ਪਦਾਨਿ ਗਣਯਨ੍ਗਚ੍ਛ ਸ੍ਵਾਨਿ ਨੈषਧ ਕਾਨਿਚਿਤ੍। ਤਤ੍ਰਤੇऽਹਂ ਮਹਾਬਾਹੋ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ਧਾਸ੍ਯਾਮਿ ਯਤ੍ਪਰਮ੍
'ਆਪਣੇ ਕਦਮ ਗਿਣ ਕੇ ਤੁਰ, ਨੈਸ਼ਧ; ਕਿਸੇ ਕਦਮ 'ਤੇ, ਹੇ ਬਲਵਾਨ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਚੀਜ਼ ਦਿਆਂਗਾ।'
ਤਤਃ ਸਂਖ੍ਯਾਤੁਮਾਰਬ੍ਧਮਦਸ਼ਦ੍ਦਸ਼ਮੇ ਪਦੇ। ਤਸ੍ਯ ਦष੍ਟਸ੍ਯ ਤਦ੍ਰੂਪਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮਨ੍ਤਰਧੀਯਤ
ਫਿਰ, ਜਦ ਨਲ ਨੇ ਗਿਣਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਦਸਵੇਂ ਕਦਮ 'ਤੇ ਸੱਪ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਡੱਸਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸ਼ਕਲ ਤੁਰੰਤ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈ।
ਸ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਮਿਤਸ੍ਤਸ੍ਥਾਵਾਤ੍ਮਾਨਂ ਵਿਕृਤਂ ਨਲਃ। ਸ੍ਵਰੂਪਧਾਰਿਣਂ ਨਾਗਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਸ ਮਹੀਪਤਿਃ
ਨਲ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਬਦਲਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਖੜਾ ਰਹਿ ਗਿਆ; ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੱਪ ਨੂੰ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਤਤਃ ਕਰ੍ਕੋਟਕੋ ਨਾਗਃ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਯਨ੍ਨਲਮਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਮਯਾ ਤੇऽਨ੍ਤਰ੍ਹਿਤਂ ਰੂਪਂ ਨ ਤ੍ਵਾਂ ਵਿਦ੍ਯੁਰ੍ਜਨਾ ਇਤਿ
ਫਿਰ ਕਰਕੋਟਕ ਸੱਪ ਨੇ ਨਲ ਨੂੰ ਸਾਂਤਵਨਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਰੂਪ ਲੁਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਪਛਾਣ ਨਾ ਸਕਣ।"
ਯਤ੍ਕृਤੇ ਚਾਸਿ ਨਿਕृਤੋ ਦੁਃਖੇਨ ਮਹਤਾ ਨਲ। ਵਿषੇਣ ਸ ਮਦੀਯੇਨ ਤ੍ਵਯਿ ਦੁਃਖਂ ਨਿਵਤ੍ਸ੍ਯਤਿ
ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖ ਸਹਿ ਕੇ ਧੋਖਾ ਖਾਇਆ, ਨਲ, ਮੇਰਾ ਵਿਸ਼ ਤੇਰੇ ਦੁਖ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਹੁਣ ਦੁੱਖ ਦੇਵੇਗਾ।
ਵਿषੇਣ ਸਂਵृਤੈਰ੍ਗਾਤ੍ਰੈਰ੍ਯਾਵਤ੍ਤ੍ਵਾਂ ਨ ਵਿਮੋਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ। ਤਾਵਤ੍ਤੁ ਤ੍ਵਾਂ ਮਹਾਰਾਜ ਕ੍ਲੇਸ਼ੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਸ ਨਿਯੋਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ
ਜਦ ਤੱਕ ਤੇਰਾ ਸਰੀਰ ਮੇਰੇ ਵਿਸ਼ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਰਹੇਗਾ, ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇਗਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਅਨਾਗਾ ਯੇਨ ਨਿਕृਤਸ੍ਤ੍ਵਮਨਰ੍ਹੋ ਜਨਾਧਿਪ। ਕ੍ਰੋਧਾਦਸੂਯਯਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਰਕ੍ਸ਼ਾ ਮੇ ਭਵਤਃ ਕृਤਾ
ਤੂੰ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਰਾਜਾ ਹੋ ਕੇ, ਜਿਸ ਨੇ ਅਣਯੋਗ ਵਿਅਕਤੀ ਵਲੋਂ ਧੋਖਾ ਖਾਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਤੇ ਈਰਖਾ ਕਰਕੇ ਤੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ, ਪਰ ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਨ ਤੇ ਭਯਂ ਨਰਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਦਂष੍ਟ੍ਰਿਭ੍ਯਃ ਸ਼ਤ੍ਰੁਤੋਪਿ ਵਾ। ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਤ੍ਤ੍ਵਂ ਚ ਭਵਿਤਾ ਮਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਨ੍ਨਰਾਧਿਪ
ਮਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਤੈਨੂੰ ਦੰਦਾਂ, ਵੈਰੀਆਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਤੋਂ ਡਰਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ; ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ, ਤੈਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਮਿਲੇਗਾ।
ਰਾਜਨ੍ਵਿषਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਚ ਨ ਤੇ ਪੀਡਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ। ਸਂਗ੍ਰਾਮੇषੁ ਨ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰਸ਼ਸ਼੍ਵਜ੍ਜਯਮਵਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ
ਰਾਜਾ, ਵਿਸ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ ਤੈਨੂੰ ਕੋਈ ਪੀੜ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ; ਤੇ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰੇਗਾ।
ਗਚ੍ਛ ਰਾਜਨ੍ਨਿਤਃ ਸੂਤੋ ਬਾਹੁਕੋऽਹਮਿਤਿ ਬ੍ਰੁਵਨ੍। ਸਮੀਪਮृਤੁਪਰ੍ਣਸ੍ਯ ਸ ਹਿ ਵੇਦਾਕ੍ਸ਼ਨੈਪੁਣਮ੍
ਇਥੋਂ ਚੱਲ ਜਾ, ਰਾਜਾ, ਤੇ ਕਹਿ ਕਿ ਤੂੰ ਬਾਹੁਕ ਰਥੀ ਹੈਂ; ਰਿਤੁਪਰਨ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾ, ਉਹ ਪਾਸਿਆਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ।
ਅਯੋਧ੍ਯਾਂ ਨਗਰੀਂ ਰਮ੍ਯਾਮਦ੍ਯ ਵੈ ਨਿषਧੇਸ਼੍ਵਰ। ਸ ਤੇऽਕ੍ਸ਼ਹृਦਯਂ ਦਾਤਾ ਰਾਜਾऽਸ਼੍ਵਹृਦਯੇਨ ਵੈ
ਅੱਜ, ਨਿਸ਼ਾਧਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸੁੰਦਰ ਅਯੋਧਿਆ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਜਾ; ਉਹ ਰਾਜਾ ਤੈਨੂੰ ਪਾਸਿਆਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਦੇਵੇਗਾ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਬਦਲੇ।
ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਕੁਲਜਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਮਿਤ੍ਰਂ ਚੈਵ ਭਵਿष੍ਯਤਿ। ਭਵਿष੍ਯਸਿ ਯਦਾऽਕ੍ਸ਼ਜ੍ਞਃ ਸ਼੍ਰੇਯਸਾ ਯੋਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇ ਤਦਾ
ਉਹ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਮਹਾਨ ਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਵੰਸ਼ਜ ਹੈ, ਤੇ ਤੇਰਾ ਮਿੱਤਰ ਬਣੇਗਾ; ਜਦ ਤੂੰ ਪਾਸਿਆਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਸਿੱਖ ਲਵੇਂਗਾ, ਤੈਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰੱਕੀ ਮਿਲੇਗੀ।
ਸਂਯੋਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇ ਸ੍ਵਦਾਰੈਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮਾ ਸ੍ਮ ਸ਼ੋਕੇ ਮਨਃ ਕृਥਾਃ। ਰਾਜ੍ਯੇਨ ਤਨਯਾਭ੍ਯਾਂ ਚ ਸਤ੍ਯਮੇਤਦ੍ਬ੍ਰਵੀਮਿ ਤੇ
ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਮੁੜ ਮਿਲੇਗਾ; ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਨਾ ਭਰ; ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਮੁੜ ਹਾਸਲ ਕਰੇਗਾ—ਇਹ ਮੈਂ ਸੱਚ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਸ੍ਵਂ ਰੂਪਂ ਚ ਯਦਾ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛੇਥਾਸ੍ਤ੍ਵਂ ਨਰਾਧਿਪ। ਸਂਸ੍ਮਰ੍ਤਵ੍ਯਸ੍ਤਦਾ ਤੇऽਹਂਵਾਸਸ਼੍ਚਦਂ ਵਿਵਾਸਯੇਃ
ਜਦ ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਮੁੜ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੇਂ, ਰਾਜਾ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੀਂ ਤੇ ਇਹ ਵਸਤ੍ਰ ਉਤਾਰ ਦੇ।
ਅਨੇਨ ਵਾਸਸਾਚ੍ਛਨ੍ਨਃ ਸ੍ਵਂ ਰੂਪਂ ਪ੍ਰਤਿਪਤ੍ਸ੍ਯਸੇ। ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਦਦੌ ਤਸ੍ਮੈ ਦਿਵ੍ਯਂ ਵਾਸੋਯੁਗਂ ਤਦਾ
ਇਸ ਵਸਤ੍ਰ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਮੁੜ ਪਾ ਲਵੇਂਗਾ; ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਨਲ ਨੂੰ ਦਿਵਯ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਜੋੜ ਦਿੱਤਾ।
ਏਵਂ ਨਲਂ ਚ ਸਂਦਿਸ਼੍ਯ ਵਾਸੋ ਦਤ੍ਤਾਵ ਚ ਕੌਰਵ। ਨਾਗਰਾਜਸ੍ਤਤੋ ਰਾਜਂਸ੍ਤਤ੍ਰੈਵਾਨ੍ਤਰਧੀਯਤ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਲ ਨੂੰ ਦੱਸ ਕੇ ਤੇ ਵਸਤ੍ਰ ਦੇ ਕੇ, ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਉਥੋਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ, ਹੇ ਕੌਰਵ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰ੍ਹਿਤੇ ਨਾਗੇ ਪ੍ਰਯਯੌ ਨੈषਧੋ ਨਲਃ। ऋਤੁਪਰ੍ਣਸ੍ਯ ਨਗਰਂ ਪ੍ਰਾਵਿਸ਼ਦ੍ਦਸ਼ਮੇऽਹਨਿ
ਜਦ ਸੱਪ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ, ਨਿਸ਼ਾਧਾਂ ਦਾ ਨਲ ਉਥੋਂ ਚਲ ਪਿਆ ਤੇ ਦਸਵੇਂ ਦਿਨ ਰਿਤੁਪਰਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ।
ਸ ਰਾਜਾਨਮੁਪਾਤਿष੍ਠਦ੍ਬਾਹੁਕੋऽਹਮਿਤਿ ਬ੍ਰੁਵਨ੍। ਅਸ਼੍ਵਾਨਾਂ ਵਾਹਨੇ ਯੁਕ੍ਤਃ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਮਤ੍ਸਮਃ
ਉਹ ਰਾਜਾ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਬਾਹੁਕ ਹਾਂ; ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਤੇ ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।"
ਅਰ੍ਥਕृਚ੍ਛ੍ਰੇषੁ ਚੈਵਾਹਂ ਪ੍ਰष੍ਟਵ੍ਯੋ ਨੈਪੁਣੇषੁ ਚ। ਅਨ੍ਨਸਂਸ੍ਕਾਰਮਪਿ ਚ ਜਾਨਾਮ੍ਯਨ੍ਯੈਰ੍ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
"ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇ ਕੌਸ਼ਲ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛ ਸਕਦਾ ਹੈਂ; ਮੈਂ ਭੋਜਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਵੀ ਹੋਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ।"
ਯਾਨਿ ਸ਼ਿਲ੍ਪਾਨਿ ਲੋਕੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਯਚ੍ਚੈਵਾਨ੍ਯਤ੍ਸੁਦੁष੍ਕਰਮ੍। ਸਰ੍ਵਂ ਯਤਿष੍ਯੇ ਤਤ੍ਕਰ੍ਤੁਮृਤੁਪਰ੍ਣ ਭਰਸ੍ਵ ਮਾਮ੍
"ਜੋ ਕਲਾ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਾਂ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਔਖਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਹ ਸਭ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ—ਰਿਤੁਪਰਨ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸੇਵਕ ਬਣਾਓ।"
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਸ ਨਲੇਨਾਥ ऋਤੁਪਰ੍ਣੋ ਨਰਾਧਿਪਃ। ਉਵਾਚ ਸੁਪ੍ਰੀਤਮਨਾਸ੍ਤਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਚ ਮਹੀਪਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਲ ਵਲੋਂ ਆਖੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਰਿਤੁਪਰਨ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਵੱਲ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਆਖੇ।
ਵਸਬਾਹੁਕ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਸਰ੍ਵਮੇਤਤ੍ਕਰਿष੍ਯਸਿ। ਸ਼ੀਘ੍ਰਯਾਨੇ ਸਦਾ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਧ੍ਰਿਯਤੇ ਮੇ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਵਸਬਾਹੁਕ, ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ! ਤੂੰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਕਰ ਲਵੇਂਗਾ। ਮੇਰੀ ਸੋਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੇਜ਼ ਰਥ ਚਲਾਉਣ ਵੱਲ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸ ਤ੍ਵਮਾਤਿष੍ਠ ਯੋਗਂ ਤਂ ਯੇਨ ਸ਼ੀਧ੍ਰਾਂ ਹਯਾ ਮਮ। ਭਵੇਯੁਰਸ਼੍ਵਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ੋਸਿ ਵੇਤਨਂ ਤੇ ਸ਼ਤਂਸ਼ਤਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਉਹ ਕਲਾ ਵਰਤ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਘੋੜੇ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਣ। ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੋਵੇਂਗਾ, ਤੇਰੀ ਤਨਖਾਹ ਸੋ ਸੋ ਹੋਵੇਗੀ।
ਤ੍ਵਾਮੁਪਸ੍ਥਾਸ੍ਯਤਸ਼੍ਚੈਵ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਾਰ੍ष੍ਣੇਯਜੀਵਲੌ। ਏਤਾਭ੍ਯਾਂ ਰਂਸ੍ਯਸੇ ਸਾਰ੍ਧਂ ਵਸ ਵੈ ਮਯਿ ਬਾਹੁਕ
ਜੀਵਾਲ ਤੇ ਵਾਰਸ਼ਣੇਯ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੇਰੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨਗੇ। ਤੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਰਹੀਂ। ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੀ ਵੱਸ, ਬਾਹੁਕ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਨਲਸ੍ਤੇਨ ਨ੍ਯਵਸਤ੍ਤਤ੍ਰਪੂਜਿਤਃ। ऋਤੁਪਰ੍ਣਸ੍ਯ ਨਗਰੇ ਸਹਵਾਰ੍ष੍ਣੇਯਜੀਵਲਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਦਰ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਨਲ ਨੇ ਰਿਤੁਪਰਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ, ਵਾਰਸ਼ਣੇਯ ਤੇ ਜੀਵਾਲ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸ ਵੈ ਤਤ੍ਰਾਵਸਦ੍ਰਾਜਾ ਵੈਦਰ੍ਭੀਮਨੁਚਿਨ੍ਤਯਨ੍। ਸਾਯਂਸਾਯਂ ਸਦਾ ਚੇਮਂ ਸ਼੍ਲੋਕਮੇਕਂ ਜਗਾਦ ਹ
ਉਥੇ ਰਾਜਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਦਰਭ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਹਰ ਸ਼ਾਮ ਇੱਕ ਹੀ ਸ਼ਲੋਕ ਉਚਾਰਦਾ ਸੀ।
ਕ੍ਵ ਨੁ ਸਾ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪਿਪਾਸਾਰ੍ਤਾ ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਾ ਸ਼ੇਤੇ ਤਪਸ੍ਵਿਨੀ। ਸ੍ਮਰਨ੍ਤੀ ਤਸ੍ਯ ਮਨ੍ਦਸ੍ਯ ਕਂ ਵਾऽऽਸਾਦ੍ਯੋਪਤਿष੍ਠਤਿ
ਕਿੱਥੇ ਹੋਵੇਗੀ ਉਹ, ਜੋ ਭੁੱਖ ਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਥੱਕੀ ਹੋਈ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪਈ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਹ ਤਪਸਵਿਨੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਮੰਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹੋਈ? ਕਿਸ ਕੋਲ ਗਈ ਹੋਵੇਗੀ, ਕੌਣ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇਗਾ?
ਏਵਂ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਤਂ ਰਾਜਾਨਂ ਨਿਸ਼ਾਯਾਂ ਜੀਵਲੋऽਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਕਾਮੇਨਾਂ ਸ਼ੋਚਸੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਬਾਹੁਕ। ਆਯੁष੍ਮਨ੍ਕਸ੍ਯ ਵਾ ਨਾਰੀ ਯਾਮੇਵਮਨੁਸ਼ੋਚਸਿ
ਜਦ ਰਾਤ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਜੀਵਾਲ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਬਾਹੁਕ, ਤੂੰ ਕਿਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੰਨਾ ਦੁਖੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈਂ? ਮੈਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ—ਉਹ ਕਿਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਤੂੰ ਇੰਝ ਸੋਗ ਕਰਦਾ ਹੈਂ?'
ਤਮੁਵਾਚ ਨਲੋ ਰਾਜਾ ਮਨ੍ਦਪ੍ਰਜ੍ਞਸ੍ਯ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍। ਆਸੀਦ੍ਬਹੁਮਤਾ ਨਾਰੀ ਤਸ੍ਯਾ ਦृਢਤਰਸ਼੍ਚ ਸਃ
ਨਲ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: 'ਇੱਕ ਔਰਤ ਸੀ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਮੰਦੇ ਅਕਲ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰੀ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।'
ਸ ਵੈ ਕੇਨਚਿਦਰ੍ਥੇਨ ਤਯਾ ਮਨ੍ਦੋ ਵ੍ਯਯੁਜ੍ਯਤ। ਵਿਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਃ ਸ ਮਨ੍ਦਾਤ੍ਮਾ ਭ੍ਰਮਤ੍ਯਸੁਖਪੀਡਿਤਃ
ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਮੰਦਾ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਿਆ। ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਮੰਦੇ ਮਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ ਭਟਕਦਾ ਫਿਰਦਾ ਹੈ।