ਤਪੋਯੋਗਸਮਾਰਮ੍ਭਂ ਕੁਰੁਤੇ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ। ਕਰ੍ਮਭਿਰ੍ਬਹੁਭਿਸ਼੍ਚਾਪਿ ਲੋਕਾਨਸ਼੍ਨਾਤਿ ਕਰ੍ਮਭਿਃ
—ਤਾਂ ਉਹ ਤਪ ਤੇ ਜੋਗ ਦੀ ਸਾਧਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਦੋਜਾਤੀ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਕਰਮ ਕਰ ਕੇ ਉਹ انہੀ ਕਰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਖ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
[ਸ ਚੇਨ੍ਨਿਵृਤ੍ਤਬਨ੍ਧਸ੍ਤੁ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਸ਼੍ਚਾਪਿ ਕਰ੍ਮਭਿਃ।] ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸੁਕृਤਾਁਲ੍ਲੋਕਾਨ੍ਯਤ੍ਰਗਤ੍ਵਾ ਨ ਸ਼ੋਚਤਿ
ਜੇ ਉਹ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਜੰਜੀਰ ਤੋਂ ਛੁਟਕੇ ਤੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਕਦੇ ਵੀ ਦੁੱਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਪਾਪਂ ਕੁਰ੍ਵਨਪੁਣ੍ਯਵृਤ੍ਤਃ ਪੁਣ੍ਯਸ੍ਯਾਨ੍ਤਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ। `ਪੁਣ੍ਯਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਪੁਣ੍ਯਵृਤ੍ਤਃ ਪੁਣ੍ਯਸ੍ਯਾਨ੍ਤਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ'। ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਯਤੇਤ੍ਕਰ੍ਤੁਂ ਵਰ੍ਜਯੀਤ ਚ ਪਾਪਕਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੰਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚੰਗੇ ਫਲ ਦਾ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ। ਪਰ ਜੋ ਚੰਗਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਚੰਗੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚੰਗੇ ਫਲ ਦਾ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਚੰਗਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤੇ ਮੰਦਾ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਨਸੂਯੁਃ ਕृਤਜ੍ਞਸ਼੍ਚ ਕਲ੍ਯਾਣਾਨ੍ਯੇਵ ਸੇਵਤੇ। ਸੁਖਾਨਿ ਧਰ੍ਮਮਰ੍ਥਂ ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਚ ਲਭਤੇ ਨਰਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਈਰਖਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਤੇ ਉਪਕਾਰ ਮੰਨਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਦਾ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੁਖ, ਧਰਮ, ਧਨ ਤੇ ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸਂਸ੍ਕृਤਸ੍ਯ ਚ ਦਾਨ੍ਤਸ੍ ਨਿਯਤਸ੍ਯ ਯਤਾਤ੍ਮਨਃ। ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਾਸ੍ਯਾਨਨ੍ਤਰਾ ਵृਤ੍ਤਿਰਿਹਿ ਲੋਕੇ ਪਰਤ੍ਰ ਚ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੰਸਕਾਰ ਵਾਲਾ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇਥੇ ਵੀ ਤੇ ਅੱਗੇ ਵੀ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਚਲਣੀ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਤਾਂ ਧਰ਼੍ਮੇਣ ਵਰ੍ਤੇਤ ਕ੍ਰਿਯਾਂ ਸ਼ਿष੍ਟਵਦਾਚਰੇਤ੍। ਅਸਂਕ੍ਲੇਸ਼ੇਨ ਲੋਕਸ੍ਯ ਵृਤ੍ਤਿਂ ਲਿਪ੍ਸੇਤ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਚੰਗਿਆਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਵਧੀਆ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਤਕਲੀਫ ਨਾ ਦੇ ਕੇ, ਦੋਜਾਤੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ੀ ਕਮਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸਨ੍ਤਿ ਹ੍ਯਾਗਮਵਿਜ੍ਞਾਨਾਃ ਸ਼ਿष੍ਟਾਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਾਃ। ਸ੍ਵਧਰ੍ਮੇਣ ਕ੍ਰਿਯਾ ਲੋਕੇ ਕੁਰ੍ਵਾਣਾਸ੍ਤੇ ਹ੍ਯਸਂਕਰਾਃ
ਇਥੇ ਅਜਿਹੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਵੱਡੇ ਹਨ, ਜੋ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਦੇ ਭਟਕਦੇ ਨਹੀਂ।
ਪ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਧਰ੍ਮੇਣ ਰਮਤੇ ਧਰ੍ਮਂ ਚੈਵੋਪਜੀਵਤਿ। ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਧਰ੍ਮਾਦਵਾਪ੍ਤੇਨ ਧਨਨ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ
ਸਿਆਣਾ ਮਨੁੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਤੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਹੀ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਦੋਜਾਤੀ, ਧਨ ਵੀ ਧਰਮ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਕਮਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯੈਵ ਸਿਂਚਤੇ ਮੂਲਂ ਗੁਣਾਨ੍ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਯਤ੍ਰ ਵੈ। ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਭਵਤਿ ਹ੍ਯੇਵਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਚਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸੀਦਤਿ। ਸ ਮਿਤ੍ਰਜਨਸਂਤੁष੍ਟ ਇਹ ਪ੍ਰੇਤ੍ਯ ਚ ਨਨ੍ਦਤਿ
ਉਸ ਦਾ ਮੂਲ ਉਥੇ ਹੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਗੁਣ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖ ਧਰਮੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਮਿੱਤਰਾਂ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਰੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਥੇ ਵੀ ਤੇ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਤਥਾ ਰੂਪਂ ਗਨ੍ਧਾਨਿष੍ਟਾਂਸ੍ਚ ਸਤ੍ਤਮ। ਪ੍ਰਭੁਤ੍ਵਂ ਲਭਤੇ ਚਾਪਿ ਧਰ੍ਮਸ੍ਯੈਤਤ੍ਫਲਂ ਵਿਦੁਃ
ਧੁਨੀ, ਛੂਹ, ਰੂਪ, ਚੰਗੀਆਂ ਖੁਸ਼ਬੂਆਂ ਤੇ ਰਾਜ ਮਿਲਣਾ—ਹੇ ਭਲੇ ਮਨੁੱਖ—ਇਹ ਸਭ ਧਰਮ ਦੇ ਫਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਧਰਮਸ੍ਯ ਚ ਪਲਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਨ ਤੁष੍ਯਤਿ ਮਹਾਦ੍ਵਿਜ। ਅਤੁष੍ਯਮਾਣੋ ਨਿਰ੍ਵੇਦਮਾਦਤ੍ਤੇ ਜ੍ਞਾਨਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ
ਧਰਮ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਵੀ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਉਹ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿ ਕੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਅੱਖ ਨਾਲ ਵੈਰਾਗ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਨਰ ਇਹ ਦੋषਂ ਨੈਵਾਨੁਰੁਧ੍ਯਤੇ। ਵਿਰਜ੍ਯੇ ਯਥਾਕਾਮਂ ਨ ਚ ਧਰ੍ਮਂ ਵਿਮੁਞ੍ਚਤਿ
ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਕੋਲ ਗਿਆਨ ਦੀ ਅੱਖ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਫੜਦਾ; ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵੈਰਾਗ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਧਰਮ ਨੂੰ ਛੱਡਦਾ ਨਹੀਂ।
ਫਲਤ੍ਯਾਗੇ ਚ ਯਤਤੇ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਲੋਕਂ ਕ੍ਰਿਯਾਤ੍ਮਕਮ੍। ਤਤੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ੇ ਪ੍ਰਯਤਤੇ ਨਾਨੁਪਾਯਾਦੁਪਾਯਤਃ
ਜਦ ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਫਲ ਛੱਡਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਯਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਗਲਤ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ।
ਏਵਂ ਨਿਰ੍ਵੇਦਮਾਦਤ੍ਤੇ ਪਾਪਂ ਕਰ੍ਮ ਜਹਾਤਿ ਚ। ਧਾਰ੍ਮਿਕਸ਼੍ਚਾਪਿ ਭਵਤਿ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਚ ਲਭਤੇ ਪਰਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਵੈਰਾਗ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਾਪੀ ਕਰਮ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਧਰਮਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉੱਚੀ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤਪੋ ਨਿਃਸ਼੍ਰੇਯਸਂ ਜਨ੍ਤੋਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮੂਲਂ ਸ਼ਮੋ ਦਮਃ। ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਾਨਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਕਾਮਾਨ੍ਯਾਨ੍ਮਨਸੇਚ੍ਛਤਿ
ਜੀਵ ਲਈ ਤਪ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਇਸ ਦਾ ਮੂਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਸਵੈ-ਨਿਯੰਤਰਣ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਹ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਰੇ ਸੁਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਨਿਰੋਧੇਨ ਸਤ੍ਯੇਨ ਚ ਦਮੇਨ ਚ। ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪਦਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਯਤ੍ਪਰਂ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ
ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ, ਸਚ ਤੇ ਸਵੈ-ਨਿਯੰਤਰਣ ਨਾਲ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮਨੁੱਖ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣੀਤਿ ਯਾਨ੍ਯਾਹੁਃ ਕਾਨਿ ਤਾਨਿ ਯਤਵ੍ਰਤ। ਨਿਗ੍ਰਹਸ਼੍ਚ ਕਥਂ ਕਾਰ੍ਯੋ ਨਿਗ੍ਰਹਸ੍ਯ ਚ ਕਿਂ ਫਲਮ੍
ਹੇ ਯਤਵ੍ਰਤ, ਉਹ ਕਿਹੜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਜੋ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ? ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਰੋਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਰੋਕਣ ਦਾ ਕੀ ਫਲ ਹੈ?
ਕਥਂ ਚ ਫਲਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਤੇषਾਂ ਧਰ੍ਮਭृਤਾਂਵਰ। ਏਤਦਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵੇਨ ਧਰ੍ਮਂ ਜ੍ਞਾਤੁਂ ਸੁਧਾਰ੍ਮਿਕ
ਹੇ ਧਰਮ ਦੇ ਵਧੀਆ ਰਖਵਾਲੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੋਕ ਦਾ ਫਲ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ? ਮੈਂ ਇਹ ਸੱਚਾ ਧਰਮ ਤੂੰਹਾਡੇ ਤੋਂ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਧਰਮਕ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਵਿਪ੍ਰੇਣ ਧਰ੍ਮਵ੍ਯਾਧੋ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰ। ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਯਥਾ ਵਿਪ੍ਰਂ ਤਚ੍ਛृਣੁष੍ਵ ਨਰਾਧਿਪ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਲੋਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਧਰਮਕ ਕਸਾਈ ਨੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ; ਇਹ ਸੁਣੋ, ਹੇ ਰਾਜਾ।
ਵਿਜ੍ਞਾਨਾਰ੍ਥਂ ਮਨੁष੍ਯਾਣਾਂ ਮਨਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ। ਤਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਕਾਮਂ ਭਜਤੇਕ੍ਰੋਧਂ ਚ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ
ਜਾਣਨ ਲਈ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਮਨ ਪਹਿਲਾਂ ਚਲਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ।
ਤਤਸ੍ਤਦਰ੍ਥਂ ਯਤਤੇ ਕਰ੍ਮ ਚਾਰਭਤੇ ਮਹਤ੍। ਇष੍ਟਾਨਾਂ ਰੂਪਗਨ੍ਧਾਨਾਮਭ੍ਯਾਸਂ ਚ ਨਿषੇਵਤੇ
ਫਿਰ ਉਹ ਉਸ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਵੱਡਾ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇੱਛਤ ਰੂਪ ਤੇ ਗੰਧ ਦੇ ਸੁਆਦ ਵਿਚ ਵੀ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਰਾਗਃ ਪ੍ਰਭਵਤਿ ਦ੍ਵੇषਸ਼੍ਚ ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍। ਤਤੋ ਲੋਭਃ ਪ੍ਰਭਵਤਿ ਮੋਹਸ਼੍ਚ ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍
ਉਸ ਤੋਂ ਲਗਾਵ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਫਿਰ ਵੈਰ; ਉਸ ਤੋਂ ਲੋਭ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਫਿਰ ਮੋਹ।
ਤਸ੍ ਲੋਭਾਭਿਭੂਤਸ੍ਯ ਰਾਗਦ੍ਵੇषਹਤਸ੍ਯ ਚ। ਨ ਧਰ੍ਮੇ ਜਾਯਤੇ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਵ੍ਯਾਜਾਦ੍ਧਰ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ ਚ
ਜੋ ਲੋਭ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਲਗਾਵ-ਵੈਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਮ ਦੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ, ਤੇ ਉਹ ਧਰਮ ਨੂੰ ਠੱਗੀ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਵ੍ਯਾਜੇਨ ਚਰਤੇ ਧਰ੍ਮਮਰ੍ਥਂ ਵ੍ਯਾਜੇਨ ਰੋਚਤੇ। ਵ੍ਯਾਜੇਨ ਸਿਧ੍ਯਮਾਨੇषੁ ਧਨੇषੁ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ
ਉਹ ਧਰਮ ਨੂੰ ਠੱਗੀ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਧਨ ਨੂੰ ਠੱਗੀ ਨਾਲ ਲੱਭਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਦ ਧਨ ਠੱਗੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ,
ਤਤ੍ਰੈਵ ਰਮਤੇ ਬੁਦ੍ਧਿਸ੍ਤਤਃ ਪਾਪਂ ਚਿਕੀਰ੍षਤਿ। ਸੁਹृਦ੍ਭਿਰ੍ਵਾਰ੍ਯਮਾਣਸ਼੍ਚ ਪਣ੍ਡਿਤੈਸ਼੍ਚ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ
ਉਸ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਉਸੀ ਚੀਜ਼ ਵਿਚ ਰਮ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਫਿਰ ਪਾਪ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਦੋਸਤਾਂ ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਲੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ।
ਉਤ੍ਤਰਂ ਸ਼੍ਰੁਤਿਸਂਬਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਵੀਤ੍ਯਸ਼੍ਰੁਤਿਯੋਜਿਤਮ੍। ਅਧਰ੍ਮਸ੍ਤ੍ਰਿਵਿਧਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵਰ੍ਤਤੇ ਰਾਗਦੋषਜਃ
ਉਹ ਉੱਤਰ ਦੇਣ ਵੇਲੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਸ਼ਾਸਤਰੀਕ ਗੱਲ ਲਾਗੂ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਲਈ ਲਗਾਵ ਤੇ ਦੋਸ਼ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਧਰਮਤਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਪਾਪਂ ਚਿਨ੍ਤਯਤੇ ਚੈਵ ਬ੍ਰਵੀਤਿ ਚ ਕਰੋਤਿ ਚ। ਤਸ੍ਯਾਧਰ੍ਮਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਸ੍ਯ ਗੁਣਾ ਨਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਸਾਧਵਃ
ਉਹ ਪਾਪ ਦੀ ਸੋਚ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਾਪ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਅਧਰਮ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਚੰਗੀਆਂ ਖਾਸੀਅਤਾਂ, ਹੇ ਭਲੇ, ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਏਕਸ਼ੀਲਾਸ਼੍ਚ ਮਿਤ੍ਰਤ੍ਵਂ ਭਜਨ੍ਤੇ ਪਾਪਕਰ੍ਮਿਣਃ। ਸ ਤੇਨ ਦੁਃਖਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਪਰਤ੍ਰ ਚ ਵਿਪਦ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਾਪੀ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਦੁੱਖ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਅਗਲੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਾਪਾਤ੍ਮਾ ਭਵਤਿ ਹ੍ਯੇਵਂ ਧਰ੍ਮਲਾਭਂ ਤੁ ਮੇ ਸ਼ृਣੁ। ਯਸ੍ਤ੍ਵੇਤਾਨ੍ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਯਾ ਦੋषਾਨ੍ਪੂਰ੍ਵਮੇਵਾਨੁਪਸ਼੍ਯਤਿ
ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਲਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਮਝ ਕੇ, ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਅਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਧਰਮ ਦੀ ਲਾਭ ਬਾਰੇ ਸੁਣੋ।
ਕੁਸ਼ਲਃ ਸੁਖਦੁਃਖੇषੁ ਸਾਂਧੂਂਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯੁਪਸੇਵਤੇ। ਤਸ੍ਯ ਸਾਧੁਸਮਾਰਮ੍ਭਾਦ੍ਬੁਦ੍ਧ੍ਰਿਧਰ੍ਮੇषੁ ਰਾਜਤੇ
ਜੋ ਸੁਖ ਤੇ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਤੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਗਿਆਨ ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿਚ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।