ਸਮृਦ੍ਧਰੂਪਃ ਸਵਿਤੇਵ ਦੀਪ੍ਤਃ ਸੁਸ਼੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਣਵਾਕ੍ਕृष੍ਣਤਾਰਸ਼੍ਚਕੋਰਾਤ੍। ਨੀਲਾਃ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਸ਼੍ਚ ਜਟਾਃ ਸੁਗਨ੍ਧਾ ਹਿਰਣ੍ਯਰਜ੍ਜੁਗ੍ਰਥਿਤਾਃ ਸੁਦੀਰ੍ਘਾਃ
ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਤਪਦਾ। ਉਸ ਦੀ ਬੋਲੀ ਨਰਮ ਤੇ ਸੁਆਦਲੀ ਹੈ, ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਪੂਪਲੇ ਚਕੋਰ ਪੰਛੀ ਵਰਗੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਜਟਾਵਾਂ ਨੀਲੀਆਂ, ਸੁਗੰਧਤ, ਬਹੁਤ ਲੰਬੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਡੋਰੀਆਂ ਨਾਲ ਵੰਨੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਆਧਾਰਭੂਤਃ ਪੁਨਰਸ੍ਯ ਕਣ੍ਠੇ ਵਿਭ੍ਰਾਜਤੇ ਵਿਦ੍ਯੁਦਿਵਾਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ੇ। ਦ੍ਵੌ ਚਾਸ੍ ਪਿਣ੍ਡਾਵਧਰੇਣ ਕਣ੍ਠਾ- ਦਜਾਤਰੋਮੌ ਸੁਮਨੋਹਰੌ ਚ
ਉਸ ਦੇ ਗਲ੍ਹ ਵਿਚ ਇਕ ਆਧਾਰ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਦਿਨ ਦੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ। ਗਲ੍ਹ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਦੋ ਗੋਲੇ ਹਨ, ਜੋ ਬਿਨਾ ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਤੇ ਬਹੁਤ ਮਨਮੋਹਣੇ ਹਨ।
ਵਿਲਗ੍ਨਮਧ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸ ਨਾਭਿਦੇਸ਼ੇ ਕਟਿਸ਼੍ਚ ਤਸ੍ਯਾਤਿਕृਤਪ੍ਰਮਾਣਾ। ਤਥਾऽਸ੍ ਚੀਰਾਨ੍ਤਰਤਃ ਪ੍ਰਭਾਤਿ ਹਿਰਣ੍ਮਯੀ ਮੇਖਲਾ ਮੇ ਯਥੇਯਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਕਮਰ ਨਾਭੀ ਦੇ ਕੋਲ ਬਹੁਤ ਪਤਲੀ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਲ੍ਹਾਂ ਬਹੁਤ ਚੌੜੀਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਹੇਠਾਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਮਰਬੰਧ ਜਗਮਗਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਬਿਲਕੁਲ ਮੇਰੀ ਵਾਂਗ।
ਅਨ੍ਯਚ੍ਚ ਤਸ੍ਯਾਦ੍ਭੁਤਦਰ੍ਸ਼ਨੀਯਂ ਵਿਕੂਜਿਤਂ ਪਾਦਯੋਃ ਸਂਪ੍ਰਭਾਤਿ। ਪਾਣ੍ਯੋਸ਼੍ਚ ਤਦ੍ਵਤ੍ਸ੍ਵਨਵਨ੍ਨਿਬਦ੍ਧੌ ਕਲਾਪਕਾਵਕ੍ਸ਼ਮਾਲਾ ਯਥੇਯਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਅਜੀਬ ਤੇ ਸੁਹਾਵਣਾ ਸੁਰ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਹਾਰ ਤੇ ਮੋਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹਨ।
ਵਿਚੇष੍ਟਮਾਨਸ੍ਯ ਚ ਤਸ੍ਯ ਤਾਨਿ ਕੂਜਨ੍ਤਿ ਹਂਸਾਃ ਸਰਸੀਵ ਮਤ੍ਤਾਃ। ਚੀਰਾਣਿ ਤਸ੍ਯਾਦ੍ਭੁਤਦਰ੍ਸ਼ਨਾਨਿ ਨੇਮਾਨਿ ਤਦ੍ਵਨ੍ਮਮ ਰੂਪਵਨ੍ਤਿ
ਜਦ ਉਹ ਹਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਰ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਹੰਸਾਂ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਵੀ ਬੜੇ ਅਨੋਖੇ ਤੇ ਸੋਹਣੇ ਹਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ ਜੋ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹਨ।
ਵਕ੍ਰਂ ਚ ਤਸ੍ਯਾਦ੍ਭੁਤਦਰ੍ਸਨੀਯਂ ਪ੍ਰਵ੍ਯਾਹृਤਂ ਹ੍ਲਾਦਯਤੀਵ ਚੇਤਃ। ਪਿਂਸ੍ਕੋਕਿਲਸ੍ਯੇਵ ਚ ਤਸ੍ਯ ਵਾਣਿ ਤਾਂ ਸ਼ृਣ੍ਵਤੋ ਮੇ ਵ੍ਯਥਿਤੋऽਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮਾ
ਉਸ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਥੋੜ੍ਹੀ ਵਕਰੀ ਤੇ ਅਨੋਖੀ ਹੈ, ਸੁਣ ਕੇ ਮਨ ਖਿੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਕੋਇਲ ਵਾਂਗ ਮਿੱਠੀ ਹੈ; ਜਦ ਮੈਂ ਸੁਣੀ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਅੰਦਰੋਂ ਹਿਲ ਗਿਆ।
ਯਥਾ ਵਨਂ ਮਾਧਵਮਾਸਿਮਧ੍ਯੇ ਸਮੀਰੀਤਂ ਸ਼੍ਵਸਨੇਨੇਵ ਭਾਤਿ। ਤਥਾ ਸ ਭਾਤ੍ਯੁਤ੍ਤਮਪੁਣ੍ਯਗਨ੍ਧੀ ਨਿषੇਵ੍ਯਮਾਣਃ ਪਵਨੇਨ ਤਾਤ
ਜਿਵੇਂ ਵਸੰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਧਵ ਦੇ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਹਵਾ ਹਿਲਾ ਕੇ ਚਮਕਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਵੀ ਵਧੀਆ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਹਵਾ ਉਸ ਨੂੰ ਛੁਹਦੀ ਹੈ, ਪਿਆਰੇ।
ਸੁਸਂਵਤਾਸ਼੍ਚਾਪਿ ਜਟਾ ਵਿਭਕ੍ਤਾ ਦ੍ਵੈਧੀਕृਤਾ ਭਾਤਿਲਲਾਟਦੇਸ਼ੇ। ਕਰ੍ਣੌ ਚ ਚਿਤ੍ਰੈਰਿਵ ਚਕ੍ਰਵਾਕੈਃ ਸਮਾਵृਤੌ ਤਸ੍ਯ ਸੁਰੂਪਵਦ੍ਭਿਃ
ਉਸ ਦੀਆਂ ਜਟਾਵਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁੱਥੀਆਂ ਤੇ ਵੰਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਸੋਹਣੀਆਂ ਚਿਤਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਚਕਰਵਾਕ ਪੰਛੀਆਂ ਵਾਂਗ ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਤਥਾ ਫਲਂ ਵृਤ੍ਤਮਥੋ ਵਿਚਿਤ੍ਰਂ ਸਮਾਹਤਂ ਪਾਣਿਨਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇਨ। ਤਦ੍ਭੂਮਿਮਾਸਾਦ੍ਯ ਪੁਨਃਪੁਨਸ਼੍ਚ ਸਮੁਤ੍ਪਤਤ੍ਯਦ੍ਭੁਤਰੂਪਮੁਚ੍ਚੈਃ
ਇੱਕ ਗੋਲ ਤੇ ਅਨੋਖਾ ਫਲ, ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ, ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਿਰ ਵਾਪਸ ਉੱਚਾ ਉੱਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬੜੀ ਹੈਰਾਨੀ ਵਾਲੀ ਤਰ੍ਹਾਂ।
ਤਚ੍ਚਾਭਿਹਤ੍ਵਾ ਪਰਿਵਰ੍ਤਤੇऽਸੌ ਵਾਤੇਰਿਤੋ ਵृਕ੍ਸ਼ ਇਵਾਵਘੂਰ੍ਣਮ੍। ਤਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਤਃ ਪੁਤ੍ਰਮਿਵਾਮਰਾਣਾਂ ਪ੍ਰੀਤਿਃ ਪਰਾ ਤਾਤ ਰਤਿਸ਼੍ਚ ਜਾਤਾ
ਉਹ ਫਲ ਨੂੰ ਵਾਰ ਕੇ ਗੁੰਮਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਦਰਖ਼ਤ ਹਿਲਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖੇ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਬੇਹੱਦ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਪ੍ਰੀਤ ਜਾਗ ਪਈ।
ਸ ਮੇ ਸਮਾਸ਼੍ਲਿष੍ਯ ਪੁਨਃ ਸ਼ਰੀਰਂ ਜਟਾਸੁ ਗृਹ੍ਯਾਭ੍ਯਵਨਾਮ੍ਯ ਵਕ੍ਰਮ੍। ਵਕ੍ਰੇਣ ਵਕ੍ਰਂ ਪ੍ਰਣਿਧਾਯ ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਚਕਾਰ ਤਨ੍ਮੇऽਜਨਯਤ੍ਪ੍ਰਹਰ੍षਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਮੇਰੀਆਂ ਜਟਾਵਾਂ ਫੜ ਕੇ ਆਪਣਾ ਵਕਰਾ ਸਰੀਰ ਝੁਕਾਇਆ। ਆਪਣਾ ਵਕਰਾ ਸਰੀਰ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੁਰ ਕੱਢਿਆ ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।
ਨ ਚਾਪਿ ਪਾਦ੍ਯਂ ਬਹੁਮਨ੍ਯਤੇऽਸੌ ਫਲਾਨਿ ਚੇਮਾਨਿ ਮਯਾ ਹृਤਾਨਿ। ਏਵਂਵ੍ਰਤੋਸ੍ਮੀਤਿ ਚ ਮਾਮਵੋਚ- ਤ੍ਫਲਾਨਿ ਚਾਨ੍ਯਾਨਿ ਨਵਾਨ੍ਯਦਾਨ੍ਮੇ
ਉਹ ਪੈਰ ਧੋਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਮੇਰੇ ਲਿਆਏ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵਧੀਕ ਮਹੱਤਵ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਮੇਰਾ ਵਚਨ ਹੈ,' ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਨਵੇਂ ਫਲ ਦਿੱਤੇ।
ਮਯੋਪਯੁਕ੍ਤਾਨਿ ਫਲਾਨਿ ਯਾਨਿ ਨੇਮਾਨਿ ਤੁਲ੍ਯਾਨਿ ਰਸੇਨ ਤੇषਾਮ੍। ਨ ਚਾਪਿ ਤੇषਾਂ ਤ੍ਵਗਿਯਂ ਯਥੈषਾਂ ਸਾਰਾਣਿ ਨੈषਾਮਿਵ ਸਨ੍ਤਿ ਤੇषਾਮ੍
ਜੋ ਫਲ ਮੈਂ ਖਾਧੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸੁਆਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗਾ ਨਹੀਂ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਛਿਲਕ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਗੁਣ ਨਹੀਂ ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਤੋਯਾਨਿ ਚੈਵਾਤਿਰਸਾਨਿ ਮਹ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਦਾਤ੍ਮ ਵੈ ਪਾਤੁਮੁਦਾਰਰੂਪਃ। ਪੀਤ੍ਵੈਵ ਯਾਨ੍ਯਭ੍ਯਧਿਕਃ ਪ੍ਰਹਰ੍षੋ ਮਮਾਭਵਦ੍ਭੂਸ਼੍ਚਲਿਤੇਵ ਚਾਸੀਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੀਣ ਲਈ ਬੜਾ ਸੁਆਦਲਾ ਪਾਣੀ ਦਿੱਤਾ, ਬੜੀ ਖੁਸ਼ਦਿਲੀ ਨਾਲ। ਜਦ ਮੈਂ ਉਹ ਪਾਣੀ ਪੀਤਾ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋਈ ਤੇ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਹਿਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਇਮਾਨਿ ਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਚ ਗਨ੍ਧਵਨ੍ਤਿ ਮਾਲ੍ਯਾਨਿ ਤਸ੍ਯੋਦ੍ਗ੍ਰਥਿਤਾਨਿ ਪਟ੍ਟੈਃ। ਯਾਨਿ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਯੇਹ ਗਤਃ ਸ੍ਵਮੇਵ ਸ ਆਸ਼੍ਰਮਂ ਤਪਸਾ ਦ੍ਯੋਤਮਾਨਃ
ਇਹ ਸੋਹਣੀਆਂ ਤੇ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਜੋ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਗੁੰਥੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਥੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਲਿਆ ਗਿਆ।
ਗਤੇਨ ਤੇਨਾਸ੍ਮਿਕृਤੋ ਵਿਚੇਤਾ ਗਾਤ੍ਰਂ ਚ ਮੇ ਸਂਪਰਿਦਹ੍ਯਤੀਵ। ਇਚ੍ਛਾਮਿ ਤਸ੍ਯਾਨ੍ਤਿਕਮਾਸ਼ੁ ਗਨ੍ਤੁਂ ਤਂ ਚੇਹ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪਰਿਵਰ੍ਤਮਾਨਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਮੈਂ ਹੱਕੀ-ਬੱਕੀ ਹੋ ਗਈ, ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਅੰਦਰੋਂ ਸੜਦਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਜਲਦੀ ਉਸ ਕੋਲ ਜਾਵਾਂ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗੁੰਮਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਤਸ੍ਯਾਨ੍ਤਿਕਮੇਵ ਤਾਤ ਕਾ ਨਾਮ ਸਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਾ ਚ ਤਸ੍ਯ। ਇਚ੍ਛਾਮ੍ਯਹਂ ਚਰਿਤੁਂ ਤੇਨ ਸਾਰ੍ਧਂ ਯਥਾ ਤਪਃ ਸ ਚਰਤ੍ਯਾਰ੍ਯਧਰ੍ਮਾ
ਮੈਂ ਉਸ ਕੋਲ ਹੀ ਜਾਵਾਂਗੀ, ਪਿਆਰੇ। ਉਸ ਦਾ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਚਰੀ ਦਾ ਵਚਨ ਕੀ ਹੈ? ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਤਪੱਸਿਆ ਜੋ ਉਹ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਕਰਾਂ।
ਚਰ੍ਤੁਂ ਤਥੇਚ੍ਛਾ ਹृਦਯੇ ਮਮਾਸ੍ਤਿ ਦੁਨੋਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਯਦਿ ਤਂ ਨ ਪਸ਼੍ਯੇ
ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੀਵਨ ਜੀਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੈ। ਜੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖਾਂ, ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਮਨ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਕ੍ਸ਼ਾਂਸਿ ਚੈਤਾਨਿ ਚਰਨ੍ਤਿ ਪੁਤ੍ਰ ਰੂਪੇਣ ਤੇਨਾਦ੍ਭੁਤਦਰ੍ਸ਼ਨੇਨ। ਅਤੁਲ੍ਯਵੀਰ੍ਯਾਣ੍ਯਭਿਰੂਪਵਨ੍ਤਿ ਵਿਘ੍ਰਂ ਸਦਾ ਤਪਸਸ਼੍ਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਤਿ
ਪੁੱਤਰ, ਇੱਥੇ ਇਹ ਜੀਵ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਨੋਖੇ ਤੇ ਸੋਹਣੇ ਹਨ। ਉਹ ਬੇਮਿਸਾਲ ਤਾਕਤ ਤੇ ਸੋਹਣਪ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਪੱਸਿਆ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸੁਰੂਪਰੂਪਾਣਿ ਚ ਤਾਨਿ ਤਾਤ ਪ੍ਰਲੋਭਯਨ੍ਤੇ ਵਿਵਿਧੈਰੁਪਾਯੈਃ। ਸੁਖਾਚ੍ਚ ਲੋਕਾਚ੍ਚ ਨਿਪਾਤਯਨ੍ਤਿ ਤਾਨ੍ਯੁਗ੍ਰਰੂਪਾਣਿ ਮੁਨੀਨ੍ਵਨੇषੁ
ਪਿਆਰੇ, ਇਹ ਸੋਹਣੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਲੁਭਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਹਣ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁੱਖ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਡਰਾਉਣੇ ਵੀ ਹਨ।
ਨ ਤਾਨਿ ਸੇਵੇਤ ਮੁਨਿਰ੍ਯਤਾਤ੍ਮਾ ਸਤਾਂ ਲੋਕਾਨ੍ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਾਨਃ ਕਥਂਚਿਤ੍। ਕृਤ੍ਵਾ ਵਿਘ੍ਰਨਂ ਤਾਪਸਾਨਾਂ ਰਮਨ੍ਤੇ ਪਾਪਾਚਾਰਾਸ੍ਤਾਪਸਸ੍ਤਾਨ੍ਨ ਪਸ਼੍ਯੇਤ੍
ਜਿਸ ਮੁਨਿ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰ ਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਜੋ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਤਾਂ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਪਰ ਤਪੱਸੀਆਂ ਨੂੰ ਭਟਕਾ ਕੇ ਵਿਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਸਲ ਤਪੱਸਵੀ ਨੂੰ ਐਸੇ ਪਾਪੀ ਵਰਤਾਓ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲ ਵੇਖਣਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।
ਅਸਜ੍ਜਨੇਨਾਚਰਿਤਾਨਿ ਪੁਤ੍ਰ ਪਾਨਾਨ੍ਯਪੇਯਾਨਿ ਮਧੂਨਿ ਤਾਨਿ। ਮਾਲ੍ਯਾਨਿ ਚੈਤਾਨਿ ਨ ਵੈ ਮੁਨੀਨਾਂ ਸ੍ਮृਤਾਨਿ ਚਿਤ੍ਰੋਜ੍ਜ੍ਵਲਗਨ੍ਧਵਨ੍ਤਿ
ਪੁੱਤਰ, ਮਾੜੇ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਕੀਤੇ ਕੰਮ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣੀ, ਮਦਿਰਾ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਰਤਣੀਆਂ, ਚਟਕਦੀਆਂ ਤੇ ਸੁਗੰਧ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪਹਿਨਣੀਆਂ—ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੁਨੀਆਂ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ।
ਰਕ੍ਸ਼ਾਂਸਿ ਤਾਨੀਤਿ ਨਿਵਾਰ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਂ ਵਿਭਾਣ੍ਡਕਸ੍ਤਾਂ ਮृਗਯਾਂਬਭੂਵ। ਨਾਸਾਦਯਾਮਾਸ ਯਦਾ ਤ੍ਰ੍ਯਹੇਣ ਤਦਾ ਸ ਪਰ੍ਯਾਵਵृਤੇ ਸ਼੍ਰਮਾਯ
ਫਿਰ ਵਿਭਾਂਡਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇਹ ਆਖ ਕੇ ਰੋਕਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਖਤਰੇ ਹਨ, ਤੇ ਆਪ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲਈ ਨਿਕਲ ਪਿਆ। ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਲੰਘ ਗਏ, ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਹੱਥ ਨਾ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਮੁੜ ਆ ਗਿਆ।
ਯਦਾ ਪੁਨ ਕਾਸ਼੍ਯਪੋ ਵੈ ਜਗਾਮ ਫਲਾਨ੍ਯਾਹਰ੍ਤੁਂ ਵਿਧਿਨਾਸ਼੍ਰਮੇऽਸੌ। ਤਦਾ ਪੁਨਰ੍ਲੋਭਯਿਤੁਂ ਜਗਾਮ ਸਾ ਵੇਸ਼ਾਯੋषਾ ਮੁਨਿਮृਸ਼੍ਯਸ਼ृਹ੍ਗਮ੍
ਜਦੋਂ ਕਾਸ਼ਯਪ ਮੁੜ ਰਿਵਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਫਲ ਲੈਣ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੈਸ਼ਿਆ ਵੀ ਮੁਨਿ ਰਿਸ਼ਯਸ਼੍ਰਿੰਗ ਨੂੰ ਫਸਾਉਣ ਲਈ ਫੇਰ ਆ ਗਈ।
ਦृष੍ਟ੍ਵੈਵ ਤਾਮृਸ਼੍ਯਸ਼ृਙ੍ਗਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਟਃ ਸਂਭ੍ਰਾਨ੍ਤਰੂਪੋऽਭ੍ਯਪਤਤ੍ਤਦਾਨੀਮ੍। ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਚੈਨਾਂ ਭਵਤਃ ਸ਼੍ਰਮਾਯ ਗਚ੍ਛਾਵ ਯਾਵਨ੍ਨ ਪਿਤਾ ਮਮੈਤਿ
ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਰਿਸ਼ਯਸ਼੍ਰਿੰਗ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਥੋੜ੍ਹਾ ਘਬਰਾਇਆ ਹੋਇਆ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ ਤੇ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, 'ਆਓ, ਤੁਹਾਡੀ ਥਕਾਵਟ ਦੂਰ ਕਰੀਏ, ਜਦ ਤੱਕ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ।'
ਤਤੋ ਰਾਜਨ੍ਕਾਸ਼੍ਯਪਸ੍ਯੈਕਪੁਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਵੇਸ਼੍ਯ ਵੇਗੇਨ ਵਿਮੁਚ੍ਯ ਨਾਵਮ੍। ਪ੍ਰਲੋਭਯਨ੍ਤ੍ਯੋ ਵਿਵਿਧੈਰੁਪਾਯੈ- ਰਾਜਗ੍ਮੁਰਙ੍ਗਾਧਿਪਤੇਃ ਸਮੀਪਮ੍
ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਕਾਸ਼ਯਪ ਦੇ ਇਕੱਲੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਨੌਕ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਕੇ ਤੇ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਨੌਕ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਲਲਚਾਉਂਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਅੰਗ ਦੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਲੈ ਗਈਆਂ।
ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯਤਾਮਾਸ਼੍ਰਮਦਰ੍ਸ਼ਨੇ ਤੁ ਸਂਤਾਰਿਤਾਂ ਨਾਵਮਥਾਤਿਸ਼ੁਭ੍ਰਾਮ੍। ਤੀਰਾਦੁਪਾਦਾਯ ਤਥੈਵ ਚਕ੍ਰੇ ਰਾਜਾਸ਼੍ਰਮਂ ਨਾਮ ਵਨਂ ਵਿਚਿਤ੍ਰਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿਖਾ ਕੇ, ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਨੌਕ ਨੂੰ ਕੰਢੇ ਲਿਆਈਆਂ; ਉਥੋਂ ਲੈ ਕੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਇਕ ਅਨੋਖਾ ਜੰਗਲ ਬਣਾਇਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਆਸ਼ਰਮ ਰੱਖਿਆ।
ਅਨ੍ਤਃਪੁਰੇ ਤਂ ਤੁ ਨਿਵੇਸ਼੍ਯ ਰਾਜਾ ਵਿਭਾਣ੍ਡਕਸ੍ਯਾਤ੍ਮਜਮੇਕਪੁਤ੍ਰਮ੍। ਦਦਰ੍ਸ਼ ਮੇਘੈਃ ਸਹਸਾ ਪ੍ਰਵृष੍ਟ- ਮਾਪੂਰ੍ਯਣਾਣਂ ਚ ਜਗਜ੍ਜਲੇਨ
ਰਾਜੇ ਨੇ ਵਿਭਾਂਡਕ ਦੇ ਇਕੱਲੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਵਸਾ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਫਿਰ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਅਚਾਨਕ ਘਣੇ ਬੱਦਲ ਛਾ ਗਏ ਤੇ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਸ ਰੋਮਪਾਦ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਕਾਮਃ ਸੁਤਾਂ ਦਦਾਵृਸ਼੍ਯਸ਼ृਙ੍ਗਾਯ ਸ਼ਾਨ੍ਤਾਮ੍। ਕ੍ਰੋਧਪ੍ਰਤੀਕਾਰਕਰਂ ਚ ਚਕ੍ਰੇ ਗੋਭਿਸ਼੍ਚ ਮਾਰ੍ਗੇष੍ਵਭਿਕਰ੍षਣਂ ਚ
ਰੋਮਪਾਦ ਰਾਜੇ ਨੇ, ਆਪਣੀ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੀ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਆਪਣੀ ਧੀ ਸ਼ਾਂਤਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਰਿਸ਼ਯਸ਼੍ਰਿੰਗ ਨਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਜੇ ਨੇ ਗੁੱਸਾ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਲਈ ਰਸਤੇ-ਰਸਤੇ ਗਾਂਆਂ ਨੂੰ ਖਿੱਚਵਾਇਆ।
ਵਿਭਾਣ੍ਡਕਸ੍ਯਾਵ੍ਰਜਤਃ ਸ ਰਾਜਾ ਪਸ਼ੂਨ੍ਪ੍ਰਭੂਤਾਨ੍ਪਸ਼ੁਪਾਂਸ਼੍ਚ ਵੀਰਾਨ੍। ਸਮਾਦਿਸ਼ਤ੍ਪੁਤ੍ਰਗृਦ੍ਧੀ ਮਹਰ੍षਿ- ਰ੍ਵਿਭਾਣ੍ਡਕਃ ਪਰਿਪृਚ੍ਛੇਦ੍ਯਦਾ ਵਃ
ਜਦੋਂ ਵਿਭਾਂਡਕ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਚਾਹ ਵਿੱਚ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਗੋਆਲੇਆਂ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਜੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਭਾਂਡਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਪੁੱਛਣ, ਤਾਂ—'