ਸ੍ਪृष੍ਟਵਨ੍ਤਂ ਸ਼ਰੀਰਂ ਮਾਂ ਸ਼ਵਵਾਹਮਿਵਾਸ਼ੁਚਿਮ੍। ਕਥਂ ਵਾ ਵ੍ਯਵਹਾਰ੍ਯਂ ਵੈ ਕੁਰ੍ਵੀਥਾਸ੍ਤ੍ਵਂ ਬृਹਨ੍ਨਲੇ
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੈਲ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਲਾਸ਼ਾਂ ਵਾਲਾ, ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਛੂਹ ਕੇ ਕਿਵੇਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵਪਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈਂ, ਬ੍ਰਿਹਨ੍ਨਲਾ?
ਤਮੁਵਾਚ ਤਤਃ ਸ਼ੂਰਃ ਪਾਰ੍ਥਂ ਪਰਪੁਂਰਜਯਃ। ਦਾਯਾਦਂ ਸਰ੍ਵਮਤ੍ਸ੍ਯਾਨਾਂ ਕੁਲੇ ਜਾਤਂ ਵਿਸ਼ਾਰਦਮ੍
ਉਸ ਸਮੇਂ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਨੇ ਪਾਰਥ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਮਤਸਿਆ ਰਾਜ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਾਰਸ, ਰਾਜਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜੰਮਿਆ, ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਸਮਝਦਾਰ।'
ਜਾਨਾਮਿ ਤ੍ਵਾਂ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਸ਼ੁਭਂ ਜਾਤ੍ਯਾ ਕੁਲੇਨ ਚ । ਕਥਂ ਨੁ ਪਾਪਕਂ ਕਰ੍ਮ ਬ੍ਰੂਯਾਂ ਤ੍ਵਾऽਹਂ ਪਰਨ੍ਤਪ
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਵੱਡੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ, ਚੰਗੀ ਜਾਤ ਤੇ ਕੁਲ ਦੇ। ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਤੈਨੂੰ ਕੋਈ ਪਾਪ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਕਰਣ ਲਈ ਆਖ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੇ?
ਵ੍ਯਵਹਾਰ੍ਯਸ਼੍ਚ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸ਼ੁਦ੍ਧਸ਼੍ਚੈਵ ਭਵਿष੍ਯਸਿ । ਧਨੂਂष੍ਯੇਤਾਨਿ ਮਾ ਭੈਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸ਼ਰੀਰਂ ਨਾਤ੍ਰ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਵਪਾਰ ਲਈ ਯੋਗ ਹੋਵੇਂਗਾ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਵੀ। ਇਹ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਡਰ ਨਾ ਕਰ; ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਸਰੀਰ ਨਹੀਂ।
ਦਾਯਾਦਂ ਮਤ੍ਸ੍ਯਰਾਜਸ੍ਯ ਕੁਲੇ ਜਾਤਂ ਮਨਸ੍ਵਿਨਮ੍ । ਕਥਂ ਵਾ ਨਨ੍ਦਿਤਂ ਕਰ੍ਮ ਕਾਰਯੇ ਤ੍ਵਾਂ ਨृਪਾਤ੍ਮਜ
ਮਤਸਿਆ ਰਾਜ ਦੇ ਵਾਰਸ, ਰਾਜਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜੰਮਿਆ ਤੇ ਚੰਗੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕੋਈ ਖੁਸ਼ੀ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਕਰਵਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ?
ਏਵਮੁਕ੍ਤਃ ਸ ਪਾਰ੍ਥੇਨ ਰਥਾਤ੍ਪ੍ਰਸ੍ਕਨ੍ਦ੍ਯ ਕੁਣ੍ਡਲੀ। ਆਰੁਰੋਹ ਸ਼ਮੀਵृਕ੍ਸ਼ਂ ਵੈਰਾਟਿਰਵਸ਼ਸ੍ਤਦਾ
ਪਾਰਥ ਵਲੋਂ ਇਹ ਕਹੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਕੁੰਡਲਾਂ ਵਾਲਾ ਰਥ ਤੋਂ ਉਤਰਿਆ ਅਤੇ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਕੇ ਸ਼ਮੀ ਦੇ ਰੁੱਖ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ, ਵਿਰਾਟ ਰਾਜਾ।
ਤਮਨ੍ਵਸ਼ਾਸਚ੍ਛਤ੍ਰੁਘ੍ਨੋ ਰਥੇ ਤਿष੍ਠਨ੍ਧਨਞ੍ਜਯਃ । ਅਵਰੋਪਯ ਵृਕ੍ਸ਼ਾਗ੍ਰਾਦ੍ਧਨੂਂष੍ਯੇਤਾਨਿ ਮਾਚਿਰਮ੍
ਰਥ 'ਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ ਧਨੰਜਯ, ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ: 'ਰੁੱਖ ਦੇ ਚੋਟੀ ਤੋਂ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਉਤਾਰ ਲਿਆ।'
ਸੋਪਹृਤ੍ਯ ਮਹਾਰ੍ਹਾਣਿ ਧਨੂਂषਿ ਪृਥੁਵਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍ । ਪਰਿਵੇष੍ਟਨਪਤ੍ਰਾਣਿ ਵਿਮੁਚ੍ਯ ਸਮੁਪਾਨਯਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਸੀਨੇ ਵਾਲੇ ਸ਼ੂਰਵੀਆਂ ਦੇ ਮਹਿੰਗੇ ਧਨੁਸ਼ ਉਤਾਰ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਪੇਟੇ ਹੋਏ ਪੱਤਰ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ, ਪੇਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।
ਪਰਿਵੇष੍ਟਨਮੇਤੇषਾਂ ਸਰ੍ਵਂ ਮੁਞ੍ਚਸ੍ਵ ਮਾਚਿਰਮ੍ । ਤੇषਾਂ ਸਂਨਹਨੀਯਾਨਿ ਪਰਿਮੁਚ੍ਯ ਪਰਨ੍ਤਪਃ। ਅਪਸ਼੍ਯਤ੍ਤਤ੍ਰ ਗਾਣ੍ਡੀਵਂ ਚਤੁਰ੍ਭਿਰਪਰੈਃ ਸਹ
ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲਪੇਟੇ ਹੋਏ ਪੱਤਰ ਜਲਦੀ ਖੋਲ੍ਹ। ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਪੇਟੇ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ, ਉੱਥੇ ਗਾਂਡੀਵ ਤੇ ਹੋਰ ਚਾਰ ਧਨੁਸ਼ ਵੇਖੇ।
ਤੇषਾਂ ਵਿਮੁਚ੍ਯਮਾਨਾਨਾਂ ਧਨੁषਾਮਰ੍ਕਵਰ੍ਚਸਾਮ੍। ਵਿਨਿਸ਼੍ਚੇਰੁਃ ਪ੍ਰਭਾ ਦਿਵ੍ਯਾ ਗ੍ਰਹਾਣਾਮੁਦਯੇष੍ਵਿਵ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਮਰਾਂ ਵਾਂਗ ਰੌਸ਼ਨ ਧਨੁਸ਼ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਚਮਕਦਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਿਕਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਉਗਣ ਸਮੇਂ।
ਸ ਤੇषਾਂ ਰੂਪਮਾਲੇਕ੍ਯ ਭੋਗਿਨਾਮਿਵ ਦृਮ੍ਭਤਾਮ੍ । ਹृष੍ਟਰੋਮਾ ਭਯੋਦ੍ਵਿਗ੍ਰਃ ਪ੍ਰਵੇਪਿਤਤਨੁਸ੍ਤਦਾ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਤੇ ਸ਼ਾਨ ਦੇਖ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਉਸ ਦੇ ਵਾਲ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ, ਡਰ ਨਾਲ ਥਰ-ਥਰ ਕੰਪਦਾ ਹੋਇਆ।
ਅਰ੍ਜੁਨੇਨ ਸਮਾਸ਼੍ਵਸ੍ਤਃ ਕਿਂਚਿਦ੍ਧृष੍ਟੋ ਨृਪਾਤ੍ਮਜਃ। ਤੇषਾਂ ਸਂਦਰ੍ਸ਼ਨਾਭ੍ਯਾਸਂ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਭ੍ਯਾਸਂ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ ।। 58
ਅਰਜੁਨ ਵਲੋਂ ਹੌਸਲਾ ਮਿਲਣ 'ਤੇ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਕੁਝ ਹਿੰਮਤ ਵਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਤੇ ਛੂਹਣ ਦੀ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਆਮੀਲ੍ਯ ਪੁਨਰੁਨ੍ਮੀਲ੍ਯ ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਕਾਰ ਸਃ। ਸਮ੍ਯਗ੍ਘੁਣ੍ਟਸ੍ਤਦਾऽऽਸ਼੍ਵਸ੍ਤਃ ਕ੍ਸ਼ਣੇਨ ਸਮਪਦ੍ਯਤ ।। 59
ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਕੇ, ਫਿਰ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ, ਛੂਹ ਕੇ, ਫਿਰ ਹਟ ਕੇ, ਇਹ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ; ਫਿਰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਿਖਾਇਆ ਤੇ ਹੌਸਲਾ ਮਿਲਿਆ, ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸਂਸ੍ਪृਸ਼੍ਯ ਤਾਨਿ ਚਾਪਾਨਿ ਭਾਨੁਮਨ੍ਤਿ ਬृਹਨ੍ਤਿ ਚ। ਵੈਰਾਟਿਰਰ੍ਜੁਨਂ ਰਾਜਨ੍ਨਿਦਂ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।। 60
ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਵੱਡੇ ਧਨੁਸ਼ ਛੂਹ ਕੇ, ਵਿਰਾਟ ਰਾਜਾ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਅਰਜੁਨ, ਇਹ ਕੀ ਹੈ?'
ਸਾਰਥੇ ਕਿਮਿਦਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਨਾਗੋ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਧਨੁਃ। ਸੌਵਰ੍ਣਾਨ੍ਯਤ੍ਰ ਪਦ੍ਮਾਨਿ ਸ਼ਤਪਤ੍ਰਾਣਿ ਭਾਗਸ਼ਃ । ਕੁਸ਼ਾਗ੍ਨਿਪ੍ਰਤਿਤਪ੍ਤਾਨਿ ਭਾਨੁਮਨ੍ਤਿ ਬृਹਨ੍ਤਿ ਚ
ਸਾਰਥੀ, ਇਹ ਕੀ ਹੈ, ਇਹ ਦਿਵਿਆ ਚੀਜ਼—ਹਾਥੀ ਹੈ ਜਾਂ ਧਨੁਸ਼? ਇੱਥੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਮਲ ਹਨ, ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੌ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਕੁਸ਼ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਤਪੇ ਹੋਏ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਵੱਡੇ।
ਬਿਨ੍ਦਵਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਸੌਵਰ੍ਣਾ ਮਣਿਪ੍ਰੋਤਾਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ। ਸ਼ਸ਼ਿਸੂਰ੍ਯਪ੍ਰਭਾਃ ਪृष੍ਠੇ ਭਾਨ੍ਤਿ ਰੁਕ੍ਮਪਰਿष੍ਕृਤਾਃ
ਇੱਥੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਹਨ, ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਮਣੀਆਂ ਨਾਲ ਗੁੰਥੀਆਂ; ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ।
ਪੁष੍ਪਾਣ੍ਯਤ੍ਰ ਸੁਵਰ੍ਣਾਨਿ ਸ਼ਤਪਤ੍ਰਾਣਿ ਭਾਗਸ਼ਃ । ਵਿਸ੍ਮਾਪਨੀਯਰੂਪਂ ਚ ਭੀਮਂ ਭੀਮਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਇਥੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਫੁੱਲ ਹਨ, ਸੈਂਕੜੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲੇ ਕਮਲ ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰੂਪ-ਸੋਭਾ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਡਰਾਉਣੀ ਤੇ ਅਦਭੁਤ ਹੈ।
ਨੀਲੋਤ੍ਪਲਨਿਭਂ ਕਸ੍ਯ ਸ਼ਾਤਕੁਮ੍ਭਪਰਿष੍ਕृਤਮ੍। ऋषਭਾ ਯਸ੍ਯ ਸੌਵਰ੍ਣਾਃ ਪृष੍ਠੇ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਸ਼ृਙ੍ਗਿਣਃ
ਇਹ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ? ਇਸ ਦੀ ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਾਂਡ, ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਖੜੇ ਹਨ।
ਤਾਲਪ੍ਰਮਾਣਂ ਕਸ੍ਯੇਦਂ ਮਣਿਰੁਕ੍ਮਵਿਭੂषਿਤਮ੍ ਹਾਟਕਸ੍ਯ ਸੁਵਰ੍ਣਸ੍ਯ ਯਸ੍ਮਿਞ੍ਸ਼ਾਖਾਮृਗਾ ਦਸ਼
ਇਹ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਲਮ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵਰਗਾ ਵੱਡਾ, ਮਣੀਆਂ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਦਸ ਸੋਨੇ ਦੇ ਡਾਲੀ-ਹਿਰਣ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ?
ਦੁਰਾਨਮਂ ਮਹਾਦੀਰ੍ਘਂ ਸੁਰੂਪਂ ਦੁष੍ਪ੍ਰਧਰ੍षਣਮ੍ । ਕਸ੍ਯੇਦਮੀਦृਸ਼ਂ ਚਿਤ੍ਰਂ ਧਨੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਚ ਦਂਸ਼ਿਤਾਃ
ਇਹ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਤੱਕ ਵੱਜਣ ਵਾਲਾ, ਸੁੰਦਰ, ਅਟੱਲ ਤੇ ਅਦਭੁਤ ਧਨੁ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਤੀਰ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦੇ ਹਨ?
ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਵਿਮਲਾਭਾਸਃ ਸੁਰੂਪਾਃ ਸੁਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ । ਹਂਸਾਃ ਪृष੍ਠਂ ਸ਼੍ਰਿਤਾ ਯਸ੍ਯ ਕੁਸ਼ਾਗ੍ਨਿਪ੍ਰਤਿਮਾਰ੍ਚਿषਃ । ਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਗਾਣ੍ਡੀਵਸਦृਸ਼ਂ ਕਸ੍ਯੇਦਂ ਸਾਰਥੇ ਧਨੁਃ
ਇਹ ਧਨੁ, ਹੇ ਰਥ-ਚਾਲਕ, ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਸੋਹਣਾ ਤੇ ਸਾਫ਼-ਦਿੱਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਇਸ ਦੀ ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਹੰਸ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੌ ਕੁਸ਼ਾ-ਅੱਗ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਧਨੁ ਸ਼ਾਰੰਗ ਤੇ ਗਾਂਡੀਵ ਵਰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ — ਇਹ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਹੈ?
ਚਤੁਰ੍ਤਂ ਕਾਞ੍ਚਨਵਪੁਰ੍ਭਾਤਿ ਵਿਦ੍ਯੁਦ੍ਗਣੋਪਮਮ੍। ਨੀਲੋਪਲਿਪ੍ਤਮਚ੍ਛਿਦਂ ਜਾਤਰੂਪਮਯਂ ਧਨੁਃ । ਮਤ੍ਸ੍ਯਸ਼੍ਚਾਸ੍ਯ ਹਿਰਣ੍ਯਸ੍ਯ ਪृष੍ਠੇ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਦਂਸ਼ਿਤਾਃ
ਚੌਥਾ ਧਨੁ ਸੋਨੇ ਦੀ ਦੇਹ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਗੁੱਛੇ ਵਰਗਾ; ਇਹ ਨੀਲੇ ਰੰਗ ਨਾਲ ਲਪੇਟਿਆ, ਅਟੁੱਟ ਤੇ ਖ਼ਾਲਿਸ ਸੋਨੇ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹਨ।
ਸ਼ਕ੍ਰਚਾਪੋਪਮਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਕਸ੍ਯੇਦਂ ਸਾਰਥੇ ਧਨੁਃ। ਉਚ੍ਛ੍ਰਿਤਂ ਫਣਿਵਦ੍ਦਿਵ੍ਯਂ ਸਾਰਵਤ੍ਤ੍ਵਾਦ੍ਦੁਰਾਨਮਮ੍
ਹੇ ਰਥ-ਚਾਲਕ, ਇਹ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੰਦਰ ਦੇ ਧਨੁ ਵਰਗਾ, ਉੱਚਾ ਉਠਿਆ ਹੋਇਆ, ਸੱਪ ਦੀ ਫਣ ਵਾਂਗ, ਲੰਮਾ ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੈ?
ਸਹਸ੍ਰਗੋਧਾਃ ਸੌਵਰ੍ਣਾ ਦ੍ਵੀਪਿਨਸ਼੍ਚ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ । ਬਰ੍ਹਿਣਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਸੌਵਰ੍ਣਾਃ ਸ਼ਤਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਭੂषਿਤਾਃ। ਜਾਮ੍ਬੂਨਦਵਿਚਿਤ੍ਰਾਙ੍ਗਂ ਕਸ੍ਯੇਦਂ ਪਞ੍ਚਮਂ ਧਨੁਃ
ਇਥੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਗੋਧੀਆਂ ਤੇ ਚੌਦਾਂ ਚੀਤੇ ਹਨ; ਸੋਨੇ ਦੇ ਮੋਰ, ਸੈਂਕੜੇ ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਹੋਏ, ਤੇ ਇਹ ਪੰਜਵਾਂ ਧਨੁ, ਜੰਬੂਨਾਦ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਅਦਭੁਤ ਬਣਿਆ — ਇਹ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਹੈ?
ਕਸ੍ਯੇਮੇ ਕ੍ਸ਼ੁਰਨਾਰਾਚਾਃ ਸਹਸ੍ਰਂ ਲੋਮਵਾਪਿਨਃ। ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਾਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਤੁਣ੍ਡਾਗ੍ਰਾ ਉਪਾਸਙ੍ਗੇ ਹਿਰਣ੍ਮਯੇ
ਇਹ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਸਾਈ ਦੀ ਛੁਰੀ ਵਰਗੇ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਬਾਲ ਕੱਟਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਤੂਣ 'ਚ ਰੱਖੇ ਹੋਏ?
ਹਾਰਿਦ੍ਰਵਰ੍ਣਾਃ ਕਸ੍ਯੇਮੇ ਸ਼ਿਤਾ ਪਞ੍ਚਸ਼ਤਂ ਸ਼ਰਾਃ। ਆਸ਼ੀਵਿषਸਮਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਃ ਸ਼ਿਤਾਸ਼੍ਚਾਜਿਂਹਗਾ ਦृਢਾਃ
ਇਹ ਪੰਜ ਸੌ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ, ਤੇਜ਼ ਤੇ ਸਿੱਧੇ-ਉੱਡਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੀਰ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਛੂਹਾ ਜ਼ਹਰੀਲੇ ਸੱਪ ਵਰਗਾ ਹੈ?
ਵਿਪਾਠਾਃ ਪृਥਵਃ ਕਸ੍ਯ ਗृਧ੍ਰਪਤ੍ਰਾਰ੍ਧਵਾਜਿਤਾਃ। ਵਰਾਹਕਰ੍ਣਾਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਾਗ੍ਰਾਃ ਕਸ੍ਯੇਮੇ ਰੁਚਿਰਾਃ ਸ਼ਰਾਃ
ਇਹ ਚੌੜੇ, ਚੀਰਿਆ ਹੋਏ, ਗਿੱਧ ਦੇ ਪੰਛ ਨਾਲ ਅੱਧੇ ਢੱਕੇ, ਸੂਰ ਦੇ ਕੰਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਨੋਕ ਵਾਲੇ, ਚਮਕਦੇ ਤੀਰ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦੇ ਹਨ?
ਵਜ੍ਰਾਸ਼ਨਿਸਮਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾ ਵੈਸ਼੍ਵਾਨਰਸ਼ਿਖਾਰ੍ਚਿषਃ। ਸੁਵਰ੍ਣਪੁਙ੍ਖਾਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਾਗ੍ਰਾਃ ਕਸ੍ਯ ਸਪ੍ਤਸ਼ਤਂ ਸ਼ਰਾਃ
ਇਹ ਸੱਤ ਸੌ ਤੀਰ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਪੰਛ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਨੋਕਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਅੱਗ ਦੀ ਲੌ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਤੇ ਛੂਹਾ ਵਜਰ ਤੇ ਬਿਜਲੀ ਵਰਗਾ ਹੈ?
ਕਸ੍ਯਾਯਂ ਸਾਯਕੋ ਦੀਰ੍ਘੋ ਗਵ੍ਯੇ ਕੋਸ਼ੇ ਚ ਦਂਸ਼ਿਤਃ। ਕਸ੍ਯ ਦਣ੍ਡੋ ਦृਢਃ ਸ਼੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਣੋ ਰੁਚਿਰੋऽਯਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ
ਇਹ ਲੰਮਾ ਤੀਰ, ਗਾਵਾਂ ਦੀ ਖਾਲ ਦੇ ਤੂਣ 'ਚ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ, ਕਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਹੈ? ਤੇ ਇਹ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਚਮਕਦਾ ਤੇ ਮਿੱਠਾ-ਸੁੰਦਰ ਦੰਡ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਹੈ?
ਵੈਯਾਘ੍ਰਕੋਸ਼ਃ ਕਸ੍ਯਾਯਂ ਦਿਵ੍ਯਃ ਸ਼ਙ੍ਖੋ ਮਹਾਪ੍ਰਭਃ । ਕਸ੍ਯਾਰ੍ਥਮਸਯਸ਼੍ਚੈਤੇ ਪਞ੍ਚ ਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਲਕ੍ਸ਼ਣਾਃ
ਇਹ ਤੀਘਾ-ਚਮਕਦਾ, ਵਾਘ ਦੀ ਖਾਲ ਵਾਲਾ, ਦਿਵਿਆ ਸ਼ੰਖ ਕਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਹੈ? ਤੇ ਇਹ ਪੰਜ ਤਲਵਾਰਾਂ, ਵਾਘ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਾਲੀਆਂ, ਕਿਸ ਲਈ ਹਨ?