ਮੈਂ ਯਮੁਨਾ ਦਰਿਆ 'ਤੇ ਕਿਸ਼ਤੀ ਚਲਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ঋषਿ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਬੜੀ ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਨਰਮ ਬੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਮੇਰੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਮਛੀਰੇ ਦੀ ਧੀ ਨਹੀਂ ਹੈਂ।" ਮੈਂ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਡਰ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਭੀ ਡਰ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵਰਦਾਨ ਮੰਗੇ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਨਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੈਂ ਦਰਿਆ ਦੇ ਪਾਰ ਉੱਚੇ ਉੱਚੇ ਤਟਾਂ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਚਮਕਦੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਸਾਹਮਣੇ ਨਵਾਂ ਉੱਗਿਆ ਸੂਰਜ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਆਸਮਾਨ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਿਆਂ ਹੋਇਆ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਮੈਂ ਉਥੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਪਰਾਸ਼ਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਯਥਾਰਥ ਤੇ ਅਟੱਲ ਮਨ ਨਾਲ ਦਰਿਆ ਦੇ ਵਿਚਲੇ ਟਾਪੂ 'ਤੇ ਧੂੰਧ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਤਜ ਨਾਲ, ਮੈਨੂੰ—ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀ—ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਵੱਸ ਵਿਚ ਕਰ ਲਿਆ। ਹਰ ਪਾਸੇ ਹਨੇਰਾ ਛਾ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਕਿਸ਼ਤੀ ਬਣ ਗਈ ਹੋਵਾਂ। ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ 'ਚ ਮੱਛੀ ਦੀ ਵਾਸ ਆਉਂਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਆਪ ਹੀ ਨਾਪਸੰਦ ਸੀ, ਪਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਹ ਵਾਸ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਸੁਗੰਧੀ ਬਖ਼ਸ਼ੀ। ਫਿਰ, ਜਦ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਈ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਸ ਦਰਿਆ ਦੇ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਤੂੰ ਕੁਆਰੀ ਰਹੇਗੀ।" ਉਹ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਦਾ ਦੀ ਕੁਆਰੀਪਨ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਕਰ ਗਿਆ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਵੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਵਿਚ ਪੈ ਗਈ। ਐਸੇ ਵਿਛੋਲੇ ਤੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਪਰਾਸ਼ਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜੋ ਬੜਾ ਯੋਗੀ ਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਬਣਿਆ। ਮੇਰਾ ਇਹ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਕੁਆਰੀ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ ਸੀ, ਦੁਆਇਪਾਇਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ। ਉਹ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਰਿਸ਼ੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਤਪ ਨਾਲ ਵੰਡਿਆ, ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਵਿਆਸ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਵੀ ਆਖਿਆ ਗਿਆ। ਸੱਚੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿਚ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਤਪਸਵੀ ਅਤੇ ਪਾਪ ਰਹਿਤ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਜੰਮਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਅਤੇ ਤੂੰ, ਦੋਵਾਂ ਨੇ, ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ ਸੀ, "ਮੈਨੂੰ ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਵੇ, ਯਾਦ ਕਰੀ।" ਭੀਸ਼ਮ, ਜੇ ਤੂੰ ਚਾਹੇਂ, ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਲਵਾਂਗੀ। ਤੇਰੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾਲ, ਭੀਸ਼ਮ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣਗੇ। ਜਦ ਮੈਂ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਠੀਕ ਸਮਾਂ ਤੇ ਠੀਕ ਥਾਂ ਜਾਣਦੀ ਹੈਂ, ਜੋ ਕੁਝ ਲੋੜ ਹੈ, ਉਹ ਹੋਵੇ।" ਉਹ ਉਦੇਸ਼, ਉਸ ਦੀ ਹੋਰ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਾਈ, ਧਰਮ, ਉਸ ਦੀ ਹੋਰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ, ਇੱਛਾ, ਉਸ ਦੀ ਹੋਰ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ—ਇਹ ਸਭ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹਨ। ਜੋ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਸੋਚ ਕੇ, ਦ੍ਰਿੜ ਨਿਸ਼ਚੇ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਸੱਚਮੁੱਚ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਹੈ; ਤੇ ਇਹ ਕੰਮ ਜੋ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੈ, ਸਾਡੇ ਵੰਸ਼ ਲਈ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੈ। "ਤੂੰ ਜੋ ਕੁਝ ਸਾਡੇ ਭਲੇ ਲਈ ਆਖਿਆ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਆਇਆ।" ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੁਆਇਪਾਇਨ ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਕਾਲੀ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਿਆ; ਉਹ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਅਚਾਨਕ ਉਥੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਅਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯ ਰੂਪ ਵਿਚ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਉਚਿਤ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਵਿਛੋੜੇ ਵਾਲੀਆਂ ਅੱਖੀਆਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਨ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ। ਬੜੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਦਾਸਾ ਦੀ ਧੀ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਚੋਂ ਹੰਝੂ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ, ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕ ਕੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਬਚਨ ਆਖੇ: "ਮਾਂ, ਜੋ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ, ਉਸ ਲਈ ਮੈਂ ਆਇਆ ਹਾਂ; ਹੁਕਮ ਕਰ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਾਂਗਾ।" ਫਿਰ, ਯਥਾ-ਵਿਧੀ, ਪੁਰੋਹਿਤ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਤੇ ਰਿਵਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਪੂਜਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੀ। ਪੂਰਨ ਰਿਵਾਜ ਤੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਜਦ ਉਹ ਬੈਠਾ, ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਖੈਰੀਅਤ ਪੁੱਛੀ। ਫਿਰ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਹੀ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਪੁੱਤਰ ਮਾਂ ਤੇ ਪਿਓ ਦੋਹਾਂ ਤੋਂ ਸਮਾਨ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।" ਜਿਵੇਂ ਪਿਉ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਂ ਵੀ ਬਿਨਾਂ ਸੰਦੇਹ ਦੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਹੈ; ਆਗਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈਂ। "ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਿਸ਼ੀ, ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯ ਵੀ ਮੇਰਾ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਭੀਸ਼ਮ ਪਿਉ ਵੱਲੋਂ ਹੈ, ਤੂੰ ਮਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹੈਂ।" "ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯ ਦਾ ਭਰਾ ਜਾਂ ਪੁੱਤਰ ਸਮਝਦਾ ਹੈਂ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਸੰਤਾਨੁ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਭੀਸ਼ਮ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਸੱਚ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ।" "ਉਹ ਨਾਂ ਤਾਂ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਬਾਰੇ, ਨਾਂ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਤੇ ਸਾਡੇ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਤੂੰ ਇਹ ਬਾਤ ਵਿਚਾਰ।" "ਭੀਸ਼ਮ ਦੇ ਬਚਨਾਂ, ਮੇਰੀ ਆਗਿਆ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਕੰਮ ਕਰ, ਜੋ ਮੈਂ ਆਖ ਰਹੀ ਹਾਂ; ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਲਈ, ਜੋ ਦੇਵੀਆਂ ਵਾਂਗ ਹਨ।" "ਉਹ ਸੋਹਣੀਆਂ ਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੈ; ਤੂੰ ਯੋਗ ਹੈਂ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਸੰਤਾਨ ਦੈਣ ਲਈ।" "ਇਹ ਸਾਡੀ ਵੰਸ਼ਵਾਧੀ ਅਤੇ ਵਾਰਸਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ ਹੈ।" "ਜਿਵੇਂ ਤੇਰਾ ਮਨ ਧਰਮ ਉੱਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤੇਰੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਧਰਮ ਲਈ ਇਹ ਕੰਮ ਕਰਾਂਗਾ।" "ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਾਂਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪੁਰਾਤਨ ਰੀਤਿ ਹੈ; ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਭਰਾ ਨੂੰ, ਮਿੱਤਰ ਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਸਮਾਨ ਪੁੱਤਰ ਦਿਆਂਗਾ।" "ਤੇਰੀ ਦੋਹਾਂ ਰਾਣੀਆਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਵਰਤ ਆਖਿਆ ਹੈ, ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ।" "ਜਿਵੇਂ ਦੋਹਾਂ ਰਾਣੀਆਂ ਤਿਆਰ ਹੋਣ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸੰਤਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇ।