ਮਾਦ੍ਰੀਸੁਤੌ ਚਾਪਿ ਤਥਾऽऽਜਿਮਧ੍ਯੇ ਸਰ੍ਵਾ ਦਿਸ਼ਃ ਸਂਪਤਨ੍ਤੌ ਸ੍ਮਰਨ੍ਤਿ। ਸੇਨਾਂ ਵਰ੍षਨ੍ਤੌ ਸ਼ਗ੍ਵੈਪਰਜਮਂ ਮਹਾਰਥੌ ਸਮਰੇ ਦੁष੍ਪ੍ਰਕਮ੍ਪੌ
ਉਹ ਮਾਦਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜੰਗ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਦੌੜਦੇ ਹੋਏ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਥੀ, ਵੈਰੀ ਫੌਜ 'ਤੇ ਮੀਂਹ ਵਰਗਾ ਵਗਾ ਕੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਮੀਕੁਰ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਜ੍ਞਯਾऽਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੋ
ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੂ, ਤੂੰ ਬੁਧੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ।
ਨ ਕਾਮਾਰ੍ਥਂ ਸਨ੍ਤ੍ਯਜੇਯੁਰ੍ਹਿ ਧਰ੍ਮਂ ਪਾਣ੍ਡੋਃ ਸੁਤਾਃ ਸਰ੍ਵ ਏਵੇਨ੍ਦ੍ਰਕਲ੍ਪਾਃ । ਤ੍ਵਮੇਵੈਤਤ੍ਪ੍ਰਜ੍ਞਯਾऽਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੋ ਸਮੀਕੁਰ੍ਯਾ ਯੇਨ ਸ਼ਰ੍ਮਾਪ੍ਨੁਯੁਸ੍ਤੇ
ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਕਦੇ ਵੀ ਲਾਲਚ ਜਾਂ ਵਾਸਨਾ ਲਈ ਧਰਮ ਨੂੰ ਛੱਡਦੇ ਨਹੀਂ। ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੂ, ਤੂੰ ਹੀ ਬੁਧੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ, ਤਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਸੁਖ ਪਾ ਸਕੋ।
ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਾਃ ਪਾਣ੍ਡਵਾਃ ਸृਞ੍ਜਯਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ਚਾਪ੍ਯਨ੍ਤੇ ਸਨ੍ਨਿਵਿष੍ਟਾ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਃ । ਯਨ੍ਮਾਂ ਬ੍ਰਵੀਦ੍ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰੋ ਨਿਸ਼ਾਯਾ- ਮਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੋ ਵਚਨਂ ਪਿਤਾ ਤੇ
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਲੋਕ, ਪਾਂਡਵ, ਸ੍ਰੰਜਯ ਤੇ ਸਭ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਰਾਜੇ—ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੂ, ਜੋ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਮੈਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ।
ਸਹਾਮਾਤ੍ਯਃ ਸਹਪੁਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਰਾਜਨ੍ ਸਮੇਤ੍ਯ ਤਾਂ ਵਾਚਮਿਮਾਂ ਨਿਬੋਧ
ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਤੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹਿ ਚੁੱਕਾ ਹੈ; ਸੁਣ ਲੈ।
ਸਮਾਗਤਾਃ ਪਾਣ੍ਡਵਾਃ ਸृਞ੍ਜਯਾਸ਼੍ਚ ਜਨਾਰ੍ਦਨੋ ਯੁਯੁਧਾਨੋ ਵਿਰਾਟਃ। ਯਤ੍ਤੇ ਵਾਕ੍ਯਂ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਾਨੁਸ਼ਿष੍ਟਂ ਗਾਵਲ੍ਗਣੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਤਤ੍ਸੂਤਪੁਤ੍ਰ
ਪਾਂਡਵ, ਸ੍ਰੰਜਯ, ਜਨਾਰਦਨ, ਯੁਯੁਧਾਨ ਤੇ ਵਿਰਾਟ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਗਾਵਲਗਣੇ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ ਜੋ ਕੁਝ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਬੋਲ, ਸੂਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ।
ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੁਂ ਚ ਵृਕੋਦਰਂ ਚ ਧਨਞ੍ਜਯਂ ਮਾਦ੍ਰਵਤੀਸੁਤੌ ਚ। ਆਮਨ੍ਤ੍ਰਯੇ ਵਾਸੁਦੇਵਂ ਚ ਸ਼ੌਰਿਂ ਯੁਯੁਧਾਨਂ ਚੇਕਿਤਾਨਂ ਵਿਰਾਟਮ੍
ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੂ, ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ, ਧਨੰਜਯ, ਮਾਦਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਸ਼ੌਰੀ, ਯੁਯੁਧਾਨ, ਚੇਕਿਤਾਨ ਤੇ ਵਿਰਾਟ—ਮੈਂ ਸਭ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਪਞ੍ਚਾਲਾਨਾਮਧਿਪਂ ਚੈਵ ਵृਦ੍ਧਂ ਧृष੍ਟਦ੍ਯੁਮ੍ਨਂ ਪਾਰ੍षਤਂ ਯਾਜ੍ਞਸੇਨਿਮ੍ । ਸਰ੍ਵੇ ਵਾਚਂ ਸ਼ृਣੁਤੇਮਾਂ ਮਦੀਯਾਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਾਂ ਭੂਤਿਮਿਚ੍ਛਨ੍ਕੁਰੂਣਾਮ੍
ਪਾਂਚਾਲਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਰਾਜੇ, ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦਯੁਮਨ, ਪૃਸ਼ਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਯਜਨਸੇਨੀ—ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ, ਜੋ ਮੈਂ ਕੁਰੂਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹ ਕੇ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼ਮਂ ਰਾਜਾ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰੋऽਭਿਨਨ੍ਦ- ਨ੍ਨਯੋਜਯਤ੍ਤ੍ਵਰਮਾਣੋ ਰਥਂ ਮੇ। ਸਭ੍ਰਾਤृਪੁਤ੍ਰਸ੍ਵਜਨਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞ- ਸ੍ਤਦ੍ਰੋਚਤਾਂ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨਾਂ ਸ਼ਮੋऽਸ੍ਤੁ
ਰਾਜਾ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜਲਦੀ ਮੇਰਾ ਰਥ ਭੇਜਿਆ। ਆਪਣੇ ਭਰਾ, ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਸਵਜਨਾਂ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਪਾਂਡਵਾਂ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ—ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਵੇ।
ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਧਰ੍ਮੈਃ ਸਮੁਪੇਤਾਸ੍ਤੁ ਪਾਰ੍ਥਾਃ ਸਂਸ੍ਥਾਨੇਨ ਮਾਰ੍ਦਨੇਵਾਰ੍ਜਵੇਨ। ਜਾਤਾਃ ਕੁਲੇ ਹ੍ਯਨृਸ਼ਂਸਾ ਵਦਾਨ੍ਯਾ ਹੀਨਿषੇਵਾਃ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਨਿਸ਼੍ਚਯਜ੍ਞਾਃ
ਪਾਰਥਾ ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਨਾਲ ਪਰਪੂਰਨ ਹਨ—ਸਥਿਰਤਾ, ਨਰਮੀ, ਸਚਾਈ। ਵਧੀਆ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਦਇਆਲੂ ਤੇ ਦਾਨੀ ਹਨ, ਮੰਦ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਚਲ ਹਨ।
ਨ ਯੁਜ੍ਯਤੇ ਕਰ੍ਮ ਯੁष੍ਮਾਸੁ ਹੀਨਂ ਸਤ੍ਵਂ ਹਿ ਵਸ੍ਤਾਦृਸ਼ਂ ਭੀਮਸੇਨਾਃ । ਉਦ੍ਭਾਸਤੇ ਹ੍ਯਞ੍ਜਨਬਿਨ੍ਦੁਵਤ੍ਤ- ਚ੍ਛੁਭ੍ਰੇ ਵਸ੍ਤ੍ਰੇ ਯਦ੍ਭਵੇਤ੍ਕਿਲ੍ਬਿषਂ ਵਃ
ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮੰਦ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ; ਭੀਮਸੇਨ, ਤੁਹਾਡਾ ਸੁਭਾਵ ਜਿਵੇਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਉਹੀ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦਾਗ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਾਫ ਚਿੱਟੇ ਕਪੜੇ 'ਤੇ ਕਾਲੇ ਧੱਬੇ ਵਾਂਗ ਦਿਸੇਗਾ।
ਸਰ੍ਵਕ੍ਸ਼ਯੋ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਯਤ੍ਰ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਃ ਪਾਪੋਦਯੋ ਭਾਵਸਂਸ੍ਥਃ ਕੁਰੂਣਾਮ੍। ਕਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਰ੍ਯਾਞ੍ਜਾਤੁ ਕਰ੍ਮ ਪ੍ਰਜਾਨਨ੍ ਪਰਾਜਯੋ ਯਤ੍ਰ ਸਮੋ ਜਯਸ਼੍ਚ
ਜਿੱਥੇ ਪੂਰਾ ਨਾਸ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਮੰਦਤਾ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਕੌਣ ਜਾਣ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ, ਜਿੱਥੇ ਹਾਰ ਤੇ ਜਿੱਤ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ?
ਤੇ ਵੈ ਧਨ੍ਯਾ ਯੈਃ ਕृਤਂ ਜ੍ਞਾਤਿਕਾਰ੍ਯਂ ਤੇ ਵੈ ਪੁਤ੍ਰਾਃ ਸੁਹृਦੋ ਬਾਨ੍ਧਵਾਸ਼੍ਚ। ਉਪਕ੍ਰੁष੍ਟਂ ਜੀਵਿਤਂ ਸਨ੍ਤ੍ਯਜੇਯੁ- ਰ੍ਯਤਃ ਕੁਰੂਣਾਂ ਨਿਯਤੋ ਵੈ ਭਵਃ ਸ੍ਯਾਤ੍
ਉਹੀ ਸਾਭਾਗੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ; ਉਹੀ ਸੱਚੇ ਪੁੱਤਰ, ਦੋਸਤ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹਨ। ਐਸੇ ਲੋਕ, ਜੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਮਲਿਨ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਂਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੁਰੂਆਂ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਪੱਕੀ ਹੈ।
ਤੇ ਚੇਤ੍ਕੁਰੂਨਨੁਸ਼ਿष੍ਯਾਥ ਪਾਰ੍ਥਾ ਨਿਰ੍ਣੀਯ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਦ੍ਵਿषਤੋ ਨਿਗृਹ੍ਯ। ਸਮਂ ਵਸ੍ਤਜ੍ਜੀਵਿਤਂ ਮृਤ੍ਯੁਨ ਸ੍ਯਾ- ਦ੍ਯਜ੍ਜੀਵਧ੍ਵਂ ਜ੍ਞਾਤਿਵਧੇਨ ਸਾਧੁ
ਜੇ ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਪਾਰਥੋ, ਕੁਰੂਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹੋ, ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾ ਕੇ, ਫਿਰ ਤੁਹਾਡੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਮੌਤ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋਵੇ; ਕਿਉਂਕਿ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਜੀਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।
ਕੋ ਹ੍ਯੇਵ ਯੁष੍ਮਾਨ੍ਸਹ ਕੇਸ਼ਵੇਨ ਸਚੇਕਿਤਾਨਾਨ੍ਪਾਰ੍षਤਬਾਹੁਗੁਪ੍ਤਾਨ੍। ਸਸਾਤ੍ਯਕੀਨ੍ਵਿषਹੇਤ ਪ੍ਰਜੇਤੁਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾऽਪਿ ਦੇਵਾਨ੍ਸਚਿਵਾਨ੍ਸਹੇਨ੍ਦ੍ਰਾਨ੍
ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਨਾਲ, ਚੇਕਿਤਾਨ, ਪ੍ਰਿਸ਼ਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਸਾਟਯਕੀ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਸਕਦਾ ਹੈ—even ਜੇ ਦੇਵਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਤੇ ਇੰਦਰ ਵੀ ਮਿਲ ਜਾਣ?
ਕੋ ਵਾ ਕੁਰੂਨ੍ਦ੍ਰੋਣਭੀष੍ਮਾਭਿਗੁਪ੍ਤਾ- ਨਸ਼੍ਵਤ੍ਥਾਮ੍ਨਾ ਸ਼ਲ੍ਯਕृਪਾਦਿਭਿਸ਼੍ਚ। ਰਣੇ ਵਿਜੇਤੁਂ ਵਿषਹੇਤ ਰਾਜਨ੍ ਰਾਧੇਯਗੁਪ੍ਤਾਨ੍ਸਹ ਭੂਮਿਪਾਲੈਃ
ਕੌਣ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕੁਰੂਆਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਦ੍ਰੋਣ ਤੇ ਭੀਸ਼ਮ, ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ, ਸ਼ਲਯ, ਕ੍ਰਿਪਾ ਆਦਿ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਤੇ ਰਾਧੇਯ ਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ, ਜਿੱਤ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਮਹਦ੍ਬਲਂ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞਃ ਕੋ ਵੈ ਸ਼ਕ੍ਤੋ ਹਨ੍ਤੁਮਕ੍ਸ਼ੀਯਮਾਣਃ । ਸੋऽਹਂ ਜਯੇ ਚੈਵ ਪਰਾਜਯੇ ਚ ਨਿਃਸ਼੍ਰੇਯਸਂ ਨਾਧਿਗਚ੍ਛਾਮਿ ਕਿਂਚਿਤ੍
ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਹੋਏ ਬਿਨਾਂ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਜਿੱਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਹਾਰ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਕੋਈ ਉੱਤਮ ਭਲਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦਾ।
ਕਥਂ ਹਿ ਨੀਚਾ ਇਵ ਦੌष੍ਕੁਲੇਯਾ ਨਿਰ੍ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਂ ਕਰ੍ਮ ਕੁਰ੍ਯੁਸ਼੍ਚ ਪਾਰ੍ਥਾਃ । ਸੋऽਹਂ ਪ੍ਰਸਾਦ੍ਯ ਪ੍ਰਣਤੋ ਵਾਸੁਦੇਵਂ ਪਞ੍ਚਾਲਾਨਾਮਧਿਪਂ ਚੈਵ ਵृਦ੍ਧਮ੍
ਪਾਰਥ ਕਿਵੇਂ, ਜਿਵੇਂ ਨੀਚ ਜਾਂ ਅਔਲਾਦ, ਧਰਮ ਤੇ ਉਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਵੱਜੀ ਹੋਈ ਕਰਤੂਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਤੇ ਪੰਚਾਲਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਮਨਾਉਂਦਾ ਤੇ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ ਸ਼ਰਣਂ ਵਃ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯੇ ਕਥਂ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕੁਰੁਸृਞ੍ਜਯਾਨਾਮ੍। ਨ ਹ੍ਯੇਵਮੇਵਂ ਵਚਨਂ ਵਾਸੁਦੇਵੋ ਧਨਞ੍ਜਯੋ ਵਾ ਜਾਤੁ ਕਿਂਚਿਨ੍ਨ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍
ਮੈਂ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਤੁਹਾਡੇ ਅੱਗੇ ਆਸਰਾ ਲੈਦਾ ਹਾਂ। ਕਿਵੇਂ ਕੁਰੂਆਂ ਤੇ ਸ੍ਰੰਜਯਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ? ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਸੁਦੇਵ ਜਾਂ ਧਨੰਜਯ ਕਦੇ ਵੀ ਹੋਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਨਾ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕਰਦੇ।
ਪ੍ਰਣਾਨ੍ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਯਾਚਮਾਨਃ ਕੁਤੋऽਨ੍ਯ- ਦੇਤਦ੍ਵਿਦ੍ਵਨ੍ਸਾਧਨਾਰ੍ਥਂ ਬ੍ਰਵੀਮਿ । ਏਤਦ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਭੀष੍ਮਪੁਰੋਗਮਸ੍ਯ ਮਤਂ ਯਦ੍ਵਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਰਿਹੋਤ੍ਤਮਾ ਸ੍ਯਾਤ੍
ਜੋ ਮਾਫੀ ਮੰਗਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ, ਮੈਂ ਇਹ ਗੱਲ ਮਿਲਾਪ ਲਈ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਇਹ ਰਾਜੇ ਦੀ ਰਾਏ ਹੈ, ਭੀਸ਼ਮ ਆਗੂ ਹੈ, ਕਿ ਇੱਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਕਾਂ ਨੁ ਵਾਚਂ ਸਞ੍ਜਯ ਮੇ ਸ਼ृਣੋषਿ। ਯੁਦ੍ਧੈषਿਣੀਂ ਯੇਨ ਯੁਦ੍ਧਾਦ੍ਬਿਭੇषਿ । ਅਯੁਦ੍ਧਂ ਵੈ ਤਾਤ ਯੁਦ੍ਧਾਦ੍ਗਰੀਯਃ ਕਸ੍ਤਲ੍ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਜਾਤੁ ਯੁਦ੍ਧ੍ਯੇਤ ਸੂਤ
ਹੇ ਸੰਜਯ, ਮੇਰੀ ਕਿਹੜੀ ਗੱਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈਂ? ਉਹ ਗੱਲਾਂ ਜੋ ਯੁੱਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹੈਂ। ਯੁੱਧ ਨਾ ਕਰਨਾ, ਪੁੱਤ, ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਹ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਕਦੇ ਯੁੱਧ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ, ਹੇ ਰਥੀ।
ਅਕੁਰ੍ਵਤਸ਼੍ਚੇਤ੍ਪੁਰੁषਸ੍ਯ ਸਞ੍ਜਯ ਸਿਦ੍ਧ੍ਯੇਤ੍ਸਙ੍ਕਲ੍ਪੋ ਮਨਸਾ ਯਂ ਯਮਿਚ੍ਛੇਤ੍। ਨ ਕਰ੍ਮ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਵਿਦਿਤਂ ਮਮੈਤ- ਦਨ੍ਯਤ੍ਰ ਯੁਦ੍ਧਾਦ੍ਬਹੁ ਯਲ੍ਲਘੀਯਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਹੇ ਸੰਜਯ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕੋਈ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਮੇਰੇ ਜਾਣਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜੋ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ ਹਲਕਾ ਹੈ।
ਕੁਤੋ ਯੁਦ੍ਧਂ ਜਾਤੁ ਨਰੋऽਵਗਚ੍ਛੇ- ਤ੍ਕੋ ਦੇਵਸ਼ਪ੍ਤੋ ਹਿ ਵृਣੀਤ ਯੁਦ੍ਧਮ੍। ਸੁਖੈषਿਣਃ ਕਰ੍ਮ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਪਾਰ੍ਥਾ ਧਰ੍ਮਾਦਹੀਨਂ ਯਚ੍ਚ ਲੋਕਸ੍ਯ ਪਥ੍ਯਮ੍
ਕਿਵੇਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਸਮਝ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਕੌਣ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਾਪਿਆ ਹੋਇਆ, ਯੁੱਧ ਚੁਣੇਗਾ? ਪਾਰਥ ਸੁਖ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵੱਜਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਸਤਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮੋਦਯਂ ਸੁਖਮਾਸ਼ਂਸਮਾਨਾਃ ਕृਚ੍ਛ੍ਰੋਪਾਯਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ ਕਰ੍ਮ ਦੁਃਖਮ੍। ਸੁਖਂ ਪ੍ਰੇਪ੍ਸੁਰ੍ਵਿਜਿਘਾਂਸੁਸ਼੍ਚ ਦੁਃਖਂ ਕਰ੍ਮਾਰਭੇਦ੍ਯਚ੍ਚ ਧਰ੍ਮਾਨਪੇਤਮ੍
ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਉਤਪਨ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸੁਖ ਦੀ ਆਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮੁਸ਼ਕਲ ਰਾਹੀਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਦੁੱਖ ਹੈ। ਜੋ ਸੁਖ ਚਾਹੁੰਦੇ ਤੇ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ, ਉਹ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵੱਜਾ ਨਹੀਂ।
ਕ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਪ੍ਰੀਤਿਵਸ਼ਾਨੁਰਾਨਾਂ ਕਰ੍ਮਾਭਿਜ੍ਞਃ ਸ੍ਵਸ਼ਰੀਰਂ ਦੁਨੋਤਿ। ਯਯਾ ਪ੍ਰਮੁਕ੍ਤੋ ਨ ਕਰੋਤਿ ਦੁਃਖਂ ਤृष੍ਣਾਂ ਤ੍ਯਜੇਤ੍ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਦਪੇਤਾਮ੍
ਕੌਣ, ਜੋ ਕਰਤੂਤਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ? ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਉਹ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਉਹ ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵੱਜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਸਹਾਸ੍ਮਾਭਿਰ੍ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞਃ
ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜਾ ਹੈ।
ਕਥਂ ਤ੍ਵਸ੍ਮਾਨ੍ਸਂਪ੍ਰਣੁਦੇਤ੍ਕੁਰੁਭ੍ਯਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕਿਵੇਂ ਉਕਸਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਅਤ੍ਰੈਵ ਸ੍ਯਾਦਵੁਧਸ੍ਯੈਵ ਕਾਮਃ। ਪ੍ਰਾਯਃ ਸ਼ਰੀਰੇ ਹृਦਯਂ ਦੁਨੋਤਿ
ਇੱਥੇ ਹੀ, ਹਥਿਆਰ ਰਹਿਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਉਤਪਨ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ; ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ, ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਦਿਲ ਦੁੱਖਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਯਂ ਰਾਜਾ ਵਿषਮਸ੍ਥਃ ਪਰੇषੁ ਸਾਮਰ੍ਥ੍ਯਮਨ੍ਵਿਚ੍ਛਤਿ ਤਨ੍ਨ ਸਾਧੁ। ਯਥਾऽऽਤ੍ਮਨਃ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਵृਤ੍ਤਮੇਵ ਤਥਾ ਪਰੇਤਾਮਪਿ ਸੋऽਭ੍ਯੁਪੈਤਿ
ਰਾਜਾ ਆਪ, ਹੋਰਾਂ ਵਿਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵਿਚ ਪਿਆ, ਤਾਕਤ ਲੱਭਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ। ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਕਰਤੂਤ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਵੀ ਕਰਤੂਤ ਨੂੰ ਪੜਦਾ ਹੈ।
ਆਸਨ੍ਨਮਗ੍ਨਿਂ ਤੁ ਨਿਦਾਘਕਾਲੇ ਗਮ੍ਭੀਰਕਕ੍ਸ਼ੇ ਗਹਨੇ ਵਿਸृਜ੍ਯ। ਯਥਾ ਵਿਵृਦ੍ਧਂ ਵਾਯੁਵਸ਼ੇਨ ਸ਼ੋਚੇ- ਤ੍ਕ੍ਸ਼ੇਮਂ ਮੁਮੁਕ੍ਸ਼ੁਃ ਸ਼ਿਸ਼ਿਰਵ੍ਯਪਾਯੇ
ਜਿਵੇਂ ਗਰਮੀ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਅੱਗ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਗਹਿਰੀ ਥਾਂ ਛੱਡ ਕੇ, ਜਦ ਵਾਯੂ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਠੰਡੀ ਰੁੱਤ ਦੇ ਜਾਣ ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।