ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਤ੍ਰ ਵੈਦਰ੍ਭੀਂ ਸਖੀਗਣਸਮਾਵृਤਾਮ੍। ਦੇਦੀਪ੍ਯਮਾਨਾਂ ਵਪੁषਾ ਸ਼੍ਰਿਯਾ ਚ ਵਰਵਰ੍ਣਿਨੀਮ੍
ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਵਿਦਰਭ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੀਆਂ ਸਖੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਚਮਕ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਰੋਸ਼ਨ ਤੇ ਚੰਗੀ ਰੰਗਤ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਅਤੀਵ ਸੁਕੁਮਾਰਾਙ੍ਗੀਂ ਤਨੁਮਧ੍ਯਾਂ ਸੁਲੋਚਨਾਮ੍। ਆਕ੍ਸ਼ਿਪਨ੍ਤੀਮਿਵ ਚ ਤਾਂ ਸ਼ਸ਼ਿਨਂ ਸ੍ਵੇਨ ਤੇਜਸਾ
ਉਸ ਦੇ ਅੰਗ ਬਹੁਤ ਨਾਜੁਕ ਸਨ, ਕਮਰ ਪਤਲੀ, ਅੱਖਾਂ ਸੁੰਦਰ। ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਉਹ ਚੰਦ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਤ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯ ਦृष੍ਟ੍ਵੈਵ ਵਵृਧੇ ਕਾਮਸ੍ਤਾਂ ਚਾਰੁਹਾਸਿਨੀਮ੍। ਸਤ੍ਯਂ ਚਿਕੀਰ੍षਮਾਣਸ੍ਤੁਧਾਰਯਾਮਾਸ ਹृਚ੍ਛਯਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਮਸਕਾਨ ਦੇਖ ਕੇ, ਨੈਸ਼ਧ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਉਸ ਲਈ ਇੱਛਾ ਵਧ ਗਈ। ਪਰ ਸੱਚ ਦੀ ਨਿਭਾਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ।
ਤਤਸ੍ਤਾ ਨੈषਧਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਂਭ੍ਰਾਨ੍ਤਾਃ ਪਰਮਾਙ੍ਗਨਾਃ। ਆਸਨੇਭ੍ਯਃ ਸਮੁਤ੍ਪੇਤੁਸ੍ਤੇਜਸਾ ਤਸ੍ਯ ਧਰ੍षਿਤਾਃ
ਨੈਸ਼ਧ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਉੱਚੀ ਜਾਤ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਬੜੀ ਘਬਰਾਹਟ ਵਿਚ ਆ ਗਈਆਂ। ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ ਤੋਂ ਉਠ ਖੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ।
ਪ੍ਰਸ਼ਸ਼ਂਸੁਸ਼੍ਚ ਮੁਪ੍ਰੀਤਾ ਨਲਂ ਤਾ ਵਿਸ੍ਮਯਾਨ੍ਵਿਤਾਃ। ਨ ਚੈਨਮਭ੍ਯਭਾषਨ੍ਤ ਮਨੋਭਿਸ੍ਤ੍ਵਭ੍ਯਪੂਜਯਨ੍
ਉਹ ਸਖੀਆਂ, ਅਜਬ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਨੈਸ਼ਧ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਲੱਗੀਆਂ। ਪਰ ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬੋਲੀਆਂ; ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕੀਤੀ।
ਅਹੋ ਰੂਪਮਹੋ ਕਾਨ੍ਤਿਰਹੋ ਧੈਰ੍ਯਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ। ਕੋऽਯਂ ਦੇਵੋऽਥਵਾ ਯਕ੍ਸ਼ੋ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੋ ਵਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
"ਵਾਹ, ਕਿੰਨਾ ਰੂਪ! ਵਾਹ, ਕਿੰਨੀ ਚਮਕ! ਵਾਹ, ਕਿੰਨਾ ਹੌਸਲਾ ਇਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦਾ! ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ — ਕੋਈ ਦੇਵਤਾ, ਜਾਂ ਯਕਸ਼, ਜਾਂ ਫਿਰ ਗੰਧਰਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।"
ਨ ਤਾਸ੍ਤਂ ਸ਼ਕ੍ਨੁਵਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਵ੍ਯਾਹਰ੍ਤੁਮਪਿ ਕਿਂਚਨ। ਤੇਜਸਾ ਧਰ੍षਿਤਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਲਜ੍ਜਾਵਤ੍ਯੋ ਵਰਾਙ੍ਗਨਾਃ
ਉਹ ਵਧੀਆ ਔਰਤਾਂ, ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਲੱਜਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਨਹੀਂ ਆਖ ਸਕੀਆਂ।
ਅਥੈਨਂ ਸ੍ਮਯਮਾਨੇਵ ਸ੍ਮਿਤਪੂਰ੍ਵਾਭਿਭਾषਿਣੀ। ਦਮਯਨ੍ਤੀ ਨਲਂ ਵੀਰਮਭ੍ਯਭਾषਤ ਵਿਸ੍ਮਿਤਾ
ਫਿਰ ਦਮਯੰਤਿ, ਹਲਕਾ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਲਦੀ ਹੋਈ, ਨੈਸ਼ਧ ਵਿਰ ਨੂੰ ਅਜਬ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰੀ।
ਕਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਾਨਵਦ੍ਯਾਙ੍ਗ ਮਮ ਹृਚ੍ਛਯਵਰ੍ਧਨ। ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋਸ੍ਯਮਰਵਦ੍ਵੀਰ ਜ੍ਞਾਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤੇऽਨਘ
"ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਨਿਰਵਿਗਨ ਹਨ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਵਿਰ, ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਦੇਵਤਾ ਵਾਂਗ ਆਇਆ ਹੈਂ; ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਜੀ।"
ਕਥਮਾਗਮਨਂ ਚੇਹ ਕਥਂ ਚਾਸਿ ਨ ਲਕ੍ਸ਼ਿਤਃ। ਸੁਰਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਹਿ ਮੇ ਵੇਸ਼੍ਮ ਰਾਜਾ ਚੈਵੋਗ੍ਰਸ਼ਾਸਨਃ
"ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਆਇਆ, ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਚਲਿਆ? ਮੇਰਾ ਮਹਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਵੀ ਸਖਤ ਹੈ।"
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਵੈਦਰ੍ਭ੍ਯਾ ਨਲਸ੍ਤਾਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ। ਨਲਂ ਮਾਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਕਲ੍ਯਾਣਿ ਦੇਵਦੂਤਮਿਹਾਗਤਮ੍
ਵਿਦਰਭ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਵੱਲੋਂ ਐਸਾ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ, ਨੈਸ਼ਧ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਕਲਿਆਣੀ, ਮੈਨੂੰ ਨੈਸ਼ਧ ਜਾਣ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਦੂਤ ਬਣ ਕੇ ਆਇਆ ਹੈ।"
ਦੇਵਾਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਸ਼ਕ੍ਰੋऽਗ੍ਨਿਰ੍ਵਰੁਣੋ ਯਮਃ। ਤੇषਾਮਨ੍ਯਤਮਂ ਦੇਵਂ ਪਤਿਂ ਵਰਯ ਸ਼ੋਭਨੇ
"ਦੇਵਤਾ — ਸ਼ਕਰ, ਅਗਨਿ, ਵਰੁਣ ਤੇ ਯਮ — ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸੋਹਣੀਏ, ਤੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਚਾਹੇ, ਉਹਨੂੰ ਪਤੀ ਵਜੋਂ ਚੁਣ ਲੈ।"
ਤੇषਾਮੇਵ ਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੋऽਹਮਲਕ੍ਸ਼ਿਤਃ। ਪ੍ਰਵਿਸ਼ਨ੍ਤਂ ਨ ਮਾਂ ਕਸ਼੍ਚਿਦਪਸ਼੍ਯਨ੍ਨਾਪ੍ਯਵਾਰਯਤ੍
"ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗੇ ਆ ਗਿਆ। ਮੈਨੂੰ ਅੰਦਰ ਆਉਂਦੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਾ ਦੇਖਿਆ, ਨਾ ਰੋਕਿਆ।"
ਏਤਦਰ੍ਥਮਹਂ ਭਦ੍ਰੇ ਪ੍ਰੇषਿਤਃ ਸੁਰਸਤ੍ਤਮੈਃ। ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ਼ੁਭੇ ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਪ੍ਰਕੁਰੁष੍ਵ ਯਥੇਚ੍ਛਸਿ
"ਇਸ ਲਈ, ਭਲੀਏ, ਮੈਨੂੰ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੋਹਣੀਏ, ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲੈ।"
ਸਾ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਦੇਵੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਹਸ੍ਯ ਨਲਮਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਪ੍ਰਣਯਸ੍ਵ ਯਥਾਸ਼੍ਰਦ੍ਧਂ ਰਾਜਨ੍ਕਿਂ ਕਰਵਾਣਿ ਤੇ
ਉਹ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਨਲ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਸੀਂ ਜਿਹੜਾ ਮਨ ਚਾਹੋ, ਦੱਸੋ—ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹਾਂ?"
ਅਹਂ ਚੈਵ ਹਿ ਯਚ੍ਚਾਨ੍ਯਨ੍ਮਮਾਸ੍ਤਿ ਵਸੁ ਕਿਂਚਨਾ। ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਤਵ ਵਿਸ੍ਰਬ੍ਧਂ ਕੁਰੁ ਪ੍ਰਣਯਮੀਸ਼੍ਵਰ
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਹੈ, ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਦੌਲਤ ਮੇਰੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਤੁਹਾਡਾ ਹੈ—ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਚਾਹੋ, ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਕਰ ਲੋ, ਮਾਲਕ।
ਹਂਸਾਨਾਂ ਵਚਨਂ ਯਤ੍ਤੁ ਤਨ੍ਮਾਂ ਦਹਤਿ ਪਾਰ੍ਥਿਵ। ਤ੍ਵਤ੍ਕृਤੇ ਹਿ ਮਯਾ ਵੀਰ ਰਾਜਾਨਃ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਿਤਾਃ
ਪਰ, ਮਹਾਰਾਜ, ਹੰਸਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਮੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸਾੜਦੀ ਹੈ; ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਹੀ ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਯਦਿ ਤ੍ਵਂ ਭਜਮਾਨਾਂ ਮਾਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਸਿ ਮਾਨਦ। ਵਿषਮਗ੍ਨਿਂ ਜਲਂ ਰਜ੍ਜੁਮਾਸ੍ਥਾਸ੍ਯੇ ਤਵ ਕਾਰਣਾਤ੍
ਜੇ ਤੁਸੀਂ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਆਦਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋ, ਮੈਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਮੈਂ ਜ਼ਹਿਰ, ਅੱਗ, ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਰੱਸੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਲਾਂਗ ਲਵਾਂਗੀ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਵੈਦਰ੍ਭ੍ਯਾ ਨਲਸ੍ਤਾਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ। ਤਿष੍ਠਤ੍ਸੁ ਲੋਕਪਾਲੇषੁ ਕਥਂ ਮਾਨੁषਮਿਚ੍ਛਸਿ
ਵੈਦਰਭ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਨਲ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ ਇੱਥੇ ਖੜੇ ਹਨ, ਤੂੰ ਇੱਕ ਆਮ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਚਾਹ ਸਕਦੀ ਹੈਂ?"
ਯੇषਾਮਹਂ ਲੋਕਕृਤਾਮੀਸ਼੍ਵਰਾਣਾਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍। ਨ ਪਾਦਰਜਸਾ ਤੁਲ੍ਯੋ ਮਨਸ੍ਤੇ ਤੇषੁ ਵਰ੍ਤਤਾਮ੍
ਜੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹਨ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵੀ ਨਹੀਂ—ਤੁਹਾਡਾ ਮਨ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹੇ।
ਵਿਪ੍ਰਿਯਂ ਹ੍ਯਾਚਰਨ੍ਮਰ੍ਤ੍ਯੋ ਦੇਵਾਨਾਂ ਮृਤ੍ਯੁਚ੍ਛਤਿ। ਤ੍ਰਾਹਿ ਮਾਮਨਵਦ੍ਯਾਙ੍ਗਿ ਵਰਯਸ੍ਵ ਸੁਰੋਤ੍ਤਮਾਨ੍
ਇਨਸਾਨ ਜੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕਰੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਮੌਤ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਓ, ਨਿਰਮਲ ਸਰੀਰ ਵਾਲੀ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।
ਵਿਰਜਾਂਸਿ ਚ ਵਾਸਾਂਸਿ ਦਿਵ੍ਯਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਾਃ ਸ੍ਰਜਸ੍ਤਥਾ। ਭੂषਣਾਨਿ ਤੁ ਦਿਵ੍ਯਾਨਿ ਦੇਵਾਨ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਤੁ ਭੁਙ੍ਕ੍ਸ਼੍ਵ ਵੈ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਕਪੜੇ, ਅਸਮਾਨੀ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਅਤੇ ਅਸਮਾਨੀ ਗਹਿਣੇ ਪਹਿਨੋ, ਆਨੰਦ ਮਾਣੋ।
ਯ ਇਮਾਂ ਪृਥਿਵੀਂ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਾਂ ਸਂਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯ ਗ੍ਰਸਤੇ ਪੁਨਃ। ਹੁਤਾਸ਼ਮੀਸ਼ਂ ਦੇਵਾਨਾਂ ਕਾ ਤਂ ਨ ਵਰਯੇਤ੍ਪਤਿਮ੍
ਜੋ ਇਹ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਮੁੜ ਨਿਗਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਗ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ—ਉਸ ਨੂੰ ਪਤੀ ਕੌਣ ਨਹੀਂ ਚੁਣੇਗਾ?
ਯਸ੍ ਦਣ੍ਡਭਯਾਤ੍ਸਰ੍ਵੇ ਭੂਤਗ੍ਰਾਮਾਃ ਸਮਾਗਤਾਃ। ਧਰ੍ਮਮੇਵਾਨੁਰੁਧ੍ਯਨ੍ਤਿ ਕਾ ਤਂ ਨ ਵਰਯੇਤ੍ਪਤਿਮ੍
ਜਿਸ ਦੇ ਡੰਡੇ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਧਰਮ ਨੂੰ ਹੀ ਫੋਲਦੇ ਹਨ—ਉਸ ਨੂੰ ਪਤੀ ਕੌਣ ਨਹੀਂ ਚੁਣੇਗਾ?
ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂ ਦੈਤ੍ਯਦਾਨਵਮਰ੍ਦਨਮ੍। ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਨਾਂ ਕਾ ਤਂ ਨ ਵਰਯੇਤ੍ਪਤਿਮ੍
ਜੋ ਧਰਮਵਾਨ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਦੈਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਇੰਦਰ—ਉਸ ਨੂੰ ਪਤੀ ਕੌਣ ਨਹੀਂ ਚੁਣੇਗਾ?
ਕ੍ਰਿਯਤਾਮਵਿਸ਼ਙ੍ਕੇਨ ਮਨਸਾ ਯਦਿ ਮਨ੍ਯਸੇ। ਵਰੁਣਂ ਲੋਕਪਾਲਾਨਾਂ ਸੁਹृਦ੍ਵਾਕ੍ਯਮਿਦਂ ਸ਼ृਣੁ
ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਸਹੀ ਸਮਝੋ, ਤਾਂ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਮਨ ਨਾਲ ਕਰ ਲਓ; ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਵਰੁਣ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣੋ।
ਨੈषਧੇਨੈਵਮੁਕ੍ਤਾ ਸਾ ਦਮਯਨ੍ਤੀ ਬਚੋऽਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਸਮਾਪ੍ਲੁਤਾਭ੍ਯਾਂ ਨੇਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਸ਼ੋਕਜੇਨਾਥ ਵਾਰਿਣਾ
ਨਿਸ਼ਾਧ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦਮਯੰਤੀ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੁੱਖ ਦੇ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ, ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ:
ਦੇਵੇਭ੍ਯੋऽਹਂ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ ਯਸਰ੍ਵੇਭ੍ਯਃ ਪृਥਿਵੀਪਤੇ। ਵृਣੇ ਤ੍ਵਾਮੇਵ ਭਰ੍ਤਾਰਂ ਸਤ੍ਯਮੇਤਦ੍ਬ੍ਰਵੀਮਿ ਤੇ
ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਹੀ ਪਤੀ ਵਜੋਂ ਚੁਣਦੀ ਹਾਂ—ਇਹ ਗੱਲ ਮੈਂ ਸੱਚੀ ਦਿਲੋਂ ਕਹਿ ਰਹੀ ਹਾਂ।
ਤਾਮੁਵਾਚ ਤਤੋ ਰਾਜਾ ਵੇषਮਾਨਾਂ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਮ੍। ਦੌਤ੍ਯੇਨਾਗਤ੍ਯ ਕਲ੍ਯਾਣਿ ਨੋਤ੍ਸਹੇ ਸ੍ਵਾਰ੍ਥਮੀਪ੍ਸਿਤਂ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਾਜਾ ਨੇ, ਜੋ ਜੋੜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਖੜੀ ਸੀ, ਭੇਸ ਬਦਲ ਕੇ, ਕਿਹਾ, "ਦੂਤ ਵਜੋਂ ਆ ਕੇ, ਸੁਭਾਗੀਏ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖ ਸਕਦਾ।"
ਕਥਂ ਹ੍ਯਹਂ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਦੇਵਤਾਨਾਂ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ। ਪਰਾਰ੍ਥੇ ਯਤ੍ਨਮਾਰਭ੍ਯ ਕਥਂ ਸ੍ਵਾਰ੍ਥਮਿਹੋਤ੍ਸਹੇ
ਜਦ ਮੈਂ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਦੂਜੇ ਦੀ ਖਾਤਰ ਇਹ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੁਣ ਇੱਥੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਕਿਵੇਂ ਰੱਖ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?