ਯਤ੍ਤਤ੍ਕਰ੍ਣੋ ਮਨ੍ਯਤੇ ਪਾਰਣੀਯਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਗृਹੀਤਾਯੁਧਮਰ੍ਜੁਨਂ ਵੈ । ਆਸਂਸ਼੍ਚ ਯੁਦ੍ਧਾਨਿ ਪੁਰਾ ਮਹਾਨ੍ਤਿ ਕਥਂ ਕਰ੍ਣੋ ਨਾਭਵਦ੍ਦ੍ਵੀਪ ਏषਾਮ੍
ਕਰਨ ਜੋ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਥਿਆਰ ਫੜੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਹਰਾ ਲਵੇਗਾ, ਉਹ ਗਲਤ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਵੱਡੇ ਯੁੱਧ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ; ਫਿਰ ਕਰਨ ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਬਣਿਆ?
ਕਰ੍ਣਸ਼੍ਚ ਜਾਨਾਤਿ ਸੁਯੋਧਨਸ਼੍ਚ ਦ੍ਰੋਣਸ਼੍ਚ ਜਾਨਾਤਿ ਪਿਤਾਮਹਸ਼੍ਚ। ਅਨ੍ਯੇ ਚ ਯੇ ਕੁਗ੍ਵਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਨ੍ਤਿ ਯਥਾऽਰ੍ਜੁਨਾਨ੍ਨਾਮ੍ਤ੍ਯਪਰੋ ਧਨੁਰ੍ਧਰਃ
ਕਰਨ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਸੁਯੋਧਨ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਦ੍ਰੋਣ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਪਿਤਾਮਾ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਿਹੜੇ ਉਥੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਧਨੁਧਾਰੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਰਜੁਨ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਨਹੀਂ।
ਜਾਨਨ੍ਤ੍ਯੇਤਨ੍ਕੁਰਵਃ ਸਰ੍ਵ ਏਵ ਯੇ ਚਾਪ੍ਯਨ੍ਯੇ ਭੂਮਿਪਾਲਾਃ ਸਮੇਤਾਃ। ਦੁਰ੍ਯੋਧਨੇ ਰਾਜ੍ਯਮਿਹਾਭਵਦ੍ਯਥਾ ਅਰਿਨ੍ਦਮੇ ਫਾਲ੍ਗੁਨੇऽਵਿਦ੍ਯਮਾਨੇ
ਸਾਰੇ ਕੁਰੁ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਰਾਜੇ ਵੀ ਇਹ ਜਾਣਦੇ ਹਨ: ਦੁਰਯੋਧਨ ਦਾ ਰਾਜ ਇੱਥੇ ਤਦੋਂ ਹੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੇ ਫਾਲਗੁਨ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਮੌਜੂਦ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਤੇਨਾਨੁਬਨ੍ਧਂ ਮਨ੍ਯਤੇ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਃ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਹਰ੍ਤੁਂ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨਾਂ ਮਮਤ੍ਵਮ੍ । ਕਿਰੀਟਿਨਾ ਤਾਲਮਾਤ੍ਰਾਯੁਧੇਨ ਤਦ੍ਵੇਦਿਨਾ ਸਂਯੁਗਂ ਤਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾ
ਫਿਰ ਵੀ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਪੁੱਤ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਿਲਾਪ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਮੁਕੁਟਧਾਰੀ ਅਰਜੁਨ, ਆਪਣਾ ਵੱਡਾ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਆਵੇਗਾ ਅਤੇ ਸੱਚ ਜਾਣੇਗਾ, ਫਿਰ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?
ਗਾਣ੍ਡੀਵਵਿष੍ਫਾਰਿਤਸ਼ਬ੍ਦਮਾਤ੍ਰਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੈਵ ਤੇ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਾ ਮ੍ਰਿਯਨ੍ਤੇ। ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਂ ਨ ਚੇਦੀਕ੍ਸ਼ਤੇ ਭੀਮਸੇਨਂ ਸੁਯੋਧਨੋ ਮਨ੍ਯਤੇ ਸਿਦ੍ਧਮਰ੍ਥਮ੍
ਗਾਂਡੀਵ ਦੀ ਤੰਦ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਹੀ ਸੁਣ ਕੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਸੁਯੋਧਨ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਕਸਦ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਸਮਝਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰੋऽਪ੍ਯੇਤਨ੍ਨੋਤ੍ਸਹੇਤ੍ਤਾਤ ਹਰ੍ਤੁ- ਮੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਂ ਨੋ ਜੀਵਤਿ ਭੀਮਸੇਨੇ। ਧਨਞ੍ਜਯੇ ਨਕੁਲੇ ਚੈਵ ਸੂਤ ਤਥਾ ਵੀਰੇ ਸਹਦੇਵੇऽਸਹਿष੍ਣੌ
ਇੰਦਰ ਵੀ ਇਹ ਰਾਜ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦਾ ਜਦ ਤੱਕ ਭੀਮਸੇਨ ਜੀਵਤ ਹੈ— ਅਤੇ ਧਨੰਜਯ, ਨਕੁਲ, ਅਤੇ ਵੱਡੇ, ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਸਹਦੇਵ ਵੀ ਖੜੇ ਹਨ, ਸੂਤ।
ਸਚੇਦੇਤਾਂ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯੇਤ ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਵृਦ੍ਧੋ ਰਾਜਾ ਸਹ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਸੂਤ। ਏਵਂ ਰਣੇ ਪਾਣ੍ਡਵਕੋਪਦਗ੍ਧਾ ਨ ਨਸ਼੍ਯੇਯੁਃ ਸਞ੍ਜਯ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਾਃ
ਜੇ ਵੱਡਾ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਸਮੇਤ ਇਹ ਸਮਝ ਲੈਵੇ, ਤਾਂ, ਸੰਜਯਾ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸੜੇ ਹੋਏ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤ ਨਸ਼ਟ ਨਾ ਹੋਣ।
ਜਾਨਾਮਿ ਤ੍ਵਂ ਕ੍ਲੇਸ਼ਮਸ੍ਮਾਸੁ ਵृਤ੍ਤਂ ਤ੍ਵਾਂ ਪੂਜਯਨ੍ਮਞ੍ਜਯਾਹਂ ਕ੍ਸ਼ਮੇਯਮ੍। ਵਚ੍ਚਾਸ੍ਮਾਕਂ ਕੌਰਵੈਰ੍ਭृਤਪੂਰ੍ਵਂ ਯਾ ਨੋ ਵृਤ੍ਤਿਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰੇ ਤਦਾऽऽਸੀਤ੍
ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਸੰਜਯਾ, ਕਿ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਕਿੰਨੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਈ ਹੈ। ਤੇਰੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦਿਆਂ, ਮੈਂ ਇਹ ਸਹਿ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਕਦੇ ਕੌਰਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ— ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਰਾਜ ਹੇਠ ਸਾਡੀ ਰੋਜ਼ੀ— ਉਹ ਹੁਣ ਮੁੱਕ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਅਦ੍ਯਾਪਿ ਸਾ ਤਤ੍ਰ ਤਥੈਵ ਵਰ੍ਤਤਾਂ ਯਾਨ੍ਤਿ ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਯਥਾ ਨ੍ਵਮਾਤ੍ਥ । ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਰਾਪ੍ਰਵ੍ਯੇ ਭਵਤੁ ਮਮੈਵ ਰਾਜ੍ਯਂ ਸੂਯੋਧਨੋ ਯਚ੍ਛਤੁ ਭਾਗ੍ਨਾਗ੍ਰ੍ਯਃ
ਉਹ ਅੱਜ ਵੀ ਉਥੇ ਜਿਵੇਂ ਹੈ, ਰਹਿਣ ਦਿਓ। ਮੈਂ ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ, ਉਥੇ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਮੇਰਾ ਰਾਜ ਸਿਰਫ਼ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਸੁਯੋਧਨ, ਜੋ ਮੇਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਰਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਰਾਜ ਦੇਵੇ।
ਧਰ੍ਮਨਿਤ੍ਯਾ ਪਾਣ੍ਡਵ ਤੇ ਵਿਚੇष੍ਟਾ ਲੋਕੇ ਸ਼੍ਰੁਤਾ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਚਾਪਿ ਪਾਰ੍ਥ । ਮਹਾਸ਼੍ਰਾਵਂ ਜੀਵਿਤ ਚਾਪ੍ਯਨਿਤ੍ਯਂ ਸਂਪਸ਼੍ਯ ਤ੍ਵਂ ਪਾਣ੍ਡਵ ਮਾ ਵ੍ਯਨੀਨਸ਼ਃ
ਪਾਂਡਵ, ਤੇਰੀ ਚਾਲ ਸਦਾ ਧਰਮ ਵਿਚ ਟਿਕੀ ਰਹੀ ਹੈ; ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਦਿਸਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਪਾਰਥ। ਸ਼ੋਹਰਤ ਵੱਡੀ ਹੈ, ਪਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਸਥਾਈ ਹੈ—ਇਹ ਵੇਖ, ਪਾਂਡਵ, ਤੇ ਬੇਸਮਝੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰ।
ਨਚੇਦ੍ਭਾਗਂ ਕੁਰਵੋऽਨ੍ਯਤ੍ਰ ਯੁਦ੍ਧਾ- ਤ੍ਪ੍ਰਯਚ੍ਛੇਰਂਸ੍ਤੁਭ੍ਯਮਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੋ। ਭੈਕ੍ਸ਼ਚਰ੍ਯਾਮਨ੍ਧਕਵृष੍ਣਿਰਾਜ੍ਯੇ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ਮਨ੍ਯੇ ਨ ਤੁ ਯੁਦ੍ਧੇਨ ਰਾਜ੍ਯਮ੍
ਜੇ ਕੁਰੁ ਤੇਨੂੰ ਤੇਰਾ ਹਿੱਸਾ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਾ ਦੇਣ, ਹੇ ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੁ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਅੰਧਕ ਤੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿਚ ਭਿਖ ਮੰਗ ਕੇ ਜੀਣਾ, ਜੰਗ ਕਰਕੇ ਰਾਜ ਲੈਣ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਹੈ।
ਅਲ੍ਪਕਾਲਂ ਜੀਵਿਤਂ ਯਨ੍ਮਨੁष੍ਯੇ ਮਹਾਸ੍ਰਾਵਂ ਨਿਤ੍ਯਦੁਃਖਂ ਚਲਂ ਚ। ਭੂਯਸ਼੍ਚ ਤਦ੍ਯਸ਼ਸੋ ਨਾਨੁਰੂਪਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪਾਪਂ ਪਾਣ੍ਡਵ ਮਾ ਕृਥਾਸ੍ਤ੍ਵਮ੍
ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਥੋੜੀ, ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਅਸਥਿਰ ਤੇ ਜਲਦੀ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਤੇ ਐਸੀ ਸ਼ੋਹਰਤ ਵੀ ਢੰਗ ਦੀ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਪਾਂਡਵ, ਪਾਪ ਨਾ ਕਰ।
ਕਾਮਾ ਮਨੁष੍ਯਂ ਪ੍ਰਸਜਨ੍ਤ ਏਤੇ ਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਯੇ ਵਿਘ੍ਨਮੂਲਂ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰ । ਪੂਰ੍ਵਂ ਨਰਸ੍ਤਾਨ੍ਮਤਿਮਾਨ੍ਪ੍ਰਣਿਘ੍ਨਨ੍ ਲੋਕੇ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਾਂ ਲਭਤੇऽਨਵਦ੍ਯਾਮ੍
ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਇੱਛਾਵਾਂ ਜਕੜ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੇ ਇਹ ਧਰਮ ਦੇ ਰੁਕਾਵਟ ਦਾ ਮੂਲ ਹਨ। ਜੋ ਸਮਝਦਾਰ ਮਨੁੱਖ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਨਿਸ਼ਪੱਖ ਵਡਿਆਈ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਬਨ੍ਧਨੀ ਹ੍ਯਰ੍ਥਤृष੍ਣੇਹ ਪਾਰ੍ਥ ਤਾਮਿਚ੍ਛਤਾਂ ਬਾਧ੍ਯਤੇ ਧਰ੍ਮ ਏਵ। ਧਰ੍ਮਂ ਤੁ ਯਃ ਪ੍ਰਣृਣੀਤੇ ਸ ਬੁਦ੍ਧਃ ਕਾਮੇ ਗृਧ੍ਨੋ ਹੀਯਤੇऽਰ੍ਥਾਨੁਰੋਧਾਤ੍
ਇਥੇ, ਹੇ ਪਾਰਥ, ਧਨ ਦੀ ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਬੰਨ੍ਹ ਲੈਂਦੀ ਹੈ; ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਮ ਵਿਚ ਰੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜੋ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬੁਧੀਮਾਨ ਹੈ; ਜੋ ਸੁਖ ਦੀ ਲਾਲਚ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਨ ਦੀ خاطر ਧਰਮ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਤਾਤ ਮੁਖ੍ਯਂ ਮਹਾਪ੍ਰਤਾਪਃ ਸਵਿਤੇਵ ਭਾਤਿ। ਹੀਨੋ ਹਿ ਧਰ੍ਮੇਣ ਮਹੀਮਪੀਮਾਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਨਰਃ ਸੀਦਤਿ ਪਾਪਬੁਦ੍ਧਿਃ
ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਹ ਧਰਤੀ ਲੈ ਕੇ ਵੀ, ਪਾਪੀ ਮਨ ਨਾਲ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵੇਦੋऽਧੀਤਸ਼੍ਚਰਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਂ ਯਜ੍ਞੈਰਿष੍ਟਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਦਤ੍ਤਮ੍ । ਪਰਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਮਨ੍ਯਮਾਨੇਨ ਭੂਯ ਆਤ੍ਮਾ ਦਤ੍ਤੋ ਵਰ੍षਪੂਗਂ ਸੁਖੇਭ੍ਯਃ
ਵੈਦ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਕਰ ਕੇ, ਯਜਨ ਕਰ ਕੇ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਸੁਖਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੁਖਪ੍ਰਿਯੇ ਸੇਵਮਾਨੋऽਤਿਵੇਲਂ ਯੋਗਾਭ੍ਯਾਸੇ ਯੋ ਨ ਕਰੋਤਿ ਕਰ੍ਮ। ਵਿਤ੍ਤਕ੍ਸ਼ਯੇ ਹੀਨਸੁਖੋऽਤਿਵੇਲਂ ਦੁਃਖਂ ਸ਼ੇਤੇ ਕਾਮਵੇਗਪ੍ਰਣੁਨ੍ਨਃ
ਜੋ ਬਹੁਤ ਵਧੇਰੇ ਸੁਖ ਦੀ ਲਾਲਚ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਯੋਗ ਦੀ ਅਭਿਆਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਧਨ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸੁਖ ਵੀ ਲੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਛਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਪਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਪੁਨਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਾऽਪ੍ਰਸਕ੍ਤੋ ਹਿਤ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਂ ਯਃ ਪ੍ਰਕਰੋਤ੍ਯਧਰ੍ਮਮ੍। ਅਸ਼੍ਰਦ੍ਦਧਤ੍ਪਰਲੋਕਾਯ ਮੂਢੋ ਹਿਤ੍ਵਾ ਦੇਹਂ ਤਪ੍ਯਤੇ ਪ੍ਰੇਤ੍ਯ ਮਨ੍ਦਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਛੱਡ ਕੇ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ, ਅਧਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਰਲੋਕ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਉਹ ਮੂਰਖ ਹੈ; ਦੇਹ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਬੇਵਕੂਫੀ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਨ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਵਿਪ੍ਰਣਾਸ਼ੋऽਸ੍ਤ੍ਯਮੁਤ੍ਰ ਪੁਣ੍ਯਾਨਾਂ ਵਾऽਪ੍ਯਥਵਾ ਪਾਪਕਾਨਾਮ੍ । ਪੂਰ੍ਵਂ ਕਰ੍ਤੁਰ੍ਗਚ੍ਛਤਿ ਪੁਣ੍ਯਪਾਪਂ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤ੍ਵੇਨਮਨੁਯਾਤ੍ਯੇਵ ਕਰ੍ਤਾ
ਇੱਥੇ ਜਾਂ ਪਰਲੋਕ ਵਿਚ, ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮੰਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਜੋ ਕਰਤਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਉਸ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਕਰਤਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਨ੍ਯਾਯੋਪੇਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯੋऽਥ ਦਤ੍ਤਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਪੂਤਂ ਗਨ੍ਧਰਸੋਪਪਨ੍ਨਮ੍ । ਅਨ੍ਵਾਹਾਰ੍ਯੇषੂਤ੍ਤਮਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇषੁ ਤਥਾਰੂਪਂ ਕਰ੍ਮ ਵਿਖ੍ਯਾਯਤੇ ਤੇ
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਿਆਇਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ, ਸੁਗੰਧ ਤੇ ਸੁਆਦ ਵਾਲਾ ਦਾਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਯਜਨਾਂ 'ਤੇ ਦਿੱਤਾ, ਐਸਾ ਤੇਰਾ ਕੰਮ ਸਭ ਨੂੰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਪਾਰ੍ਥ ਕਾਰ੍ਯਂ ਨ ਵੈ ਕਿਂਚਿਤ੍ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਪ੍ਰੇਤ੍ਯ ਕਾਰ੍ਯਮ੍ । ਕृਤਂ ਤ੍ਵਯਾ ਪਾਰਲੋਕ੍ਯਂ ਚ ਕਰ੍ਮ ਪੁਣ੍ਯਂ ਮਹਤ੍ਸਦ੍ਭਿਰਤਿਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਮ੍
ਇੱਥੇ, ਹੇ ਪਾਰਥ, ਕਰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ; ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਜੋ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਪਰਲੋਕ ਲਈ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਧੀਆ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬਹੁਤ ਵਡਿਆਈ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਜਹਾਤਿ ਮृਤ੍ਯੁਂ ਚ ਜਰਾਂ ਭਯਂ ਚ ਨ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪਿਪਾਸੇ ਮਨਸੋऽਪ੍ਰਿਯਾਣਿ। ਨ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਤਤ੍ਰ ਕਿਂਚਿ- ਦਨ੍ਯਤ੍ਰ ਵੈ ਚੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਪ੍ਰੀਣਨਾਦ੍ਧਿ
ਉਥੇ, ਮੌਤ, ਬੁਢਾਪਾ ਤੇ ਡਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉਥੇ ਨਾ ਭੁੱਖ, ਨਾ ਪਿਆਸ, ਨਾ ਮਨ ਦੀ ਤਕਲੀਫ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਥੇ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ, ਸਿਵਾਏ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਸੁਖ ਭੋਗਣ ਦੇ।
ਏਵਂਰੂਪਂ ਕਰ੍ਮਫਲਂ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਮਾਤਾਪਿਤ੍ਰੋਰ੍ਹृਦਯਸ੍ਯਾਪ੍ਰਿਯੇਣ। ਤ੍ਯਜ ਕ੍ਰੋਧਂ ਪਾਣ੍ਡਵ ਹਰ੍षਜਂ ਚ ਲੋਕਾਵੁਭੌ ਮਾ ਪ੍ਰਹਾਸੀਸ਼੍ਚਿਰਾਯਾ
ਕਰਮ ਦਾ ਫਲ ਐਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਦੋਂ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਕ੍ਰੋਧ ਛੱਡ ਦੇ, ਪਾਂਡਵ, ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਖੁਸ਼ੀ ਵੀ; ਦੋਹਾਂ ਸੰਸਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਨਾ ਤਿਆਗ।
ਅਨ੍ਤਂ ਗਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਯਾ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਾ ਸਤ੍ਯਂ ਦਮਂ ਚਾਰ੍ਜਵਮਾਨृਸ਼ਂਸ੍ਯਮ੍ । ਅਸ਼੍ਵਮੇਧਂ ਰਾਜਸੂਯਂ ਤਥੇष੍ਟ੍ਵਾ ਪਾਪਸ੍ਯਾਨ੍ਤਂ ਕਰ੍ਮਣੋ ਮਾ ਪੁਨਰ੍ਗਾਃ
ਜਦੋਂ ਕਰਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਸਚਾਈ, ਦਮ, ਸਾਫ਼ ਦਿਲ ਤੇ ਦਇਆ—ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਤੇ ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨ ਕਰ ਕੇ, ਫਿਰ ਪਾਪੀ ਕੰਮਾਂ ਵੱਲ ਨਾ ਜਾ।
ਤਚ੍ਚੇਦੇਵਂ ਦ੍ਵੇषਰੂਪੇਣ ਪਾਰ੍ਥਾਃ ਕਰਿष੍ਯਧ੍ਵਂ ਕਰ੍ਮ ਪਾਪਂ ਚਿਰਾਯ। ਨਿਵਸਧ੍ਵਂ ਵਰ੍षਪੂਗਾਨ੍ਵਨੇषੁ ਦੁਃਖਂ ਵਾਸਂ ਪਾਣ੍ਡਵਾ ਧਰ੍ਮ ਏਵ
ਜੇ, ਹੇ ਪਾਰਥ, ਤੁਸੀਂ ਵਿਰੋਧ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਰਹੋਗੇ, ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿਚ ਰਹੋ, ਪਾਂਡਵੋ, ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਪਰ ਧਰਮ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਰਹੋ।
ਪ੍ਰਵ੍ਰਜ੍ਯਯਾ ਯਾਤਯਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਸ੍ਤਾ- ਦਾਤ੍ਮਾਧੀਨਂ ਯਦ੍ਬਲਂ ਤੇ ਤਦਾऽਸੀਤ੍। ਨਿਤ੍ਯਂ ਚ ਵਸ਼੍ਯਾਃ ਸਚਿਵਾਸ੍ਤਵੇਮੇ ਜਨਾਰ੍ਦਨੋ ਯੁਯੁਧਾਸ਼੍ਚ ਵੀਰਃ
ਜਦੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਸੀਂ ਵਨਵਾਸ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਤਾਕਤ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਸੀ; ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਹਾਇਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਗਿਆਕਾਰੀ ਰਹੇ—ਜਨਾਰਦਨ ਤੇ ਸ਼ੂਰਾ ਯੁਯੁਧਾਨ।
ਮਤ੍ਸ੍ਯੋ ਰਾਜਾ ਰੁਕ੍ਮਰਥਃ ਸਪੁਤ੍ਰਃ ਪ੍ਰਹਾਰਿਭਿਃ ਸਹਪੁਤ੍ਰੈਰ੍ਵਿਰਾਟਃ। ਰਾਜਾਨਸ੍ਤੇ ਯੇ ਵਿਜਿਤਾਃ ਪੁਰਸ੍ਤਾ- ਤ੍ਤ੍ਵਾਮੇਵ ਤੇ ਸਂਸ਼੍ਰਯੇਯੁਃ ਸਮਸ੍ਤਾਃ
ਮਤਸ੍ਯਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰੁਕਮਰਥ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਤੇ ਵਿਰਾਟ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੇ ਯੋਧਿਆਂ ਨਾਲ — ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕਾ ਹੈਂ, ਹੁਣ ਉਹ ਸਭ ਤੇਰੇ ਪਾਸ ਆ ਕੇ ਆਸਰਾ ਲੈਣਗੇ।
ਮਹਾਸਹਾਯਃ ਪ੍ਰਤਪਨ੍ਬਲਸ੍ਥਃ ਪੁਰਸ੍ਕृਤੋ ਵਾਸੁਦੇਵਾਰ੍ਜੁਨਾਭ੍ਯਾਮ੍। ਵਰਾਨ੍ਹਨਿष੍ਯਨ੍ਦ੍ਵਿषਤੋ ਰਙ੍ਗਮਧ੍ਯੇ ਵ੍ਯਨੇष੍ਯਥਾ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਸ੍ਯ ਦਰ੍ਪਮ੍
ਵੱਡੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ, ਤਾਕਤ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਤੇ ਅਰਜੁਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਤੂੰ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵੇਂਗਾ ਤੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਅਹੰਕਾਰ ਠੰਡਾ ਕਰ ਦੇਵੇਂਗਾ।
ਬਲਂ ਕਸ੍ਮਾਦ੍ਵਰ੍ਧਯਿਤ੍ਵਾ ਪਰਸ੍ਯ ਨਿਜਾਨ੍ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਕਰ੍ਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਸਹਾਯਾਨ੍। ਨਿਰੁष੍ਯ ਕਸ੍ਮਾਦ੍ਵਰ੍षਪੂਗਾਨ੍ਵਨੇषੁ ਯੁਯੁਤ੍ਸਸੇ ਪਾਣ੍ਡਵ ਹੀਨਕਾਲੇ
ਤੂੰ ਵੈਰੀਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵਧਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ? ਜੰਗਲਾਂ ਵਿਚ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਝਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਾਂਡਵ, ਤੂੰ ਐਸੇ ਮਾੜੇ ਵੇਲੇ ਜੰਗ ਕਿਉਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ?
ਅਪ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਵਾ ਪਾਣ੍ਡਵ ਯੁਦ੍ਧ੍ਯਮਾਨੋ- ऽਧਰ੍ਮਜ੍ਞੋ ਵਾ ਭੂਤਿਮਥੋऽਭ੍ਯੁਪੈਤਿ। ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਵਾਨ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਮਾਨੋऽਪਿ ਧਰ੍ਮਂ ਸਂਸ੍ਤਮ੍ਭਾਦ੍ਵਾ ਸੋऽਪਿ ਭੂਤੇਰਪੈਤਿ
ਜੇ ਪਾਂਡਵ ਬਿਨਾ ਸਮਝ ਜਾਂ ਧਰਮ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਲੜੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਨਿੱਤ ਰੋਜੀ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਸਮਝਦਾਰੀ ਨਾਲ ਤੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪਕੜ ਕੇ ਲੜੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਜੇ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੀ ਰੋਜੀ ਗਵਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।