ਵੇਦਿਮष੍ਟਾਦਸ਼ੋਤ੍ਸੇਧਾਂ ਹਿਰਣ੍ਯਸ੍ਯਾਤਿਪੌਰੁषੀਮ੍। ਰਾਮੇਣ ਜਾਮਦਗ੍ਨ੍ਯੇਨ ਪ੍ਰਤਿਜਗ੍ਰਾਹ ਕਾਸ਼੍ਯਪਃ
ਕਾਸ਼ਯਪ ਨੇ ਜਾਮਦਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਤੋਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਅਠਾਰਾਂ ਹੱਥ ਉੱਚਾ, ਬਹੁਤ ਕੀਮਤੀ ਯਜਨਵੇਦਿ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਏਵਮਿष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਾਬਾਹੁਃ ਕ੍ਰਤੁਭਿਰ੍ਭੂਰਿਦਕ੍ਸ਼ਿਣੈਃ। ਅਨ੍ਯਦ੍ਵਰ੍षਸ਼ਤਂ ਰਾਮਃ ਸੌਭੇ ਸਾਲ੍ਵਮਯੋਧਯਤ੍
ਵੱਡੇ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੇ ਵੱਡੇ ਯਜਨ ਤੇ ਬਹੁਤ ਦਾਨ ਕਰ ਕੇ, ਹੋਰ ਸੌ ਸਾਲ ਸੌਭਾ ਵਿੱਚ ਸਾਲਵ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ।
ਤਤਃ ਸ ਭृਗੁਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਸ੍ਤਂ ਸੌਭਂ ਯੋਧਯਨ੍ਪ੍ਰਭੁਃ। ਸੁਬਨ੍ਧੁਰਂ ਰਥਂ ਰਾਜਨ੍ਨਾਸ੍ਥਾਯ ਭਰਤਰ੍षਭ
ਭ੍ਰਿਗੁ ਵੰਸ਼ੀ ਸ਼ੇਰ, ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ, ਸੌਭਾ ਨਾਲ ਲੜਿਆ, ਹੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਧੀਆ, ਪਰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੋੜਿਆ ਰਥ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਿਆ।
ਨਗ੍ਨਿਕਾਨਾਂ ਕੁਮਾਰੀਣਾਂ ਗਾਯਨ੍ਤੀਨਾਮੁਪਾਸ਼ृਣੋਤ੍। ਰਾਮਰਾਮ ਮਹਾਬਾਹੋ ਭृਗੂਣਾਂ ਕੀਰ੍ਤਿਵਰ੍ਧਨ
ਉਸ ਨੇ ਨਗਨਿਕਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁਮਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਸੁਣਿਆ: 'ਰਾਮ, ਰਾਮ, ਵੱਡੇ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਭ੍ਰਿਗੁਆਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ—'
ਤ੍ਯਜ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਨ ਤ੍ਵਂ ਸੌਭਂ ਵਧਿष੍ਯਸਿ। ਸ਼ਙ੍ਖਚਕ੍ਰਗਦਾਪਾਣਿਰ੍ਦੇਵਾਨਾਮਭਯਙ੍ਗਰਃ
'ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰ ਛੱਡ ਦੇ, ਤੂੰ ਸੌਭਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰ ਸਕਦਾ। ਜੋ ਸ਼ੰਖ, ਚਕਰ ਤੇ ਗਦਾ ਫੜਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ—'
ਯੁਧਿ ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨਸਾਮ੍ਬਾਭ੍ਯਾਂ ਕृष੍ਣਃ ਸੌਭਂ ਵਧਿष੍ਯਤਿ। ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪੁਰੁषਵ੍ਯਾਘ੍ਰਸ੍ਤਤ ਏਵ ਵਨਂ ਯਯੌ
'ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਤੇ ਸੰਬਾ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸੌਭਾ ਨੂੰ ਮਾਰੇਗਾ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਤੁਰੰਤ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।'
ਨ੍ਯਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਕਾਲਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ੀ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ। ਰਥਂ ਸਰ੍ਵਾਯੁਧਂ ਚੈਵ ਸ਼ਰਾਨ੍ਪਰਸ਼ੁਮੇਵ ਚ
ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰ ਪਾਸੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਅੰਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਨ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਥ, ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰ, ਤੀਰ ਤੇ ਕੁਲ੍ਹਾੜੀ ਵੀ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀ।
ਧਨੂਂष੍ਯਪ੍ਸੁ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਪ੍ਯ ਰਾਮਸ੍ਤੇਪੇ ਪਰਂ ਤਪਃ। ਹ੍ਰਿਯਂ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਂ ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਕੀਰ੍ਤਿਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਚਾਮਿਤ੍ਰਕਰ੍ਸ਼ਨਃ
ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਧਨੁਸ਼ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਤਪ ਕਰਿਆ, ਤੇ ਲਾਜ, ਗਿਆਨ, ਧਨ, ਇਜ਼ਤ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਵਾਲੇ।
ਪਞ੍ਚਾਧਿष੍ਠਾਯ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਤਂ ਰਥਂ ਵਿਸਸਰ੍ਜ ਹ। ਆਦਿਕਾਲੇ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਂ ਤੁ ਵ੍ਯਭਜਤ੍ਕਰਮੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਧਰਮਵਾਨ ਨੇ ਪੰਜ ਸਹਾਰੇ ਬਣਾਕੇ ਉਹ ਰਥ ਰਵਾਨਾ ਕੀਤਾ। ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚਲਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ।
ਨਾਘ੍ਨਤਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਸੌਭਂ ਨ ਹ੍ਯਸ਼ਕ੍ਤੋ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ। ਜਾਮਦਗ੍ਨ੍ਯ ਇਤਿ ਖ੍ਯਾਤੋ ਯਸ੍ਤ੍ਵਯਂ ਭਗਵਾਨੁਪਿਃ
ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਭੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਸੌਭਾ ਦਾ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਵਾਲਾ ਅਸਮਰਥ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਜਾਮਦਗਨਯਾ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਸੋऽਸ੍ਯ ਭਾਗਸ੍ਤਪਸ੍ਤੇਪੇ ਭਾਰ੍ਗਵੋ ਲੋਕਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ
ਭਾਰਗਵ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਤਪ ਕਰਿਆ।
ਸ਼ृਣੁ ਰਾਜਂਸ੍ਤਤੋ ਵਿष੍ਣੋਃ ਪ੍ਰਾਦੁਰ੍ਭਾਵਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ। ਅष੍ਟਾਵਿਂਸ਼ੇ ਯੁਗੇ ਚਾਪਿ ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡੇਯਪੁਰਃ ਸਰਃ
ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਅਠਾਈਂ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਮਾਰਕੰਡੇਯਾ ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਨੇੜੇ।
ਤਿਥੌ ਨਾਵਮਿਕੇ ਜਜ੍ਞੇ ਤਥਾ ਦਸ਼ਰਥਾਦਪਿ। ਕृਤ੍ਵਾऽऽਤ੍ਮਾਨਂ ਮਹਾਬਾਹੁਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਧਾ ਵਿष੍ਣੁਰਵ੍ਯਯਃ
ਨਾਵਾਂ ਦੀ ਤਿਥੀ ਨੂੰ, ਉਹ ਦਸ਼ਰਥ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ। ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਮਹਾਬਲੀ ਤੇ ਅਟੱਲ ਹੈ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਚ ਵੰਡ ਲਿਆ।
ਲੋਕੇ ਰਾਮ ਇਤਿ ਖ੍ਯਾਤਸ੍ਤੇਜਸਾ ਭਾਸ੍ਕਰੋਪਮਃ। ਪ੍ਰਸਾਦਨਾਰ੍ਥਂ ਲੋਕਸ੍ਯ ਵਿष੍ਣੁਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਨਾਤਨਃ
ਉਹ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਚਮਕ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਉਥੇ ਸੀ।
ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਮੇਵ ਕੌਨ੍ਤੇਯ ਜਜ੍ਞੇ ਤਤ੍ਰ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ। ਤਮਪ੍ਯਾਹੁਰ੍ਮਨੁष੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤਪਤੇਸ੍ਤਨੁਮ੍
ਧਰਮ ਲਈ, ਹੇ ਕੌਂਤੀ ਪੁੱਤਰ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਵਾਲਾ ਉਥੇ ਜਨਮਿਆ। ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੀ ਮੂਰਤ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ।
ਯਜ੍ਞਵਿਘ੍ਨਕਰਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਸ੍ਯ ਭਾਰਤ। ਸੁਬਾਹੁਰ੍ਨਿਹਤਸ੍ਤੇਨ ਮਾਰੀਚਸ੍ਤਾਡਿਤੋ ਭृਸ਼ਮ੍
ਉਥੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦੇ ਯਜਨ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਆਏ ਸੁਬਾਹੂ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਮਾਰੀਚਾ ਨੂੰ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਝਟਕਿਆ।
ਤਸ੍ਮੈ ਦਤ੍ਤਾਨਿ ਚਾਸ੍ਰਾਣਿ ਵਿਸ਼੍ਵਮਿਤ੍ਰੇਣ ਧੀਮਤਾ। ਵਧਾਰ੍ਥਂ ਸਰ੍ਵਸ਼ਤ੍ਰੂਣਾਂ ਦੁਰ੍ਵਾਰਾਣਿ ਸੁਰੈਰਪਿ
ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਐਸੀਆਂ ਅਸਤਰਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਅਟੱਲ ਸਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰ ਸਕੇ।
ਵਰ੍ਤਮਾਨੇ ਮਹਾਯਜ੍ਞੇ ਜਨਕਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ। ਭਗ੍ਨਂ ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰਂ ਚਾਪਂ ਕ੍ਰੀਡਤਾ ਲੀਲਯਾ ਭृਸ਼ਮ੍
ਜਨਕ ਦੇ ਮਹਾਨ ਯਜਨ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਨੇ ਮਾਹੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਖੇਡ-ਖੇਡ 'ਚ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤਸ੍ਤੁ ਸੀਤਾਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਭਾਰ੍ਯਾਰ੍ਥੇ ਜਾਨਕੀਂ ਵਿਭੁਃ। ਨਗਰੀਂ ਪੁਨਰਾਸਾਦ੍ਯ ਮੁਮੁਦੇ ਤਤ੍ਰ ਸੀਤਯਾ
ਫਿਰ, ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਲਈ ਚੁਣਿਆ। ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ, ਉਹ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਈ।
ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਤ੍ਵਥ ਕਾਲਸ੍ਯ ਪਿਤ੍ਰਾ ਤਤ੍ਰਾਭਿਚੋਦਿਤਃ। ਕੈਕੇਯ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਿਯਮਨ੍ਵਿਚ੍ਛਨ੍ਵਨਮਭ੍ਯਵਪਦ੍ਯਤ
ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਪਿਤਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ 'ਤੇ, ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਯਃ ਸਮਾਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਜ੍ਞਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ਵਨੇ ਵਸਨ। ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਨੁਚਰੋ ਰਾਮਃ ਸਰ੍ਵਭੂਤਹਿਤੇ ਰਤਃ
ਉਹ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਸੀ, ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਆ। ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿਆ।
ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ਵਨੇ ਤੀਰ੍ਤ੍ਵਾ ਤਦਾ ਵਰ੍षਾਣਿ ਭਾਰਤ। ਰੂਪਿਣੀ ਯਸ੍ਯ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਸ੍ਥਾ ਸੀਤੇਤ੍ਯਭਿਹਿਤਾ ਜਨੈਃ
ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਜੰਗਲ 'ਚ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਖੜੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੋਕ ਸੀਤਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਪੂਰ੍ਵੋਚਿਤਤ੍ਵਾਤ੍ਸਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰ੍ਭਰ੍ਤਾਰਮਨੁਸ਼ੋਚਤਿ। ਜਨਸ੍ਥਾਨੇ ਵਸਨ੍ਕਾਰ੍ਯਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਨਾਂ ਚਕਾਰ ਸਃ
ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਲਗਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਲਕਸ਼ਮੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਲਈ ਦੁਖੀ ਹੋਈ। ਜਨਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਮਾਰੀਚਂ ਦੂषਣਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਖਰਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਸਂ ਤਥਾ। ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਂ ਘੋਰਕਰ੍ਮਣਾਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਮਾਰੀਚਾ, ਦੂਸ਼ਣ, ਖਰ ਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਚੌਦਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਰਾਖਸ਼ਸ, ਜੋ ਭਿਆਨਕ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਮਾਰੇ।
ਜਘਾਨ ਰਾਮੋ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਹਿਤਕਾਮ੍ਯਯ। ਵਿਰਾਧਂ ਚ ਕਬਨ੍ਧਂ ਚ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੌ ਘੋਰਕਰ੍ਮਿਣੌ
ਰਾਮ, ਜੋ ਧਰਮਵਾਨ ਸੀ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਵਿਰਾਧ ਤੇ ਕਬੰਧ, ਦੋ ਭਿਆਨਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਵੀ ਮਾਰੇ।
ਜਘਾਨ ਚ ਤਦਾ ਰਾਮੋ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੌ ਸ਼ਾषਵਿਕ੍ਸ਼ਤੌ। ਸ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਭਗਿਨੀਨਾਸਾਚ੍ਛੇਦਮਕਾਰਯਤ੍
ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਗੰਧਰਵ ਸ਼ਾਸ਼ਾ ਤੇ ਵਿਕਸ਼ਤਾ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਉਹ ਰਾਵਣ ਦੀ ਭੈਣ ਦੀ ਨੱਕ ਵੀ ਕੱਟੀ।
ਭਾਰ੍ਯਾਵਿਯੋਗਂ ਤਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮृਗਯਨ੍ਵ੍ਯਚਰਦ੍ਵਨਮ੍। ਸ ਤਸ੍ਮਾਦृਸ਼੍ਯਮੂਕਂ ਤੁ ਗਤ੍ਵਾ ਪਮ੍ਪਾਮਤੀਤ੍ਯ ਚ
ਪਤਨੀ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਉਸ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦਾ ਫਿਰਿਆ। ਪੰਪਾ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਉਹ ਰਿਸ਼ਯਮੂਕ ਪਹਾੜ ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਮਾਰੁਤਿਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਕ੍ਰੇ ਮੈਤ੍ਰੀਂ ਤਯੋਃ ਸ ਵੈ। ਅਥ ਗਤ੍ਵਾ ਸ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵੇਣ ਤਦਾ ਸਹ
ਉਥੇ ਸੁਗਰੀਵ ਅਤੇ ਹਨੂਮਾਨ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਬਣਾਈ। ਫਿਰ ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉਹ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਵੱਲ ਗਿਆ।
ਨਿਹਤ੍ਯ ਵਾਲਿਨਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਵਾਨਰੇਦ੍ਰਂ ਮਹਾਬਲਮ੍। ਅਭ੍ਯਪਿਞ੍ਚਤ੍ਤਦਾ ਰਾਮਃ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਵਾਨਰੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮਹਾਬਲੀ ਰਾਜਾ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ।
ਤਤਃ ਸ ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍ਰਾਜਂਸ੍ਤ੍ਵਰਯਾ ਵੈ ਸਮੁਤ੍ਸੁਕਃ। ਵਿਚਿਤ੍ਯ ਵਾਯੁਪੁਤ੍ਰੇਣ ਲਙ੍ਕਾਦੇਸ਼ਂ ਨਿਵੇਦਿਤਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ाली ਰਾਜਾ, ਬਹੁਤ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਕੇ, ਵਾਯੂਪੁਤ੍ਰ ਹਨੂਮਾਨ ਵੱਲੋਂ ਲੰਕਾ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਖੋਜ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲੀ।