ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਟਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪਞ੍ਚਚਕ੍ਰੇ ਵृਕੋਦਰਃ। ਅਰ੍ਧਚਨ੍ਦ੍ਰੇਣ ਵਾਣੇਨ ਕਿਂਚਿਦਬ੍ਰੁਵਤਸ੍ਤਦਾ
ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਕੇ, ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਪੰਜ ਵਾਰੀ ਮਾਰਿਆ, ਤੇ ਅਰਧਚੰਦ ਆਕਾਰ ਦੇ ਤੀਰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕੁਝ ਸ਼ਬਦ ਵੀ ਕਹੇ।
ਵਿਕਲ੍ਪਯਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਤਤਃ ਪ੍ਰਾਹ ਵृਕੋਦਰਃ। ਜੀਵਿਤੁਂ ਚੇਚ੍ਛਸੇ ਮੂਢ ਹੇਤੁਂ ਮੇ ਗਦਤਃ ਸ਼ृਣੁ
ਰਾਜੇ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਕੇ, ਫਿਰ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਜੇ ਤੂੰ ਜੀਊਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਮੂਰਖ, ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।'
ਦਾਸੋਸ੍ਮੀਤਿ ਤ੍ਵਯਾ ਵਾਚ੍ਯਂ ਸਂਸਤ੍ਸੁ ਚ ਸਭਾਸੁ ਚ। ਏਵਂ ਚੇਜ੍ਜੀਵਿਤਂ ਦਦ੍ਯਾਮੇष ਯੁਦ੍ਧਜਿਤੋ ਵਿਧਿਃ
ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਅੱਗੇ ਤੇ ਸਭਾ ਵਿਚ ਆਖਣਾ ਪਵੇਗਾ, 'ਮੈਂ ਗੁਲਾਮ ਹਾਂ।' ਜੇ ਤੂੰ ਇਹ ਕਰੇਂਗਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜੀਊਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਜੰਗ ਵਿਚ ਹਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਇਹੀ ਰੀਤ ਹੈ।
ਏਵਮਸ੍ਤ੍ਵਿਤਿ ਤਂ ਰਾਜਾ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਮਾਣੋ ਜਯਦ੍ਰਥਃ। ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਪੁਰੁषਵ੍ਯਾਘ੍ਰਂ ਭੀਮਮਾਹਵਸ਼ੋਭਿਨਮ੍
ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਜੈਦਰਥ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿਚ ਚਮਕਦੇ ਭੀਮ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਦੇ ਹੋ, ਓਹੀ ਹੋਵੇ।'
ਤਤ ਏਨਂ ਵਿਚੇष੍ਟਨ੍ਤਂ ਵਦ੍ਧ੍ਵਾ ਪਾਰ੍ਥੋ ਵृਕੋਦਰਃ। ਰਥਮਾਰੋਪਯਾਮਾਸ ਵਿਸਂਜ੍ਞਂ ਪਾਂਸੁਕੁਣ੍ਠਿਤਮ੍
ਫਿਰ, ਜਦ ਉਹ ਹਿਲਦੋਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਹੋਸ਼ ਖੋ ਬੈਠੇ ਤੇ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਲਿਪਟੇ ਹੋਏ, ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤਸ੍ਤਂ ਰਥਮਾਸ੍ਥਾਯ ਭੀਮਃ ਪਾਰ੍ਤਾਨੁਗਸ੍ਤਦਾ। ਅਗ੍ਰ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਮਮਧ੍ਯਸ੍ਥਾਮਭ੍ਯਗਚ੍ਛਦ੍ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਮ੍
ਫਿਰ ਭੀਮ, ਜੋ ਪਾਰਥ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀ, ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਾਲੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿਚ ਬੈਠੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਕੋਲ ਗਿਆ।
ਦਰ੍ਸ਼ਯਾਮਾਸ ਭੀਮਸ੍ਤੁ ਤਦਵਸ੍ਥਂ ਜਯਦ੍ਰਥਮ੍। ਤਂ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਾਹਸਦ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮੁਚ੍ਯਤਾਮਿਤਿ ਚਾਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਭੀਮ ਨੇ ਜੈਦਰਥ ਨੂੰ ਉਸ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਦਿਖਾਇਆ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਵੇਖ ਕੇ ਹੱਸਿਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, 'ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿਓ।'
ਰਾਜਾਨਂ ਚਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਭੀਮੋ ਦ੍ਰੌਪਦ੍ਯੈ ਕਥਯੇਤਿ ਵੈ। ਦਾਸਭਾਵਂ ਗਤੋ ਹ੍ਯੇष ਪਾਣ੍ਡੂਨਾਂ ਪਾਪਚੇਤਨਃ
ਭੀਮ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਗਲ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਇਹ ਮਾੜੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਹੁਣ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦਾ ਗੁਲਾਮ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।'
ਤਮੁਵਾਚ ਚ ਤਤੋ ਜ੍ਯੇष੍ਠੋ ਭ੍ਰਾਤਾ ਸਪ੍ਰਣਯਂ ਵਚਃ। ਮੁਞ੍ਚੇਮਮਧਮਾਚਾਰਂ ਪ੍ਰਮਾਣਾ ਯਦਿ ਤੇ ਵਯਮ੍
ਫਿਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, 'ਜੇ ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਯੋਗ ਸਮਝਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਇਸ ਮਾੜੇ ਚਾਲਾਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿਓ।'
ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਚਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਭੀਮਮਭਿਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਮ੍। ਦਾਸੋऽਯਂਮੁਚ੍ਯਤਾਂ ਰਾਤ੍ਰਸ੍ਤ੍ਵਯਾਪਞ੍ਚਸ਼ਿਖਃ ਕृਤਃ
ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਨੇ ਭੀਮ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਵੱਲ ਵੇਖ ਕੇ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਹੁਣ ਗੁਲਾਮ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿਓ। ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਦੇ ਪੰਜ ਜਟੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।'
ਏਵਮੁਕ੍ਤਃ ਸ ਭੀਮਸ੍ਤੁ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਚੈਵ ਚ ਕृष੍ਣਯਾ। ਮੁਮੋਚ ਤਂ ਮਹਾਪਾਪਂ ਜਯਦ੍ਰਥਮਚੇਤਨਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਰਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਲੋਂ ਆਖਣ 'ਤੇ, ਭੀਮ ਨੇ ਉਸ ਵੱਡੇ ਪਾਪੀ, ਬੇਹੋਸ਼ ਜੈਦਰਥ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਸ ਮੁਕ੍ਤੋऽਭ੍ਯੇਤ੍ਯਰਾਜਾਨਮਭਿਵਾਦ੍ਯ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਮ੍। ਵਵਨ੍ਦੇ ਵਿਹ੍ਵਲੋਰਾਜਾਤਾਂਸ਼੍ਚ ਵृਦ੍ਧਾਨ੍ਮੁਨੀਂਸ੍ਤਦਾ
ਛੁੱਟ ਕੇ, ਉਹ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਕੰਬਦਿਆਂ ਹੋਇਆ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਵੱਡਿਆਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।
ਤਮੁਵਾਚ ਧृਣੀ ਰਾਜਾ ਧਰ੍ਮਪੁਤ੍ਰੋ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਃ। ਤਥਾਜਯਦ੍ਰਥਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗृਹੀਤਂ ਸਵ੍ਯਸਾਚਿਨਾ
ਧਰਮਪੁੱਤਰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਜੋ ਦਇਆਵਾਨ ਸੀ, ਨੇ ਜਦ ਸਵਯਸਾਚੀ ਵਲੋਂ ਫੜਿਆ ਗਿਆ ਜੈਦਰਥ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਅਦਾਸੋ ਗਚ੍ਛ ਮੁਕ੍ਤੋਸਿ ਮੈਵਂ ਕਾਰ੍षੀਃ ਪੁਨਃ ਕ੍ਵਚਿਤ੍। ਸ੍ਤ੍ਰੀਕਾਮੁਕ ਧਿਗਸ੍ਤੁ ਤ੍ਵਾਂ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਸਹਾਯਵਾਨ੍
ਤੂੰ ਹੁਣ ਗੁਲਾਮ ਨਹੀਂ, ਚਲਾ ਜਾ, ਤੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੁਬਾਰਾ ਕਦੇ ਵੀ ਐਸਾ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰੀਂ। ਤੈਨੂੰ ਸ਼ਰਮ ਆਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਰਾਈਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਲ ਤਰਸਦਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਮਾੜੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ।
ਏਵਂਵਿਧਂ ਹਿ ਕ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤ੍ਵਦਨਯਃ ਪੁਰੁषਾਧਮਃ। `ਕਰ੍ਮ ਧਰ੍ਮਵਿਰੁਦ੍ਧਂ ਵੈ ਲੋਕਦੁष੍ਟਂ ਚ ਦੁਰ੍ਮਤੇ
ਕੌਣ ਮਨੁੱਖ ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਮਾੜੇ ਮਨੁੱਖ? ਇਹ ਕੰਮ ਧਰਮ ਦੇ ਉਲਟ ਹੈ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਮਾੜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਮਾੜੀ ਸੋਚ ਵਾਲੇ।
ਗਤਸਤ੍ਤ੍ਵਮਿਵ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਤਾਰਮਸ਼ੁਭਸ੍ਯ ਤਮ੍। ਸਂਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯਭਰਤਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਕृਪਾਂ ਚਕ੍ਰੇ ਨਰਾਧਿਪਃ
ਜਦ ਉਸ ਨੂੰ ਜਿਉਂਦੇ ਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਮਾੜਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਭਾਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕੀਤੀ।
ਧਰ੍ਮੇ ਤੇ ਵਰ੍ਧਤਾਂ ਵੁਦ੍ਧਿਰ੍ਮਾ ਚਾਧਰ੍ਮੇ ਮਨਃ ਕृਥਾਃ। ਸਾਸ਼੍ਚ ਸਾਥਪਾਦਾਤਃ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿ ਗਚ੍ਛ ਜਯਦ੍ਰਥ
ਤੇਰੀ ਸਮਝ ਧਰਮ ਵਿਚ ਵਧੇ, ਤੇ ਅਧਰਮ ਵੱਲ ਮਨ ਨਾ ਲਾ। ਇਹ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ, ਜੈਦਰਥਾ, ਤੂੰ ਚੰਗਾ ਰਹਿ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਸਵ੍ਰੀਜਂ ਤੂष੍ਣੀਂ ਕਿਂਚਿਦਵਾਙ੍ਯੁਖਃ। ਜਗਾਮ ਰਾਜਾ ਦੁਃਖਾਰ੍ਤੋ ਗਙ੍ਗਾਦ੍ਵਾਰਾਯ ਭਾਰਤ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਚੁੱਪ ਚਾਪ ਤੇ ਥੋੜਾ ਝੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਗੰਗਾਦਵਾਰ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ, ਭਾਰਤਾ।
ਸ ਦੇਵਂ ਸ਼ਰਣਂ ਗਤ੍ਵਾ ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਮੁਮਾਪਤਿਮ੍। ਤਪਸ਼੍ਚਚਾਰ ਵਿਪੁਲਂ ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰੀਤੋ ਵृषਧ੍ਵਜਃ
ਉਹ ਦੇਵਤਾ ਵਿਰੂਪਾਖਸ਼, ਉਮਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਦੇ ਸਰਣ ਆਇਆ ਤੇ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕਰਿਆ; ਵ੍ਰਿਸ਼ਧਵਜ ਉਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ।
ਬਲਿਂ ਸ੍ਵਯਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਗृਹ੍ਣਾਤ੍ਪ੍ਰੀਯਮਾਣਸ੍ਤ੍ਰਿਲੋਚਨਃ। ਵਰਂ ਚਾਸ੍ਮੈ ਦਦੌ ਦੇਵਃ ਸ ਜਗ੍ਰਾਹ ਚ ਤਚ੍ਛृਣੁ
ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਦੇਵਤਾ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਭੇਟ ਆਪਣੇ ਹੱਥੀਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੀ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ; ਸੁਣ, ਉਸ ਨੇ ਕੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਸਮਸ੍ਤਾਨ੍ਸਰਥਾਨ੍ਪਞ੍ਚਜਯੇਯਂ ਯੁਧਿ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨ੍। ਇਤਿ ਰਾਜਾऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ਦੇਵਂ ਨੇਤਿ ਦੇਵਸ੍ਤਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਰਾਜਾ ਨੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਪਾਂਡਵਾਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਜਿੱਤ ਲਵਾਂ।' ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਨਹੀਂ।'
ਅਜਯ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਵਧ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਵਾਰਯਿष੍ਯਸਿ ਤਾਨ੍ਯੁਧਿ। ऋਤੇऽਰ੍ਜੁਨਂ ਮਹਾਬਾਹੁਂ ਨਰਂ ਨਾਮ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
'ਤੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਜੈਯ ਤੇ ਅਵਧ ਬਣਾਉਂਦਾ ਰੁਕ ਸਕੇਂਗਾ—ਪਰ ਅਰਜੁਨ, ਵੱਡੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ।'
ਬਦਰ੍ਯਾਂ ਤਪ੍ਤਤਪਸਂ ਨਾਰਾਯਣਸਹਾਯਕਮ੍। ਅਜਿਤਂ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨਾਂ ਦੇਵੈਰਪਿ ਦੁਰਾਸਦਮ੍
'ਬਦਰੀ ਵਿਚ, ਉਹ ਨਾਰਾਯਣ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਅਜਿੱਤ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪਹੁੰਚਣ ਔਖਾ।'
ਮਯਾ ਦਤ੍ਤਂ ਪਾਸ਼ੁਪਤਂ ਦਿਵ੍ਯਮਪ੍ਰਤਿਮਂ ਸ਼ਰਮ੍। ਅਵਾਪ ਲੋਕਪਾਲੇਭ੍ਯੋ ਵਜ੍ਰਾਦੀਨ੍ਸ ਮਹਾਸ਼ਰਾਨ੍
'ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਵਿਆ, ਬੇਮਿਸਾਲ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਅਸਤਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਉਸ ਨੇ ਵਜਰ ਆਦਿ ਵੱਡੇ ਅਸਤਰ ਲਏ ਹਨ।'
ਦੇਵਦੇਵੋ ਹ੍ਯਨਨ੍ਤਾਤ੍ਮਾ ਵਿष੍ਣੁਃ ਸੁਰਗੁਰੁਃ ਪ੍ਰਭੁਃ। ਪ੍ਰਧਾਨਪੁਰੁषੋऽਵ੍ਯਕ੍ਤੋਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾਵਿਸ਼੍ਵਮੂਰ੍ਤਿਮਾਨ੍
'ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਦੇਵਤਾ, ਅਨੰਤ ਆਤਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ, ਪ੍ਰਭੂ, ਮੁੱਢਲਾ ਪੁਰਖ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼, ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਆਤਮਾ, ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਰੂਪ ਵਾਲਾ।'
ਯੁਗਾਨ੍ਤਕਾਲੇ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਕਾਲਾਗ੍ਨਿਰ੍ਦਹਤੇ ਜਗਤ੍। ਸਪਰ੍ਵਤਾਰ੍ਣਵਦ੍ਵੀਪਂ ਸਸ਼ੈਲਵਨਕਾਨਨਮ੍। ਨਿਰ੍ਦਹਨ੍ਨਾਗਲੋਕਾਂਸ਼੍ਚਪਾਤਾਲਤਲਚਾਰਿਣਃ
'ਜਦੋਂ ਯੁਗ ਦਾ ਅੰਤ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਕਾਲ ਦੀ ਅੱਗ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ—ਪਹਾੜਾਂ, ਸਮੁੰਦਰਾਂ, ਟਾਪੂਆਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਤੇ ਬਾਗਾਂ ਸਮੇਤ—even ਨਾਗਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਪਾਤਾਲ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ।'
ਅਥਾਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ੇ ਸੁਮਹਨ੍ਨਾਨਾਵਰ੍ਣਾਃ ਪਯੋਧਰਾਃ। ਘੋਰਸ੍ਵਰਾ ਵਿਨਦਿਨਸ੍ਤਟਿਨ੍ਮਾਲਾਵਲਮ੍ਬਿਨਃ। ਸਮੁਤ੍ਤਿष੍ਠਨ੍ਦਿਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਾਵਿਵਰ੍षਨ੍ਤਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ
'ਫਿਰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਵੱਡੀਆਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬਦਲੀਆਂ ਉਠਦੀਆਂ ਹਨ, ਡਰਾਉਣੀ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਦੀਆਂ, ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਲਟਕੀਆਂ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਚੜਦੀਆਂ ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਮੀਂਹ ਪਾਉਂਦੀਆਂ।'
ਤਤੋऽਗ੍ਨੀਂ ਸ਼ਮਯਾਮਾਸੁਃ ਸਂਵਰ੍ਤਾਗ੍ਨਿਨਿਯਾਮਕਾਃ। ਅਕ੍ਸ਼ਮਾਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਧਾਰਾਭਿਸ੍ਤਿष੍ਠਨ੍ਤ੍ਯਾਪੂਰ੍ਯ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ
'ਉਹ ਸੰਸਾਰ-ਅੰਤ ਦੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਨੂੰ ਬੁਝਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ—ਜੋ ਅੱਗਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਸਾਰੀ ਥਾਂ, ਗੱਡੀ ਦੀ ਧੁਰ ਵਾਂਗ ਮੋਟੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਭਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।'
ਏਕਾਰ੍ਣਵੇ ਤਦਾਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨੁਪਸ਼ਾਨ੍ਤਚਰਾਚਰੇ। ਨष੍ਟਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਪਵਨੇ ਗ੍ਰਹਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਵਰ੍ਜਿਤੇ। ਚਤੁਰ੍ਯੁਗਸਹਸ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਸਲਿਲੇਨਾਪ੍ਲੁਤਾ ਮਹੀ
'ਫਿਰ, ਉਸ ਇਕ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ, ਜਿੱਥੇ ਸਾਰੇ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਚੰਦ, ਸੂਰਜ, ਹਵਾ, ਗ੍ਰਹਿ ਤੇ ਤਾਰੇ ਮਿਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਚਾਰ ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅੰਤ 'ਤੇ, ਧਰਤੀ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।'
ਤਤੋ ਨਾਰਾਯਣਾਖ੍ਯਸ੍ਤੁ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਃ ਸਹਸ੍ਰਪਾਤ੍। ਸਹਸ੍ਰਸ਼ੀਰ੍ਪਾ ਪੁਰੁषਃ ਸ੍ਵਪ੍ਨੁਕਾਮਸ੍ਤ੍ਵਤੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ
'ਫਿਰ ਨਾਰਾਯਣ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ, ਹਜ਼ਾਰ ਪੈਰ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਆਦਮੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਸੁੱਤ ਹੋਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ, ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।'