ਵਨਵਾਸਗਤਾ ਚਾਹਂ ਸੈਨ੍ਧਵੇਨ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਾ। ਪਰਾਮृष੍ਟਾ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਚ ਸੋਦ੍ਰੁਮੁਤ੍ਸਹਤੇ ਤੁ ਕਾ ।। 32
ਜਦ ਮੈਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹੀ, ਫਿਰ ਇਕ ਵਾਰੀ ਮੈਨੂੰ ਮਾੜੇ ਸੈੰਧਵ ਨੇ ਬੇਇਜ਼ਤ ਕੀਤਾ; ਦੂਜੀ ਵਾਰੀ ਇਹ ਦੁਖ ਹੋਰ ਕੌਣ ਸਹਿ ਸਕਦਾ?
ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਪਰ੍ਯਚਰਂ ਚਾਹਂ ਦੇਸ਼ਾਨ੍ਵਿषਮਸਂਸ੍ਥਿਤਾਨ੍ । ਦੁਰ੍ਗਾਞ੍ਸ਼੍ਵਾਪਦਸਂਕੀਰ੍ਣਾਂਸ੍ਤ੍ਵਯਿ ਜੀਵਤਿ ਪਾਣ੍ਡਵੇ ।। 33
ਮੈਂ ਪੈਰਾਂ ਉੱਤੇ ਔਖੇ ਤੇ ਖਤਰਨਾਕ ਥਾਵਾਂ, ਜਿਥੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਸਨ, ਘੁੰਮਦੀ ਰਹੀ, ਜਦ ਤੂੰ ਪਾਂਡਵ ਜੀਵਦੇ ਸੀ।
ਤਤੋऽਹਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੇ ਵਰ੍षੇ ਵਨ੍ਯਮੂਲਫਲਾਸ਼ਨਾ। ਇਦਂ ਪੁਰਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਸੁਦੇष੍ਣਾਪਰਿਚਾਰਿਕਾ। ਪਰਸ੍ਤ੍ਰਿਯਮੁਪਾਤਿष੍ਠੇ ਸਤ੍ਯਧਰ੍ਮਪਰਾਯਣਾ ।। 34
ਫਿਰ, ਬਾਰ੍ਹਵੇਂ ਸਾਲ, ਜੰਗਲ ਦੇ ਫਲ ਤੇ ਜੜ੍ਹਾਂ ਖਾ ਕੇ, ਮੈਂ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਈ, ਸੁਦੇਸ਼ਨਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਸਚ ਤੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੋਈ, ਹੋਰ ਔਰਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵੀ ਕੀਤੀ।
ਗੋਸ਼ੀਰ੍षਕਂ ਪਦ੍ਮਕਂ ਚ ਹਰਿਸ਼੍ਯਾਮਂ ਚ ਚਨ੍ਦਨਮ੍। ਨਿਤ੍ਯਂ ਪਿषੇ ਵਿਰਾਟਸ੍ਯ ਤ੍ਵਯਿ ਜੀਵਤਿ ਪਾਣ੍ਡਵ ।। 35
ਮੈਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਗੋਸ਼ੀਰਸ਼ਕ, ਪਦਮਕ, ਹਰੀਸ਼ਯਾਮਾ ਤੇ ਚੰਦਨ ਵਿਰਾਟ ਰਾਜੇ ਲਈ ਪੀਸਦੀ ਹਾਂ, ਜਦ ਤੂੰ ਪਾਂਡਵ ਜੀਵਦੇ ਸੀ।
ਸਾऽਹਂ ਬਹੂਨਿਃ ਦੁਃਖਾਨਿ ਗਣਯਾਮਿ ਨ ਤੇ ਕृਤੇ ।। 36
ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਦੁਖ ਸਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹਾਂ, ਪਰ ਤੇਰੇ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ।
ਮਤ੍ਸ੍ਯਰਾਜਸਮਕ੍ਸ਼ਂ ਤੁ ਤਸ੍ਯ ਧੂਰ੍ਤਸ੍ਯ ਪਸ਼੍ਯਤਃ। ਕੀਚਕੇਨ ਪਦਾ ਸ੍ਪृष੍ਟਾ ਕਾ ਨੁ ਜੀਵੇਤ ਮਾਦृਸ਼ੀ ।। 37
ਮਤਸਿਆ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਉਸ ਮਾੜੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਕੀਚਕ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਛੂਹਿਆ; ਮੇਰੇ ਵਰਗੀ ਔਰਤ ਇਸ ਤੋ ਬਾਅਦ ਕਿਵੇਂ ਜੀਉਂਦੀ?
ਏਵਂ ਬਹੁਵਿਧੈਰ੍ਦੁਃਖੈਃ ਕ੍ਲਿਸ਼੍ਯਮਾਨਾ ਚ ਪਾਣ੍ਡਵ । ਨ ਮਾਂ ਜਾਨਾਸਿ ਕੌਨ੍ਤੇਯ ਕਿਂ ਫਲਂ ਜੀਵਿਤੇਨ ਮੇ ।। 38
ਕੌਂਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਾਂ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਮੇਰੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕੀ ਫਾਇਦਾ? ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਨਹੀਂ।
ਦ੍ਰੁਪਦਸ੍ਯ ਸੁਤਾ ਚਾਹਂ ਧृष੍ਟਦ੍ਯੁਮ੍ਨਸ੍ਯ ਚਾਨੁਜਾ। ਅਗ੍ਨਿਕੁਣ੍ਡਾਤ੍ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾ ਨੋਰ੍ਵ੍ਯਾਂ ਜਾਤੁ ਚਰਾਮ੍ਯਹਮ੍ ।। 39
ਮੈਂ ਦ੍ਰੁਪਦ ਦੀ ਧੀ ਹਾਂ, ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦਯੁਮਨ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਹਾਂ; ਅੱਗ ਦੇ ਹਵਨ ਕੁੰਡ ਤੋਂ ਜਨਮੀ, ਮੈਂ ਕਦੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਘੁੰਮੀ।
ਕੀਚਕਂ ਚੇਨ੍ਨ ਹਨ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਵਂ ਗ੍ਰੀਵਾਂ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਜਲੇ ਮ੍ਰਿਯੇ। ਵਿषਮਾਲੇਡ੍ਯ ਪਾਸ੍ਯਾਮਿ ਪ੍ਰਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਥਵਾऽਨਲਂ ।। 40
ਜੇ ਤੂੰ ਕੀਚਕ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰੇਂਗਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਗਲ ਵਿਚ ਫੰਦਾ ਪਾ ਕੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜਾਨ ਦੇ ਦਿਆਂਗੀ, ਜਾਂ ਜ਼ਹਿਰ ਪੀ ਲਿਆਂਗੀ, ਜਾਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਜਾਵਾਂਗੀ।
ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਨਾਸ਼ਯਿष੍ਯਾਮਿ ਵृਕ੍ਸ਼ਮਾਰੁਹ੍ਯ ਵਾ ਪਤੇ । ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੇਣਾਙ੍ਗਂ ਚ ਭੇਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਕਿਂ ਫਲਂ ਜੀਵਿਤੇਨ ਮੇ ।। 41
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਲਿਆਂਗੀ, ਚਾਹੇ ਰੁੱਖ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਥੱਲੇ ਡਿੱਗ ਜਾਵਾਂ, ਜਾਂ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਤੋੜ ਲਿਆਂ। ਮੇਰੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕੀ ਫਾਇਦਾ?
ਯੋऽਯਂ ਰਾਜ੍ਞੋ ਵਿਰਾਟਸ੍ਯ ਕੀਚਕੋ ਨਾਮ ਭਾਰਤ। ਸੇਨਾਨੀਃ ਪੁਰੁषਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਸ੍ਯਾਲਃ ਪਰਮਦੁਰ੍ਮਤਿਃ ।। 42
ਭਾਰਤ, ਇਹ ਕੀਚਕ ਰਾਜਾ ਵਿਰਾਟ ਦੀ ਫੌਜ ਦਾ ਸਿਪਾਹਸਾਲਾਰ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਲਾ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਾੜੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਹੈ।
ਸ ਮਾਂ ਸੈਰਨ੍ਧ੍ਰਿਵੇषੇਣ ਵਸਨ੍ਤੀਂ ਰਾਜਵੇਸ਼੍ਮਨਿ। ਨਿਤ੍ਯਮੇਵਾਹ ਦੁष੍ਟਾਤ੍ਮਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਮਮ ਭਵੇਤਿ ਵੈ ।। 43
ਉਹ ਮਾੜੇ ਦਿਲ ਵਾਲਾ, ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਰਾਜ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਸੈਰੰਧਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹਾਂ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਖਦਾ ਹੈ, 'ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਬਣ ਜਾ।'
ਤੇਨੈਵਮੁਚ੍ਯਮਾਨਾਯਾ ਵਧਾਰ੍ਹੇਣਾਰਿਸੂਦਨ। ਕਾਲੇਨੇਵ ਫਲਂ ਪਕ੍ਵਂ ਹृਦਯਂ ਮੇ ਵਿਦੀਰ੍ਯਤੇ ।। 44
ਅਰੀ ਸੂਦਨ, ਉਹ ਮੌਤ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਇੰਝ ਆਖਣ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਪੱਕੇ ਫਲ ਵਾਂਗ ਕਾਲ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਚਿਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਰਣਂ ਭਵ ਕੌਨ੍ਤੇਯ ਮਾ ਸ੍ਮ ਗਚ੍ਛੇ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਮ੍। ਨਿਰੁਦ੍ਯੋਗਂ ਨਿਰਾਮਰ੍षਂ ਨਿਰ੍ਵੀਰ੍ਯਮਰਿਮਰ੍ਦਨ ।। 45
ਕੌਂਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਮੇਰਾ ਆਸਰਾ ਬਣ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਕੋਲ ਨਾ ਜਾ, ਜੋ ਨਿਸ਼ਕ੍ਰਿਆ, ਗੁੱਸੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਤੇ ਨਿਰਬਲ ਹੈ, ਅਰੀ ਮਰਦਨ।
ਮਾ ਸ੍ਮ ਸੀਮਨ੍ਤਿਨੀ ਕਾਚਿਞ੍ਜਨਯੇਤ੍ਪੁਤ੍ਰਮੀਦृਸ਼ਮ੍ ।। 46
ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਸੀਮੰਤਨਿ ਮਹਿਲਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤ ਨਾ ਜਣੇ।
ਵਿਜਾਨਾਮਿ ਤਵਾਮਰ੍षਂ ਬਲਂ ਵੀਰ੍ਯਂ ਚ ਪਾਣ੍ਡਵ। ਤਤੋऽਹਂ ਪਰਿਦੇਵਾਮਿ ਚਾਗ੍ਰਤਸ੍ਤੇ ਮਹਾਬਲ ।। 47
ਪਾਂਡਵ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਗੁੱਸੇ, ਤਾਕਤ ਤੇ ਵੀਰਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣਦੀ ਹਾਂ; ਇਸ ਲਈ ਹੀ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਰੋ ਰਹੀ ਹਾਂ, ਮਹਾਬਲੀ।
ਯਥਾ ਯੂਥਪਤਿਰ੍ਮਤ੍ਤਃ ਕੁਞ੍ਜਰਃ षਾष੍ਟਿਹਾਯਨਃ। ਭੂਮੌ ਨਿਪਤਿਤਂ ਬਿਲ੍ਵਂ ਪਦ੍ਭ੍ਯਮਾਕ੍ਰਮ੍ਯ ਪੀਡਯੇਤ੍ ।। 48
ਜਿਵੇਂ ਸਠ ਸਾਲਾ ਮਸਤ ਹਾਥੀ, ਜੰਗਲ ਦਾ ਮੁਖੀ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗੇ ਬੇਲ ਫਲ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਕੁਚਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—
ਤਥੈਵ ਚ ਸ਼ਿਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਨਿਪਾਤ੍ਯ ਧਰਣੀਤਲੇ। ਵਾਮੇਨ ਪੁਰੁषਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਮਰ੍ਦ ਮਾਦੇਨ ਪਾਣ੍ਡਵ ।। 49
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰ, ਤੂੰ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸੁੱਟ ਤੇ ਆਪਣੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਕੁਚਲ ਦੇ, ਪਾਂਡਵ।
ਸ ਚੇਦੁਦ੍ਯਨ੍ਤਮਾਦਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਪਸ਼੍ਯਤਿ। ਕੀਚਕਃ ਸ਼ਰ੍ਵਰੀਂ ਵ੍ਯੁष੍ਟਾਂ ਨਾਹਂ ਜੀਵਿਤੁਮੁਤ੍ਸਹੇ ।। 50
ਜੇ ਕੀਚਕ ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਵੇਖੇ ਤੇ ਰਾਤ ਲੰਘ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਜੀਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ।
ਸ਼ਾਪਿਤੋਸਿ ਮਮ ਪ੍ਰਾਣੈਃ ਸੁਕृਤੇਨਾਰ੍ਜੁਨਸ੍ਯ ਚ। ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸ੍ਯ ਪਾਦਾਭ੍ਯਾਂ ਯਮਯੋਰ੍ਜੀਵਿਤੇਨ ਚ। ਕੀਚਕਸ੍ਯ ਵਧਂ ਨਾਦ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿਜਾਨਾਸਿ ਭਾਰਤ ।। 51
ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਜਿੰਦਗੀ, ਅਰਜੁਨ ਦੀ ਨੇਕੀ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਅਤੇ ਜੁੜਵਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀ ਜਿੰਦ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਭਾਰਤ, ਜੇ ਅੱਜ ਤੂੰ ਕੀਚਕ ਦੇ ਵਧ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ—
ਭ੍ਰਾਤ ਚ ਵਿਗਰ੍ਹਸ੍ਵ ਜ੍ਯੇष੍ਠਂ ਦੁਰ੍ਦ੍ਯੂਤਦੇਵਿਨਮ੍। ਯਸ੍ਮਾਸ੍ਮਿ ਕਰ੍ਮਣਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਦੁਃਖਮੇਤਦਨਨ੍ਤਕਮ੍ ।। 52
ਭਰਾ, ਵੱਡੇ ਨੂੰ ਜੋ ਮਾੜੇ ਜੂਏ ਦਾ ਆਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਣ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਇਸ ਅੰਤਹੀਣ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹਾਂ।
ਯੇषਾਂ ਮੁਖ੍ਯਤਮੋ ਜ੍ਯੇष੍ਠੋ ਭਵੇਤ੍ਤੁ ਕੁਲਪਾਂਸਨਃ। ਭ੍ਰਾਤਰਂ ਪਰਮਨ੍ਵੀਯੁਸ੍ਤੇऽਪਿ ਸ਼ਾਲੀਨਬੁਦ੍ਧਯਃ ।। 53
ਜਦੋਂ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਮੁਖੀ ਤੇ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਹੀ ਕਲੰਕ ਬਣ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਭਰਾਵਾਂ, ਭਾਵੇਂ ਸਿਆਣੇ ਹੋਣ, ਉਹ ਵੀ ਮਲਿਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕੋ ਹਿ ਰਾਜ੍ਯਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਸਪੁਤ੍ਰਪਸ਼ੁਬਾਨ੍ਧਵਮ੍ । ਪ੍ਰਵ੍ਰਜੇਤ ਮਹਾਰਣ੍ਯਮਜਿਨੈਃ ਪਰਿਵਾਰਿਤਃ ।। 54
ਕੌਣ ਰਾਜ, ਪੁੱਤਰ, ਪਸ਼ੂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹਿਰਣ ਦੀ ਖਾਲ ਪਾ ਕੇ ਘੁੰਮਦਾ?
ਯਦਿ ਨਿष੍ਕਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਯਦ੍ਵਾऽਨ੍ਯਤ੍ਸਾਰਵਦ੍ਧਨਮ੍ । ਸਾਯਂ ਪ੍ਰਾਤਰਦੇਵਿष੍ਯਦਪਿ ਸਂਵਤ੍ਸਰਾਯੁਤਮ੍ ।। 55
ਭਾਵੇਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਨਿਸ਼ਕ ਹੋਣ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੀਮਤੀ ਧਨ ਹੋਵੇ, ਸਵੇਰੇ-ਸ਼ਾਮ ਮਿਲੇ ਜਾਂ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਮਿਲੇ—
ਰੁਕ੍ਮਂ ਹਿਰਣ੍ਯਂ ਵਾਸਾਂਸਿ ਯਾਨਂ ਯੁਗ੍ਯਮਜਾਵਿਕਮ੍ । ਅਸ਼੍ਵਾਸ਼੍ਵਤਰਸਙ੍ਘਾਸ਼੍ਚ ਨ ਜਾਤੁ ਕ੍ਸ਼ਯਮਾਵ੍ਰਜੇਤ੍।। 56
ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ, ਕਪੜੇ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਰਥ, ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਖਚਰਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ — ਇਹ ਕਦੇ ਘਟਦੇ ਨਹੀਂ ਸਨ।
ਸੋਯਂ ਦ੍ਯੂਤਪ੍ਰਵਾਦੇਨ ਸ਼੍ਰਿਯਸ਼੍ਚੈਵਾਵਰੋਪਿਤਃ। ਤੂष੍ਣੀਮਾਸ੍ਤੇ ਯਥਾ ਮੂਢਃ ਸ੍ਵਾਨਿ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ ।। 57
ਹੁਣ ਜੂਏ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਦੌਲਤ ਉਲਟ ਗਈ ਹੈ; ਉਹ ਚੁੱਪ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਗੁੰਝਲ ਵਿੱਚ ਪਿਆ ਹੋਵੇ, ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਸੋਚਦਾ ਹੋਇਆ।
ਪੁਰਾ ਦਸ਼ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਦਨ੍ਤਿਨਾਂ ਵਾਜਿਨਾਮਪਿ। ਯਂ ਯਾਨ੍ਤਮਨੁਯਾਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਸੋਯਂ ਦ੍ਯੂਤੇਨ ਜੀਵਤਿ ।। 58
ਕਦੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀ ਅਤੇ ਘੋੜੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਚਲਦੇ ਸਨ; ਹੁਣ ਉਹ ਜੂਏ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਤਥਾ ਸ਼ਤਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਮਮਿਤਤੇਜਸਾਮ੍। ਉਪਾਸਤੇ ਸ੍ਮ ਰਾਜਾਨਮਿਨ੍ਦ੍ਰਪ੍ਰਸ੍ਥੇ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਮ੍ ।। 59
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਣਗਣਤ ਚਮਕ ਵਾਲੀਆਂ ਲੱਖਾਂ ਔਰਤਾਂ ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਵਿੱਚ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਰਾਜੇ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ।
ਸ਼ਤਂ ਦਾਸੀਸਹਸ੍ਰਾਣਾਂ ਯਸ੍ਯ ਨਿਤ੍ਯਂ ਮਹਾਨਸੇ। ਪਾਤ੍ਰਹਸ੍ਤਾ ਦਿਵਾਰਾਤ੍ਰਮਤਿਥੀਨ੍ਭੋਜਯਨ੍ਤ੍ਯੁਤ ।। 60
ਲੱਖਾਂ ਦਾਸੀਆਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਬਰਤਨ ਲੈ ਕੇ, ਦਿਨ-ਰਾਤ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਪਕਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ।
ਏष ਨਿष੍ਕਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਤਰ੍ਦਿਨੇਦਿਨੇ । ਦ੍ਯੂਤਜੇਨ ਹ੍ਯਨਰ੍ਥੇਨ ਮਹਤਾ ਸਮੁਪਾਵृਤਃ ।। 61
ਉਹ ਹਰ ਸਵੇਰੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੱਕੇ ਦਿੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਜੂਏ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮੁਸੀਬਤ ਨਾਲ ਘਿਰ ਗਿਆ ਹੈ।