ਨਾਰਦਸ੍ਤ੍ਵਥ ਦੇਵਰ੍षਿਰ੍ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਤਾਂਸ੍ਤੁ ਕृਤਕ੍ਸ਼ਣਾਨ੍। ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯਸ੍ਯ ਵਦਤਸ੍ਤਾਂ ਕਥਾਮਨ੍ਵਮੋਦਤ
ਫਿਰ, ਦੇਵ ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਰਦ, ਸਮਾਂ ਠੀਕ ਜਾਣ ਕੇ, ਮਾਰਕੰਡੇਯਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਨ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਉਵਾਚ ਚੈਨਂ ਕਾਲਜ੍ਞਂ ਸ੍ਮਯਨ੍ਨਿਵ ਸਨਾਰਦਃ। ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षੇ ਕਥ੍ਯਤਾਂ ਯਤ੍ਤੇ ਪਾਣ੍ਡਵੇषੁ ਵਿਵਕ੍ਸ਼ਿਤਮ੍
ਫਿਰ, ਨਾਰਦ ਨੇ, ਸਮਾਂ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਹੱਸ ਕੇ ਕਿਹਾ: 'ਬ੍ਰਹਮ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਤੂੰ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸ।'
ਏਵਮੁਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯੋ ਮਹਾਤਪਾਃ। ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਕੁਰੁਧ੍ਵਂਵਿਪੁਲਮਾਖ੍ਯਾਤਵ੍ਯਂ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਇੱਕ ਪਲ ਰੁਕੋ; ਜੋ ਦੱਸਣਾ ਹੈ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੈ।'
ਏਵਮੁਕ੍ਤਾਃ ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਚਕ੍ਰੁਃ ਪਾਣ੍ਡਵਾਃ ਸਹ ਤੈਰ੍ਦ੍ਵਿਜੈਃ। ਮਧ੍ਯਂਦਿਨੇ ਯਥਾਦਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤਸ੍ਤੇ ਮਹਾਮੁਨਿਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਾਂਡਵ ਅਤੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ ਰੁਕ ਗਏ, ਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਐਸਾ ਤੱਕਦੇ ਰਹੇ ਜਿਵੇਂ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ।
ਤਂ ਵਿਵਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤਮਾਲਕ੍ਸ਼੍ਯਕੁਰੁਰਾਜੋ ਮਹਾਮੁਨਿਮ੍। ਕਥਾਸਂਜਨਨਾਰ੍ਥਾਯ ਚੋਦਯਾਮਾਸ ਪਾਣ੍ਡਵਃ
ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਬੋਲਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਦੇ ਵੇਖ, ਕੁਰੁ ਰਾਜਾ, ਕਹਾਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ।
ਭਵਾਨ੍ਦੈਵਤਦੈਤ੍ਯਾਨਾਮृषੀਣਾਂ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍। ਰਾਜਰ੍षੀਣਾਂ ਚ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਚਰਿਤਜ੍ਞਃ ਪੁਰਾਤਨਃ
ਤੁਸੀਂ, ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਜੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦੈਤਿਆਂ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਕਰਤਬਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋ।
ਸੇਵ੍ਯਸ਼੍ਚੋਪਾਸਿਤਵ੍ਯਸ਼੍ ਮਤੋ ਨਃ ਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਤਸ਼੍ਚਿਰਮ੍। ਅਯਂ ਚ ਦੇਵਕੀਪੁਤ੍ਰਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋऽਸ੍ਮਾਨਵਲੋਕਕਃ
ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਲਈ ਸੇਵਣਯੋਗ ਅਤੇ ਪੂਜਣਯੋਗ ਹੋ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਲੰਮੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਆਏ ਹਾਂ। ਅਤੇ ਇਹ ਦੇਵਕੀ ਪੁੱਤਰ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਇਆ ਹੈ।
ਭ੍ਰਮਤ੍ਯੇਵ ਹਿ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾऽऽਤ੍ਮਾਨਂ ਸੁਖਾਚ੍ਚ੍ਯੁਤਮ੍। ਧਾਰ੍ਤਰਾष੍ਟ੍ਰਾਂਸ਼੍ਚ ਰਦੁਰ੍ਤ੍ਤਾਨृਦ੍ਧ੍ਯਤਃ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਮੇਰਾ ਮਨ ਭਟਕਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੁਖ ਤੋਂ ਵੰਝਿਆ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਲਦੇ-ਫੂਲਦੇ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ।
ਕਰ੍ਮਣਃ ਪੁਰੁषਃ ਕਰ੍ਤਾ ਸ਼ੁਭਸ੍ਯਾਪ੍ਯਸ਼ੁਭਸ੍ਯ ਵਾ। ਸ੍ਵਫਲਂ ਤਦੁਪਾਸ਼੍ਨਾਪਿ ਕਥਂ ਕਰ੍ਤਾ ਸ੍ਵਿਦੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਇਨਸਾਨ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਕਰਤਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਚੰਗੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਮੰਦੇ। ਜਦ ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਭੋਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਰਤਾ ਕਿਵੇਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਅਥਵਾ ਸੁਖਦੁਃਖੇषੁ ਨृਣਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦਾਂਵਰ। ਇਹ ਵਾ ਕृਤਮਨ੍ਵੇਤਿ ਪਰਦੇਹੇऽਥਵਾ ਪੁਨਃ
ਹੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਕੀ ਸੁਖ ਤੇ ਦੁਖ ਇਥੇ ਇਸ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਉਹ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਾਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?
ਦੇਹੀ ਚ ਦੇਹਂ ਸਂਤ੍ਯਜ੍ਯ ਮृਗ੍ਯਮਾਣਃ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭੈਃ। ਕਥਂ ਸਂਯੁਜ੍ਯਤੇਪ੍ਰੇਤ੍ਯ ਇਹ ਵਾ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ
ਜਦ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ ਜੀਵ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਚੰਗੇ-ਮੰਦੇ ਕਰਮ ਉਸਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਂ ਇਥੇ, ਉਹ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਦਵਿਜ?
ਐਹਲੌਕਿਕਮੇਵੈਤਦੁਤਾਹੋ ਪਾਰਲੌਕਿਕਮ੍। ਕ੍ਵ ਵਾ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਜਨ੍ਤੋਃ ਪ੍ਰੇਤਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਗਵ
ਕੀ ਇਹ ਫਲ ਸਿਰਫ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪਰਲੋਕ ਦਾ ਵੀ? ਹੇ ਭਾਰਗਵ, ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੀਵ ਦੇ ਕਰਮ ਕਿੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ?
ਤ੍ਵਦ੍ਯੁਕ੍ਤੋऽਯਮਨੁਪ੍ਰਸ਼੍ਨੋ ਯਥਾਵਦ੍ਵਦਤਾਂਵਰ। ਵਿਦਿਤਂ ਵੇਦਿਤਵ੍ਯਂ ਤੇ ਸ੍ਥਿਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਤ੍ਵਂ ਤੁ ਪृਚ੍ਛਸਿ
ਤੂੰ ਜੋ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਬਿਲਕੁਲ ਠੀਕ ਸਮੇਂ ਤੇ ਹੈ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ। ਜੋ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਤੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈਂ।
ਅਤ੍ਰ ਤੇ ਕਥਯਿष੍ਯਾਮਿ ਤਦਿਹੈਕਮਨਾਃ ਸ਼ृਣੁ। ਯਥੇਹਾਮੁਤ੍ਰ ਚ ਨਰ ਸੁਖਦੁਃਖਮੁਪਾਸ਼੍ਨੁਤੇ
ਇਸ ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਸੁਣ। ਇਨਸਾਨ ਇਥੇ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਸੁਖ ਤੇ ਦੁਖ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਨਿਰ੍ਮਲਾਨਿ ਸ਼ਰੀਰਾਣਿ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਨਿ ਸ਼ਰੀਰਿਣਾਮ੍। ਸਸਰ੍ਜ ਧਰ਼੍ਮਤਨ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਪੂਰ੍ਵੋਤ੍ਪਨ੍ਨਃ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ
ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਬਣਾਏ ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ, ਨਿਰਮਲ ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਨ।
ਅਮੋਘਫਲਸਂਕਲ੍ਪਾਃ ਸੁਵ੍ਰਤਾਃ ਸਤ੍ਯਵਾਦਿਨਃ। ਬ੍ਰਹ੍ਮਭੂਤਾ ਨਰਾਃ ਪੁਣ੍ਯਾਃ ਪੁਰਾਣਾਃ ਕੁਰੁਸਤ੍ਤਮ
ਹੇ ਕੁਰੁਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਉਹ ਪੁਰਾਣੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕ ਪੱਕੇ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲੇ, ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਕਦੇ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀਆਂ, ਤੇ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ ਰੂਪ ਸਨ।
ਸਰ੍ਵੇ ਦੇਵੈਃ ਸਮਾਯਾਨ੍ਤਿ ਸ੍ਵਚ੍ਛਨ੍ਦੇਨ ਨਭਸ੍ਤਲਮ੍। ਤਤਸ਼੍ਚ ਪੁਨਰਾਯਾਨ੍ਤਿ ਸਰ੍ਵੇ ਸ੍ਵਚ੍ਛਨ੍ਦਚਾਰਿਣਃ
ਉਹ ਸਭ ਆਪਣੇ ਮਨ ਚਾਹੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ, ਤੇ ਫਿਰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਮੁੜ ਆ ਜਾਂਦੇ।
ਸ੍ਵਚ੍ਚਨ੍ਦਮਰਣਾਸ਼੍ਚਾਸਨ੍ਨਰਾਃ ਸ੍ਵਚ੍ਛਨ੍ਦਜੀਵਿਨਃ। ਅਲ੍ਪਬਾਧਾ ਨਿਰਾਤਙ੍ਕਾਃ ਸਿਦ੍ਧਾਰ੍ਥਾ ਨਿਰੁਪਦ੍ਰਵਾਃ
ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜੀਵਦੇ ਤੇ ਮਰਦੇ, ਆਜ਼ਾਦ ਜੀਵਨ ਵਾਲੇ, ਘੱਟ ਦੁਖੀ, ਬਿਨਾ ਰੋਗਾਂ ਦੇ, ਸਫਲ ਤੇ ਬਿਨਾ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੇ ਸਨ।
ਦ੍ਰष੍ਟਾਰੋਦੇਵਸਙ੍ਘਾਨਾਮृषੀਣਾਂ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍। ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਣਾਂ ਦਾਨ੍ਤਾ ਵਿਗਤਮਤ੍ਸਰਾਃ
ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸਭਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ, ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਵੇਖਦੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਈਰਖਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸਨ।
ਆਸਨ੍ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਤਥਾ ਪੁਤ੍ਰਸਹਸ੍ਰਿਣਃ। ਤਤਃ ਕਾਲਾਨ੍ਤਰੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪृਥਿਵੀਤਲਚਾਰਿਣਃ
ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਜੀਵਦੇ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਸਨ; ਫਿਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਕਾਮਕ੍ਰੋਧਾਭਿਭੂਤਾਸ੍ਤੇ ਮਾਯਾਵ੍ਯਾਜੋਪਜੀਵਿਨਃ। ਲੋਭਮੋਹਾਭਿਭੂਤਾਸ਼੍ਚ ਤ੍ਯਕ੍ਤਾ ਦੇਵੈਸ੍ਤਤੋ ਨਰਾਃ
ਜਦ ਉਹ ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਠੱਗੀ ਤੇ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਣ ਲੱਗ ਪਏ, ਲਾਲਚ ਤੇ ਭਟਕਾਵੇ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਅਸ਼ੁਭੈਃ ਕਰ੍ਮਭਿਃ ਪਾਪਾਸ੍ਤਿਰ੍ਯਙ੍ਗਿਰਯਗਾਮਿਨਃ। ਸਂਸਾਰੇषੁ ਵਿਚਿਤ੍ਰੇषੁ ਪਚ੍ਯਮਾਨਾਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਮੰਦੇ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ, ਪਾਪੀ ਲੋਕ ਪਸ਼ੂਆਂ ਤੇ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣ ਲੱਗੇ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਸਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਦੁਖ ਭੋਗਦੇ ਰਹੇ।
ਮੋਘੇष੍ਟਾ ਮੋਘਸਂਕਲ੍ਪਾ ਮੋਘਜ੍ਞਾਨਾ ਵਿਚੇਤਸਃ। `ਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣਃ ਸਰ੍ਵਕਾਮਾਨਾਂ ਨਾਸ੍ਤਿਕਾ ਭਿਨ੍ਨਸੇਤਵਃ
ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਯਜਨਾ, ਇੱਛਾਵਾਂ ਤੇ ਗਿਆਨ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਗਏ, ਮਨ ਭਟਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਤੇ ਨਿਯਮ ਤੋੜਣ ਵਾਲੇ ਸਨ।
ਸਰ੍ਵਾਭਿਸ਼ਙ੍ਖਿਨਸ਼੍ਚੈਵ ਸਂਵृਤ੍ਤਾਃ ਕ੍ਲੇਦਾਯਿਨਃ। ਅਸ਼ੁਭੈਃ ਕਰ੍ਮਭਿਸ਼੍ਚਾਪਿ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਃ ਪਰਿਚਿਹ੍ਨਿਤਾਃ
ਉਹ ਹਰ ਚੀਜ਼ 'ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸੜਨ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਦੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਚਿਨ੍ਹੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
ਦੌष੍ਕੁਲ੍ਯਾ ਵ੍ਯਾਧਿਬਹੁਲਾ ਦੁਰਾਤ੍ਮਾਨੋऽਭਿਤਾਪਿਨਃ। ਭਵਨ੍ਤ੍ਯਲ੍ਪਾਯੁषਃ ਪਾਪਾ ਰੌਦ੍ਰਕਰ੍ਮਫਲੋਦਯਾਃ। ਨਾਥਨ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਕਾਮਾਨਾਂ ਨਾਸ੍ਤਿਕਾ ਭਿਨ੍ਨਚੇਤਸਃ
ਉਹ ਮਾੜੀ ਕੁਲ ਦੇ, ਬਹੁਤ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਾਲੇ, ਮੰਦੇ ਮਨ ਵਾਲੇ, ਦੁਖੀ, ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਾਲੇ, ਪਾਪੀ, ਕਠੋਰ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਭੋਗਣ ਵਾਲੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਮਨੋਂ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਜਨ੍ਤੋਃ ਪ੍ਰੇਤਸ੍ਯ ਕੌਨ੍ਤੇਯ ਗਤਿਃ ਸ੍ਵੈਰਿਹ ਕਰ੍ਮਭਿਃ। ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਯ ਹੀਨਬੁਦ੍ਧੇਸ਼੍ਚ ਕਰ੍ਮਕੋਸ਼ਃ ਕ੍ਵ ਤਿष੍ਠਤਿ
ਹੇ ਕੌਂਤੇਯ, ਜੀਵ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਗਤੀ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਗਿਆਨੀਆਂ ਤੇ ਮੂਰਖਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਕਿੱਥੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ?
ਕ੍ਵਸ੍ਥਸ੍ਤਤ੍ਸਮੁਪਾਸ਼੍ਨਾਤਿ ਸੁਕृਤਂ ਯਦਿ ਵੇਤਰਤ੍। ਇਤਿ ਤੇ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਯਚ੍ਚ ਤਤ੍ਰਾਪ੍ਯਨੁਨਯਂ ਸ਼ृਣੁ
ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਚੰਗਾ ਜਾਂ ਮਾੜਾ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ? ਇਹ ਤੇਰਾ ਸਵਾਲ ਸੀ, ਜੋ ਤੂੰ ਦਰਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ; ਹੁਣ ਇਸ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਸੁਣ।
ਅਯਮਾਦਿਸ਼ਰੀਰੇਣ ਦੇਵਸृष੍ਟੇਨ ਮਾਨਵਃ। ਸ਼ੁਭਾਨਾਮਸ਼ੁਭਾਨਾਂ ਚ ਕੁਰੁਤੇ ਸਂਚਯਂ ਮਹਤ੍
ਇਹ ਮਨੁੱਖ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈ ਆਦਿ ਦੇਹ ਵਿਚ ਹੈ, ਚੰਗੇ ਤੇ ਮਾੜੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਢੇਰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਆਯੁषੋऽਨ੍ਤੇ ਪ੍ਰਹਾਯੇਦਂ ਕ੍ਸ਼ੀਣਪ੍ਰਾਯਂ ਕਲੇਬਰਮ੍। ਸਂਭਵਤ੍ਯੇਵ ਯੁਗਪਦ੍ਯੋਨੌ ਨਾਸ੍ਤ੍ਯਨ੍ਤਰਾऽਭਵਃ
ਜੀਵਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਇਹ ਥੱਕ ਚੁੱਕੀ ਦੇਹ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਜਨਮ ਇਕੋ ਸਮੇਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਵਖਰਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਤਤ੍ਰਾਸ੍ਯ ਸ੍ਵਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਚ੍ਛਾਯੇਵਾਨੁਗਤਂ ਸਦਾ। ਫਲਤ੍ਯਥ ਸੁਖਾਰ੍ਹੋ ਵਾ ਦੁਃਖਾਰ੍ਹੋਵਾऽਥ ਜਾਯਤੇ
ਉਥੇ ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਛਾਂ ਵਾਂਗ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ; ਫਿਰ ਉਹ ਸੁਖ ਜਾਂ ਦੁੱਖ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।