ਯਜ੍ਞਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਨ੍ਤੌ ਸ੍ਮ ਤਾਤ ਕੌਤੂਹਲਂ ਬਲਵਦ੍ਵੈ ਵਿਵृਦ੍ਧਮ੍। ਆਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਵਤਿਥੀ ਸਂਪ੍ਰਵੇਸ਼ਂ ਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਾਵਹੇ ਦ੍ਵਾਰਪਤੇ ਤਵਾਜ੍ਞਾਮ੍
ਅਸੀਂ ਯਜਨ ਦੇਖਣ ਆਏ ਹਾਂ, ਸੱਜਣੋ, ਸਾਡੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਬਹੁਤ ਵਧ ਗਈ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਮਹਿਮਾਨ ਵਜੋਂ ਆਏ ਹਾਂ, ਤੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੇ, ਤੇਰੀ ਆਗਿਆ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।
ਐਨ੍ਦ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨੇਰ੍ਯਜ੍ਞਦृਸ਼ਾਵਿਹਾਵਾਂ ਵਿਵਕ੍ਸ਼ੂ ਵੈ ਜਨਕੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਦਿਦृਕ੍ਸ਼ੂ। ਨ ਵੈ ਕ੍ਰੁਧ੍ਯੋ ਵਨ੍ਦਿਨਾ ਚੋਤ੍ਤਮੇਨ ਸਂਯੋਜਯ ਦ੍ਵਾਰਪਾਲ ਕ੍ਸ਼ਣੇਨ
ਅਸੀਂ ਇੰਦਰਦਯੁਮਨ ਦੇ ਯਜਨ ਨੂੰ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਤੇ ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਗਾਇਕ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਗੁੱਸਾ ਨਾ ਕਰੋ, ਤੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੇ, ਸਾਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਅੰਦਰ ਆਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿਓ।
ਵਨ੍ਦੇਃ ਸਮਾਦੇਸ਼ਕਰਾ ਵਯਂ ਸ੍ਮ ਨਿਬੋਧ ਵਾਕ੍ਯਂ ਚ ਮਯੇਰ੍ਯਮਾਣਮ੍। ਨ ਵੈ ਬਾਲਾਃ ਪ੍ਰਵਿਸ਼ਨ੍ਤ੍ਯਤ੍ਰ ਵਿਪ੍ਰਾ ਵृਦ੍ਧਾ ਵਿਦਗ੍ਧਾਃ ਪ੍ਰਵਿਸ਼ਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਜਾਗ੍ਰ੍ਯਾਃ
ਅਸੀਂ ਗਾਇਕ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ: ਇੱਥੇ ਬੱਚੇ ਅੰਦਰ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕਦੇ, ਇੱਥੇ ਕੇਵਲ ਵੱਡੇ ਤੇ ਗਿਆਨੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੀ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਯਦ੍ਯਤ੍ਰਵृਦ੍ਧੇषੁ ਕृਤਃ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ੋ ਯੁਕ੍ਤਂ ਮਯਾ ਦ੍ਵਾਰਪਾਲ ਪ੍ਰਵੇष੍ਟੁਮ੍। ਵਯਂ ਹਿ ਵृਦ੍ਧਾਸ਼੍ਚਰਿਤਵ੍ਰਤਾਸ਼੍ਚ ਵੇਦਪ੍ਰਭਾਵੇਨ ਸਮਨ੍ਵਿਤਾਸ਼੍ਚ
ਜੇ ਇੱਥੇ ਵੱਡਿਆਂ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੇ, ਸਾਨੂੰ ਵੀ ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇ। ਅਸੀਂ ਵੱਡੇ ਹਾਂ, ਆਪਣੇ ਵ੍ਰਤਾਂ ਤੇ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਾਂ, ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਾਂ।
ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਵਸ਼੍ਚਾਪਿ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਸ਼੍ਚ ਜ੍ਞਾਨਾਗਮੇ ਚਾਪਿ ਗਤਾਃ ਸ੍ਮ ਨਿष੍ਠਾਮ੍। ਨ ਬਾਲ ਇਤ੍ਯੇਵ ਮਨ੍ਤਵ੍ਯਮਾਹੁ- ਰ੍ਬਾਲੋऽਪ੍ਯਗ੍ਨਿਰ੍ਦਹਤਿ ਸ੍ਪृਸ਼੍ਯਮਾਨਃ
ਅਸੀਂ ਸੁਣਨ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹਾਂ, ਆਪਣੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਦੇ ਹਾਂ ਤੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਾਂ। ਸਾਨੂੰ ਬੱਚਾ ਨਾ ਸਮਝੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਬੱਚਾ ਵੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ, ਛੂਹਣ 'ਤੇ ਸਾੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸਰਸ੍ਵਤੀਮੀਰਯ ਵੇਦ ਜੁष੍ਟਾ- ਮੇਕਾਕ੍ਸ਼ਰਾਂ ਬਹੁਰੂਪਾਂ ਵਿਰਾਜਮ੍। ਅਙ੍ਗਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸਮਵੇਕ੍ਸ਼ਸ੍ਵ ਬਾਲਂ ਕਿਂ ਸ਼੍ਲਾਘਸੇ ਦੁਰ੍ਲਭਾ ਵਾਦਸਿਦ੍ਧਿਃ
ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਪਿਆਰੀ, ਇਕ ਅੱਖਰ ਵਾਲੀ, ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੀ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਸੱਦਾ। ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਹਿੱਸਾ ਸਮਝੋ—ਫਿਰ ਕਿਉਂ ਅਹੰਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋ? ਵਾਦ ਵਿਚ ਜਿੱਤਣਾ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ।
ਨ ਜ੍ਞਾਯਤੇ ਕਾਯਵृਦ੍ਧ੍ਯਾ ਵਿਵृਦ੍ਧਿ- ਰ੍ਯਥਾऽष੍ਠੀਲਾ ਸ਼ਾਲ੍ਮਲੇਃ ਸਂਪ੍ਰਵृਦ੍ਧਾਃ। ਹ੍ਰਸ੍ਵੋऽਲ੍ਪਕਾਯਃ ਫਲਿਤੋ ਵਿਵृਦ੍ਧੋ ਯਸ਼੍ਚਾਫਲਸ੍ਤਸ੍ਯ ਨ ਵृਦ੍ਧਭਾਵਃ
ਸਰੀਰ ਦੀ ਵਧੋ-ਵਧੀ ਤੋਂ ਪੱਕਾਪਣ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਲਮਲ ਦਾ ਰੁੱਖ ਵੱਡਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਪਰ ਫਲ ਘੱਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਰ ਫਲਦਾਰ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਪੱਕਾ ਹੈ; ਜੇ ਫਲ ਨਾ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਵੱਡਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਪੱਕਾ ਨਹੀਂ।
ਵृਦ੍ਧੇਭ੍ਯ ਏਵੇਹ ਮਤਿਂ ਸ੍ਮ ਬਾਲਾ ਗृਹ੍ਣਨ੍ਤਿ ਕਾਲੇਨ ਭਵਨ੍ਤਿ ਵृਦ੍ਧਾਃ। ਨ ਹਿ ਜ੍ਞਾਤੁਮਲ੍ਪਕਾਲੇਨ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਕਸ੍ਮਾਦ੍ਬਾਲਃ ਸ੍ਥਵਿਰ ਇਵ ਪ੍ਰਭਾषਸੇ
ਬੱਚੇ ਵੱਡਿਆਂ ਤੋਂ ਸਮਝ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਆਪ ਵੀ ਪੱਕੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸੱਚਾ ਗਿਆਨ ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ—ਤਾਂ ਤੂੰ, ਬੱਚਾ ਹੋ ਕੇ, ਵੱਡਿਆਂ ਵਾਂਗ ਕਿਉਂ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈਂ?
ਨ ਤੇਨ ਸ੍ਥਵਿਰੋ ਭਵਤਿ ਯੇਨਾਸ੍ਯ ਪਲਿਤਂ ਸ਼ਿਰਃ। ਬਾਲੋਪਿ ਯਃ ਪ੍ਰਜਾਨਾਤਿ ਤਂ ਦੇਵਾਃ ਸ੍ਥਵਿਰਂ ਵਿਦੁਃ
ਸਿਰ ਚਿੱਟਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਨਹੀਂ ਬਣ ਜਾਂਦਾ; ਜੇ ਬੱਚਾ ਸਮਝ ਲਵੇ, ਤਾਂ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਨ ਹਾਯਨੈਰ੍ਨ ਪਲਿਤੈਰ੍ਨ ਵਿਤ੍ਤੈਰ੍ਨ ਚ ਬਨ੍ਧੁਭਿਃ। ऋषਯਸ਼੍ਚਕ੍ਰਿਰੇ ਧਰ੍ਮਂ ਯੋऽਨੂਚਾਨਃ ਸ ਨੋ ਮਹਾਨ੍
ਨਾ ਉਮਰ ਨਾਲ, ਨਾ ਚਿੱਟੇ ਵਾਲਾਂ ਨਾਲ, ਨਾ ਧਨ ਨਾਲ, ਨਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਧਰਮ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ; ਜੋ ਸਿੱਖਿਆ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਡੇ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ।
ਦਿਦृਕ੍ਸ਼ੁਰਸ੍ਮਿ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਬਨ੍ਦਿਨਂ ਰਾਜਸਂਸਦਿ। ਨਿਵੇਦਯਸ੍ਵ ਮਾਂ ਦ੍ਵਾਃਸ੍ਥ ਰਾਜ੍ਞੇ ਪੁष੍ਕਰਮਾਲਿਨੇ
ਮੈਂ ਰਾਜ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਗਾਇਕ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਆਇਆ ਹਾਂ। ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੇ, ਮੈਨੂੰ ਨੀਲ ਕਮਲ ਦੀ ਮਾਲਾ ਵਾਲੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੱਸ।
ਦ੍ਰष੍ਟਾਸ੍ਯਦ੍ਯ ਵਦਤੋऽਸ੍ਮਾਨ੍ਦ੍ਵਾਰਪਾਲ ਮਨੀषਿਭਿਃ। ਸਹ ਵਾਦੇ ਵਿਵृਦ੍ਧੇ ਤੁ ਵਨ੍ਦਿਨਂ ਚਾਪਿ ਨਿਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੇ, ਅੱਜ ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਵਾਦ ਕਰਦੇ ਵੇਖੇਗਾ, ਤੇ ਇਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਗਾਇਕ ਹਾਰ ਜਾਵੇਗਾ।
ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤੁ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਵਿਦ੍ਯਾਃ ਸਹੈਵ ਰਾਜ੍ਞਾ ਸਪੁਰੋਧਮੁਖ੍ਯਾਃ। ਉਤਾਹੋ ਵਾऽਪ੍ਯੁਚ੍ਚਤਾਂ ਨੀਚਤਾਂ ਵਾ ਤੂष੍ਣੀਂਭੂਤੇष੍ਵੇਵ ਸਰ੍ਵੇष੍ਵਥਾਦ੍ਯ
ਅੱਜ ਪੂਰੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਰਾਜਾ ਤੇ ਮੁੱਖ ਪੁਜਾਰੀ ਮਿਲ ਕੇ ਵੇਖਣ ਕਿ ਮੈਂ ਉੱਚਾ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹਾਂ ਜਾਂ ਹੇਠਾਂ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਜਦ ਕਿ ਹੋਰ ਸਭ ਚੁੱਪ ਰਹਿਣ।
ਕਥਂ ਯਜ੍ਞਂ ਦਸ਼ਵਰ੍षੋ ਵਿਸ਼ੇਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵਿਨੀਤਾਨਾਂ ਵਿਦੁषਾਂ ਸਂਪ੍ਰਵੇਸ਼ਮ੍। ਉਪਾਯਤਃ ਪ੍ਰਯਤਿष੍ਯੇ ਤਵਾਹਂ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਨੇ ਕੁਰੁ ਯਤ੍ਨਂ ਯਥਾਵਤ੍
ਤੂੰ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਹੋ ਕੇ ਕਿਵੇਂ ਸਿੱਖੇ ਤੇ ਸਿਆਣਿਆਂ ਨੂੰ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਪਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈਂ? ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ; ਤੂੰ ਵੀ ਯੋਗ ਅਦਾਇਗੀ ਨਾਲ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ।
ਏष ਰਾਜਾ ਸਂਸ਼੍ਰਵਣੇ ਸ੍ਥਿਤਸ੍ਤੇ ਸ੍ਤੁਹ੍ਯੇਨਂ ਤ੍ਵਂ ਵਚਸਾ ਸਂਸ੍ਕृਤੇਨ। ਸ ਚਾਨੁਜ੍ਞਾਂ ਦਾਸ੍ਯਤਿ ਪ੍ਰੀਤਿਯੁਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਨੇ ਯਚ੍ਚ ਕਿਂਚਿਤ੍ਤਵੇष੍ਟਮ੍
ਇੱਥੇ ਰਾਜਾ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਖੜਾ ਹੈ; ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਸੁਚੱਜੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਕਰ। ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਤੈਨੂੰ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਚਾਹੀਦਾ ਹੋਵੇ, ਦੇਵੇਗਾ।
ਭੋਭੋ ਰਾਜਞ੍ਜਨਕਾਨਾਂ ਵਰਿष੍ਠ ਤ੍ਵਂ ਵੈ ਸਮ੍ਰਾਟ੍ ਤ੍ਵਯਿ ਸਰ੍ਵਂ ਸਮृਦ੍ਧਮ੍। ਤ੍ਵਂ ਵਾ ਕਰ੍ਤਾ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਯਜ੍ਞਿਯਾਨਾਂ ਯਯਾਤਿਰੇਕੋ ਨृਪਤਿਰ੍ਵਾ ਪੁਰਸ੍ਤਾਤ੍
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਜਨਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਤੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸਮਰਾਟ ਹੈਂ; ਸਾਰੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਹੈ। ਤੂੰ ਵੱਡੇ ਯਜਨ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਯਯਾਤੀ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਰਾਜਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ।
ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਵਨ੍ਦੀ ਵਾਦਵਿਦੋ ਨਿਗृਹ੍ਯ ਵਾਦੇ ਭਗ੍ਨਾਨਪ੍ਰਤਿਸ਼ਙ੍ਕਮਾਨਃ। ਤ੍ਵਯਾऽਭਿਸृष੍ਟੈਃ ਪੁਰੁषੈਰਾਪ੍ਤਕृਦ੍ਭਿ- ਰ੍ਜਲੇ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਮਜ੍ਜਯਤੀਤਿ ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਵਿਦਵਾਨ ਗਾਇਕ, ਵਾਦ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਏ ਬਿਨਾ ਹਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਭੇਜੇ ਹੋਏ ਕਾਬਲ ਲੋਕ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸੋऽਹਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਸਕਾਸ਼ੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦ੍ਯ ਵੈ ਕਥਯਿਤੁਮਾਗਤੋਸ੍ਮਿ। ਕ੍ਵਾਸੌ ਵਨਦੀ ਯਾਵਦੇਨਂ ਸਮੇਤ੍ਯ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਾਣੀਵ ਸਵਿਤਾ ਨਾਸ਼ਯਾਮਿ
ਇਹ ਗੱਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿਚ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਅੱਜ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨ ਆਇਆ ਹਾਂ। ਉਹ ਗਾਇਕ ਕਿੱਥੇ ਹੈ? ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਤਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦੇਣੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦੇਵਾਂ।
ਆਸ਼ਂਸਸੇ ਵਨ੍ਦਿਨਂ ਵੈ ਵਿਜੇਤੁ- ਮਵਿਜ੍ਞਾਯ ਤ੍ਵਂ ਵਾਕ੍ਯਬਲਂ ਪਰਸ੍ਯ। ਵਿਜ੍ਞਾਤਵੀਰ੍ਯੈਃ ਸ਼ਕ੍ਯਮੇਵਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਤੁਂ ਦृष੍ਟਸ਼੍ਚਾਸੌ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੈਰ੍ਵਾਦਸ਼ੀਲੈਃ
ਤੂੰ ਗਾਇਕ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦੇਣ ਦੀ ਆਸ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਬੋਲਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਜਾਣਦਾ ਨਹੀਂ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਪਛਾਣੀ, ਉਹੀ ਐਸਾ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਵਾਦ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪਰਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਆਸ਼ਂਸਮਾਨਾ ਵਨ੍ਦਿਨਂ ਵੈ ਬਿਜੇਤੁ- ਮਵਿਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਤੁ ਬਲਂ ਵਨ੍ਦਿਨੋऽਸ੍ਯ। ਸਮਾਗਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਸ੍ਤੇਨ ਪੂਰ੍ਵਂ ਨ ਸ਼ੋਭਨ੍ਤੇ ਭਾਸ੍ਕਰੇਣੇਵ ਤਾਰਾਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਾਇਕ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦੇਣ ਦੀ ਆਸ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ ਜਾਣੀ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤਾਰਿਆਂ ਵਾਂਗ ਸੂਰਜ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੰਦ ਹੋ ਗਏ।
ਆਸ਼ਾਨੁਬਨ੍ਧੋ ਹਿ ਤਵਾਤ੍ਰ ਯਤ੍ਨਃ ਸ ਵਨ੍ਦਿਮਾਸਾਦ੍ਯਤਥਾ ਵਿਨਸ਼੍ਯਤਿ। ਵਿਜ੍ਞਾਨਵਨ੍ਤੋ ਨਿਕृਤਾਸ੍ਤੁ ਤਾਤ ਕਥਂ ਸਦਸ੍ਤਰ੍ਤੁਮਿਦਂ ਸਮਰ੍ਥਃ
ਤੇਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਇੱਥੇ ਆਸ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ, ਪਰ ਜਦ ਗਾਇਕ ਸਾਹਮਣੇ ਆਵੇਗਾ, ਇਹ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਵੀ ਹਾਰੇ ਹਨ—ਮੇਰੇ ਬੱਚੇ, ਤੂੰ ਇਸ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਜਿੱਤ ਸਕੇਂਗਾ?
ਵਿਵਾਦਿਤੋऽਸੌ ਨ ਹਿ ਮਾਦृਸ਼ੈਰ੍ਹਿ ਸਿਂਹੀਕृਤਸ੍ਤੇਨ ਵਦਨ੍ਯਭੀਤਃ। ਸਮੇਤ੍ਯ ਮਾਂ ਨਿਹਤਃ ਸ਼ੇष੍ਯਤੇऽਦ੍ਯ ਮਾਰ੍ਗੇ ਭਗ੍ਨਂ ਸ਼ਕਟਮਿਵਾਬਲਾਕ੍ਸ਼ਮ੍
ਉਹ ਕਿਸੇ ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਵਲੋਂ ਹਾਰਿਆ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਾਦੀ ਤੋਂ ਡਰਿਆ। ਪਰ ਅੱਜ, ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਉਹ ਰਾਹ 'ਤੇ ਟੁੱਟੇ ਰਥ ਵਾਂਗ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਬਲਦ ਵਲੋਂ ਛੱਡਿਆ ਹੋਇਆ, ਹਾਰ ਕੇ ਪਿਆ ਰਹੇਗਾ।
षਣ੍ਨਾਭੇਰ੍ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਪਰ੍ਵਣਃ। ਯਸ੍ਤ੍ਰਿषष੍ਟਿਸ਼ਤਾਰਸ੍ਯ ਵੇਦਾਰ੍ਥਂ ਸ ਪਰਃ ਕਵਿਃ
ਜੋ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਚੱਕਰ ਦੇ ਛੇ ਸਪੋਕ, ਬਾਰਾਂ ਕਿਨਾਰੇ ਤੇ ਚੌਵੀ ਸੇਗਮੈਂਟਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਗਿਆਨੀ ਹੈ।
ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਪਰ੍ਵ ਤ੍ਵਾਂ षਣਅਨਾਭਿ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਪ੍ਰਧਿ। ਤਤ੍ਰਿषष੍ਟਿਸ਼ਤਾਰਂ ਵੈ ਚਕ੍ਰਂ ਪਾਤੁ ਸਦਾਗਤਿ
ਚੌਵੀ ਸੇਗਮੈਂਟਾਂ, ਛੇ ਸਪੋਕ ਤੇ ਬਾਰਾਂ ਕਿਨਾਰੇ ਵਾਲਾ ਚੱਕਰ ਤੇਰੀ ਰਾਹ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖੇ।
ਬਡਬੇ ਇਵ ਸਂਯੁਕ੍ਤੇ ਸ਼੍ਯੇਨਪਾਤੇ ਦਿਵੌਕਸਾਮ੍। ਕਸ੍ਤਯੋਰ੍ਗਰ੍ਭਮਾਧਤ੍ਤੇ ਗਰ੍ਭਂ ਸੁषੁਵਤੁਸ਼੍ਚ ਕਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਦੋ ਘੋੜੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਜੋੜੀਆਂ ਜਾਂ ਰਾਬੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਉੱਡਦੀ ਹੈ, ਕੌਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਬੀਜ ਪਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕੌਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਮਾ ਸ੍ਮ ਭੂਃ ਸ੍ਵਗृਹੇ ਰਾਜਞ੍ਸ਼ਾਤ੍ਰਵਾਣਾਮਪਿ ਧ੍ਰੁਵਮ੍। ਵਾਤਸਾਰਥਿਰਾਧਤ੍ਤੇ ਗਰ੍ਭਂ ਸੁषੁਵਤੁਸ਼੍ਚ ਤਮ੍
ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਨਾ ਰਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਵੈਰੀਆਂ ਵਿਚ ਵੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਰਥਵਾਨ ਬੀਜ ਪਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸੰਤਾਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕਿਂਸ੍ਵਿਤ੍ਸ੍ਤੁਪ੍ਤਂ ਨ ਨਿਮਿषਤਿ ਕਿਂਸ੍ਵਿਜ੍ਜਾਤਂ ਨ ਚੋਪਤਿ। ਕਸ੍ਯਖਿਦ੍ਧृਦਯਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਕਿਂਸ੍ਵਿਦ੍ਵੇਗੇਨ ਵਰ੍ਧਤੇ
ਕਿਹੜੀ ਚੀਜ਼ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਵੀ ਅੱਖਾਂ ਨਹੀਂ ਮੂੰਦਦੀ? ਕਿਹੜੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਪਰ ਉੱਠਦੀ ਨਹੀਂ? ਕਿਸ ਦਾ ਦਿਲ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ? ਕਿਹੜੀ ਚੀਜ਼ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦੀ ਹੈ?
ਮਤ੍ਸ੍ਯਃ ਸੁਪ੍ਤੋ ਨ ਨਿਮਿषਤ੍ਯਣ੍ਡਂ ਜਾਤਂ ਨ ਚੋਪਤਿ। ਅਸ਼੍ਮਨੋ ਹृਦਯਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਨਦੀ ਵੇਗੇਨ ਵਰ੍ਧਤੇ
ਮੱਛੀ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਵੀ ਅੱਖਾਂ ਨਹੀਂ ਮੂੰਦਦੀ; ਅੰਡਾ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਪਰ ਉੱਠਦਾ ਨਹੀਂ; ਪੱਥਰ ਦਾ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਦਰਿਆ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦਾ ਹੈ।
ਨ ਤ੍ਵਾਂ ਮਨ੍ਯੇ ਮਾਨੁषਂ ਦੇਵਸਤ੍ਵ ਨ ਤ੍ਵਂ ਬਾਲਃ ਸ੍ਥਵਿਰਃ ਸਂਮਤੋ ਮੇ। ਨ ਤੇ ਤੁਲ੍ਯੋ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਵਾਕ੍ਪ੍ਰਲਾਪੇ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦ੍ਵਾਰਂ ਵਿਤਰਾਮ੍ਯੇष ਵਿਦ੍ਵਨ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ, ਤੇਰੇ ਅੰਦਰ ਦਿਵਿਆਤਮਤਾ ਹੈ; ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਲਈ ਨਾ ਬੱਚਾ ਹੈ, ਨਾ ਬੁਜ਼ੁਰਗ। ਤੇਰੀ ਵਾਕ-ਚਾਤੁਰਤਾ ਦੀ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਗਿਆਨੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਅੰਦਰ ਆਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।
ਅਤ੍ਰੋਗ੍ਰਸੇਨਸਮਿਤੇषੁ ਰਾਜਨ੍ ਸਮਾਗਤੇष੍ਵਪ੍ਰਤਿਮੇषੁ ਰਾਜਸੁ। ਨ ਮੇ ਵਿਵਿਤ੍ਸਾਨ੍ਤਰਮਸ੍ਤਿ ਵਾਦਿਨਾਂ ਮਹਾਜਨੇ ਹਂਸਵਿਵਾਦਿਨਾਮਿਵ
ਇੱਥੇ, ਰਾਜਾ, ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਵਰਗੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿਚ, ਮੈਨੂੰ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਹੰਸ ਵੱਡੀ ਭੀੜ ਵਿਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।