ਕੀਚਕੇਨਾਨੁਗਮਨਾਤ੍ਕृष੍ਣਾ ਤਾਮ੍ਰਾਯਤੇਕ੍ਸ਼ਣਾ । ਸਭਾਦ੍ਵਾਰਮੁਪਗਮ੍ਯ ਰੁਦਨ੍ਤੀ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।। 42
ਕੀਚਕ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਆਉਣ ਨਾਲ, ਤਾਮ੍ਰ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਿਹਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਆਈ, ਰੋਂਦੀ ਹੋਈ, ਤੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਅਵੇਕ੍ਸ਼ਮਾਣਾ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣੀ ਪਤੀਂਸ੍ਤਾਨ੍ਦੀਨਚੇਤਸਃ। ਆਕਾਰਂ ਪਰਿਰਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੀ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਂ ਧਰ੍ਮਸਂਯੁਤਾਮ੍। ਦਹ੍ਯਮਾਨੇਵ ਰੌਦ੍ਰੇਣ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ ਦ੍ਰੁਪਦਾਤ੍ਮਜਾ ।। 43
ਸੁੰਦਰ ਕਮਰ ਵਾਲੀ ਦ੍ਰੁਪਦ ਦੀ ਧੀ, ਆਪਣੇ ਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ ਦੇਖਦੀ ਹੋਈ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਭੇਸ ਤੇ ਵਚਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਤੇਜ਼ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ ਸੜ ਰਹੀ ਸੀ।
ਪ੍ਰਜਾਰਕ੍ਸ਼ਣਸ਼ੀਲਾਨਾਂ ਰਾਜ੍ਞਾਂ ਹ੍ਯਮਿਤਤੇਜਸਾਮ੍। ਕਾਰ੍ਯਾऽਨੁਪਾਲਨਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮੇ ਸਤ੍ਯੇ ਚ ਤਿष੍ਠਤਾਮ੍ ।। 44
ਜੋ ਰਾਜੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਅਣਮਿੱਟ ਜੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਰਮ ਤੇ ਸਚਾਈ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਵਪ੍ਰਜਾਯਾਂ ਪ੍ਰਜਾਯਾਂ ਚ ਵਿਸ਼ੇषਂ ਨਾਧਿਗਚ੍ਛਤਾਮ੍। ਪ੍ਰਿਯੇष੍ਵਪਿ ਚ ਵਧ੍ਯੇषੁ ਸਮਤ੍ਵਂ ਯੇ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾਃ ।। 45
ਜੋ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਪਿਆਰੇ ਜਾਂ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਯੋਗ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਇਕਸਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਸੱਚੇ ਨਿਆਈ ਹਨ।
ਵਿਵਾਦੇषੁ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੇषੁ ਸਮਂ ਕਾਰ੍ਯਾਨੁਦਰ੍ਸ਼ਿਨਾ। ਰਾਜ੍ਞਾ ਧਰ੍ਮਾਸਨਸ੍ਥੇਨ ਜਿਤੌ ਲੋਕਾਵੁਭਾਵਪਿ ।। 46
ਜਦੋਂ ਵਿਵਾਦ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਰਾਜਾ ਨਿਆਇਕ ਅਸਨ ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਇਕਸਾਰ ਨਿਰਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੋਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜਨ੍ਧਰ੍ਮਾਸਨਸ੍ਥੋ ਹਿ ਰਕ੍ਸ਼ ਮਾਂ ਤ੍ਵਮਨਾਗਸਮ੍ ।। 47
ਰਾਜੇ, ਨਿਆਇਕ ਅਸਨ ਤੇ ਬੈਠੇ ਹੋਏ, ਮੈਨੂੰ ਬੇਕਸੂਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਬਚਾ ਲੋ।
ਅਹਂ ਤ੍ਵਨਪਰਾਧ੍ਯਨ੍ਤੀ ਕੀਚਕੇਨ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਾ । ਪਸ਼੍ਯਤਸ੍ਤੇ ਮਹਾਰਾਜ ਹਤਾ ਪਾਦੇਨ ਦਾਸਿਵਾਤ੍ ।। 48
ਮੈਂ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੇਕਸੂਰ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਕੀਚਕ ਨੇ ਮਾੜੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ, ਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ, ਤੇਰੀ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਮੈਨੂੰ ਦਾਸੀ ਵਾਂਗ ਤਰਲਿਆ ਗਿਆ।
ਤ੍ਵਤ੍ਸਮਕ੍ਸ਼ਂ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਨਿष੍ਪਿष੍ਟਾ ਵਸੁਧਾਤਲੇ । ਅਨਾਗਸਂ ਕृਪਾਰ੍ਹਾਂ ਮਾਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਂ ਤ੍ਵਂ ਪਰਿਪਾਲਯ ।। 49
ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕੁਚਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਬੇਕਸੂਰ ਤੇ ਦਇਆ ਦੇ ਯੋਗ ਹਾਂ, ਰੱਖਿਆ ਕਰ।
ਰਕ੍ਸ਼ ਮਾਂ ਕੀਚਕਾਦ੍ਭੀਤਾਂ ਧਰ੍ਮਂ ਰਕ੍ਸ਼ ਨਰੇਸ਼੍ਵਰ । ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਧਿਪ ਪ੍ਰਜਾ ਰਕ੍ਸ਼ ਪਿਤਾ ਪੁਤ੍ਰਾਨਿਵੌਰਸਾਨ੍ ।। 50
ਮੈਨੂੰ ਕੀਚਕ ਤੋਂ ਬਚਾ, ਮੈਂ ਡਰੀ ਹੋਈ ਹਾਂ; ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ। ਮਤਸਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਜਿਵੇਂ ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਤ੍ਵਧਰ੍ਮੇਣ ਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਮੋਹਾਤ੍ਮਾ ਕੁਰੁਤੇ ਨृਪਃ। ਅਚਿਰਾਤ੍ਤਂ ਦੁਰਾਤ੍ਮਾਨਂ ਵਸ਼ੇ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਸ਼ਤ੍ਰਵਃ ।। 51
ਜੋ ਰਾਜਾ ਭਟਕਾਵੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਅਧਰਮ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਨਾਂ ਕੁਲਜਸ੍ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਤੇषਾਂ ਸਤ੍ਯਂ ਪਰਾਯਣਮ੍। ਤ੍ਵਂ ਕਿਲੈਵਂਵਿਧੋ ਜਾਤਃ ਕੁਲੇ ਧਰ੍ਮਪਰਾਯਣੇ ।। 52
ਤੂੰ ਮਤਸਿਆਂ ਦੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਵਿਚ ਜੰਮਿਆ ਹੈਂ, ਤੇ ਸਚਾਈ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ ਬਣਾਇਆ ਹੈ; ਤੇਰੇ ਕੁਲ ਵਿਚ ਧਰਮ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਹੈ।
ਅਤਸ੍ਤ੍ਵਾਹਮਭਿਕ੍ਰਨ੍ਦੇ ਸ਼ਰਣਾਰ੍ਥਂ ਨਰਾਧਿਪ। ਤ੍ਰਾਹਿ ਮਾਮਦ੍ਯ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਕੀਚਕਾਤ੍ਪਾਪਪੂਰੁषਾਤ੍ ।। 53
ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਲਈ ਪੁਕਾਰ ਰਹੀ ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ; ਅੱਜ ਮੈਨੂੰ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਕੀਚਕ ਪਾਪੀ ਤੋਂ ਬਚਾ ਲੋ।
ਅਨਾਥਾਮਿਹ ਮਾਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਕੀਚਕਃ ਪੁਰੁषਾਧਮਃ। ਪ੍ਰਹਰਤ੍ਯੇਵ ਨੀਚਾਤ੍ਮਾ ਨ ਤੁ ਧਰ੍ਮਮਵੇਕ੍ਸ਼ਤੇ ।। 54
ਇੱਥੇ ਮੈਨੂੰ ਅਨਾਥ ਜਾਣ ਕੇ, ਕੀਚਕ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਮਾੜਾ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਅਕਾਰ੍ਯਾਣਾਮਨਾਰਮ੍ਭਾਤ੍ਕਾਰ੍ਯਾਣਾਮਨੁਪਾਲਨਾਤ੍। ਪ੍ਰਜਾਸੁ ਯੇ ਸੁਵृਤ੍ਤਾਸ੍ਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਾਯਾਨ੍ਤਿ ਭੂਮਿਪਾਃ ।। 55
ਜੋ ਰਾਜੇ ਮਾੜੇ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ ਬਚਦੇ ਹਨ ਤੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਜਾ ਲਈ ਫਰਜ਼ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੁਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕਾਰ੍ਯਾਕਾਰ੍ਯਵਿਸ਼ੇषਜ੍ਞਾਃ ਕਾਮਕਾਰੇਣ ਪਾਰ੍ਥਿਵਾਃ। ਪ੍ਰਜਾਸੁ ਕਿਲ੍ਬਿषਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਨਰਕਂ ਯਾਨ੍ਤ੍ਯਧੋਮੁਖਾਃ ।। 56
ਜੋ ਰਾਜੇ ਕਰਨਾ ਤੇ ਨਾ ਕਰਨਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨੈਵ ਯਜ੍ਞੈਰ੍ਨ ਵਾ ਦਾਨੈਰ੍ਨ ਗੁਰੋਰੁਪਸੇਵਨਾਤ੍। ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਵਨ੍ਤਿ ਤਥਾ ਧਰ੍ਮਂ ਯਥਾ ਕਾਰ੍ਯਾਨੁਪਾਲਨਾਤ੍ ।। 57
ਨਾ ਤਾਂ ਯਜਨ ਕਰਕੇ, ਨਾ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਨਾ ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਧਰਮ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿਭਾ ਕੇ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਅਪਿ ਚੇਦਂ ਪੁਰਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪ੍ਰੋਵਾਚੇਨ੍ਦ੍ਰਾਯ ਪृਚ੍ਛਤੇ। ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਂ ਕਾਰ੍ਯਮਕਾਰ੍ਯਂ ਚ ਲੋਕੇ ਚਾਸੀਤ੍ਪਰਂ ਯਥਾ ।। 58
ਇਹ ਗੱਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੀ ਸੀ, ਜਦ ਇੰਦਰ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ: ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਤੇ ਨਾ ਕਰਨਾ ਦੀ ਦੋਹੀ ਸਥਿਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮੱਤ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਾਧਰ੍ਮੌ ਪੁਨਰ੍ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਂ ਵਿਨਿਯੁਕ੍ਤਮਥਾਪਿ ਵਾ। ਕ੍ਰਿਯਾਣਾਮਕ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਚ ਪ੍ਰਾਪਣੇ ਪੁਣ੍ਯਪਾਪਯੋਃ ।। 59
ਧਰਮ ਤੇ ਅਧਰਮ ਦੀ ਦੋਹੀ ਸਥਿਤੀ, ਕਰਮ ਤੇ ਅਕਰਮ ਦੀ ਦੋਹੀ ਸਥਿਤੀ, ਪੂਣ ਤੇ ਪਾਪ ਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਈ ਹੈ।
ਪ੍ਰਜਾਯਾਂ ਸृਜ੍ਯਮਾਨਾਯਾਂ ਪੁਰਾ ਹ੍ਯੇਤਦੁਦਾਹृਤਮ੍। ਏਤਦ੍ਵੋ ਮਾਨੁषਾਃ ਸਮ੍ਯਕ੍ਕਾਰ੍ਯਂ ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਤ੍ਰਯਂ ਭੁਵਿ ।। 60
ਜਦ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਇਹ ਗੱਲ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤੀ ਗਈ: ਮਨੁੱਖੋ, ਧਰਮ ਦੀ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੋਹੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝੋ।
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਸੁਨੀਤੇ ਦੁਰ੍ਨੀਤੇ ਲਭਤੇ ਕਰ੍ਮਜਂ ਫਲਮ੍। ਕਲ੍ਯਾਣਕਾਰੀ ਕਲ੍ਯਾਣਂ ਪਾਪਕਾਰੀ ਚ ਪਾਪਕਮ੍ ।। 61
ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮਾੜੇ ਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ: ਜੋ ਚੰਗਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਚੰਗਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਾੜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਮਾੜਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤੇਨ ਗਚ੍ਛਤਿ ਸਂਸਰ੍ਗਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗਾਯ ਨਰਕਾਯ ਵਾ। ਸੁਕृਤਂ ਦੁष੍ਕृਤਂ ਵਾऽਪਿ ਕृਤ੍ਵਾ ਮੋਹੇਨ ਮਾਨਵਃ । ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤਾਪੇਨ ਤਪ੍ਯੇਤ ਸ੍ਵਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਮਰਣਂ ਗਤਃ ।। 62
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮਾੜੇ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਮੋਹ ਵਿਚ ਆ ਕੇ, ਸਵਰਗ ਜਾਂ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਛਤਾਵੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਅਨੁਸਾਰ ਦੁਖ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪਰਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਿਸਸਰ੍ਜ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁਮ੍। ਸ਼ਕ੍ਰੋਪ੍ਯਾਪृਚ੍ਛ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਦੇਵਰਾਜ੍ਯਮਪਾਲਯਤ੍ ।। 63
ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ ਨੂੰ ਰੁਖਸਤ ਕੀਤਾ; ਇੰਦਰ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਜਗਦੀ ਸੰਭਾਲੀ।
ਯਥੋਕ੍ਤਂ ਦੇਵਰਾਜੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਪਰਮੇष੍ਠਿਨਾ। ਤਥਾ ਤ੍ਵਮਪਿ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਾਕਾਰ੍ਯੇ ਸ੍ਥਿਰੋ ਭਵ ।। 64
ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ਤਿਵੇਂ ਤੂੰ ਵੀ, ਰਾਜਨ, ਕਰਨਾ ਤੇ ਨਾ ਕਰਨਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਰਹੋ।
ਏਵਂ ਵਿਲਪਮਾਨਾਯਾਂ ਪਾਞ੍ਚਾਲ੍ਯਾਂ ਮਤ੍ਸ੍ਯਪੁਙ੍ਗਵਃ। ਅਸ਼ਕ੍ਤਃ ਕੀਚਕਂ ਤਤ੍ਰ ਸ਼ਾਸਿਤੁਂ ਬਲਦਰ੍ਪਿਤਮ੍ । ਵਿਰਾਟਰਾਜਃ ਮੂਤਂ ਤੁ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵੇਨੈਵ ਨ੍ਯਵਾਰਯਤ੍ ।। 1
ਜਦ ਪਾਂਚਾਲੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਮਤਸਿਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਕੀਚਕ ਨੂੰ ਜਬਰ ਨਾਲ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰਥ, ਰਾਜਾ ਵਿਰਾਟ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਨਰਮ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਰੋਕਿਆ।
ਕੀਚਕਂ ਮਤ੍ਸ੍ਯਰਾਜੇਨ ਕृਤਾਗਸਮਨਿਨ੍ਦਿਤਾ। ਨਾਪਰਾਧਾਨੁਰੂਪੇਣ ਦਣ੍ਡੇਨ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਿਤਮ੍ ।। 2
ਕੀਚਕ, ਜਦ ਕਿ ਦੋਸ਼ੀ ਸੀ, ਮਤਸਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਦੋਸ਼ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ।
ਪਾਞ੍ਚਾਲਰਾਜਸ੍ਯ ਸੁਤਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸੁਰਸੁਤੋਪਮਾ। ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਾ ਵ੍ਯਵਹਾਰਾਣਾਂ ਕੀਚਕੇ ਕृਤਕਿਲ੍ਬਿषੇ । ਪੁਨਃ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਰਾਜਾਨਂ ਸ੍ਮਰਨ੍ਤੀ ਧਰ੍ਮਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ ।। 3
ਪਾਂਚਾਲ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ, ਜੋ ਦੇਵਕਨਿਆ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਸੀ, ਕੀਚਕ ਨੂੰ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖਦੀ ਹੋਈ, ਵਧੀਆ ਧਰਮ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ, ਮੁੜ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਸਂਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਚ ਵਰਾਰੋਹਾ ਸਰ੍ਵਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਭਾਸਦਃ। ਰਾਜਾਨੁਵਰ੍ਤਨਪਰਾਨ੍ਕੀਚਕਂ ਚ ਕृਤਾਗਸਮ੍। ਵਿਰਾਟਂ ਚਾਹ ਪਾਞ੍ਚਾਲੀ ਦੁਃਖੇਨਾਵਿष੍ਟਚੇਤਨਾ ।। 4
ਉਹ ਉੱਤਮ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਨੇ, ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਰਾਜਾ ਤੇ ਕੀਚਕ ਦੇ ਪੱਖੀ ਸਨ, ਤੇ ਕੀਚਕ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਵੇਖ ਕੇ, ਪਾਂਚਾਲੀ ਨੇ ਦੁਖ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਮਨ ਰਖ ਕੇ, ਵਿਰਾਟ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
ਨ ਰਾਜਨ੍ਰਾਜਵਤ੍ਕਿਂਚਿਤ੍ਸਮਾਚਰਸਿ ਕੀਚਕੇ। ਦਸ੍ਯੂਨਾਮਿਵ ਤੇ ਧਰ੍ਮੋ ਨ ਸਤ੍ਸੁ ਪਰਿਵਰ੍ਤਤੇ।। 5
ਰਾਜਨ, ਤੂੰ ਕੀਚਕ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜਿਆਂ ਵਾਂਗ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਤੇਰਾ ਵਿਵਹਾਰ ਦਸਯੂਆਂ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਤੇ ਤੇਰਾ ਧਰਮ ਸਤਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਟਿਕਦਾ।
ਨ ਕੀਚਕਃ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਸ੍ਥੋ ਨ ਚ ਮਤ੍ਸ੍ਯਃ ਕਥਂਚਨ। ਸਭਾਸਦੋऽਪ੍ਯਧਰ੍ਮਜ੍ਞਾ ਯ ਇਮਂ ਪਰ੍ਯੁਪਾਸਤੇ।। 6
ਕੀਚਕ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਮਤਸਿਆਂ ਰਾਜਾ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ; ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਧਰਮ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਨ ਧਰ੍ਮਂ ਕੀਚਕੋ ਵੇਤ੍ਤਿ ਰਾਜਭृਤ੍ਯਾਸ੍ਤਥੈਵ ਚ। ਨ ਰਾਜਾ ਵਿਨਯਂ ਬ੍ਰੂਤੇ ਅਮਾਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਨ ਜਾਨਤੇ ।। 7
ਕੀਚਕ ਨੂੰ ਧਰਮ ਦੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ, ਰਾਜਾ ਦੇ ਨੌਕਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ; ਰਾਜਾ ਸਯੰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤੇ ਉਸਦੇ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਸਮਝਦੇ ਨਹੀਂ।