ਯੇਨੇਮਂ ਸ੍ਥਾਪਯੇਥਾਸ੍ਤ੍ਵਂ ਕਰ੍ਮਣਾ ਪਕ੍ਸ਼ਿਸਤ੍ਤਮ। ਤਦਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਨ ਹਿ ਦਾਸ੍ਯੇ ਕਪੋਤਕਮ੍
ਪੰਛੀਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਜਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਤੂੰ ਇਸ ਪੰਛੀ ਨੂੰ ਰੱਖ ਸਕਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਦੱਸ। ਮੈਂ ਉਹ ਕਰਾਂਗਾ, ਪਰ ਕਬੂਤਰ ਨਹੀਂ ਦੇਵਾਂਗਾ।
ਉਸ਼ੀਨਰ ਕਪੋਤੇ ਤੇ ਯਦਿ ਸ੍ਨੇਹੋ ਨਰਾਧਿਪ। ਆਤ੍ਮਨੋ ਮਾਂਸਮੁਤ੍ਕृਤ੍ਯ ਕਪੋਤਤੁਲਯਾ ਧृਤਮ੍
ਉਸ਼ੀਨਰਾ, ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਕਬੂਤਰ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਹੈ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਤਾਂ ਆਪਣਾ ਮਾਸ ਕੱਟ ਕੇ ਕਬੂਤਰ ਦੇ ਭਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਰੱਖ।
ਯਦਾ ਸਮਂ ਕਪੋਤੇਨ ਤਵ ਮਾਂਸਂ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ। ਤ੍ਵਯਾ ਪ੍ਰਦੇਯਂ ਤਨ੍ਮਹ੍ਯਂ ਸਾ ਮੇ ਤੁष੍ਟਿਰ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਜਦੋਂ ਤੇਰਾ ਮਾਸ ਕਬੂਤਰ ਦੇ ਭਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵਾਂਗਾ।
ਅਨੁਗ੍ਰਹਮਿਮਂ ਮਨ੍ਯੇ ਸ਼੍ਯੇਨ ਯਨ੍ਮਾਭਿਯਾਚਸੇ। ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤੇऽਦ੍ਯ ਪ੍ਰਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਸ੍ਵਮਾਂਸਂ ਤੁਲਯਾ ਧृਤਮ੍
ਬਾਜ਼, ਤੇਰੀ ਇਹ ਮੰਗ ਮੈਂ ਮਿਹਰ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਮਾਸ ਤੋਲ ਕੇ ਤੈਨੂੰ ਦੇਵਾਂਗਾ।
ਅਥੋਤ੍ਕृਤ੍ਯ ਸ੍ਵਮਾਂਸਂ ਤੁ ਰਾਜਾ ਪਰਮਧਰ੍ਮਵਿਤ੍। ਤੁਲਯਾਮਾਸ ਕੌਨ੍ਤੇਯ ਕਪੋਤੇਨ ਸਮਂ ਵਿਭੋ
ਫਿਰ, ਰਾਜਾ, ਜੋ ਉੱਚਾ ਧਰਮ ਜਾਣਦਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਮਾਸ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ, ਕਬੂਤਰ ਦੇ ਭਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਤੋਲਿਆ।
ਧ੍ਰਿਯਮਾਣਃ ਕਪੋਤਸ੍ਤੁ ਮਾਂਸੇਨਾਤ੍ਯਤਿਰਿਚ੍ਯਤੇ। ਪੁਨਸ਼੍ਚੋਤ੍ਕृਤ੍ਯਮਾਂਸਾਨਿ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਾਦਾਦੁਸ਼ੀਨਰਃ
ਪਰ ਜਦੋਂ ਕਬੂਤਰ ਨੂੰ ਤੋਲਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਮਾਸ ਤੋਂ ਵਧ ਗਿਆ। ਉਸ਼ੀਨਰਾ ਰਾਜਾ ਨੇ ਫਿਰ ਮਾਸ ਕੱਟ ਕੇ ਦਿੱਤਾ।
ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਯਦਾ ਮਾਂਸਂ ਕਪੋਤੇਨ ਸਮਂ ਧृਤਮ੍। ਤਤ ਉਤ੍ਕृਤ੍ਤਮਾਂਸੋऽਸਾਵਾਰੁਰੋਹ ਸ੍ਵਯਂ ਤੁਲਾਮ੍
ਜਦੋਂ ਕਬੂਤਰ ਦੇ ਭਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮਾਸ ਨਾ ਮਿਲਿਆ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮਾਸ ਕੱਟ ਕੇ ਆਪ ਤੋਲ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰੋऽਹਮਸ੍ਮਿ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਕਪੋਤੋ ਹਵ੍ਯਵਾਡਯਮ੍। ਜਿਜ੍ਞਾਸਮਾਨੌ ਧਰ੍ਮ ਤ੍ਵਾਂ ਯਜ੍ਞਵਾਟਮੁਪਾਗਤੌ
ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਇੰਦਰ ਹਾਂ; ਕਬੂਤਰ ਹਵਿਆਨੁ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਤੇਰੀ ਧਰਮ ਦੀ ਪਰਖ ਲਈ ਯਜਨ ਸਥਾਨ ਤੇ ਆਏ ਸੀ।
ਯਤ੍ਤੇ ਮਾਂਸਾਨਿ ਗਾਤ੍ਰੇਭ੍ਯ ਉਕ੍ਤृਤ੍ਤਾਨਿ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੇ। ਏषਾ ਤੇ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤੀ ਕੀਰ੍ਤਿਰ੍ਲੋਕਾਨਭਿਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਜੋ ਮਾਸ ਕੱਟ ਕੇ ਦਿੱਤਾ, ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਐਸਾ ਅਮਰ ਨਾਮ ਦੇਵੇਗਾ ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਵੇਗਾ।
ਯਾਵਲ੍ਲੋਕੇ ਮਨੁष੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਕਥਯਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਪਾਰ੍ਥਿਵ। ਤਾਵਤ੍ਕੀਰ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਲੋਕਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਥਾਸ੍ਯਨ੍ਤਿ ਤਵ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਾਃ
ਜਦ ਤਕ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਤੁਹਾਡੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ, ਰਾਜਾ, ਤਦ ਤਕ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ ਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਰਾਜ ਅਟੱਲ ਰਹੇਗਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਭੂਮਿਪਤਯੇ ਤਸ੍ਮੈ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਯਥੇਪ੍ਸਿਤਮ੍। ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯ ਜਗ੍ਮਤੂ ਰਾਜਨ੍ਨਿਨ੍ਦ੍ਰਾਗ੍ਰੀ ਤੁष੍ਟਮਾਨਸੌ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਜੋ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਦੇ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੰਦਰ ਤੇ ਅਗਨੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਚਲੇ ਗਏ।
ਉਸ਼ੀਨਰੋऽਪਿਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਧਰ੍ਮੇਣਾਵृਤ੍ਯਰੋਦਸੀ। ਵਿਭ੍ਰਾਜਮਾਨੋ ਵਪੁषਾऽਪ੍ਯਾਰੁਰੋਹ ਤ੍ਰਿਵਿष੍ਟਪਮ੍
ਉਸ਼ੀਨਰ, ਜੋ ਧਰਮਵਾਨ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਘੇਰ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਤੇਜ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਤਦੇਤਤ੍ਸਦਨਂ ਰਾਜਨ੍ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ। ਪਸ਼੍ਯਸ੍ਵੈਤਨ੍ਮਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਪਾਪਪ੍ਰਮੋਚਨਮ੍
ਇਹ ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਜੇ ਦਾ ਘਰ ਹੈ, ਰਾਜਾ; ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਵੇਖੋ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਵੈ ਸਤਤਂ ਦੇਵਾ ਮੁਨਯਸ਼੍ਚ ਸਨਾਤਨਾਃ। ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੈ ਰਾਜਨ੍ਪੁਣ੍ਯਵਦ੍ਭਿਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਭਿਃ
ਇਥੇ ਸਦਾ ਦੇਵਤੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਸ਼ੀ ਤੇ ਚੰਗੇ ਤੇ ਵੱਡੇ ਦਿਲ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਰਾਜਾ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਯਃ ਕਥ੍ਯਤੇ ਮਨ੍ਤ੍ਰਵਿਦਗ੍ਰ੍ਯਬੁਦ੍ਧਿ- ਰੌਦ੍ਦਾਲਕਿਃ ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁਃ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਮ੍। ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮਂ ਪਸ਼੍ਯਤ ਪਾਣ੍ਡਵੇਯਾ ਸਦਾਫਲੈਰੁਪਪਨ੍ਨਂ ਮਹੀਜੈਃ
ਜਿਸ ਦੀ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਅਕਲ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਦਾਲਕ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ—ਪਾਂਡਵੋ, ਉਸ ਦਾ ਆਸ਼ਰਮ ਵੇਖੋ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਫਲਦਾਇਕ ਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦਤ੍ਰ ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁਰ੍ਦਦਰ੍ਸ਼ ਸਰਸ੍ਵਤੀਂ ਮਾਨੁषਦੇਹਰੂਪਾਮ੍। ਵੇਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਵਾਣੀਮਿਤਿ ਸਂਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾਂ ਸਰਸ੍ਵਤੀਂ ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁਰ੍ਬਭਾषੇ
ਇਥੇ ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁ ਨੇ ਸਾਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ; ਜਦ ਉਹ ਬੋਲਣ ਲੱਗੀ, ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਯੁਗੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਕृਤਾਂ ਵਰਿष੍ਠਾ- ਵਾਸ੍ਤਾਂ ਮੁਨੀ ਮਾਤੁਲਭਾਗਿਨੇਯੌ। ਅष੍ਟਾਵਕ੍ਰਸ਼੍ਚੈਵ ਕਹੋਲਸੂਨੁ- ਰੌਦ੍ਦਾਲਕਿਃ ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁਃ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਮ੍
ਇਸ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰਿਸ਼ੀ ਇਥੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ: ਮਾਮਾ ਤੇ ਭਾਨਜਾ, ਅਸ਼ਟਾਵਕ੍ਰ ਤੇ ਕਹੋਲ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਉਦਾਲਕ ਦਾ ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ।
ਵਿਦੇਹਰਾਜਸ੍ ਸਮੀਪਤਸ੍ਤੌ ਘੀਰਾਵੁਭੌ ਮਾਤੁਲਭਾਗਿਨੇਯੌ। ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਯਜ੍ਞਾਯਤਨਂ ਵਿਵਾਦੇ ਵਨ੍ਦਿਂ ਨਿਜਗ੍ਰਾਹਤੁਰਪ੍ਰਮੇਯੌ
ਵਿਦੇਹ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਮਾਮਾ ਤੇ ਭਾਨਜਾ, ਯਜਨ ਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਗਏ ਤੇ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਕਰਦਿਆਂ, ਅਗਾਧ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਵੰਦੀ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ।
ਵਾਦੇ ਭਙ੍ਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਜਯਾਮਾਸ ਨਦ੍ਯਾਮ੍
ਵਾਦ ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋ ਦਿੱਤਾ।
ਕਥਂਪ੍ਰਭਾਵਃ ਸ ਬਭੂਵ ਵਿਪ੍ਰ- ਸ੍ਤਥਾਭੂਤਂ ਯੋ ਨਿਜਗ੍ਰਾਹ ਵਨ੍ਦਿਮ੍। `ਕਿਂਚਾਧਿਕृਤ੍ਯਾਥ ਤਯੋਰ੍ਵਿਵਾਦੋ ਵਿਦੇਹਰਾਜਸ੍ ਸਮੀਪ ਆਸੀਤ੍
ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਕਿਵੇਂ ਇੰਨਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ালী ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਵੰਦੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਫੜ ਲਿਆ? ਵਿਦੇਹ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਾਦ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਕੀ ਸੀ?
ਅष੍ਟਾਵਕ੍ਰਃ ਕੇਨ ਚਾਸੌ ਬਭੂਵ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਮੇ ਲੋਮਸ਼ ਸ਼ਂਸ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮ੍
ਅਸ਼ਟਾਵਕ੍ਰ ਕਿਵੇਂ ਇੰਝ ਹੋਇਆ? ਲੋਮਸ਼ਾ, ਇਹ ਸਭ ਗੱਲ ਮੈਨੂੰ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ।
ਉਦ੍ਦਾਲਕਸ੍ਯ ਨਿਯਤਃ ਸ਼ਿष੍ਯ ਏਕੋ ਨਾਮ੍ਨਾ ਕਹੋਲ਼ੇਤਿ ਬਭੂਵ ਰਾਜਨ੍। ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषੁਰਾਚਾਰ੍ਯਵਸ਼ਾਨੁਵਰ੍ਤੀ ਦੀਰ੍ਘ ਕਾਲਂ ਸੋऽਧ੍ਯਯਨਂ ਚਕਾਰ
ਉਦਾਲਕ ਦੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਠਵਾਨ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕਹੋਲ ਸੀ, ਰਾਜਾ; ਉਹ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮੰਨਦਾ ਸੀ ਤੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਦਾ ਰਿਹਾ।
ਤਂ ਵੈ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਪਰ੍ਯਭਵਂਸ੍ਤੁ ਸ਼ਿਖਾ- ਸ੍ਤਂ ਚ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਵਿਪ੍ਰਕਾਰਂ ਗੁਰੁਃ ਸਃ। ਤਸ੍ਮੈ ਪ੍ਰਾਦਾਤ੍ਸਦ੍ਯ ਏਵ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਚ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਚ ਵੈ ਦੁਹਿਤਰਂ ਸ੍ਵਾਂ ਸੁਜਾਤਾਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਚੋਟੀ ਲਈ ਤੰਗ ਕੀਤਾ; ਇਹ ਬੇਇਜ਼ਤੀ ਜਾਣ ਕੇ, ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਗਿਆਨ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਆਪਣੀ ਚੰਗੀ ਕੁੜੀ ਵੀ ਵਿਆਹ ਲਈ ਦਿੱਤੀ।
ਤਸ੍ਯਾਂ ਗਰ੍ਭਃ ਸਮਭਵਦਗ੍ਨਿਕਲ੍ਪਃ ਸੋऽਧੀਯਾਨਂ ਪਿਤਰਮਥਾਭ੍ਯੁਵਾਚ। ਸਰ੍ਵਾਂ ਰਾਤ੍ਰਿਮਧ੍ਯਯਨਂ ਕਰੋषਿ ਨੇਦਂ ਪਿਤਃ ਸਮ੍ਯਗਿਵੋਪਵਰ੍ਤਤੇ
ਉਸ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮਿਆ; ਪੜ੍ਹਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੀ ਰਾਤ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਪਿਤਾ, ਇਹ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ।'
ਉਪਾਲਬ੍ਧਃ ਸ਼ਿष੍ਯਮਧ੍ਯੇ ਮਹਰ੍षਿਃ ਸ ਤਂ ਕੋਪਾਦੁਦਰਸ੍ਥਂ ਸ਼ਸ਼ਾਪ। ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਵਕ੍ਰਂ ਵਰ੍ਤਮਾਨੋ ਬ੍ਰਵੀषਿ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਕ੍ਰੋ ਭਵਿਤਾਸ੍ਯष੍ਟਧੈਵ
ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿਚ ਡਾਂਟਿਆ ਗਿਆ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, 'ਜਦ ਤੂੰ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਹੋ ਕੇ ਟੇਢੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਅੱਠ ਥਾਂ ਟੇਢਾ ਹੋਵੇਂਗਾ।'
ਸ ਵੈ ਤਥਾ ਵਕ੍ਰ ਏਵਾਭ੍ਯਜਾਯ- ਦष੍ਟਾਵਕ੍ਰਃ ਪ੍ਰਥਿਤੋ ਮਾਨਵੇषੁ। ਅਸ੍ਯਾਸੀਦ੍ਵੈ ਮਾਤੁਲਃ ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁਃ ਸ ਤੇਨ ਤੁਲ੍ਯੋ ਵਯਸਾ ਬਭੂਵ
ਉਹ ਇੰਝ ਹੀ ਟੇਢਾ ਜੰਮਿਆ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਅਸ਼ਟਾਵਕ੍ਰ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ; ਉਸ ਦਾ ਮਾਮਾ ਸ਼੍ਵੇਤਕੇਤੁ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਉਮਰ ਦਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸਂਪੀਡ੍ਯਮਾਨਾ ਤੁ ਤਦਾ ਸੁਜਾਤਾ ਵਿਵਰ੍ਧਮਾਨੇਨ ਸੁਤੇਨ ਕੁਕ੍ਸ਼ੌ। ਉਵਾਚ ਭਰ੍ਤਾਰਮਿਦਂ ਰਹੋਗਤਾ ਪ੍ਰਸਾਦ੍ਯ ਹੀਨਾ ਵਸੁਨਾ ਧਨਾਰ੍ਥਿਨੀ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਸੁਜਾਤਾ, ਆਪਣੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਮਿਲੀ। ਉਹ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ, ਗਰੀਬੀ ਤੇ ਧਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕਥਂ ਕਰਿष੍ਯਾਮ੍ਯਧੁਨਾ ਮਹਰ੍षੇ ਮਾਸਸ਼੍ਚਾਯਂ ਦਸ਼ਮੋ ਵਰ੍ਤਤੇ ਮੇ। ਨੈਵਾਸ੍ਤਿ ਮੇ ਵਸੁ ਕਿਂਚਿਤ੍ਪ੍ਰਦਾਤਾ ਯੇਂਨਾਹਮੇਤਾਮਾਪਦਂ ਨਿਸ੍ਤਰੇਯਮ੍
ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਜੀ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ? ਇਹ ਦਸਵਾਂ ਮਹੀਨਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਨਾ ਧਨ ਹੈ, ਨਾ ਕੋਈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇਹ ਮੁਸੀਬਤ ਤੋਂ ਬਚ ਸਕਾਂ।
ਉਕ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵੇਵਂ ਭਾਰ੍ਯਯਾ ਵੈ ਕਹੋਲ਼ੋ ਵਿਤ੍ਤਸ੍ਯਾਰ੍ਥੇ ਜਨਕਮਥਾਭ੍ਯਗਚ੍ਛਤ੍। ਸ ਵੈ ਤਦਾ ਵਾਦਵਿਦਾ ਨਿਗृਹ੍ਯ ਨਿਮਜ੍ਜਿਤੋ ਵਨ੍ਦਿਨੇਹਾਪ੍ਸੁ ਵਿਪ੍ਰਃ
ਭਾਰਿਆ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਕਹੋਲੋ ਧਨ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਗਿਆ। ਪਰ ਉਥੇ, ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਵਾਦ ਵਿਚ ਹਾਰ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਗਾਇਕਾਂ ਨੇ ਫੜ ਕੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁਬਾ ਦਿੱਤਾ।
ਉਦ੍ਦਾਲਕਸ੍ਤਂ ਤੁ ਤਦਾ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਸੂਤੇਨ ਵਾਦੇऽਪ੍ਸੁ ਨਿਮਜ੍ਜਿਤਂ ਤਥਾ। ਉਵਾਚ ਤਾਂ ਤਤ੍ਰਤਤਃ ਸੁਜਾਤ- ਮष੍ਟਵਕ੍ਰੇ ਗੂਹਿਤਵ੍ਯੋऽਯਮਰ੍ਥਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਉੱਦਾਲਕ ਨੇ ਰਥੀ ਤੋਂ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਕਹੋਲੋ ਵਾਦ ਵਿਚ ਹਾਰ ਕੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁਬ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉੱਦਾਲਕ ਨੇ ਸੁਜਾਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਗੱਲ ਅਸ਼ਟਾਵਕ੍ਰ ਨੂੰ ਲੁਕਾਈ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।'