ਅਸਕृਦ੍ਵਦਤੋ ਵਾਕ੍ਯਮੀਦृਸ਼ਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਸ਼੍ਵਰ। ਵਿषਾਦਯੁਕ੍ਤਮੇਤਤ੍ਤੇ ਮਯਾ ਸ਼੍ਰੁਤਮਭਾਗ੍ਯਯਾ। ਤਦ੍ਭਦ੍ਰਮੁਖ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਮਾਨਸਂ ਵਿਨਿਵਰ੍ਤ੍ਯਤਾਮ੍
ਤੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਐਸੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸਰਦਾਰ; ਮੈਂ, ਨਸੀਬ ਮਾਰੀ, ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਈ। ਸੋਹਣੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੇ, ਆਪਣਾ ਮਨ ਇਹ ਤੋਂ ਹਟਾ ਲੈ।
ਪਰਦਾਰਾऽਸ੍ਮ੍ਯਲਭ੍ਯਾ ਚ ਸਤਤਂ ਚ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ। ਨ ਚੈਵੌਪਯਿਕੀ ਭਾਰ੍ਯ ਮਾਨੁषੀ ਤਵ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ
ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹਾਂ, ਮਿਲਣ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹਾਂ; ਮਨੁੱਖੀ ਔਰਤ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਬਣਨ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ, ਰਾਕਸ਼ਸ।
ਵਿਵਸ਼ਾਂ ਧਰ੍षਯਿਤ੍ਵਚ ਕਾਂ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰੀਤਿਮਵਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ। ਨ ਚ ਪਾਲਯਸੇ ਧਰ੍ਮਂ ਲੋਕਪਾਲਸਮਃ ਕਥਮ੍
ਜੇ ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਲਾਚਾਰ ਔਰਤ ਨੂੰ ਜਬਰ ਕਰੇਗਾ, ਤੈਨੂੰ ਕੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲੇਗੀ? ਜੇ ਤੂੰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਵਾਂਗ ਧਰਮ ਦੀ ਰਾਖੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਫਿਰ ਖੁਦ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ?
ਭ੍ਰਾਤਰਂ ਰਾਜਰਾਜਂ ਤਂ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਸਸ੍ਵਂ ਪ੍ਰਭੁਮ੍। ਧਨੇਸ਼੍ਵਰਂ ਵ੍ਯਪਦਿਸ਼ਨ੍ਕਥਂ ਤ੍ਵਿਹ ਨ ਲਜ੍ਜਸੇ
ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਭਰਾ, ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ, ਧਨ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਵਾਂਗ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਫਿਰ ਇੱਥੇ ਤੈਨੂੰ ਸ਼ਰਮ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ?
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਰੁਦਤ੍ਸੀਤਾ ਕਮ੍ਪਯਨ੍ਤੀ ਪਯੋਧਰੌ। ਸ਼ਿਰੋਧਰਾਂ ਚ ਤਨ੍ਵਙ੍ਗੀ ਮੁਸ੍ਵਂ ਪ੍ਰਚ੍ਛਾਦ੍ਯਵਾਸਸਾ
ਇਹ ਗੱਲ ਕਹਿ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਰੋਈ, ਉਸਦੇ ਸਿਨੇ ਕੰਪ ਰਹੇ ਸਨ, ਪਤਲਾ ਸਰੀਰ ਝੁਕ ਗਿਆ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਕਪੜੇ ਨਾਲ ਢੱਕ ਲਿਆ।
ਤਸ੍ਯ ਰੁਦਤ੍ਯਾ ਭਾਮਿਤ੍ਯਾ ਦੀਰ੍ਘਾ ਵੇਣੀ ਸੁਸਯਤਾ। ਦਦृਸ਼ੇ ਸ੍ਵਸਿਤਾ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਾ ਕਾਲੀ ਵ੍ਯਾਲੀਵ ਮੂਰ੍ਧਨਿ
ਜਦ ਉਹ ਰੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸ ਜੋਸ਼ੀਲੇ ਜੀਵ ਦੀ ਲੰਮੀ, ਚੰਗੀ ਗੁੰਥੀ ਹੋਈ ਕਾਲੀ, ਚਮਕਦਾਰ ਚੋਟੀ, ਸਿਰ 'ਤੇ ਕਾਲੀ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਪੈ ਗਈ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਦ੍ਰਾਵਣੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸੀਤਯੋਕ੍ਤਂ ਸੁਨਿषੁਰਮ੍। ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤੋऽਪਿਦੁਰ੍ਮੇਧਾਃ ਪੁਨਰੇਵਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਚਃ
ਸੀਤਾ ਦੀ ਪੱਕੀ ਨਿਸ਼ਚੈ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਵਣ, ਇਨਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਫਿਰ ਵੀ ਕਠੋਰ ਮਨ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਕਾਮਮਙ੍ਗਨਿ ਮੇ ਸੀਤੇ ਦੁਨੋਤੁ ਮਕਰਧ੍ਵਜਃ। ਨਤ੍ਵਾਮਕਾਮਾਂ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣੀਂ ਸਮੇਪ੍ਯੇ ਚਾਰੁਹਾਸਿਨੀਂ
ਜੇ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ ਦੇਣ, ਸੀਤੇ; ਪਰ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ, ਸੋਹਣੀ ਕਮਰ ਤੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ, ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਹੀਂ ਛੂਹਾਂਗਾ।
ਕਿਂਨੁ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਮਯਾ ਕਰ੍ਤੁਂ ਯਤ੍ਤ੍ਵਮਦ੍ਯਾਪਿਮਾਨੁषਮ੍। ਆਹਾਰਭੂਤਮਸ੍ਮਾਕਂ ਰਾਮਮੇਵਾਨੁਰੁਧ੍ਯਸੇ
ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਜਦ ਤੂੰ ਅੱਜ ਵੀ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਲਈ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਮਨੁੱਖੀ ਹੈ, ਸਿਰਫ ਰਾਮ ਨੂੰ ਹੀ ਚਾਹਦੀ ਹੈਂ?
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਾਮਨਿਨ੍ਦ੍ਯਾਙ੍ਗੀਂ ਸ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ। ਤਤ੍ਰੈਵਾਨ੍ਤਰ੍ਹਿਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਜਗਾਮਾਭਿਮਤਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍
ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉਸ ਨਿੰਦਨਯੋਗ ਸਰੀਰ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਸਰਦਾਰ ਉਥੋਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਭਿਃ ਪਰਿਵृਤਾਵੈਦੇਹੀ ਸ਼ੋਕਕਸ਼ਿਂਤਾ। ਸੇਵ੍ਯਮਾਨਾ ਤ੍ਰਿਜਟਯਾ ਤਤ੍ਰੈਵ ਨ੍ਯਵਸਤ੍ਤਦਾ
ਰਾਕਸ਼ਸੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਵੈਦੇਹੀ, ਦੁਖ ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਵਿਚ ਪਈ, ਤ੍ਰਿਜਟਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਹਾਸਲ ਕਰਦੀ, ਉਥੇ ਹੀ ਰਹੀ।
ਰਾਘਵਃ ਸਹਸੌਮਿਤ੍ਰਿਃ ਸੁਗ੍ਰੀਵੇਣਾਭਿਪਾਲਿਤਃ। ਵਸਨਮਾਲ੍ਯਵਤਃ ਪृष੍ਠੇ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਵਿਮਲਂ ਨਭਃ
ਰਾਘਵ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ, ਮਾਲਯਵਤ ਪਹਾੜ ਦੀ ਢਲਾਨ 'ਤੇ, ਨਿਰਮਲ ਆਕਾਸ਼ ਵੇਖਿਆ।
ਸਦृष੍ਟ੍ਵਾਵਿਮਲੇ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਨਿਰ੍ਮਲਂ ਸ਼ਸਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍। ਗ੍ਰਹਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਤਾਰਾਭਿਰਨੁਯਾਨ੍ਤਮਮਿਤ੍ਰਹਾ
ਸਾਫ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਚੰਨ ਚਮਕਦਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਗ੍ਰਹਾਂ, ਤਾਰਿਆਂ ਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਸੀ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਪਰ ਵੇਖਦਾ ਰਿਹਾ।
ਕੁਮੁਦੋਤ੍ਪਲਪਦ੍ਮਾਨਾਂ ਗਨ੍ਧਮਾਦਾਯ ਵਾਯੁਨਾ। ਮਹੀਧਰਸ੍ਥਃ ਸ਼ੀਤੇਨ ਸਹਸਾਪ੍ਰਤਿਬੋਧਿਤਃ
ਹਵਾ, ਕੁਮੁਦ, ਉਤਪਲ ਤੇ ਪਦਮਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਲੈ ਕੇ, ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਖੜੇ, ਠੰਡੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਜਗਾਇਆ।
ਪ੍ਰਭਾਤੇ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਵੀਰਮਭ੍ਯਭਾषਤ ਦੁਰ੍ਮਨਾਃ। ਸੀਤਾਂ ਸਂਸ੍ਮृਤ੍ ਯਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਰੁਦ੍ਧਾਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਵੇਸ਼੍ਮਨਿ
ਸਵੇਰੇ, ਮਨ ਵਿਚ ਉਦਾਸੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਵੀਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਸੀਤਾ ਦੀ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜੋ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਬੰਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਗਚ੍ਛ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ਜਾਨੀਹਿ ਕਿष੍ਕਿਂਦਾਯਾਂ ਕਪੀਸ਼੍ਵਰਮ੍। ਪ੍ਰਮਤ੍ਤਂ ਗ੍ਰਾਮ੍ਯਧਰ੍ਮੇषੁ ਕृਤਘ੍ਨਂ ਸ੍ਵਾਰ੍ਥਪਣ੍ਡਿਤਮ੍
ਲਕਸ਼ਮਣ, ਤੂੰ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਜਾ ਕੇ ਬਾਂਦਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਲੱਭ; ਉਹ ਜੋ ਲੋਕੀ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿਚ ਲਾਪਰਵਾਹ, ਅਪ੍ਰਤੀਕਾਰੀ ਤੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਫਾਇਦੇ ਲਈ ਚਤੁਰ ਹੈ।
ਯੋਸੌ ਕੁਲਾਧਮੋ ਮੂਢੋ ਮਯਾ ਰਾਜ੍ਯੇऽਭਿषੇਚਿਤਃ। ਸਰ੍ਵਵਾਨਰਗੋਪੁਚ੍ਛਾ ਯਮृਕ੍ਸ਼ਾਸ਼੍ਚ ਭਜਨ੍ਤਿ ਵੈ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਨਿਕੰਮਾ ਤੇ ਮੂਰਖ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਰਾਜ ਵਿਚ ਬੈਠਾਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸਾਰੇ ਬਾਂਦਰ ਤੇ ਰੀਛ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਯਦਰ੍ਥਂ ਨਿਹਤੋ ਬਾਲੀ ਮਯਾ ਰਘੁਕੁਲੋਦ੍ਵਹ। ਤ੍ਵਯਾ ਸਹਮਹਾਬਾਹੋ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧੋਪਵਨੇ ਤਦਾ
ਜਿਸ ਦੀ ਖਾਤਰ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਬਾਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ—
ਕृਤਘ੍ਨਂ ਤਮਹਂ ਮਨ੍ਯੇ ਵਾਨਰਾਪਸ਼ਦਂ ਭੁਵਿ। ਯੋ ਮਾਮੇਵਂਗਤੋ ਮੂਢੋ ਨ ਜਾਨੀਤੇऽਦ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ
ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਅਪ੍ਰਤੀਕਾਰੀ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬਾਂਦਰਾਂ ਦੀ ਬੇਇਜ਼ਤੀ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਮੂਰਖ ਹੋ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ, ਇਸ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣਦਾ।
ਅਸੌ ਮਨ੍ਯੇ ਨ ਜਾਨੀਤੇ ਸਮਯਪ੍ਰਤਿਪਾਲਨਮ੍। ਕृਤੋਪਕਾਰਂ ਮਾਂ ਨੂਨਮਵਮਤ੍ਯਾਲ੍ਪਯਾ ਧਿਯਾ
ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਵਾਅਦੇ ਦੀ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ; ਉਹ ਛੋਟੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਭਲਾ ਕੀਤਾ, ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਯਦਿਤਾਵਦਨੁਦ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਸ਼ੇਤੇ ਕਾਮਸੁਖਾਤ੍ਮਕਃ। ਨੇਤਵ੍ਯੋ ਵਾਲਿਮਾਰ੍ਗੇਣ ਸਰ੍ਵਭੂਤਗਤਿਂ ਤ੍ਵਯਾ
ਜੇ ਉਹ ਅਜੇ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਤੇ ਸੁਖ-ਵਿਲਾਸ ਵਿਚ ਪਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਬਾਲੀ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਲੈ ਜਾ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਸਮੇਤ।
ਅਥਾਪਿ ਘਟਤੇऽਸ੍ਮਾਕਮਰ੍ਤੇ ਵਾਨਰਪੁਙ੍ਗਵਃ। ਤਮਾਦਾਯੈਵ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥ ਤ੍ਵਰਾਵਾਨ੍ਭਵ ਮਾਚਿਰਮ੍
ਪਰ ਜੇ ਉਹ ਬਾਂਦਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਸਾਡੇ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ ਦੇ, ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਲੈ ਆ, ਦੇਰੀ ਨਾ ਕਰ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਗੁਰੁਵਾਕ੍ਯਹਿਤੇ ਰਤਃ। ਪ੍ਰਤਸ੍ਥੇ ਰੁਚਿਰਂ ਗृਹ੍ਯ ਸਮਾਰ੍ਗਣਗੁਣਂ ਧਨੁਃ
ਭਰਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਤੀਰ-ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।
ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਦ੍ਵਾਰਮਾਸਾਦ੍ਯਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ਾਨਿਵਾਰਿਤਃ। ਸਕ੍ਰੋਧ ਇਤਿਤਂ ਮਤ੍ਵਾਰਾਜਾ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਦ੍ਯਯੌ ਹਰਿਃ
ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਹ ਰੁਕਾਵਟ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅੰਦਰ ਗਿਆ; ਬਾਂਦਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਨੀਅਤ ਤੇ ਗੁੱਸਾ ਸਮਝ ਕੇ, ਮਿਲਣ ਆਇਆ।
ਤਂ ਸਦਾਰੋਵਿਨੀਤਾਤ੍ਮਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਪ੍ਲਵਗਾਧਿਪਃ। ਪੂਜਯਾ ਪ੍ਰਤਿਜਗ੍ਰਾਹ ਪ੍ਰੀਯਮਾਣਸ੍ਤਦਰ੍ਹਯਾ
ਸੁਗਰੀਵ, ਬਾਂਦਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਦੀ ਉਚਿਤ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਮਿਲਿਆ।
ਤਮਬ੍ਰਵੀਦ੍ਰਾਮਵਚਃ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਰਕੁਤੋਭਯਃ। ਸ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਮਸ਼ੇषੇਣ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਹ੍ਵਃ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ
ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ, ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਮ ਦੀ ਗੱਲ ਦੱਸਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਭृਤ੍ਯਦਾਰੋ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਵਾਨਰਾਧਿਪਃ। ਇਦਮਾਹ ਵਚਃ ਪ੍ਰੀਤੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਨਰਕੁਞ੍ਜਰਮ੍
ਸੁਗਰੀਵ, ਬਾਂਦਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਤੇ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹਾਥੀ ਵਰਗੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖਦਾ ਹੈ।
ਨਾਸ੍ਮਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ਦੁਰ੍ਮੇਧਾ ਨਾਕृਤਜ੍ਞੋ ਨ ਨਿਰ੍ਘृਣਃ। ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਯਃ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨੋ ਮੇ ਸੀਤਾਪਰ੍ਯੇषਣੇ ਕृਤਃ
ਲਕਸ਼ਮਣ, ਮੈਂ ਨਾ ਮੰਦ-ਮੱਤ ਹਾਂ, ਨਾ ਅਪ੍ਰਤੀਕਾਰੀ, ਨਾ ਕਠੋਰ-ਦਿਲ; ਸੁਣ ਕਿ ਸੀਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਲਈ ਮੈਂ ਕਿੰਨੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਦਿਸ਼ਃ ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇਵਿਨੀਤਾ ਹਰਯੋ ਮਯਾ। ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਚ ਕृਤਃ ਕਾਲੋ ਮਾਸੇऽਭ੍ਯਾਗਮਨੇ ਪੁਨਃ
ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਨਮ੍ਰ ਬਾਂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਤੇ ਸਭ ਦੇ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸਮਾਂ ਰੱਖਿਆ ਹੈ।
ਯੈਰਿਯਂ ਸਵਨਾ ਸਾਦ੍ਰਿਃ ਸਪੁਰਾ ਸਾਗਰਾਮ੍ਬਰਾ। ਵਿਚੇਤਵ੍ਯਾ ਮਹੀ ਵੀਰ ਸਗ੍ਰਾਮਨਗਰਾਕਰਾ
ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਧਰਤੀ, ਜੰਗਲ, ਪਹਾੜ, ਸ਼ਹਿਰ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਚੌੜਾਈ, ਪਿੰਡ, ਨਗਰ ਤੇ ਖਾਣੀਆਂ—ਸਭ ਖੋਜੀ ਜਾਣਗੇ, ਹੇ ਵੀਰ।