ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਨਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਘੋੜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ, ਬੇਹੱਦ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਤੀਰ ਚੁਕਦੇ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਗਾਂਧਰਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਂਗ ਦਿਸ ਰਹੇ ਸਨ। ਦਰਸ਼ਕ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਤੱਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਅਚਾਨਕ, ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਚੀਕ ਮਾਰੀ, ਅੱਖਾਂ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਖੁੱਲੀਆਂ, “ਵਧੀਆ! ਵਧੀਆ!” ਚੀਕਦੇ ਰਹੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ। ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਪਣੀ ਧਨੁਰਵਿਦਿਆ ਦਿਖਾਉਂਦੇ—ਕਦੇ ਰਥਾਂ ਉੱਤੇ, ਕਦੇ ਹਾਥੀਆਂ ਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਉੱਤੇ, ਕਦੇ ਇਕੱਲੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ—ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦੇ। ਫਿਰ ਉਹ ਤਲਵਾਰਾਂ ਤੇ ਢਾਲਾਂ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਅਖਾੜੇ ਦੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਨਿਯਮਤ ਚਾਲਾਂ ਦਿਖਾਉਂਦੇ। ਹਰੇਕ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਚੁਸਤਤਾ, ਕੁਸ਼ਲਤਾ, ਚਮਕ, ਢਿੱਡ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰ-ਢਾਲ ਉੱਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪਕੜ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਫਿਰ ਦੋਵੇਂ—ਸੁਯੋਧਨ ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ—ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਗਦਾ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜਕੇ, ਇਕ ਚੋਟੀ ਵਾਲੇ ਦੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਉਤਰੇ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਕਮਰਾਂ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ, ਪੂਰੀ ਮਰਦਾਨਗੀ ਵਿੱਚ ਖੜੇ, ਮਾਣ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਦੋ ਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ ਦਿਸ ਰਹੇ ਸਨ। ਦੋਵੇਂ ਬਰਾਬਰ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ, ਇਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੇ, ਕਦੇ ਸੱਜੇ, ਕਦੇ ਖੱਬੇ ਚੱਕਰ ਲਾਉਂਦੇ। ਇਸ ਸਭ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਦੁਰ ਨੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ—ਗਾਂਧਾਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਹਾਥੀ (ਭੀਮ) ਨੇ ਜੋ ਕੁਝ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਹਰ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦੀ ਹਰ ਕਿਰਿਆ ਦੱਸਦਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਕੁਰੂ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਸੀ ਤੇ ਭੀਮ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਲੋਕ ਪੱਖਪਾਤ ਤੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਦੋ ਵੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਗਏ। “ਕੁਰੂ ਰਾਜੇ ਦੀ ਜੈ ਹੋ!” “ਭੀਮ ਦੀ ਜੈ ਹੋ!”—ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਉੱਚੇ ਨਾਅਰੇ ਹਜੂਮ ਵਿੱਚੋਂ ਉਠੇ। ਜਦੋਂ ਅਖਾੜਾ ਉਥਲੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਵਿਗੜਿਆ ਹੋਇਆ ਦਿਸਿਆ, ਤਦ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਭਰਦਵਾਜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਨ ਵੀਰ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕੋ; ਭੀਮ ਤੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਉਠੀ ਇਹ ਉਤਾਵਲ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਨਾ ਵਧੇ।” ਫਿਰ ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਤੁਰੰਤ ਉੱਠਿਆ ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, “ਭੀਮ, ਬਸ! ਗਾਂਧਾਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਬਸ! ਹੁਣ ਕਾਫੀ ਹੈ, ਕਾਫੀ ਦਿਖਾਵਾ, ਕਾਫੀ ਤੇਜ਼ੀ, ਕਾਫੀ ਹਿੰਮਤ।” ਗੁਰੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਲੋਂ ਰੋਕੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਦੋਵੇਂ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉਤਲੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਉਥਲੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਰੁਕ ਗਏ। ਫਿਰ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਚੁੱਪ ਕਰਵਾਇਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਘਣਘੋਰ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਵਰਗਾ, ਉਹ ਪਾਰਥ ਹੁਣ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਵੇ।” ਗੁਰੂ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ, ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ ਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਉਂਗਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖਵਾਲੀ, ਤਰਕਸ਼ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜਿਆ, ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਵਚ ਪਹਿਨਿਆ ਫਾਲਗੁਨ, ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਦਿਸਿਆ। ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹਲਚਲ ਹੋਈ; ਸਾਜ਼, ਸ਼ੰਖ ਆਦਿ ਹਰ ਪਾਸੇ ਵੱਜ ਪਏ। “ਇਹ ਕੁੰਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਮੱਧਲੇ ਪਾਂਡਵ; ਇਹ ਇੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਕੁਰੁ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹੈ।” “ਇਹ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਧਰਮ ਦੇ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਤੇ ਗੁਣ ਤੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਮੋਤੀ ਹੈ।” ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਵਲੋਂ ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ; ਕੁੰਤੀ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉਸ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਗਈ। ਉਸ ਵੱਡੀ ਧੁਨੀ ਤੇ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ, ਜੋ ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਦੁਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗਿਆ, “ਕਸ਼ੱਤਾ, ਇਹ ਵੱਡੀ ਗੂੰਜ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਆਈ, ਇਹ ਕੀ ਹੈ?” ਵਿਦੁਰ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਮਹਾਰਾਜ, ਇਹ ਪਾਰਥ ਹੈ, ਫਾਲਗੁਨ, ਪਾਂਡੁ ਦਾ ਆਨੰਦ, ਪੂਰੀ ਤਿਆਰੀ ਨਾਲ, ਉੱਚੀ ਗੂੰਜ ਕਰਦਾ ਉਤਰਾ ਹੈ।” ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਧੰਨ ਹਾਂ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਹੋਈ, ਮੈਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਹੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਪ੍ਰਿਥਾ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪਾਂਡਵਾਂ ਰੂਪ ਅੱਗ ਦੀ ਕਿਰਣ ਨਾਲ।” ਜਦੋਂ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਲਹਿਰ ਆਈ ਤੇ ਉਹ ਉਥੇ ਆਇਆ, ਭੀਭਤਸੁ (ਅਰਜੁਨ) ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਦਿਖਾਈ। ਅੱਗ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਅੱਗ ਨਿਕਾਲੀ; ਪਾਣੀ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਪਾਣੀ; ਪਵਨ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਅੱਗ; ਵਰਖਾ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤੀ। ਧਰਤੀ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਬਣਾਈ; ਪਹਾੜ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਪਹਾੜ; ਲੁਕਾਉਣ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ, ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਛੋਟਾ, ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਰਥ ਦੀ ਝੰਡੇ ਉੱਤੇ, ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਰਥ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਤੇ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਕਦੇ ਨਰਮ ਤੇ ਸੁਕਸ਼ਮ, ਕਦੇ ਭਾਰੀ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੀਰ ਚਲਾਏ। ਜਦੋਂ ਲੋਹੇ ਦਾ ਸੂਰ (boar) ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਇਕੋ ਸਮੇਂ ਪੰਜ ਤੀਰ ਛੱਡੇ, ਜਿਵੇਂ ਇਕ ਤੀਰ ਹੋਵੇ। ਗਾਂ ਦੀ ਸਿੰਗ ਦੀ ਫੁੱਟੀ ਤੇ ਹਿਲਦੀ ਰੱਸੀ ਉੱਤੇ, ਮਹਾਨ ਵੀਰ ਨੇ ਇਕੀ ਤੀਰ ਵੱਜਾ ਦਿੱਤੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੱਡੀ ਤਲਵਾਰ, ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਗਦਾ ਵਿੱਚ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਉਹਨੇ ਚੱਕਰ ਦਿਖਾਏ। ਜਦ ਇਹ ਕਾਰਜ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਤੇ ਸਭ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਏ, ਵਾਜਿਆਂ ਦੀ ਧੁਨ ਹੌਲੀ ਹੋ ਗਈ, ਗੇਟ ਵੱਲੋਂ ਇੱਕ ਅਜੀਬ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਧੁਨੀ ਆਈ—ਜਿਵੇਂ ਵਜਰ ਦੀ ਚੋਟ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ। “ਕੀ ਪਹਾੜ ਟੁੱਟ ਰਹੇ ਹਨ? ਧਰਤੀ ਚੀਰ ਰਹੀ ਹੈ? ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲ ਛਾ ਗਏ ਹਨ?”—ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਵਿਚਾਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਆਏ। ਸਾਰੇ ਦਰਸ਼ਕ ਗੇਟ ਵੱਲ ਤੱਕਣ ਲੱਗ ਪਏ।