ਤਤੋ ਘੋਰਤਰਃ ਸ਼ਬ੍ਦੋ ਵਨੇ ਸਮਭਵਤ੍ਤਦਾ। ਭੀਮਸੇਨਾਰ੍ਜੁਨੌ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਣਾਮਮਰ੍षਿਣਾਮ੍
ਫਿਰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਡਰਾਉਣਾ ਸ਼ੋਰ ਹੋਇਆ, ਜਦ ਭੀਮਸੇਨ ਤੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਖਸ਼ਤਰੀਆਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ।
ਤੇषਾਂ ਧ੍ਵਜਾਗ੍ਰਾਣ੍ਯਭਿਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਰਾਜਾ ਸ੍ਵਯਂਦੁਰਾਤ੍ਮਾ ਕੁਰੁਪੁਙ੍ਗਵਾਨਾਮ੍। ਜਯਦ੍ਰਥੋ ਯਾਜ੍ਞਸੇਨੀਮੁਵਾਚ ਰਥੇ ਸ੍ਥਿਤਾਂ ਭਾਨੁਮਤੀਂ ਹਤੌਜਾਃ
ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਝੰਡੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਯਦਰਥ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਯਜਨਸੇਨੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਰਥ ਉੱਤੇ ਖੜੀ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ, ਤੇ ਜਿਸਦੀ ਤਾਕਤ ਥੱਕ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਅਖਿਆ।
ਆਯਾਨ੍ਤੀਮੇ ਪਞ੍ਚਰਥਾ ਮਹਾਨ੍ਤੋ ਮਨ੍ਯੇ ਚ ਕृष੍ਣੇ ਪਤਯਸ੍ਤਵੈਤੇ। ਸਾ ਜਾਨਤੀ ਖ੍ਯਾਪਯ ਨਃ ਸੁਕੇਸ਼ਿ ਪਰਂਪਰਂ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨਾਂ ਰਥਸ੍ਥਮ੍
ਇਹ ਪੰਜ ਵੱਡੇ ਰਥ ਆ ਰਹੇ ਹਨ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ; ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਇਹ ਤੇਰੇ ਪਤੀ ਹਨ। ਸੁਕੇਸ਼ੀ, ਜਦ ਤੂੰ ਜਾਣਦੀ ਹੈਂ, ਸਾਨੂੰ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਦੱਸ, ਜੋ ਰਥਾਂ ਉੱਤੇ ਹਨ।
ਕਿਂ ਤੇ ਜ੍ਞਾਤੈਰ੍ਮੂਢ ਮਹਾਧਨੁਰ੍ਧਰੈ- ਰਨਾਯੁष੍ਯਂ ਕਰ੍ਮ ਕੁਤ੍ਵਾऽਤਿਘੋਰਮ੍। ਏਤੇ ਵੀਰਾਃ ਪਤਯੋ ਮੇ ਸਮੇਤਾ ਨ ਵਃ ਸ਼ੇषਃ ਕਸ਼੍ਚਿਦਿਹਾਸ੍ਤਿ ਯੁਦ੍ਧੇ
ਮੂਰਖ, ਵੱਡੀਆਂ ਧਨੁਆਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਕੀ ਲਾਭ? ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਕੇ ਇੰਨਾ ਡਰਾਉਣਾ ਕੰਮ ਕਿਉਂ ਕਰਦਾ ਹੈਂ? ਇਹ ਵਿਰ, ਮੇਰੇ ਵਿਰੋਧੀ, ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ; ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਤੁਹਾਡਾ ਕੋਈ ਵੀ ਬਚਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ।
ਆਖ੍ਯਾਤਵ੍ਯਂ ਤ੍ਵੇਵ ਸਰ੍ਵਂ ਮੁਮੂਰ੍षੋ- ਰ੍ਮਯਾ ਤੁਭ੍ਯਂ ਪृष੍ਟਯਾ ਧਰ੍ਮ ਏषਃ। ਨ ਮੇ ਵ੍ਯਥਾ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਤ੍ਵਦ੍ਭਯਂ ਵਾ ਸਂਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤ੍ਯਾਃ ਸਾਨੁਜਂ ਧਰ੍ਮਰਾਜਮ੍
ਫਿਰ ਵੀ, ਤੂੰ ਪੁੱਛੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮੌਤ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਤੇਰੇ ਡਰ ਜਾਂ ਚਿੰਤਾ ਨਹੀਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਧਰਮਰਾਜ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਭਰਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ।
ਯਸ੍ ਧ੍ਵਜਾਗ੍ਰੇ ਨਦਤੋ ਮृਦਙ੍ਗੌ ਨਨ੍ਦੋਪਨਨ੍ਦੌ ਮਧੁਰੌ ਸੁਯੁਕ੍ਤੌ। ਏਨਂ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਵਿਨਿਸ਼੍ਚਯਜ੍ਞਂ ਸਦਾ ਜਨਾਃ ਕृਤ੍ਯਵਨ੍ਤੋऽਨੁਯਾਨ੍ਤਿ
ਜਿਸਦੇ ਝੰਡੇ ਉੱਤੇ ਨਾਦ ਕਰਦੇ ਮ੍ਰਿਦੰਗ, ਨੰਦ ਤੇ ਉਪਨੰਦ, ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਰਮ ਤੇ ਧਨ ਦੇ ਮਤਲਬ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਕਰਤਵਿਆਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਪਿਛਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯ ਏष ਜਾਮ੍ਬੂਨਦਸ਼ੁਦ੍ਧਗੌਰਃ। ਪ੍ਰਚਣ੍ਡਘੋਣਸ੍ਤਨੁਰਾਯਤਾਕ੍ਸ਼ਃ। ਏਤਂ ਕੁਰੁਸ਼੍ਰੇष੍ਠਤਮਂ ਵਦਨ੍ਤਿ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਂ ਧਰ੍ਮਸੁਤਂ ਪਤਿਂ ਮੇ
ਜੋ ਪੂਰੇ ਜਾਮਬੂਨਾਦ ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਸੁਨਹਿਰਾ ਹੈ, ਤੇਜ਼ ਚਿਹਰਾ, ਪਤਲਾ ਸਰੀਰ ਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਧਰਮ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਪ੍ਯੇष ਸ਼ਤ੍ਰੋਃ ਸ਼ਰਣਾਗਤਸ੍ਯ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਧਰ੍ਮਚਾਰੀ ਨृਵੀਰਃ। ਪਰੈਹ੍ਯੇਨਂ ਮੂਢ ਜਵੇਨ ਭੂਤਯੇ ਤ੍ਵਮਾਤ੍ਮਨਃ ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਿਰ੍ਨ੍ਯਸ੍ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਃ
ਇਹ ਧਰਮਵਾਨ ਤੇ ਵਿਰਤਾ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ, ਜੇ ਵੈਰੀ ਵੀ ਆਸਰਾ ਲਵੇ, ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੇ ਦੇਵੇ। ਮੂਰਖ, ਆਪਣੇ ਭਲੇ ਲਈ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਤੇ ਹਥਿਆਰ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਸ ਕੋਲ ਜਾ।
ਅਥਾਪ੍ਯੇਨਂ ਪਸ਼੍ਯਸਿ ਯਂ ਰਥਸ੍ਯਂ ਮਹਾਭੁਜਂ ਸਾਲਮਿਵ ਪ੍ਰਵृਦ੍ਧਮ੍। ਸਂਦष੍ਟੌष੍ਠਂ ਭ੍ਰੁਕੁਟੀਸਂਹਤਭ੍ਰੁਵਂ ਵृਕੋਦਰੋ ਨਾਮ ਪਤਿਰ੍ਮਮੈषਃ
ਹੁਣ ਤੂੰ ਜੋ ਰਥ 'ਤੇ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਬਾਹ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਹ ਵੱਡੇ ਸਾਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵਾਂਗ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਹੋਠ ਕਸੇ ਹੋਏ ਹਨ ਤੇ ਭੁੰਵਾਂ ਚੜ੍ਹੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ—ਇਹ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ ਹੈ, ਮੇਰਾ ਪਤੀ।
ਆਜਾਨੇਯਾ ਬਲਿਨਃ ਸਾਧੁਦਾਨ੍ਤਾ ਮਹਾਬਲਾਃ ਸ਼ੂਰਮੁਦਾਵਹਨ੍ਤਿ। ਏਤਸ੍ਯ ਕਰ੍ਮਾਣ੍ਯਤਿਮਾਨੁषਾਣਿ ਭੀਮੇਤਿ ਸ਼ਬ੍ਦੋऽਸ੍ਯ ਤਤਃ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਮ੍
ਇਸ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਖੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਘੋੜੇ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਕੰਮ ਆਮ ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਭੀਮ ਦਾ ਨਾਮ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਗੂੰਜਦਾ ਹੈ।
ਨਾਸ੍ਯਾਪਰਾਦ੍ਧਾਃ ਸ਼ੇषਮਵਾਪ੍ਨੁਵਨ੍ਤਿ ਨਾਯਂ ਵੈਰਂ ਵਿਸ੍ਮਰਤੇ ਕਦਾਚਿਤ੍। ਵੈਰਸ੍ਯਾਨ੍ਤਂ ਸਂਵਿਧਾਯੋਪਯਾਤਿ ਪਸ਼੍ਚਾਚ੍ਛਾਨ੍ਤਿਂ ਨ ਚ ਤਤ੍ਤਪ੍ਯਤੀਵ
ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਬਚਦੇ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਕਦੇ ਵੀ ਵੈਰ ਨਹੀਂ ਭੁੱਲਦਾ। ਜਦੋਂ ਵੈਰ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਹੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਫਿਰ ਕਦੇ ਪਛਤਾਉਂਦਾ ਨਹੀਂ।
ਧਨੁਰ੍ਧਰਾਗ੍ਰ੍ਯੋ ਧृਤਿਮਾਨ੍ਯਸ਼ਸ੍ਵੀ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੋ ਵृਦ੍ਧਸੇਵੀ ਨृਵੀਰਃ। ਭ੍ਰਾਤਾ ਚ ਸ਼ਿष੍ਯਸ਼੍ਚ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸ੍ਯ ਧਨਂਜਯੋ ਨਾਮ ਪਤਿਰ੍ਮਮੈषਃ
ਧਨੁਧਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਦਿਲੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਮਸ਼ਹੂਰ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਰਵੀਰ—ਇਹ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦਾ ਭਰਾ ਤੇ ਚੇਲਾ ਹੈ। ਇਹ ਧਨੰਜਯ, ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਹੈ।
ਯੋ ਵੈ ਨ ਕਾਮਾਨ੍ਨ ਭਯਾਨ੍ਨ ਲੋਭਾ- ਤ੍ਤ੍ਯਜੇਦ੍ਧਰ੍ਮਂ ਨ ਨृਸ਼ਂਸਂ ਚ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍। ਸ ਏष ਵੈਸ਼੍ਵਾਨਰਤੁਲ੍ਯਤੇਜਾਃ ਕੁਨ੍ਤੀਸੁਤਃ ਸ਼ਤ੍ਰੁਸਹਃ ਪ੍ਰਮਾਥੀ
ਇਹ ਕਦੇ ਵੀ ਇੱਛਾ, ਡਰ ਜਾਂ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ, ਤੇ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਕਠੋਰਤਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਹ ਕੁੰਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ, ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ।
ਯਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਰ੍ਤਵਿਨਿਸ਼੍ਚਯਜ੍ਞੋ ਭਯਾਰ੍ਤਾਨਾਂ ਭਯਹਰ੍ਤਾ ਮਨੀषੀ। `ਬਨ੍ਧੁਪ੍ਰਿਯਃ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਭृਤਾਂ ਵਰਿष੍ਠੋ ਮਹਾਹਵੇष੍ਵਪ੍ਰਤਿਵਾਰ੍ਯਵੀਰ੍ਯਃ
ਇਹ ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਸੱਚੀ ਸਮਝ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਡਰੇ ਹੋਏ ਦੀ ਡਰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ, ਹਥਿਆਰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਤੇ ਵੱਡੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵਿਰਤਾ ਰੋਕੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ।
ਯਸ੍ਯੋਤ੍ਤਮਂ ਰੂਪਮਾਹੁਃ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਯਂ ਪਾਣ੍ਡਵਾਃ ਪਰਿਰਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤਿ ਸਰ੍ਵੇ। ਪ੍ਰਾਣੈਰ੍ਗਰੀਯਾਂਸਮਨੁਵ੍ਰਤਂ ਵੈ ਸ ਏष ਵੀਰੋ ਨਕੁਲਃ ਪਤਿਰ੍ਮੇ
ਜਿਸ ਦੀ ਸੋਭਾ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਪਾਂਡਵ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਨਾਲ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਸੱਚੀ ਨਿਭਾਈ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਹੈ—ਇਹ ਨਕੁਲ, ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਹੈ।
ਯਃ ਖਙ੍ਗਯੋਧੀ ਲਘੁਚਿਤ੍ਰਹਸ੍ਤੋ ਮਹਾਂਸ਼੍ਚ ਧੀਮਾਨ੍ਸਹਦੇਵੋऽਦ੍ਵਿਤੀਯਃ। ਯਸ੍ਯਾਦ੍ਯਕਰ੍ਮ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇ ਮੂਢਸਤ੍ਵ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੋਰ੍ਵਾ ਦੈਤ੍ਯਸੇਨਾਸੁ ਸਙ੍ਖ੍ਯੇ
ਜੋ ਤਲਵਾਰ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ, ਤੇ ਹੱਥ ਚਲਾਕ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਹੈ, ਵੱਡਾ ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ—ਸਹਦੇਵ, ਜਿਸ ਦੀ ਕੋਈ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ। ਅੱਜ ਤੂੰ ਇਸ ਦੇ ਕੰਮ ਵੇਖੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਨੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਸੀ।
ਸ਼ੂਰਃ ਕृਤਾਸ੍ਤ੍ਰੋ ਮਤਿਮਾਨ੍ਮਨਸ੍ਵੀ ਪ੍ਰਿਯਂਕਰੋ ਧਰ੍ਮਸੁਤਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞਃ। ਹੁਤਾਸ਼ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਸਮਾਨਤੇਜਾ ਜਘਨ੍ਯਜਃ ਪਾਣ੍ਡਵਾਨਾਂ ਪ੍ਰਿਯਸ਼੍ਚ
ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਬੁਧੀਮਾਨ, ਦਿਲੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਧਰਮਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦਾ ਪਿਆਰਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਚਮਕ ਅੱਗ, ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਤੇ ਸਭ ਦਾ ਪਿਆਰਾ।
ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਸਮੋ ਯਸ੍ ਨਰੋ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਵਕ੍ਤਾ ਤਥਾ ਸਤ੍ਸੁ ਵਿਨਿਸ਼੍ਚਯਜ੍ਞਃ। ਸਏष ਸ਼ੂਰੋ ਨਿਤ੍ਯਮਮਰ੍षਣਸ਼੍ਚ ਧੀਮਾਨ੍ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਃ ਸਹਦੇਵਃ ਪਤਿਰ੍ਮੇ
ਬੁਧੀ ਤੇ ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਕੋਈ ਬਰਾਬਰੀ ਨਹੀਂ, ਚੰਗਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੱਚੀ ਸਮਝ ਵਾਲਾ। ਇਹ ਸਦਾ ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਧੀਰ ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਸਹਦੇਵ, ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਹੈ।
ਤ੍ਯਜੇਤ੍ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਪ੍ਰਵਿਸ਼ੇਦ੍ਧਵ੍ਯਵਾਹਂ ਨ ਤ੍ਵੇਵੈष ਵ੍ਯਾਹਰੇਦ੍ਧਰ੍ਮਬਾਹ੍ਯਮ੍। ਸਦਾ ਮਨਸ੍ਵੀ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਧਰ੍ਮੇ ਰਤਸ਼੍ਚ ਕੁਨ੍ਤ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਾਣੈਰਿष੍ਟਤਮੋ ਨृਵੀਰਃ
ਇਹ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੇ ਦੇਵੇ ਜਾਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਜਾਵੇ, ਪਰ ਕਦੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਸਦਾ ਦਿਲੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਕੁੰਤੀ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ ਸ਼ੂਰਵੀਰ।
ਵਿਸ਼ੀਰ੍ਯਨਤੀਂ ਨਾਵਮਿਵਾਰ੍ਣਵਾਨ੍ਤੇ ਰਤ੍ਨਾਭਿਪੂਰ੍ਣਾਂ ਮਕਰਸ੍ਯ ਪृष੍ਠੇ। ਸੇਨਾਂ ਤਵੇਮਾਂ ਹਤਸਰ੍ਵਯੋਧਾਂ ਵਿਕ੍ਸ਼ੋਭਿਤਾਂ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਸਿ ਪਾਣ੍ਡੁਪੁਤ੍ਰੈਃ
ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਨਾਵ, ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਤੇ ਮਕਰ ਦੇ ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਪਈ ਹੋਈ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵੇਖੇਗਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਯੋਧੇ ਪਾਂਡਵ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਤੇ ਵਿਖੇਰ ਹੋਏ ਹੋਣਗੇ।
ਇਤ੍ਯੇਤੇ ਵੈ ਕਥਿਤਾਃ ਪਾਣ੍ਡੁਪੁਤ੍ਰਾ ਯਾਂਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮੋਹਾਦਵਮਤ੍ਯ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਃ। ਯਦ੍ਯੇਤੇਭ੍ਯੋ ਮੁਚ੍ਯਸੇ ਰਿष੍ਟਦੇਹਃ ਪੁਨਰ੍ਜਨ੍ਮ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਸੇ ਜੀਵਿਤਂ ਚ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਪਾਂਡਵ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਮੋਹ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਘੱਟ ਸਮਝਿਆ ਤੇ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਜੇ ਤੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਬਚਾ ਲੈਂਦਾ, ਤਾਂ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਜੀਉਂਦਾ ਰਹੇਗਾ।
ਤਤਃ ਪਾਰ੍ਥਾਃ ਪਞ੍ਚਪਞ੍ਚੇਨ੍ਦ੍ਰਕਲ੍ਪਾ- ਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰਸ੍ਤਾਨ੍ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲੀਂਸ੍ਤਾਨ੍ਪਦਾਤੀਨ੍। ਯਥਾऽਨੀਕਂ ਸ਼ਰਵਰ੍षਾਨ੍ਧਕਾਰਂ ਚਕ੍ਰੁਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਃ ਸਰ੍ਵਤਸ੍ਤੇ ਨਿਗृਹ੍ਯ
ਫਿਰ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਪੰਜ ਇੰਦਰਾਂ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਡਰੇ ਹੋਏ ਤੇ ਹੱਥ ਜੋੜੇ ਪੈਦਲ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੀ ਫੌਜ 'ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਹਨੇਰਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸਂਤਿष੍ਠਧ੍ਵਂ ਪ੍ਰਹਰਤ ਤੂਰ੍ਣਂ ਵਿਪਰਿਧਾਵਤ। ਇਤਿ ਸ੍ਮ ਸੈਨ੍ਧਵੋ ਰਾਜਾ ਚੋਦਯਾਮਾਸ ਤਾਨ੍ਨृਪਨ੍
''ਡਟ ਜਾਓ! ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰੋ! ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਘੇਰ ਲਵੋ!''—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੰਧੂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਉਕਸਾਇਆ।
ਤਤੋ ਘੋਰਤਮਃ ਸ਼ਬ੍ਦੋਰਣੇ ਸਮਭਵਤ੍ਤਦਾ। ਭੀਮਾਰ੍ਜੁਨਯਮਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸੈਨ੍ਯਾਨਾਂ ਸਯੁਧਿष੍ਠਿਰਾਨ੍
ਉਸ ਜੰਗ ਵਿੱਚ, ਜਦ ਭੀਮ, ਅਰਜੁਨ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਫੌਜਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ, ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਸ਼ੋਰ ਉਠਿਆ।
ਸ਼ਿਬਿਸਿਂਧੁਤ੍ਰਿਗਰ੍ਤਾਨਾਂ ਵਿषਾਦਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਜਾਯਤ। ਤਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾਪੁਰੁषਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਨ੍ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਨਿਵ ਬਲੋਤ੍ਕਟਾਨ੍
ਸ਼ਿਬੀ, ਸਿੰਧੂ ਤੇ ਤ੍ਰਿਗਰਤ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਰ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਦ ਉਹ ਮਨੁੱਖ-ਸ਼ੇਰਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਵੇਖਿਆ।
ਹੇਮਬਿਨ੍ਦੁਂ ਮਹੋਤ੍ਸੇਧਾਂ ਸਰ੍ਵਸ਼ੈਕ੍ਯਾਯਸੀਂ ਗਦਾਮ੍। ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯਾਭ੍ਯਦ੍ਰਵਦ੍ਭੀਮਃ ਸੈਨ੍ਧਵਂ ਕਾਲਚੋਦਿਤਮ੍
ਭੀਮ ਨੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਬਿੰਦਿਆਂ ਵਾਲੀ ਵੱਡੀ ਲੋਹ ਦੀ ਗਦਾ ਫੜ ਕੇ, ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਉਕਸਾਏ ਹੋਏ, ਸਿੰਧੂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਾਇਆ।
ਤਦਨ੍ਤਰਮਥਾਵृਤ੍ਯ ਕੋਟਿਕਾਸ਼੍ਯੋऽਭ੍ਯਹਾਰਯਤ੍। ਮਹਤਾ ਰਥਵਂਸ਼ੇਨ ਪਰਿਵਾਰ੍ਯ ਵृਕੋਧਰਮ੍
ਫਿਰ ਕੋਟਿਕਾਸ਼ਯਾ ਨੇ ਰਸਤਾ ਮੋੜ ਕੇ ਵੱਡੇ ਰਥਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਨਾਲ ਵ੍ਰਿਕੋਧਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ।
ਸ਼ਕ੍ਤਿਤੋਮਰਨਾਰਾਚੈਰ੍ਵੀਰਬਾਹੁਪ੍ਰਚੋਦਿਤੈਃ। ਕੀਰ੍ਯਮਾਣੋਪਿ ਬਹੁਭਿਰ੍ਨ ਸ੍ਮ ਭੀਮੋऽਭ੍ਯਕਮ੍ਪਤ
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੇ ਭੀਮ ਉੱਤੇ ਭਾਲਿਆਂ, ਬਰਛੀਆਂ ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਭੀਮ ذਰਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਡਿਗਿਆ।
ਗਜਂ ਤੁ ਸਗਜਾਰੋਹਂ ਪਦਾਤੀਂਸ਼੍ਚ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼। ਜਘਾਨ ਗਦਯਾ ਭੀਮਃ ਸੈਨ੍ਧਵਧ੍ਵਜਂਨੀਮੁਖੇ
ਭੀਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਸੈੰਧਵਾਂ ਦੀ ਝੰਡੇ ਵਾਲੀ ਅੱਗੇਲੀ ਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਾਥੀ, ਉਸ ਦਾ ਸਵਾਰ ਤੇ ਚੌਦਾਂ ਪੈਦਲ ਸਿਪਾਹੀ ਮਾਰ ਸੁੱਟੇ।
ਪਾਰ੍ਥਃ ਪਞ੍ਚਸ਼ਤਾਞ੍ਸ਼ੂਰਾਨ੍ਪਾਰ੍ਵਤੀਯਾਨ੍ਮਹਾਰਥਾਨ੍। ਪਰੀਪ੍ਸਮਾਨਃ ਸੌਵੀਰਂ ਜਘਾਨ ਧ੍ਵਜਿਨੀਮੁਖੇ
ਪਾਰਥ ਨੇ, ਸੌਵੀਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਫੌਜ ਦੇ ਅੱਗੇ ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਪੰਜ ਸੌ ਮਹਾਂਬਲੀ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।