ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਵਾ ਰਾਜਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਰਾਜ੍ਞੇ ਸਰ੍ਵਂ ਨ੍ਯਵੇਦਯਤ੍ । ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦ੍ਰਾਤ੍ਰਿਮਿਮਾਂ ਭੀਰੁਃ ਕृਤਕृਤ੍ਯਾ ਨਿਵਾਸਯੇ ।। 47
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸਾਰਾ ਦੱਸਿਆ: 'ਇਹ ਡਰਪੋਕ ਔਰਤ, ਜਿਸ ਦਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੀਹ ਰਾਤਾਂ ਇੱਥੇ ਰਹਿ ਲਵੇ।'
ਕੀਚਕੇ ਤੁ ਹਤੇ ਰਾਜਾ ਵਿਰਾਟਃ ਪਰਵੀਰਹਾ। ਸ਼ੋਕਮਾਹਾਰਯਤ੍ਤੀਵ੍ਰਂ ਸਾਮਾਤ੍ਯਃ ਸਪੁਰੋਹਿਤਃ ।। 1
ਕੀਚਕ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਵਿਰਾਟ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਤੇ ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਸਮੇਤ ਗਹਿਰੀ ਪੀੜਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।
ਕੀਚਕਸ੍ਯ ਵਧਂ ਘੋਰਂ ਸਾਨੁਜਸ੍ਯ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੇ । ਅਤ੍ਯਾਹਿਤਂ ਚਿਨ੍ਤਯਿਤ੍ਵਾ ਵ੍ਯਸ੍ਮਯਨ੍ਤ ਪृਥਗ੍ਜਨਾਃ ।। 2
ਕੀਚਕ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀ ਡਰਾਉਣੀ ਮੌਤ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਕੇ, ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨ ਰਹੇ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪੁਰੇ ਜਨਪਦੇ ਜਜਲ੍ਪੁਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ । ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍ਦਯਿਤੋ ਰਾਜ੍ਞੋ ਦਰ੍ਪੋਤ੍ਸਿਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਕੀਚਕਃ ।। 3
ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹਰ ਥਾਂ ਲੋਕ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਕੀਚਕ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਰਾਜੇ ਦਾ ਚਾਹਤਾ ਸੀ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਾਂਪਰਾਯੇ ਪਰਿਕ੍ਰੁष੍ਟੋ ਬਲਵਾਨ੍ਦੁਰ੍ਜਯੋ ਰਣੇ। ਆਸੀਤ੍ਪ੍ਰਹਰ੍ਤਾ ਸ਼ਤ੍ਰੂਣਾਂ ਦਾਰਦਰ੍ਸ਼ੀ ਚ ਦੁਰ੍ਮਤਿਃ । ਸ ਹਤਃ ਕਿਲ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੈਃ ਸੈਰਨ੍ਧ੍ਰੀਕਾਰਣਾਨ੍ਨਿਸ਼ਿ ।। 4
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਦਾ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਅਜੈਯ ਸੀ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਮਾੜਾ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੈਣ ਵਾਲਾ; ਉਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵਲੋਂ ਸੈਰੰਧਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ।
ਇਤ੍ਯਜਲ੍ਪਨ੍ਮਹਾਰਾਜ ਕੀਚਕਸ੍ਯ ਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍ । ਦੇਸ਼ੇਦੇਸ਼ੇ ਮਨੁष੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਵਿਸ੍ਮਿਤਃ ਕੀਚਕੇ ਹਤੇ ।। 5
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਲੋਕ ਹਰ ਥਾਂ ਕੀਚਕ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਦੇ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਰਹੇ।
ਅਥ ਵੈਃ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਾ ਯੇ ਬਹਿਸ਼੍ਚਰਾਃ । ਮृਗਯਿਤ੍ਵਾ ਬਹੂਨ੍ਦੇਸ਼ਾਨ੍ਗ੍ਰਾਮਾਂਸ਼੍ਚ ਨਗਰਾਣਿ ਚ ।। 6
ਫਿਰ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਵਲੋਂ ਭੇਜੇ ਹੋਏ ਜਾਸੂਸਾਂ ਨੇ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ, ਪਿੰਡਾਂ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਕੀਤੀ।
ਸਂਵਿਧਾਯ ਯਥਾऽऽਦਿष੍ਟਂ ਯਥਾਦੇਸ਼ਂ ਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਕਾਃ । ਕृਤਸਂਕੇਤਨਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਨ੍ਯਵਰ੍ਤਨ੍ਤ ਪੁਰਂ ਤਤਃ ।। 7
ਜੋ ਹੁਕਮ ਮਿਲੇ, ਉਹ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਰੇ ਜਾਸੂਸਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਕੇ, ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਏ।
ਆਗਮ੍ਯ ਹਾਸ੍ਤਿਨਪੁਰਂ ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਮਰਿਨ੍ਦਮਮ੍। ਤਤ੍ਰ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਰਾਜਾਨਂ ਕੌਰਵ੍ਯਂ ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰਜਮ੍ ।। 8
ਹਾਸਤਿਨਾਪੁਰ ਆ ਕੇ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪਾਸ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕੌਰਵ ਰਾਜੇ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਦ੍ਰੋਣਕਰ੍ਣਕृਪੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਭੀष੍ਮੇਣ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ। ਸਂਗਤਂ ਭ੍ਰਾਤृਭਿਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਤ੍ਰਿਗਰ੍ਤੈਸ਼੍ਚ ਮਹਾਰਥੈਃ ।। 9
ਡ੍ਰੋਣ, ਕਰਣ, ਕ੍ਰਿਪਾ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਭੀਸ਼ਮ, ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਗਰਤ ਦੇ ਵੱਡੇ ਯੋਧਿਆਂ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ।
ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਸ਼ਿਰਸਾ ਭੂਮੌ ਵਰ੍ਧਯਿਤ੍ਵਾ ਜਯਾਸ਼ਿषਾ। ਆਸੀਨਂ ਸੂਰ੍ਯਸਂਕਾਸ਼ੇ ਕਾਞ੍ਚਨੇ ਪਰਮਾਸਨੇ ।। 10
ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਤ ਦੀ ਅਸੀਸ ਦਿੱਤੀ, ਤੇ ਉਹਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਉੱਚ ਸਿੰਘਾਸਨ 'ਤੇ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ, ਬੈਠਾ ਵੇਖਿਆ।
ਉਪਾਸ੍ਯਮਾਨਂ ਸਚਿਵੈਰ੍ਮਰੁਦ੍ਭਿਰਿਵ ਵਾਸਵਮ੍ । ਵਿਦ੍ਵਦ੍ਭਿਰ੍ਗਾਯਕੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਕਵਿਭਿਃ ਸ੍ਤੁਤਿਪਾਠਕੈਃ ।। 11
ਉਹ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਮਰੁਦਾਂ ਵਿਚ ਇੰਦਰ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਗਾਇਕਾਂ ਤੇ ਕਵੀਆਂ ਨਾਲ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਅਨੇਕੈਰਪਿ ਰਾਜਨ੍ਯੈਃ ਸੇਵਿਤਂ ਸਪਰਿਚ੍ਛਦੈਃ। ਦੁਰ੍ਯੋਧਨਂ ਸਭਾਮਧ੍ਯੇ ਆਸੀਨਮਿਦਮਬ੍ਰੁਵਨ੍ ।। 12
ਅਨੇਕ ਰਾਜਿਆਂ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਉਹ ਸਭਾ ਵਿਚ ਬੈਠੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੂੰ ਗੱਲ ਕਰਦੇ।
ਕृਤੋऽਸ੍ਮਾਭਿਃ ਪਰੋ ਯਤ੍ਨਸ੍ਤੇषਾਮਨ੍ਵੇषਣੇ ਸਦਾ । ਪਾਣ੍ਡਵਾਨਾਂ ਮਨੁष੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮਹਤਿ ਕਾਨਨੇ ।। 13
ਅਸੀਂ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਲਈ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ, ਹਰ ਵੇਲੇ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ।
ਨਿਰ੍ਜਨੇ ਵ੍ਯਾਲਸਂਕੀਰ੍ਣੇ ਨਾਨਾਭ੍ਰਮਰਸਂਕੁਲੇ । ਲਤਾਪ੍ਰਤਾਨਗਹਨੇ ਨਾਨਾਗੁਲ੍ਮਸਮਾਵृਤੇ ।। 14
ਉਸ ਸੁੰਨ ਜੰਗਲ ਵਿਚ, ਜਿੱਥੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਤੇ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਭੰਬੀਰ ਹਨ, ਲਤਾਂ ਦੇ ਘਣੇ ਜਾਲ ਤੇ ਕਈ ਝਾੜੀਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ।
ਨ ਚ ਵਿਦ੍ਮੋ ਗਤਾ ਯੇਨ ਪਾਰ੍ਥਾਃ ਸੁਦृਢਵਿਕ੍ਰਮਾਃ । ਮਾਰ੍ਗਮਾਣਾਃ ਪਦਨ੍ਯਾਸਮਾਸ਼੍ਰਮੇषੁ ਵਨੇषੁ ਚ ।। 15
ਪਰ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਕਿ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਪਾਂਡਵ ਕਿੱਥੇ ਚਲੇ ਗਏ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਸੀਂ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲੱਭਦੇ ਰਹੇ।
ਗਿਰਿਕੂਟੇषੁ ਤੁਙ੍ਗੇषੁ ਨਾਨਾਜਨਪਦੇषੁ ਚ। ਜਨਾਕੀਰ੍ਣੇषੁ ਦੇਸ਼ੇषੁ ਚਤ੍ਵਰੇषੁ ਪੁਰੇषੁ ਚ ।। 16
ਉੱਚ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਭੀੜ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ, ਚੌਕਾਂ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ।
ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸਹਸਾ ਨष੍ਟਾਨ੍ਨੈਵ ਵਿਦ੍ਮ ਚ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨ੍। ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਾਦਰ੍ਸ਼ਨਾਨ੍ਨष੍ਟਾ ਭਦ੍ਰਂ ਤੁਭ੍ਯਂ ਨਰਰ੍षਭ ।। 17
ਰਾਜੇ, ਪਾਂਡਵ ਅਚਾਨਕ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਏ, ਅਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ; ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਦਿੱਖ ਹਨ, ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਏ—ਤੇਰੇ ਲਈ ਭਲਾ ਹੋਵੇ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।
ਗਿਰੀਣਾਂ ਕੂਟਕੁਞ੍ਜੇषੁ ਕਨ੍ਦਰੋਦਰਸਾਨੁषੁ। ਨਦੀਪ੍ਰਸ੍ਰਵਣੇष੍ਵੇਵ ਹ੍ਰਦੇषੁ ਚ ਸਰਸ੍ਸੁ ਚ।। 18
ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਤੇ ਖੱਡਾਂ ਵਿੱਚ, ਢਲਾਨਾਂ ਤੇ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ, ਝੀਲਾਂ ਤੇ ਪੰਡਾਂ ਵਿੱਚ।
ਗਹ੍ਵਰੇषੁ ਚ ਦੁਰ੍ਗੇषੁ ਗ੍ਰਾਮੇषੂ ਪਵਨੇषੁ ਚ। ਦੁਰ੍ਵਿਜ੍ਞੇਯਾ ਗਤਿਸ੍ਤੇषਾਂ ਮृਗ੍ਯਤੇऽਸ੍ਮਾਭਿਰੇਵ ਚ ।। ਗਜਵ੍ਯਾਘ੍ਰਸਮੀਪੇषੁ ਸਿਂਹਾਨ੍ਤੇ ਸ਼ਰਭਾਨ੍ਤਰੇ ।। 19
ਘਣੇ ਜੰਗਲਾਂ ਤੇ ਕਿਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਪਿੰਡਾਂ ਤੇ ਖੁੱਲੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਚਾਲ ਪਤਾ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਆਪ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹਾਂ—ਹਾਥੀਆਂ ਤੇ ਬਾਘਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਕੋਲ, ਤੇ ਸ਼ਰਭਾਂ ਵਿਚ।
ਵਤ੍ਮਨ੍ਯਨ੍ਵਿਚ੍ਛਮਾਨਾਸ੍ਤੁ ਰਥਾਨਾਂ ਰਥਿਸਤ੍ਤਮ। ਕਂਚਿਤ੍ਕਾਲਂ ਮਨੁष੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸੂਤਾਨਨੁਗਤਾ ਵਯਮ੍ ।। 20
ਚੰਗੇ ਰਥੀ, ਰਥਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲੱਭਦੇ ਹੋਏ, ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਰਥੀਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਦੇ ਰਹੇ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ।
ਮृਗਯਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਵਿਦਿਤਾਰ੍ਥਾਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਵਤਃ। ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀਂ ਸੂਤਾ ਵਿਨਾ ਪਾਰ੍ਥੈਃ ਪਰਂਤਪ ।। 21
ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਖੋਜੀ ਅਤੇ ਸੱਚਾਈ ਜਾਣ ਲਈ, ਰਥੀ ਪੰਡਵਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਦਵਾਰਕਾ ਪਹੁੰਚ ਗਏ, ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੇ ਦਮਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ।
ਨ ਤਤ੍ਰ ਕृष੍ਣਾ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਪਾਣ੍ਡਵਾਸ਼੍ਚ ਮਹਾਵ੍ਰਤਾਃ। ਨਰਦੇਵ ਯਥੋਦ੍ਦਿष੍ਟਂ ਨ ਚ ਵਿਦ੍ਮਾਤ੍ਰ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨ੍ ।। 22
ਉਥੇ, ਰਾਜਾ, ਨਾ ਤਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਵੱਡੇ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲੇ ਪੰਡਵ, ਜਿਵੇਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ; ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਵੀ ਅਸੀਂ ਪੰਡਵਾਂ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ।
ਨਿਰ੍ਵृਤੋ ਭਵ ਨष੍ਟਾਸ੍ਤੇ ਸ੍ਵਸ੍ਥੋ ਭਵ ਪਰਂਤਪ । ਸਰ੍ਵਥੈਵ ਪ੍ਰਨष੍ਟਾਸ੍ਤੇ ਨਮਸ੍ਤੇ ਭਰਤਰ੍षਭ ।। 23
ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਲਈ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਏ ਹਨ; ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿ, ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਵਾਲੇ। ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉਹ ਤੇਰੇ ਲਈ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਏ ਹਨ; ਸਾਡਾ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਭਾਰਤਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ।
ਸਰ੍ਵਾ ਚ ਪृਥਿਵੀ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਾ ਸਸ਼ੈਲਵਨਕਾਨਨਾ । ਸਰਾष੍ਟ੍ਰਨਗਰਗ੍ਰਾਮਾ ਪਤ੍ਤਨੈਸ਼੍ਚ ਸਮਨ੍ਵਿਤਾ । ਅਨ੍ਵੇषਿਤਾ ਚ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਨ ਚ ਪਸ਼੍ਯਾਮਾ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨ੍ ।। 24
ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ, ਪਹਾੜਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ, ਬਾਗਾਂ, ਰਾਜ, ਸ਼ਹਿਰਾਂ, ਪਿੰਡਾਂ ਤੇ ਕਸਬਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਹਰ ਥਾਂ ਖੋਜੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਪੰਡਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਤੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ।
ਪੁਨਃ ਸ਼ਾਧਿ ਮਨੁष੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰ ਅਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੇ। ਅਨ੍ਵੇषਣੇ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨਾਂ ਭੂਯਃ ਕਿਂ ਕਰਵਾਮਹੇ ।। 25
ਹੁਣ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਸਾਨੂੰ ਫਿਰ ਆਗਿਆ ਦੇ, ਭਾਰਤਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ; ਪੰਡਵਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਲਈ ਅੱਗੇ ਕੀ ਕਰੀਏ?
ਇਮਾਂ ਚ ਨਃ ਪ੍ਰਿਯਾਂ ਵੀਰ ਵਾਚਂ ਭਦ੍ਰਵਤੀਂ ਸ਼ृਣੁ ।। 26
ਹੇ ਵੀਰ, ਹੁਣ ਸਾਡੀ ਪਿਆਰੀ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣ।
ਯੇਨ ਤ੍ਰਿਗਰ੍ਤਾ ਨਿਹਤਾ ਬਲੇਨ ਬਹੁਸ਼ੋ ਨृਪ। ਸੂਤੇਨ ਰਾਜ੍ਞੋ ਮਤ੍ਸ੍ਯਸ੍ਯ ਕੀਚਕੇਨ ਬਲੀਯਸਾ। ਸ ਹਤਃ ਪਤਿਤਃ ਸ਼ੇਤੇ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੈਰ੍ਨਿਸ਼ਿ ਭਾਰਤ ।। 27
ਜਿਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਗਰਤ ਵਾਰ ਵਾਰ ਹਰਾਏ ਗਏ, ਮਤਸਿਆ ਰਾਜ ਦੇ ਰਥੀ ਕੀਚਕ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਉਹ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵਲੋਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਭਾਰਤ।
ਸ੍ਯਾਲੋ ਰਾਜ੍ਞੋ ਵਿਰਾਟਸ੍ਯ ਸੇਨਾਪਤਿਰੁਦਾਰਧੀਃ। ਸੁਦੇष੍ਣਾਯਾਨੁਜਃ ਕ੍ਰੂਰਃ ਸ਼ੂਰੋ ਵੀਰੋ ਗਤਵ੍ਯਥਃ ।। 28
ਉਹ ਰਾਜਾ ਵਿਰਾਟ ਦਾ ਸਿਆਲਾ ਸੀ, ਫੌਜ ਦਾ ਸਰਦਾਰ, ਉੱਚ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਸੁਦੇਸ਼ਨਾ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ, ਕਠੋਰ, ਬਹਾਦਰ, ਵੀਰ ਅਤੇ ਨਿਡਰ ਸੀ।
ਉਤ੍ਸਾਹਵਾਨ੍ਮਹਾਵੀਰ੍ਯੋ ਨੀਤਿਮਾਨ੍ਬਲਵਾਨਪਿ । ਯੁਦ੍ਧਜ੍ਞੋ ਰਿਪੁਵੀਰ੍ਯਘ੍ਨਃਕ ਸਿਂਹਤੁਲ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਃ ।। 29
ਉਹ ਉਤਸ਼ਾਹੀ, ਮਹਾਂਵੀਰ, ਚਲਾਕ, ਤਾਕਤਵਾਨ, ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੀ ਸੀ।