ਸਰ੍ਵਰਾਕ੍ਸ਼ਸਰਾਜ੍ਯੇਚਾਪ੍ਯਭ੍ਯਪਿਞ੍ਚਦ੍ਵਿਭੀषਣਮ੍। ਚਕ੍ਰੇ ਚ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸਚਿਵਂ ਸਹृਦਂਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ ਚ
ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਰਾਖਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਮੰਤਰੀ ਤੇ ਦੋਸਤ ਬਣਾਇਆ।
ਵਿਭੀषਣਮਤੇ ਚੈਵ ਸੋऽਤ੍ਯਕ੍ਰਾਮਨ੍ਮਹਾਰ੍ਣਵਮ੍। ਸਸੈਨ੍ਯਃ ਸੇਤੁਨਾ ਤੇਨ ਮਾਰ੍ਗੇਣੈਵ ਨਰਾਧਿਪਃ
ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੇ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਸਮੇਤ, ਉਸ ਪੁਲ ਰਾਹੀਂ ਵੱਡਾ ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ।
ਤਤੋ ਗਤ੍ਵਾਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਲਙ੍ਕੋਦ੍ਯਾਨਾਨ੍ਯਨੇਕਸ਼ਃ। ਭੇਦਯਾਮਾਸ ਕਪਿਭਿਰ੍ਮਹਾਨ੍ਤਿ ਚ ਬਹੂਨਿ ਚ
ਫਿਰ ਲੰਕਾ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬਾਗਾਂ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਬਾਗ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।
ਤਤ੍ਰਾਸ੍ਤਾਂ ਰਾਵਣਾਮਾਤ੍ਯੌ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੌ ਸ਼ੁਕਸਾਰਣੌ। ਚਰੌ ਵਾਨਰਰੂਪੇਣ ਤੌ ਜਗ੍ਰਾਹ ਵਿਭੀषਣਃ
ਉਥੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਦੋ ਰਾਖਸ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼ੁਕ ਤੇ ਸਾਰਣ, ਵਾਨਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਨ; ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ।
ਪ੍ਰਤਿਪਨ੍ਨੌ ਯਦਾ ਰੂਪਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂ ਤੌ ਨਿਸ਼ਾਚਰੌ। ਦਰ੍ਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਤਤਃ ਸੈਨ੍ਯਂ ਰਾਮਃ ਪਸ਼੍ਚਾਦਵਾਸृਜਤ੍
ਜਦ ਉਹ ਦੋ ਨਿਸ਼ਾਚਰ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਰਾਖਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ, ਰਾਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੌਜ ਵਿਖਾ ਕੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਨਿਵੇਸ਼੍ਯੋਪਵਨੇ ਸੈਨ੍ਯਂ ਸ ਸ਼ੂਰਃ ਪ੍ਰਾਜ੍ਯਵਾਨਰਮ੍। ਪ੍ਰੇषਯਾਮਾਸ ਦੁਤ੍ਯੇਨ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਤਤੋऽਙ੍ਗਦਮ੍
ਫੌਜ ਨੂੰ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾ ਕੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਤੇ ਬਹਾਦਰ ਅੰਗਦ ਨੂੰ ਰਾਵਣ ਕੋਲ ਦੂਤ ਵਜੋਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਭੂਤਾਨ੍ਨੋਦਕੇਤਸ੍ਮਿਨ੍ਬਹੁਮੂਲਫਲੇ ਵਨੇ। ਸੇਨਾਂ ਨਿਵੇਸ਼੍ਯ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥੋ ਵਿਧਿਵਤ੍ਪਰ੍ਯਰਕ੍ਸ਼ਤ
ਉਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਭੋਜਨ, ਪਾਣੀ, ਜੜਾਂ ਤੇ ਫਲ ਬਹੁਤ ਹਨ, ਕਕੁਤਸਥ ਨੇ ਫੌਜ ਨੂੰ ਟਿਕਾ ਕੇ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ।
ਰਾਵਣਃ ਸਂਵਿਧਂ ਚਕ੍ਰੇ ਲਙ੍ਕਾਯਾਂ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਨਿਰ੍ਮਿਤਾਮ੍। ਪ੍ਰਕृਤ੍ਯੈਵਦੁਰਾਧਰ੍षਾ ਦृਢਪ੍ਰਾਕਾਰਤੋਰਣਾ
ਰਾਵਣ ਨੇ ਲੰਕਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਵਾਈ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਪੱਕੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਤੇ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਅਗਾਧਤੋਯਾਃ ਪਰਿਖਾ ਮੀਨਨਕ੍ਰਸਮਾਕੁਲਾਃ। ਬਭੂਵੁਃ ਸਪ੍ਤ ਦੁਰ੍ਧਰ੍षਾਃ ਸ੍ਵਾਦਿਰੈਃ ਸ਼ਙ੍ਕੁਭਿਸ਼੍ਚਿਤਾਃ
ਉਥੇ ਸੱਤ ਖਾਈਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਡੂੰਘੀਆਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ, ਮੱਛੀਆਂ ਤੇ ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਔਖਾ, ਤੇ ਕੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਲਾਈਨ ਕੀਤੀਆਂ।
ਕਰ੍ਣਾਟਯਨ੍ਤ੍ਰਾ ਦੁਰ੍ਧਰ੍षਾ ਬਭੂਵੁਃ ਸਹੁਡੋਪਲਾਃ। ਸਾਸ਼ੀਵਿषਘਟਾਯੋਧਾਃ ਸਸਰ੍ਜਰਸਪਾਂਸਵਃ
ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਅਜੋਕੇ ਯੰਤਰ, ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰ, ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਘੜੇ, ਯੋਧੇ, ਤੇ ਰਾਲ ਤੇ ਰੇਤ ਦੇ ਧਾਰੇ ਲਗਾਏ ਗਏ ਸਨ, ਜੋ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਸੀ।
ਮੁਸਲਾਲਾਤਨਾਰਾਚਤੋਮਰਾਸਿਪਰਸ਼੍ਵਥੈਃ। ਅਨ੍ਵਿਤਾਸ਼੍ਚਸ਼ਤਘ੍ਨੀਭਿਃ ਸਮਧੂਚ੍ਛਿष੍ਟਮੁਦ੍ਗਰਾਃ
ਉਹ ਲੋਕ ਗੱਡੀਆਂ, ਬਰਛੀਆਂ, ਲੋਹੇ ਦੇ ਸੱਟੇ, ਬਾਣ, ਕੁਲ੍ਹਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੋ ਕੇ, ਭਾਰੀ ਗਦਿਆਂ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਖੜੇ ਸਨ।
ਪੁਰਦ੍ਵਾਰੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਗੁਲ੍ਮਾਃ ਸ੍ਥਾਵਰਜਙ੍ਗਮਾਃ। ਬਭੂਵੁਃ ਪਤ੍ਤਿਬਹੁਲਾਃ ਪ੍ਰਭੂਤਗਜਵਾਜਿਨਃ
ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਫੌਜਾਂ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਤੇ ਖੜੀਆਂ ਤੇ ਚਲਦੀਆਂ, ਪੈਦਲ ਸਿਪਾਹੀਆਂ, ਹਾਥੀਆਂ ਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ।
ਅਙ੍ਗਦਸ੍ਤ੍ਵਥ ਲਙ੍ਕਾਯਾਂ ਦ੍ਵਾਰਦੇਸ਼ਮੁਪਾਗਤਃ। ਵਿਦਿਤੋ ਰਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ਗਤਵ੍ਯਥਃ
ਫਿਰ ਅੰਗਦ ਲੰਕਾ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਆਇਆ, ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੋਇਆ, ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਅੰਦਰ ਵੜ ਗਿਆ।
ਮਧ੍ਯੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਕੋਟੀਨਾਂ ਬਹ੍ਵੀਨਾਂ ਸੁਮਹਾਬਲਃ। ਸ਼ੁਸ਼ੁਭੇ ਮੇਘਮਾਲਾਭਿਰਾਦਿਤ੍ਯ ਇਵ ਸਂਵृਤਃ
ਅਣਗਿਣਤ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਉਹ ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਲੁਕਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਸਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਪੌਲਸ੍ਤ੍ਯਮਮਾਤ੍ਯੈਰਭਿਸਂਵृਤਮ੍। ਰਾਮਸਂਦੇਸ਼ਮਾਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਵਾਗ੍ਮੀ ਵਕ੍ਤੁਂ ਪ੍ਰਚਕ੍ਰਮੇ
ਪੁਲਸਤਿਆ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਨੂੰ, ਉਸਦੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਮਿਲ ਕੇ, ਅੰਗਦ ਨੇ ਰਾਮ ਦਾ ਸੁਨੇਹਾ ਸੁਣਾਉਣ ਲਈ ਬੋਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਆਹ ਤ੍ਵਾਂ ਰਾਘਵੋ ਰਾਜਨ੍ਕੋਸਲੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ। ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਕਾਲਮਿਦਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਤਦਾਦਤ੍ਸ੍ਵ ਸੁਦੁਰ੍ਮਤੇ
ਕੋਸਲ ਦੇ ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਵਾਲੇ ਰਾਜਾ ਰਾਘਵ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਇਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਗੱਲਾਂ ਸਵੀਕਾਰ ਲੋ, ਹੇ ਮੰਦੇ ਮਨ ਵਾਲੇ।
ਅਕृਤਾਤ੍ਮਾਨਮਾਸਾਦ੍ਯ ਰਾਜਾਨਮਨਯੇ ਰਤਮ੍। ਵਿਨਸ਼੍ਯਨ੍ਤ੍ਯਨਯਾਵਿष੍ਟਾ ਦੇਸ਼ਾਸ਼੍ਚ ਨਗਰਾਣਿ ਚ
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਰਾਜਾ ਅਧਰਮ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਤਾਂ ਅਜਿਹੇ ਰਾਜ ਵਿਚ ਦੇਸ਼ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਣਯਾਈ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤ੍ਵਯੈਕੇਨਾਪਰਾਦ੍ਧਂ ਮੇ ਸੀਤਾਮਾਹਰਤਾ ਬਲਾਤ੍। ਵਧਾਯਾਨਪਰਾਦ੍ਧਾਨਾਮਨ੍ਯੇषਾਂ ਤਦ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਸਿਰਫ਼ ਤੂੰ ਹੀ ਮੇਰੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਜਬਰ ਨਾਲ ਚੁੱਕ ਕੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਉੱਨਾਈ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਨਿਰਦੋਸ਼ਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆਵੇਗਾ।
ਯੇ ਤ੍ਵਯਾ ਬਲਦਰ੍ਪਾਭ੍ਯਾਮਾਵਿष੍ਟੇਨ ਵਨੇਚਰਾਃ। ऋषਯੋਹਿਂਸਿਤਾਃ ਪੂਰ੍ਵਂਦੇਵਾਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਵਮਾਨਿਤਾਃ
ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਇਜ਼ਤੀ ਕੀਤੀ—
ਰਾਜਰ੍षਯਸ਼੍ਚ ਨਿਹਤਾ ਰੁਦਤ੍ਯਸ਼੍ਚਾਹृਤਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ। ਤਦਿਦਂ ਸਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਫਲਂਤਸ੍ਯਾਨਯਸ੍ਯ ਤੇ
ਰਾਜ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਔਰਤਾਂ ਰੋਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਚੁੱਕ ਲਈਆਂ ਗਈਆਂ; ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਅਣਯਾਈ ਦਾ ਫਲ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਨ੍ਤਾਸ੍ਮਿ ਤ੍ਵਾਂ ਸਹਾਮਾਤ੍ਯੈਰ੍ਯੁਧ੍ਯਸ੍ਵ ਪੁਰੁषੋ ਭਵ। ਪਸ਼੍ਯ ਮੇ ਧਨੁषੋ ਵੀਰ੍ਯਂ ਮਾਨੁषਸ੍ ਨਿਸ਼ਾਚਰ
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤੇਰੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਸਮੇਤ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ; ਲੜ, ਮਰਦ ਬਣ! ਮੇਰੇ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵੇਖ, ਹੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ।
ਮੁਚ੍ਯਤਾਂ ਜਾਨਕੀ ਸੀਤਾ ਨ ਮੇ ਮੋਕ੍ਸ਼੍ਯਮਸਿ ਕਰ੍ਹਿਚਿਤ੍। ਅਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮਿਮਂ ਲੋਕਂਕਰ੍ਤਾऽਸ੍ਮਿ ਨਿਸ਼ਿਤੈਃ ਸ਼ਰੈਃ
ਜਾਨਕੀ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਛੱਡਾਂਗਾ ਨਹੀਂ। ਤੇਜ਼ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਾਂਗਾ।
ਇਤਿਤਸ੍ ਬ੍ਰੁਵਾਣਸ੍ ਦੂਤਸ੍ ਪਰੁषਂ ਵਚਃ। ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨ ਮਮृषੇ ਰਾਜਾ ਰਾਵਣਃ ਕ੍ਰੋਧਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਃ
ਦੂਤ ਨੇ ਜਦੋਂ ਇਹ ਕਠੋਰ ਗੱਲਾਂ ਕਹੀਆਂ, ਰਾਵਣ ਰਾਜਾ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ।
ਹਙ੍ਗਿਤਜ੍ਞਾਸ੍ਤਤੋ ਭਰ੍ਤੁਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਰਜਨੀਚਰਾਃ। ਚਤੁਰ੍ष੍ਵਙ੍ਗੇषੁ ਜਗृਹੁਃ ਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਮਿਵ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਫਿਰ, ਚਾਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਸਮਝ ਕੇ, ਅੰਗਦ ਨੂੰ ਚਾਰ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਪਕੜ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪੰਛੀ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਫੜਦੇ ਹਨ।
ਤਾਂਸ੍ਤਥਾਙ੍ਗੇषੁ ਸਂਸਕ੍ਤਾਨਙ੍ਗਦੋ ਰਜਨੀਚਰਾਨ੍। ਆਦਾਯੈਵ ਖਮੁਤ੍ਪਤ੍ਯ ਪ੍ਰਾਸਾਦਤਲਮਾਵਿਸ਼ਤ੍
ਅੰਗਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਤ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ ਲੱਗੇ ਹੋਏ, ਉਡ ਕੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਗਿਆ ਤੇ ਮਹਲ ਦੀ ਛਤ 'ਤੇ ਵੜ ਗਿਆ।
ਵੇਗੇਨੋਤ੍ਪਤਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪੇਤੁਸ੍ਤੇ ਰਜਨੀਚਰਾਃ। ਭੁਵਿ ਸਂਭਿਨ੍ਨਹृਦਯਾਃ ਪ੍ਰਹਾਰਵਰਪੀਡਿਤਾਃ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਡਿਆ, ਰਾਤ ਦੇ ਜੀਵ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਟੁੱਟ ਗਏ, ਉਸ ਦੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਮਾਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋਏ।
ਸਂਸਕ੍ਤੋਹਰ੍ਮ੍ਯਸ਼ਿਖਰਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪੁਨਰਵਾਪਤਤ੍। ਲਙ੍ਘਯਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਂ ਲਙ੍ਕਾਂ ਸੁਵੇਲਸ੍ਯ ਸਮੀਪਤਃ
ਉਹ ਮਹਲ ਦੀ ਚੋਟੀ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ, ਉਥੋਂ ਮੁੜ ਹੇਠਾਂ ਆਇਆ, ਲੰਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਲੰਘ ਕੇ ਸੁਵੇਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਕੋਸਲੇਨ੍ਦ੍ਰਮਥਾਗਮ੍ਯ ਸਰ੍ਵਮਾਵੇਦ੍ਯ ਵਾਨਰਃ। ਵਿਸ਼ਸ਼੍ਰਾਮ ਸ ਤੇਜਸ੍ਵੀ ਰਾਘਵੇਣਾਭਿਨਨ੍ਦਿਤਃ
ਫਿਰ, ਕੋਸਲ ਦੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਵਾਨਰ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸਿਆ, ਤੇ ਰਾਘਵ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।
ਤਤਃ ਸਰ੍ਵਾਭਿਸਾਰੇਣ ਹਰੀਣਾਂ ਵਾਤਰਂਹਸਾਮ੍। ਭੇਦਯਾਮਾਸ ਲਙ੍ਕਾਯਾਃ ਗ੍ਰਾਕਾਰਂ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨਃ
ਫਿਰ ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਦੌੜਦੇ ਬਾਂਦਰਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਰਘੁਨੰਦਨ ਨੇ ਲੰਕਾ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ।
ਵਿਭੀषਣਰ੍ਕ੍ਸ਼ਾਧਿਪਤੀ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯਾਥ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ। ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਨਗਰਦ੍ਵਾਰਮਵਾਮृਦ੍ਗਾਦ੍ਦੁਰਾਸਦਮ੍
ਫਿਰ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਅਤੇ ਰੀਛਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਲੰਕਾ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਸੀ।