ਕਸ਼੍ਯਪ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਵਿਨਤਾ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ, “ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਚਾਹੇ ਗਏ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲੈਣਗੇ।” ਵਿਨਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਿਆ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਹੋਵੇ।” ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਦਾਤ ਪਾ ਕੇ ਵਿਨਤਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਬੇਹੱਦ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲਣ ਦੀ ਆਸ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਫਲ ਸਮਝਣ ਲੱਗੀ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕਦਰੂ ਨੂੰ ਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲਣ ਦੀ ਦਾਤ ਮਿਲੀ, ਜੋ ਚਮਕ-ਦਮਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਸਨ। ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੀ ਗਰਭਾਵਸਥਾ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਪੂਰੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰੋ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੋਵੇਂ ਪਤਨੀਆਂ—ਵਿਨਤਾ ਅਤੇ ਕਦਰੂ—ਜਦੋਂ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲ ਪਈਆਂ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਵਿਨਤਾ ਨੇ ਦੋ ਅੰਡੇ ਦਿੱਤੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੇਵਕ, ਬੜੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਅੰਡੇ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖਣ ਲੱਗੇ। ਪੰਜ ਸੌ ਸਾਲ ਤੱਕ ਉਹ ਅੰਡੇ ਗਰਮ ਅਤੇ ਨਮੀ ਵਾਲੇ ਭਾਂਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ ਰਹੇ। ਇੰਨੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਕਦਰੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲ ਆਏ। ਪਰ ਵਿਨਤਾ ਦੇ ਦੋ ਅੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਸੰਤਾਨ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲਿਆ। ਇਸ ਉੱਤੇ, ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਤੇ ਲਾਜ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਵਿਨਤਾ ਨੇ ਤਪਸ਼ਚਰਿਆ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿਨਤਾ ਨੇ ਇੱਕ ਅੰਡਾ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਨਿਕਲਿਆ, ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਅਧੂਰਾ ਸੀ—ਅਰਧ-ਰੂਪ ਵਿੱਚ। ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਬੈਠਾ, “ਮਾਂ, ਤੂੰ ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਇਹ ਕੀਤਾ—ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਅਧੂਰਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਪੰਜ ਸੌ ਸਾਲ ਲਈ ਆਪਣੀ ਵਿਰੋਧੀ (ਕਦਰੂ) ਦੀ ਦਾਸੀ ਬਣੀ ਰਹੇਂਗੀ। ਪਰ, ਮਾਂ, ਜੇ ਤੂੰ ਦੂਜੇ ਅੰਡੇ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਵਾਂਗ ਅਧੂਰਾ ਨਾ ਤੋੜੇਂ, ਤੇਰਾ ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਗੁਲਾਮੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰੇਗਾ। ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਅਧੂਰਾ ਜਾਂ ਵਿਗਾੜਿਆ ਨਾ ਕਰੀਂ, ਧੀਰਜ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰੀਂ। ਜੇ ਤੂੰ ਵਧੀਆ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਪੰਜ ਸੌ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਉਡੀਕ ਕਰ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ, ਅਰੁਣਾ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਜਦੋਂ ਸਵੇਰ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਅਰੁਣਾ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭਾਸ਼ਾਲੀ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਆਪਣੀ ਹੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ, ਅਰੁਣਾ ਨੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕੀਤਾ। ਸੂਰਜ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਰਥੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਰੁਣਾ, ਜੋ ਅਮਰ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸੂਰਜ ਦਾ ਰਥ ਚਲਾਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਫਿਰ ਸਮਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਵਿਨਤਾ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੰਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਗਰੁੜ ਦਾ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹੀ, ਗਰੁੜ, ਜੋ ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਭਖਣਹਾਰ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਉੱਡ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਤੜਫਦਾ, ਰਚਨਹਾਰ ਵਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਆਪਣਾ ਭੋਜਨ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਹ ਵਿਹੰਗਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਗਰੁੜ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਸੇ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਭੈਣਾਂ—ਵਿਨਤਾ ਅਤੇ ਕਦਰੂ—ਨੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਉੱਚੈਹ੍ਸ਼੍ਰਵਾਸ਼ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਦੇਖਿਆ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਉਸ ਅਦ੍ਭੁਤ ਘੋੜੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜੋ ਅਮ੍ਰਿਤ ਮਥਨ ਸਮੇਂ ਜਨਮਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਘੋੜਾ ਘੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਤੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਚਮਕਦਾਰ, ਅਜਰ, ਦਿਵ੍ਯ ਅਤੇ ਸਭ ਸੁਭ ਲਕੜੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਉਠਿਆ: “ਆਖੋ, ਉਹ ਅਮ੍ਰਿਤ ਕਿਵੇਂ ਮਥਿਆ ਗਿਆ ਸੀ? ਕਿੱਥੇ, ਕਿਹੜੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਉਹ ਮਥਨ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਘੋੜਾ ਜਨਮਿਆ?” ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮਿਰਾ, ਜੋ ਅਡੋਲ ਹੈ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਚਮਕਦਾਰ ਚੋਟੀਆਂ ਨਾਲ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਰੋਸ਼ਨੀ ਛੱਡਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਅਤਿ ਅਦਭੁਤ, ਪਾਪੀਆਂ ਲਈ ਅਪਹੁੰਚ, ਅਤੇ ਅਣਮਾਪਣਯੋਗ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਸੱਪਾਂ ਨੇ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਆਕਾਸ਼ੀਕ ਜੜੀਆਂ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਵੀ ਢੱਕਦਾ ਜਾਪਦਾ ਸੀ, ਨਦੀਆਂ, ਦਰੱਖਤਾਂ ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਦੇਵਤੇ, ਜੋ ਵੈਰ-ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਅਨੰਤ ਜੀਵਨ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਉਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ। ਉੱਥੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਸੁਰਗਵਾਸੀ, ਤਪ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅਮ੍ਰਿਤ ਲਈ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਜਦੋਂ ਦੇਵਤੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਨਾਰਾਏਣ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਅਸੁਰ ਮਿਲ ਕੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਹਾੜ ਨਾਲ ਮਥਣ। ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਸਮੁੰਦਰ ਮਥਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਉਥੋਂ ਅਮ੍ਰਿਤ ਨਿਕਲੇਗਾ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਜੜੀਆਂ ਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰੋ, ਤੇ ਪਹਾੜ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਮਥ ਕੇ ਅਮ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ।” ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮੰਦਰਾਚਲ ਪਰਬਤ, ਜਿਹੜਾ ਬੱਦਲਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਲਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਲਪੇਟਿਆ ਹੋਇਆ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਫੰਗ ਵਾਲੀਆਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਕਿਨਨਰਾਂ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਇਹ ਪਰਬਤ ਗਿਆਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਉੱਚਾ ਸੀ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਜ਼ਮੀਨ ਹੇਠ ਤੱਕ ਜੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਇੰਨਾ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਚੁੱਕਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਕੋਲ ਗਏ, ਜੋ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ, ਇੱਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਅਤੇ ਲਾਭਕਾਰੀ ਉਪਾਏ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਓ; ਮੰਦਰਾਚਲ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਕੋਈ ਉਪਾਏ ਕਰੋ।” ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਭਾਰਗਵ ਦੇ ਨਾਲ, “ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਹੋਵੇ” ਆਖਿਆ, ਅਤੇ ਕਮਲ-ਨੈਣ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਉਕਸਾਇਆ। ਫਿਰ ਅਨੰਤ, ਜੋ ਬੜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਨਾਰਾਏਣ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ, ਉਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਅਨੰਤ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਪਹਾੜ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ, ਉਸਦੇ ਪਲੇਟੂ ਅਤੇ ਵਾਸੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਉਚੱਕ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਅਮ੍ਰਿਤ ਲਈ ਅਸੀਂ ਇਹ ਸਮੁੰਦਰ ਮਥਾਂਗੇ।