ਤੋऽਸ੍ਮਾਕਮਨੁਸ੍ਮਰਨ੍ਤੋ ਯਥਾਸ਼ਕ੍ਤਿ ਧਰ੍ਮਮਾਤ੍ਰਾਂ ਚਰਨ੍ਤਃ
ਉਹ ਵੱਡੇ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਜਿਹੜੇ ਇਥੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ, ਪਰ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਵਾਲੇ, ਚੰਗੇ ਗੁਣ ਤੇ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਡੀ ਆਸ ਕਰਦੇ ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜਿੰਨੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹੋ ਸਕੇ ਧਰਮ ਦੀ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲਦੇ ਹਨ—