ਉਸੇ ਸਮੇਂ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਿਸ਼ਵਾਵਾਸੁ, ਜੋ ਕਿ ਮੈਨਕਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਨਕਾ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਅਪਸਰਾ ਸੀ, ਸਮੇਂ ਆਉਣ ‘ਤੇ ਆਪਣੇ ਇਸ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਹੇ ਭ੍ਰਿਗੁ ਵੰਸ਼ਜ, ਸਥੂਲਕੇਸ਼ਾ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਛੱਡ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਅਪਸਰਾ ਮੈਨਕਾ, ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਆਪਣੇ ਗਰਭ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਨਿਰਦਈ ਅਤੇ ਲਾਜ-ਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਥੋਂ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਸੋਹਣੀਅਤ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀਆਂ ਵਰਗੀ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ, ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਪਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਸਥੂਲਕੇਸ਼ਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚਮਕਦਾਰ ਅਤੇ ਉੱਚ ਕੋਟੀ ਦਾ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ, ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੀ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਤੋਂ ਵਾਂਝੀ ਵੇਖਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ, ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਉਠਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪਾਲਿਆ-ਪੋਸਿਆ। ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਸਾਕਾਰ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਉਸ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਵਧੀ। ਸਥੂਲਕੇਸ਼ਾ ਨੇ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਜਨਮ ਆਦਿ ਦੇ ਰਸਮਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਵਾਈਆਂ। ਉਸ ਕੁੜੀ ਦੀ ਸੋਹਣੀਅਤ, ਰੂਪ ਅਤੇ ਗੁਣ ਹੋਰ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਸੀ। ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮਾਦਵਰਾ ਰੱਖਿਆ। ਜਦ ਸਥੂਲਕੇਸ਼ਾ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮਾਦਵਰਾ ਨੂੰ ਰੁਰੂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਧਰਮਾਤਮਾ ਸੀ, ਉਹ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਰੁਰੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ, ਭ੍ਰਿਗੁ ਵੰਸ਼ਜ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਤੀ ਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਥੂਲਕੇਸ਼ਾ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਦਾ ਹੱਥ ਮੰਗਿਆ। ਫਿਰ ਪ੍ਰਮਾਦਵਰਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਰੁਰੂ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਕਸ਼ਤਰ ਹੇਠ ਇਕ ਸ਼ੁਭ ਸਮੇਂ ਤੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਤੈਅਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਕੁਝ ਦਿਨ ਬਾਅਦ, ਜਦ ਵਿਆਹ ਨੇੜੇ ਸੀ, ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਰੰਗਤ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਆਪਣੀਆਂ ਸਹੇਲੀਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸੱਪ ਨੂੰ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਵੇਖਿਆ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਮਾਰੇ, ਉਹ ਉਸ ਉੱਤੇ ਪੈਰ ਰੱਖ ਬੈਠੀ, ਜਿਵੇਂ ਮੌਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਸੱਪ, ਜੋ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਜਾਗਦਾ ਸੀ, ਉਸਦੀ ਅਣਗੌਲ੍ਹੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਹਿਰੀਲੀ ਫੰਗ ਨਾਲ ਡੰਸ ਲਿਆ। ਸੱਪ ਦੇ ਕੱਟਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਕੁੜੀ ਅਚਾਨਕ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ, ਉਸਦਾ ਰੰਗ ਉੱਡ ਗਿਆ, ਸੋਹਣੀਅਤ ਮਿਟ ਗਈ, ਗਹਣੇ ਅਤੇ ਹੋਸ਼ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਲੁਕ ਗਏ। ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ, ਨਿਸ਼ਚੇਤ, ਹੁਣ ਨਜ਼ਰ ਨਾ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਉਹ ਕੁੜੀ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਹਣੀ ਸੀ, ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਦੁੱਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਗਈ। ਸੱਪ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਘਾਇਲ, ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਜਾਪਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਨਾਜੁਕ ਸਰੀਰ ਹੋਰ ਵੀ ਆਕਰਸ਼ਕ ਲੱਗਣ ਲੱਗਿਆ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਪਸਵੀ, ਉਸਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਅਤੇ ਤੜਪਦਾ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਲੋਟਸ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੁਜਾ-ਜਨਮੀ, ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ: ਸਵਸਤਿਆਤਰੇਯ, ਮਹਾਜਾਨੁ, ਕੁਸ਼ਿਕਾ, ਅਤੇ ਸ਼ੰਖਮੇਖਲਾ। ਉਦਦਾਲਕ, ਕਠ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ਵేత, ਭਰਦਵਾਜ, ਕਉਨਕ੍ਰਿਤਸਾ, ਅਰਸਟਿਸ਼ੇਨਾ ਅਤੇ ਗੌਤਮ ਵੀ ਆ ਗਏ। ਪ੍ਰਮਤੀ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਣਵਾਸੀਆਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚੇਤ, ਸੱਪ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਮਰੀ ਹੋਈ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਸਭ ਰੋ ਪਏ; ਪਰ ਰੁਰੂ, ਗਹਿਰੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ, ਬਾਹਰ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜਦਕਿ ਉਹ ਸਭ ਮਹਾਨ ਦੁਜਾ-ਜਨਮੀ ਉੱਥੇ ਬੈਠੇ ਰਹੇ। ਜਦ ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉੱਥੇ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਰੁਰੂ, ਭਾਰੀ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ, ਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਰੋ ਪਿਆ। ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਪ੍ਰਮਾਦਵਰਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਦੁਖ ਭਰੇ ਬੋਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: "ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪਈ ਹੋਈ ਹੈ, ਨਾਜੁਕ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਮੇਰਾ ਦੁੱਖ ਵਧਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਪੂਰਨ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੀ ਲੈ ਰਹੀ ਹੋਵੇ। ਜੇ ਉਹ, ਪੂਰੇ ਨਿਤੰਨ ਹਿੱਪਾਂ ਅਤੇ ਕਮਲ ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਮਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੀ ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵੀ ਨਾਲ ਲੈ ਜਾਵੇਗੀ?" "ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ, ਮਾਂ, ਦੋਸਤਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਲਈ, ਇਸ ਪਿਆਰੀ ਦੀ ਵਿਛੋੜੀ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਹੋਰ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਭੇਟ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ? ਜੇ ਮੈਂ ਕਦੇ ਕੁਝ ਦਿੱਤਾ, ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ, ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਪੂਣ ਦੇ ਬਲ ਤੇ ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਮੁੜ ਜੀਉਂਦੀ ਹੋਵੇ। ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਵਰਤਾਂ ਵਿਚ ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਸੰਯਮੀ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਚਮਕਦਾਰ ਪ੍ਰਮਾਦਵਰਾ ਅੱਜ ਮੁੜ ਉੱਠੇ।" ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਲਈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਦਿਵਯ ਦੂਤ ਰੁਰੂ ਕੋਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਅਤੇ ਇਹ ਬੋਲਿਆ: "ਜੇ ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਵਿ্ণੂ, ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ਤ੍ਰੂ ਵੱਲ ਅਟੁੱਟ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਜੀਉਂਦੀ ਹੋਵੇ।" ਜਦ ਰੁਰੂ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਇੱਕ ਦੂਤ ਨੂੰ ਭੇਜਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਰੁਰੂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਬੋਲਣ ਲਈ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਭਗਤ ਦੂਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਖੀ ਰੁਰੂ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ: "ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੈਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਭੇਜਿਆ ਹੈ; ਹੇ ਦੁਜਾ-ਜਨਮੀ, ਆਪਣੇ ਹਿੱਤ ਲਈ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ।" "ਤੂੰ ਜੋ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਰੁਰੂ, ਉਹ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਮਾਨਵ ਲਈ, ਹੇ ਧਰਮਾਤਮਾ, ਜਦ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਛੱਡ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਮੁੜ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ। ਇਹ ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾ ਦੀ ਦੁਖੀ ਧੀ ਹੁਣ ਜਾਨ ਗਵਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਪਿਆਰੇ, ਆਪਣਾ ਮਨ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਨਾ ਪਾ।" "ਫਿਰ ਵੀ, ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਉਪਾਏ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ; ਜੇ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਇਸ ਰਾਹ ਤੇ ਤੂੰ ਪ੍ਰਮਾਦਵਰਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈਂ।" "ਉਹ ਉਪਾਏ ਕੀ ਹੈ, ਹੇ ਦਿਵਯ ਦੂਤ? ਮੈਨੂੰ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸ, ਮੈਂ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹੀ ਕਰਾਂਗਾ—ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ।" "ਹੇ ਭ੍ਰਿਗੁ ਵੰਸ਼ਜ, ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਦਾ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਇਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਦੇ ਦੇ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਪ੍ਰਮਾਦਵਰਾ ਮੁੜ ਜੀਉਂਦੀ ਹੋਵੇਗੀ।" "ਹੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਦਾ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਇਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ; ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ, ਸੋਹਣੇ ਰੂਪ ਅਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਉੱਠ ਜਾਵੇ।