ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਅੱਠਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਮੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਕੁਟਪਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਵੇਲੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਟੁੱਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਿਲ ਬੁਰੀ ਆਤਮਾਵਾਂ ਤੋਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਦਰਭਾ ਘਾਹ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਕੁਝ ਸੰਨਿਆਸੀ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਅਟੁੱਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਯੋਗ੍ਯ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਲੱਭ ਲਿਆ ਜਾਵੇ—ਜੋ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਚੰਗੇ ਵਰਤਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਵੇ—ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੇ ਹੀ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਕੋਈ ਸਮਾਂ ਉਚਿਤ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਇਹ ਸਭ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸ ਕੇ, ਵਿਦਵਾਨ ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਫਿਰ ਆਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਆਪਣੇ ਸੰਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤਮ ਇਸਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਹੁਣ ਇਸ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਾਰਜ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜਲਦੀ ਕਰੋ।" ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਰਥ ਚੜ੍ਹੋ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚਲੇ ਜਾਓ, ਅਸੀਂ ਵੀ ਸਮਾਂ ਆਉਣ 'ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਪਿੱਛੇ ਆਵਾਂਗੇ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਸਭ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਵਰਗ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਹੈ, ਇਕੱਠੇ ਚੱਲਣੇ ਹਾਂ। ਇਹ ਨਿਰਮਲ ਰਸਤਾ ਹੈ ਜੋ ਅਸੀਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਆਸਥਾਨ ਵੱਲ ਵੇਖ ਰਹੇ ਹਾਂ।" ਅਸ਼ਟਕ, ਸ਼ਿਬੀ, ਕਾਸ਼ੇਯ, ਪ੍ਰਤਾਰਦਨ—ਇੱਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਇਹ ਚਾਰ ਮਹਾਨ ਰਾਜੇ, ਵਾਸੁਮਾਨਸ—ਇਹ ਸਭ ਯਜ్ఞ ਸਮਾਪਤੀ ਦੇ ਇਸਨਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਕੱਠੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ। ਸਭ ਰਾਜੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਰਥਾਂ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਧਰਮ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਚਾਨਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਯਯਾਤੀ ਸੋਚਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਸੋਚਿਆ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਹੀ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਤੇ ਮੇਰਾ ਮਿੱਤਰ ਇੰਦਰ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਜ਼ਰੂਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਰ ਸ਼ਿਬੀ, ਜੋ ਉਸ਼ੀਨਰ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਕਿਵੇਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ, ਆਪਣੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਦੌੜਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ?" ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, "ਉਸ ਨੇ ਹਰ ਮੰਗਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਜਿੰਨਾ ਹੋ ਸਕਿਆ, ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਉਸ਼ੀਨਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ—ਇਸ ਲਈ ਸ਼ਿਬੀ ਤੁਹਾਡੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਦਾਨ, ਤਪ, ਸੱਚ, ਧਰਮ, ਲਜਾ, ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ, ਮਾਫੀ, ਨਰਮੀ ਅਤੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ—ਇਹ ਸਭ ਅਣਮੁੱਲ ਗੁਣ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸ਼ਿਬੀ ਦੇ ਅਤੁੱਲ ਮਨ ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਸਨ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਲਣ ਕਾਰਨ ਤੇ ਲਜਾ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਨਿਸ਼ਠਾ ਕਰਕੇ, ਸ਼ਿਬੀ ਆਪਣੇ ਰਥ 'ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ, ਰਾਜਨ, ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸ: ਤੂੰ ਕਿੱਥੋਂ ਆਇਆ, ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈ, ਤੇ ਕਿਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ? ਜੋ ਤੂੰ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਨ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਛੱਤਰੀ ਨੇ, ਨ ਕਿਸੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਕੀਤਾ।" ਉਸ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਯਯਾਤੀ ਹਾਂ, ਨਹੁਸ਼ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਪੁਰੂ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਤੇ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ। ਮੈਂ ਇਹ ਗੁਪਤ ਗੱਲ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹਾਂ—ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਨਾਨਾ ਹਾਂ।" "ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ ਜਿੱਤੀ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਫਿਰ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਚਲਿਆ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਸੋ ਸ਼ੁੱਧ ਨਸਲ ਦੇ ਘੋੜੇ ਦਾਨ ਕੀਤੇ—ਤਦ ਹੀ ਭਾਗਵਾਨ ਦੇਵਤੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਭਾਗੀ ਹੋਏ। ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਭਰੀ-ਪੁਰੀ ਧਰਤੀ, ਰਥਾਂ, ਗਾਵਾਂ, ਸੋਨੇ ਤੇ ਵਧੀਆ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਸਮੇਤ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ; ਫਿਰ ਮੈਂ ਦਸ ਕਰੋੜ ਗਾਵਾਂ ਵੀ ਦਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ।" "ਮੇਰੀ ਸੱਚਾਈ ਕਰਕੇ ਹੀ ਸਵਰਗ ਤੇ ਧਰਤੀ, ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਜੋ ਅੱਗ ਸੜਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਕਾਇਮ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਮੁੱਖੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਤਪੁਰਖ ਸਦਾ ਸੱਚ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਕੁਝ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆਖਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਅਸ਼ਟਕ, ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਤੇ ਪ੍ਰਤਾਰਦਨ ਤੇ ਉਸ਼ਦਸ਼ਵੀ ਲਈ ਵੀ। ਸਾਰੇ ਲੋਕ, ਰਿਸ਼ੀ ਤੇ ਦੇਵਤੇ ਸੱਚ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਮੇਰਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ।" "ਅਸੀਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਵਰਗ ਜਿੱਤਿਆ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾ ਈਰਖਾ ਦੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਦੱਸਦੇ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਪੌਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪਾਰ ਲੰਘਾਇਆ ਗਿਆ, ਧਰਤੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਉੱਤਮ ਕਰਤੂਤਾਂ ਕਰਕੇ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਰਤੂਤਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪੁੰਨ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਯਯਾਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਪੁਰੂ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਉਹਨਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਰੂ ਦਾ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਇਆ।" "ਮੈਨੂੰ ਫਿਰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਵੈਦਿਕ ਵਿਦਵਾਨ, ਕਿ ਦushyanta ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇਜਯਾ ਤੋਂ, ਰਾਜਾ ਭਾਰਤ ਕਿਵੇਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।" ਪੁਰੂ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਘ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ, ਸਦਾ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ, ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ, ਤੇ ਬਲ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸੀ। ਪੁਰੂ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ—ਪ੍ਰਵੀਰ, ਈਸ਼ਵਰ ਤੇ ਰੌਦਰਸ਼ਵ—ਇਹ ਸਭ ਰਥੀ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪੌਸ਼ਟਿਆ ਰਾਹੀਂ ਹੋਏ। ਪ੍ਰਵੀਰ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਮੁਢਲਾ ਬਣਿਆ। ਉਸ ਤੋਂ ਸ਼ੂਰਸੇਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਨਸਯੂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਮਨਸਯੂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ—ਸ਼ਕਤ, ਸੰਮਹਨਨ ਤੇ ਵਾਗਮੀ—ਸੌਵੀਰਾ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ ਰਾਹੀਂ ਹੋਏ, ਤੇ ਇਹ ਸਭ ਮਹਾਨ ਰਥੀ ਤੇ ਬਹਾਦਰ ਸਨ। ਰੌਦਰਸ਼ਵ ਨੂੰ ਅਪਸਰਾ ਮਿਸ਼ਰਕੇਸ਼ੀ ਤੋਂ ਦਸ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਅਨਵਗਭਾਨੁ ਆਦਿ, ਜੋ ਸਭ ਵਧੀਆ ਧਨੁर्धਰ ਸਨ। ਇਹ ਸਭ ਯਜਮਾਨ, ਬਹਾਦਰ, ਬਹੁਪੁੱਤ੍ਰ, ਵਿਦਵਾਨ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਧਰਮ ਨਿਸ਼ਠ ਸਨ। ਫਿਰ ਰਿਚੇਯੁ, ਕਕਸ਼ਿਯੁ, ਕ੍ਰਿਕਨੇਯੁ, ਸਥੰਡਿਲੇਯੁ, ਵਨੇਯੁ, ਜਲੇਯੁ, ਤੇਜੇਯੁ, ਸਤ੍ਯੇਯੁ, ਧਰਮੇਯੁ, ਸਨ੍ਨਤੇਯੁ ਅਤੇ ਦਸਵਾਂ ਦੇਵਵਿਕ੍ਰਮ—ਇਹ ਸਭ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨਧ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿਦਵਾਨ ਸੀ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਇਕੱਲਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ; ਰਿਚੇਯੁ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਬਹਾਦਰ ਸੀ। ਅਨਧ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਾਜਾ ਮਤਿਨਾਰਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਰਾਜਸੂਯ ਤੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜ्ञ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਸੀ। ਮਤਿਨਾਰਾ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ—ਤੰਸੁ, ਮਹਾਨਤੀ, ਰਥੋ ਤੇ ਦ੍ਰੁਹਯੁ—ਇਹ ਸਭ ਅਤੁੱਲ ਬਲ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੰਸੁ ਨੇ ਪੌਰਵ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਚਲਾਇਆ, ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਤੰਸੁ ਨੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਇਲਿਨਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਜਿੱਤੂ ਰਾਜਾ ਸੀ। ਇਲਿਨਾ ਨੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਰਥਾਂਤਰਾ ਰਾਹੀਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ, ਜੋ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਵਰਗੇ ਸਨ—ਦushyanta ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜੇ। ਦushyanta, ਸ਼ੂਰਭੀਮਾ, ਪ੍ਰਵਾਸੁ ਤੇ ਵਾਸੁਮਾਨ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦushyanta ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨਾ ਹਰਾ ਸਕਿਆ। ਦushyanta ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਣਾ ਤੋਂ ਜਨਮੇਜਯਾ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ; ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਤੋਂ ਦushyanta ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਭਾਰਤ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਲਈ ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਮਹਾਨ ਖ਼ਿਆਤਿ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਤੱਕ ਫੈਲ ਗਈ। ਫਿਰ ਅਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, "ਹੇ ਮਾਨਯੋਗ, ਮੈਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ ਕਿ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਸੁਸ਼ਰੂਸ਼ਾ ਦਾ ਜਨਮ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਤੱਬ ਕੀ ਹੋਏ।